بررسی روزنامه های صبح دوشنبه تهران؛ ۱۵ فروردین

از تاثیر ایران بر تحولات منطقه تا تردید در آمار مسافران نوروز

بیشتر روزنامه های صبح دوشنبه تهران عنوان های اصلی خود را به تازه ترین اظهار نظر رهبر جمهوری اسلامی اختصاص داده اند آن هم با تیترهائی شبیه "تحولات بزرگ تری در منطقه رخ می دهد" چنان که جام جم، رسالت، آفرینش، تهران امروز، سیاست روز و ابتکار آورده اند. کیهان نوشته "تحولات منطقه ثمره ایستادگی ملت ایران است" و جمهوری اسلامی و قدس از قول آیت الله خامنه ای نوشته اند "ایران اسلامی در جنگ اراده ها قوی تر از همه قدرت های جهانی است".

اما در گزارش ها و مقالات روزنامه ها نگرانی هائی مانند "دست اندازها برای ناشران بیشتر شده" تیتر اول روزنامه روزگار یا "جوسازی کنید بیکار می شوید" عنوان اصلی جهان صنعت درباره بنگاه های معاملات ملکی دیده می شود. تردید در آمار مسافران نوروزی که دولت اعلام داشته و ابراز نگرانی برای اقتصاد کشور در سال آینده بخش دیگری از همین مقالات و گزارش ها را تشکیل می دهد.

زنگار در آینه سال

فضل الله یاری در سرمقاله ابتکار با اشاره به این که در آغاز انتشار این روزنامه در سال جدید گفته شد تا نگاه‌ها به‌سمت اتفاقات سال گذشته، در حوزه‌های مختلف سیاسی و اجتماعی و فرهنگی کشور جلب شود و لزوم تزریق فرهنگ نوروز به بدنه‌ی نه‌چندان شاداب این حوزه‌ها تأکید شود. در آیینه‌ی سال 89 که بدون تردید، متأثر از وضعیت سال قبل از آن، یعنی حوادث خرداد 88 بود، آنقدر زنگار دیده می‌شود که برای نگریستن به آیینه‌ی سال 90 و حفظ آن، نیازمند نگاهی به آن خواهیم بود.

نویسنده با اشاره به هشدار مسئولان و مراجع روحانی درباره‌ی رواج دروغ و تهمت و هتاکی نوشته آمارهای مراجع مختلف کشور درباره‌ی افزایش آمار معضلات اجتماعی، مانند بیکاری، اعتیاد، مردودی دانش آموزان، طلاق، بیماری خانمان‌برانداز ایدز و کاهش نگران‌کننده سن افراد مبتلا به این مشکلات، از جمله موارد هشداردهنده‌ی حوزه‌های اجتماعی و فرهنگی کشور بود.

در بخش دیگر مقاله ابتکار آمده در حوزه‌ی سیاست اتفاقات نازیبا بیشتر و واضح‌تر به چشم می‌خورد. از یک سو، حذف طیف گسترده‌ای از نیروهای باسابقه و اصرار برخی بر این حذف و از دیگر سو، انشعابات مختلف در میان جناح ظاهراً پیروز اصولگرا و حملات شدید و غلیظ چهره‌های سیاسی به همدیگر، بدون تردید میزان تلخی و اضطراب و ناامنی را به جامعه تزریق کرده است.

حق نشر عکس mardomsalari
Image caption کارتون مردم سالاری از علی کاشی

همین اول سال

شیرزاد عبداللهی در مقاله ای در روزگار وضعیت کلاس های درس را در اولین روز سال بعد از تعطیلات چنین توصیف کرده است: كلاسها در بسیاری از مدارس تق و لق بود و آمار غیبتها بالا و معلمان مانده بودند كه درس بدهند یا سر بچه ها را یك جوری گرم كنند. بچه هایی هم كه آمده بودند هنوز توی حال و هوای تعطیلات بودند.

به نوشته این کارشناس آموزشی ظالمانه است كه بعد از حدود 20 روز تعطیلی و مخصوصاً درست روز بعد از "سیزده بدر" خسته و كوفته صبح زود بلند شوی، بروی مدرسه و مثلاً بنشینی سر كلاس ریاضی. بعضی از بچه ها به فتوای پدر و مادر، روز چهاردهم فروردین استراحت كردند تا خستگی سیزده بدر را با خوابیدن تا لنگ ظهر به در كنند.

در انتهای گزارش روزگار آمده بعضی از خانواده ها در ترافیك گیر كردند و دو سه ساعت بعد از نیمه شب به خانه رسیدند. عدهای از خانواده ها هم عاقانه تصمیم گرفتند روز یكشنبه به شهر و دیار خود برگردند تا به ترافیك نخورند.

پویا جبل عاملی در سرمقاله دنیای اقتصاد با اشاره به نامگذاری امسال به عنوان جهاد اقتصادی نوشته آنچه عیان است این است که دیگر نمی‌توان بدین شکل ادامه داد و واژه جهاد نیز دقیقا بدین معناست که باید روند کنونی را دچار دگرگونی عظیمی کرد. اینکه هنوز درآمد واقعی سرانه ایرانیان نسبت به رقبای منطقه‌ای در سطح قابل‌قبولی نیست، بسیار دردآور است.

نویسنده اقتصاددان اظهار عقیده کرده سیاست‌گذاران وقتی می‌توانند روندهای کنونی را به شکلی ملموس تغییر دهند که الگوهای عملی خود را در ارتباط با زیرمجموعه‌های مختلف اقتصاد مورد بازبینی قرار دهند و در این بازبینی، راهنمایی وجود ندارد جز بازگشت به پایه‌های علمی مورد اجماع و فارغ شدن از مصلحت‌های غیرعلمی که بر بدنه تصمیم گیری کشور فشار می‌آورد. شاید بتوان گفت که در طرح هدفمند شدن یارانه‌ها، چنین رویکردی اتخاذ شد و انتظار آن است که در حوزه‌های دیگر نیز چنین شود.

دنیای اقتصاد نوشته نمی‌توان تنها در یک حوزه بر بازار و قیمت واقعی تاکید داشت و دیگر حوزه‌ها را نادیده گرفت که این ناهماهنگی خود ایجادکننده خسران برای اقتصاد ملی است. از تجارت خارجی تا بازار سرمایه باید بندها و دخالت‌های دولتی و آثار تصمیم‌های سیاسی برداشته شود.

گرانی نوروزی میوه

حق نشر عکس jahan sanat
Image caption گزارش جهان صنعت از وضعیت میوه

روزنامه جهان صنعت در گزارش اصلی خود از "سکوت دولت و نارضایتی مردم از تنظیم بازار میوه" نوشته با وجود وعده‌های مکرر بازار میوه در روزهای عید چنان تفاوت قیمتی را نسبت به نرخ‌های مصوب تجربه کرد که نسبت به سال گذشته چند تفاوت داشت.

به نوشته این روزنامه در وهله اول گرانی میوه مختص به مغازه‌ای خاص و در منطقه‌ای خاص نبود به طوری که از جنوب تا شمال شهر موز بالای 1800 تومان فروخته شد این در حالی است که براساس وعده وعیدها موز قرار نبود بیش از 1300 تومان فروخته شود. شواهد حاکی از آن است که در مناطق پرجمعیت تهران به خصوص مناطق مرکزی موز 2500 تومان هم فروخته شده است. همچنین تفاوت بارز دیگر بازار میوه امسال در وفور و خودنمایی میوه‌های وارداتی بی مزه در مغازه‌ها بود. انگور شیلی 10 هزار تومان، سیب چینی سه هزار و 500 تومان و پرتقال مصری که به گفته برخی مغازه‌دارها چینی است هم دو هزار و 500 تومان به مردم فروخته شد.

آمارهای غیرقابل اعتماد مسافران

محمد بهشتی در مقاله اصلی روزگار نوشته به نظر میرسد آماری كه سازمان گردشگری طی سالهای اخیر در مورد افزایش مسافران نوروزی اعلام میكند، بیشتر آرزوهای این سازمان است. مسوولانی كه این آمار اغراق شده را ارائه میكنند، معمولا به این نكته توجه نمیكنند كه ممكن است بعضی وقتها آماری كه اعلام میكنند، از جمعیت كشور هم بیشتر شود. در حالی كه رشد جمعیت ایران دو درصد است، آماری كه برای مسافران نوروزی اعلام شده، افزایش بیش از 20 درصدی را نشان میدهد كه این افزایش طی چند سال ممكن است از جمعیت ایران بیشتر شود.

به نوشته این مقاله گزارش ها و آمارها بیانگر آن است، مراجعه به اماكن كاشان در نوروز امسال 40 درصد كاهش داشته است. در تخت جمشید هم كاهش 40 درصدی مراجعه كنندگان نسبت به سال گذشته بوده. در سال گذشته اگر كسی به هتل های شهرهایی مثل اصفهان و شیراز میرفت، به زحمت می توانست در هتل ها جایی پیدا كند اما شنیده ها حاكی است كه امسال مسافران به راحتی و بدون وقت قبلی موفق به اسكان در هتلها شده اند. از لحاظ كیفی نیز شاهد تغییر در الگوی سفرهای نوروزی بودیم.

رییس سابق سازمان میراث فرهنگی در این مقاله تاکید کرده تغییر الگوی سفر باعث شده امسال سفر به کشورهای همجوار مثل ارمنستان و تركیه افزایش یابد. كه به ارمنستان سفر كرده اند توصیف میكنند كه پیاده روهای ارمنستان به دلیل حضور تعداد زیاد ایرانیها شبیه پیاده روهای تهران است. آمارها همچنین نشان میدهد بیش از 300 هزار نفر به ارمنستان و بیش از دو میلیون نفر امسال به تركیه سفر كرده اند.

به نوشته روزگار تبلیغاتی كه توسط تورهای مسافرتی در مورد هزینه سفر به كشورهایی مثل تركیه و اقامت در آنجا صورت میگرفت، حاكی از آن بود كه در تهران ماندن برای مسافران نوروزی گرانتر از یك هفته اسكان در این كشورها با كلیه خدمات رفاهی بود.

حق نشر عکس ebtekar
Image caption نه به شلوغی همیشگی، گزارش ابتکار

"جاده‌ها و پمپ بنزین‌ها خلوت بودند" عنوان گزارشی است درابتکار که در آن آمده: بعد از آنکه سال پیش و بعد از تعطیلات نوروز، اعلام شد که تعداد سفرها در نوروز 89 به 120 میلیون رسیده است و این اعلام آمار باعث انتقاداتی از سوی برخی کارشناسان گردشگری شد، امسال هم و بعد از گذشتن دو سه روز از تعطیلات نوروزی اعلام ضد و نقیض آمارها به راه افتاد به طوری که ابتدا از رشد 29 درصدی آمار مسافرتهای نوروزی طی دو روزهای نخست سفرهای نوروزی در کشور سخن به میان آمد و اعلام شد که اسکان موقت مسافران در ایام نوروز 45 درصد افزایش داشته است اما حالا سخن از آمارهای دیگری است.

این گزارش نشان می دهد با اینکه بعد از آن هنوز آمار دقیقی از تعداد دقیق سفرها در نوروز امسال منتشر نشده اما اینطور که از آمار تصادفات و کشته شدگان از یک سو و میزان استفاده مردم از بنزین تا پایان هفته اول تعطیلات نوروز برمی‌آید، سفرهای نوروزی امسال، چندان افزایشی نشان نمی‌دهد؛

در ادامه گزارش ابتکار آمده آنطور که سخنگوی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی گفته، مصرف بنزین در هفته نخست نوروز 90 کاهش بی سابقه داشته است به طوری که صف‌های بنزین در تمامی جایگاههای کشور شکسته شده است و از سوی دیگر خبرها حاکی از آن است که تعدادی از پروازهای شرکت‌های مختلف هواپیمایی، مسافران کافی نداشته و بلیت‌ها برخلاف چندین سال پیش، مازاد داشته است.

مردم سالاری نوشتهآمار در مملکت ما داستانی دارد که شبیه به هیچ کجای دنیا نیست. نمونه اش هم آمار سفرهای نوروزی است که دو سه سالی است که با تلاش فراوان دست اندرکاران سال به سال بیشترتر می شود، در حالی که مردم کمتر به سفر می روند. واقعیت این است که سه سال است که زحمت و تلاش مسوولان، توانسته آمار سفرهای نوروزی را سالانه حدود 30 درصد افزایش دهد، آن هم در شرایطی که مصرف نوروزی بنزین و گازوئیل نسبت به سال قبل کمتر می شود، نتیجه این زحمت هم این شده که امسال در کشوری با 70 میلیون جمعیت، 149 میلیون سفر ثبت شده است! البته مشکل مال امسال نیست، مشکل به سالهای قبل هم بر می گردد که آمار را بدون آینده نگری بالا بردند و این اتفاق افتاد.

در ادمه این گزارش آمده رئیس سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به شیوه حسنه رئیس سابق توضیح داده و به شکلی جذاب از آمارش دفاع می کند: "منتقدانی که این آمار سفرهای نوروزی مردم را نقض می کنند از فرمول های جهانی هم عبور کرده اند اما هیچ اشکالی ندارد آن ها راهکارهای خود را برای شمارش مسافران اعلام کنند ما هم اگر روش های آن ها تخصصی و علمی باشد استقبال می کنیم".

مردم سالاری سپس به طعنه نوشته یعنی ما اهل صبر و تحمل منتقد و مدارا هستیم! یعنی در ایران آزادی بیان در بالاترین حالت خویش قرار دارد تا حدی که می شود از فرمول های جهانی هم رد شد و این که گفته شود " آن ها راهکارهای خود را برای شمارش مسافران..." یعنی ما از رو نمی رویم. اگر کسی راهی بلد است که با آن بشود آمار سفرهای ایرانی ها در نوروز 90 را بالای یک میلیارد اعلام کنیم، بیاید بگوید. ما از آن استقبال می کنیم!

ایرانیان در ارمنستان

روزنامه جمهوری اسلامی با عنوان "مسئولان چرا بر سفرهای نوروزی به ارمنستان نظارت ندارند" نوشته ایرانیان در ارمنستان پول خوبی خرج می‌كنند تا به مراد دل خود برسند. در گزارش یک شبکه عربی آمده: ایرانیان در ارمنستان لباس دلخواه می‌پوشند، نوشیدنی مجاز و غیرمجاز می‌نوشند، كنسرت‌های خوانندگان مورد علاقه خود را می‌بینند، با آهنگهای باب طبع خود به شیوه‌های مطلوب می‌رقصند و با عزیزان مهاجر خویش دیده بوسی و درددل و تبادل احساس می‌كنند.

این روزنامه به نقل از خبرگزاری فرانسه نوشته اغلب گردشگران نوروزی كه به ارمنستان می‌روند، زندگی خود را طی این مسافرت به گونه‌ای دیگر تجربه می‌كنند. به عنوان مثال پسرهای ایرانی با پوشیدن شلوارهای جین و كت‌های چرم و دخترهای ایرانی با پوشیدن لباسهای غیرمتعارف و شبیه كردن خود با الگوهای غربی به خواندن ترانه‌هایی می‌پردازند كه در ایران ممنوع است.

روزنامه جمهوری اسلامی به نقل از این خبرگزار ی افزوده طی یكی دو سال اخیر ارمنستان كه كشوری مسیحی و نسبتاً آزاد است به جلب سرمایه‌های ایرانی از طریق توریسم و خرید املاك پرداخته است. ایرانیان اكنون بجز امارات، تركیه، سوریه و آذربایجان، جای دیگری را برای رهایی از محدودیت‌های درون كشورشان یافته‌اند. دولت ایران نیز ظاهراً با این یكی درحال حاضر مشكلات كمتری دارد.

سانسور نظرات آیت الله وحید

کیهان در گزارشی از قول یک منبع آگاه نوشته اخیراً آقای كعبی دیداری با آیت الله وحید داشت كه در این دیدار آقای كعبی با شرح شیطنت های دشمنان انقلاب از آیت الله وحید خواسته بود كه مواضع خود را برای دفاع از انقلاب رسانه ای كند و از همین رو بود كه آیت الله وحید تاكید فرمودند حفظ نظام از اوجب واجبات است. اما بعد از اینكه آقای كعبی این خبر را به رسانه ها داد با اعتراض محسن خراسانی، پسر آیت الله مواجه شد. اخیراً هم یكی از اعضای جامعه مدرسین قصد دیدار با این مرجع تقلید را داشت اما فرزند ایشان مانع شد.

بر اساس گزارش کیهان آیت الله محمد مهدی شب زنده دار نیز در درس خارج فقه خود كه در مسجد اعظم قم برگزار شد، با اشاره به حمایت آیت الله وحید خراسانی از مقام معظم رهبری گفت: آیت الله العظمی وحید خراسانی كه ما بیست و چند سال خدمت ایشان مشرف می شدیم و تلمذ كردیم، چند بار در جلسات مختلف فرمودند "كارهای آقای خامنه ای براساس موازین است."

گزارشی در صفحه دیگرهمین روزنامه نشان می دهد یكی از نزدیكان و از اعضای دفتر آیت الله وحید با بیان اینكه دشمنان قسم خورده اسلام همواره تلاش می كنند كه رابطه مراجع تقلید با ولی فقیه را مخدوش كنند، گفت: رابطه آیت الله وحید با مقام معظم رهبری بسیاری عالی بوده و هست و هیچ كس نمی تواند منكر آن شود.

این روزنامه بدون نام بردن از منبع خبر خود از زبان وی نوشته دشمنان قسم خورده اسلام همواره تلاش می كنند كه رابطه مراجع تقلید با ولی فقیه را مخدوش كنند، در حالی که رابطه آیت الله وحید با حضرت آیت الله خامنه ای رهبر معظم انقلاب بسیار عالی بوده و هست و هیچ كس نمی تواند منكر آن شود.

کیهان نوشته این عضو دفتر آیت الله وحید ضمن درخواست انتشار مطالب فوق، گفت كه با توجه به عدم تمایل برای رسانه ای شدن نمی خواهد نام او ذكر شود. جاودانگی به چه قیمت؟

شوخی با وزیر

سیاست روز در ستون شوخی با تیترها به گفته های تازه وزیر بازرگانی پرداخته و نوشته:

وزیر بازرگانی: بازار شب عید، ادامه تنظیم بازار پس از هدفمندی یارانه‌ها بود، یعنی ما هیچ گونه تنفسی در این میان نداشتیم.

ننجون: اتفاقا ما هم هیچ گونه تنفسی در این میان نداشتیم.

وزیر بازرگانی: من فقط یك نكته مهم را تمایل دارم كه تكرار كنم.

ننجون: به خاطر همین یك نكته است كه روزی چهار نوبت مصاحبه می‌كنید؟

وزیر بازرگانی: ما با نخستین سیگنالی كه می‌آمد سعی نكردیم مشكل را با واردات حل كنیم.

ننجون: لااقل ای كاش با همین «سیگنال» چاره‌ای می‌اندیشیدید كه زبان شیرین فارسی از این كه هست، بدبخت‌تر نشود.

وزیر بازرگانی: هنگامی كه مطرح شد تخم مرغ كم است این موضوع را از طریق واردات حل نكردیم.

ننجون: آهان! یادمان آمد.

برای مصمم تر شدن

ابتکار با نقل گفته های چند مقام دولتی با آنان شوخی کرده است:

- لاریجانی مطرح کرد: برنامه‌های مجلس برای سال جدید [سعی می‌کنیم که هنگام تصویب طرح‌ها و لوایح در مجلس حضور داشته باشیم]

- وزیرعلوم: دانشجویان ما از نظر سیاسی شاداب هستند. [اگه کسی نمی‌خواد شاداب باشه، باید به فکر ترک تحصیل باشه]

- معاون پارلمانی رئیس‌جمهور: سعی ما ارتقای تعامل وزرا و نمایندگان با افزایش نشست‌های مشترك است. [به‌ویژه درباره مسائل وقت‌گیر و بی‌فایده‌ای مانند استیضاح و سؤال از وزرا]

- صادق خرازی: متکی قبیله‌گرا بود [ موضوعی که البته درمیان قبایل سنگال به دادش نرسید]

- معاون اول رئیس‌جمهور: هجمه‌ها دولت را در خدمتگذاری به مردم مصمم‌تر می‌کند [ کلا ما کارهایی می‌کنیم که مصمم تر بشیم]

کارتون روز

حق نشر عکس jame jam
Image caption از پیام فلاح پور، روزنامه جام جم