بررسی روزنامه‌های صبح تهران؛ پنجشنبه ۲۴ آذر

تیتر و عکس صفحه اول روزنامه جمهوری اسلامی حق نشر عکس na
Image caption تیتر و عکس صفحه اول روزنامه جمهوری اسلامی

روزنامه‌های پنجشنبه صبح تهران در عنوان‌های اصلی خود، به سخنان رییس قوه قضاییه درباره رسیدگی به پرونده اختلاس ۳۰۰۰ میلیارد تومانی توجه نشان داده‌اند و بیشتر عنوان‌های اصلی در این مورد است. روزنامه جمهوری اسلامی نوشته “طرح ابعاد جدید تخلفات در فساد بزرگ مالی” و تهران امروز تیتر زده است “ماموریت جدید در پرونده اختلاس” و روزنامه خراسان در عنوان اصلی خود نوشته است “دستور بررسی نحوه واگذاری کارخانه‌های مهم گروه آریا”. روزنامه شرق در این میان در عنوان اصلی خود نوشته “نشست ویژه مجلس برای بررسی تحریم‌ها و تهدیدها”. روزنامه کیهان هم همچنان به موضوع تنش‌ها با آمریکا پرداخته و تیتر زده” نگرانی بی‌سابقه غرب از بسته شدن تنگه هرمز”. پرداختن به مساله تغییر ن‍ظام آموزشی و مخالفت مجلس با طرح وزیر آموزش و پرورش هم موضوعی است که در اغلب روزنامه‌ها در تیتر اول یا دوم به آن پرداخته شده است.

نهضت جهانی اقدام قضایی علیه آمریکا

روزنامه کیهان در سرمقاله‌ای با عنوان “شلیک در وضعیت رگبار” به قلم حسام‌الدین برومند، با اشاره به آنچه “شکار پهپاد جاسوسی ۱۷۰RQ در کمینگاه الکترونیکی نیروهای مسلح ایران نامیده، نوشته “این اقدام بزرگ، آمریکایی‌ها را در موقعیت شوک قرار داده و تا جایی پیش رفت که دوشنبه گذشته باراک اوباما ملتمسانه و عجزآلود خواستار پس دادن هواپیمای پیشرفته جاسوسی آمریکا از ایران شد. اما کار حتی بدین جا ختم نشده است و نکته گفتنی این است که آمریکایی‌ها در نبرد حقوقی نیز باید خود را برای پاسخ‌های قاطعانه و مجموعه اقدامات پدافندی و آفندی جمهوری اسلامی آماده کنند.”

به نوشته این روزنامه “درخواست ایران برای بازداشت ۲ مقام آمریکایی از اینترپل که روز سه شنبه از سوی دادستان کل کشور علنی شد گام اول و آغاز این کارزار حقوقی است تا برخلاف بلوف‌های آقای اوباما و خانم کلینتون، این جمهوری اسلامی باشد که این پالس و پیام روشن را به کابوی‌ها و ششلول‌بندها بدهد که دوره رجزخوانی‌های دون کیشوت‌وار گذشته و ایران اسلامی با اقتدار و به قوت و در عمل- نه شعار- “همه گزینه‌ها را روی میز قرار داده است”. سرمقاله نویس کیهان پس از این تحلیل گفته است که زمان برای انجام دو اقدام علیه آمریکا فرارسیده است. “اینجاست که ۲ اقدام بایسته است به منصه ظهور برسد؛ یکی اینکه باید ‘دبیرخانه نهضت جهانی اقدام قضایی علیه آمریکا’ در جمهوری اسلامی تشکیل شود تا فراتر از اقامه دعوا علیه آمریکا از سوی ایران، تمام ملت‌ها و کشورها و مظلومان جهان که قربانی تجاوزات و جنایات آمریکا بوده‌اند این امکان را بیابند که دادخواهی نمایند. ایران اسلامی باید پرچمدار مبارزه با جنایات حقوق بشری، تروریستی، جاسوسی، نظامی و... آمریکا باشد.”

کیهان در باره اقدام دوم نوشته” یک کمپین بین المللی با محوریت جنبش ۹۹ درصدی تسخیر وال استریت علیه دولت جنایتکار آمریکا باید تشکیل شود و باز هم نقش ایران از طریق “دیپلماسی قضایی” برای آگاه کردن و جرأت دادن به دیگر کشورها برای اقامه دعوا علیه آمریکا حائز اهمیت است.”

سفری برای تنش زدایی

روزنامه شرق در یادداشتی به قلم علی بیگدلی به سفر حیدر مصلحی وزیر اطلاعات ایران به عربستان سعودی پرداخته با عنوان “سفری برای تنش زدایی”.

علی بیگدلی نوشته است” به عنوان یک شهروند، معتقدم برای تلطیف فضا و کاهش فشارهای وارد شده بر کشور باید سفر مقامات ایرانی به عربستان را تایید کرد. زیرا دورکردن کشورها از فضای تنش و گشودن دریچه گفت‌وگو با سایر کشورها، نخستین وظیفه دستگاه دیپلماسی هر کشور در معنای وسیع آن است.” بنا بر ارزیابی نویسنده روزنامه شرق”در شرایط فعلی با توجه به حوادثی که صورت گرفته، مطمئنا سفر مقامات ایرانی نمی‌تواند همه مشکلات را حل کند اما در آستانه اجلاس اوپک و همکاری‌ای که میان جمهوری اسلامی ایران با عربستان که درخصوص افزایش سطح تولید، همکاری خوبی داشتند، می‌توان امیدوار بود که حرارت اختلافات فروکش کند.” البته یادداشت‌نویس روزنامه شرق یاد‌آوری کرده که “نمی‌توان انتظار داشت که کشورهای منطقه خلیج‌فارس حتی در میان‌مدت، تغییری اساسی در نگرش و رفتار خود دهند و به نقطه رفتاری مطلوب ایران برسند.”

علی بیگدلی در مورد سیاست‌های عربستان سعودی در برابر جمهوری اسلامی نوشته است “در حال حاضر عربستان نیز دچار بحران‌های داخلی است و با بحران جانشین پادشاه مواجه شده و برای همین مطمئنا نمی‌خواهد با ایران بیش از گذشته دچار مشکل شود تا بتواند بدون دغدغه خارجی مشکلات داخلی خود را حل کند.” نویسنده در نهایت نتیجه‌گیری کرده که “در چنین فضایی، تلاش دیپلماتیک هدفمند ایران می‌تواند به تنش‌زدایی تهران‌- ‌ریاض و تامین منافع ایران یاری رساند.”

فرصتی برای نوشتن در باره اختلاس بزرگ

حق نشر عکس na
Image caption تیتر و عکس صفحه اول روزنامه مردم‌سالاری

روزنامه مردمسالاری هم مانند اکثر روزنامه‌ها از فرصت پیش آمده به دلیل مصاحبه رییس قوه قضاییه استفاده کرده و به بازگویی پرسش‌ها در این مورد پرداخته است. محمد حسین روانبخش در یادداشتی با عنوان “امیدواری برای رسیدگی سریع” نوشته است “قوه قضائیه همیشه در رسیدگی و صدور حکم برای پرونده‌هایی که به نوعی مورد توجه افکار عمومی واقع شده و انتظاراتی ایجاد کرده بود، سرعت عمل نشان داده است. در پرونده جنایت سعادت‌آباد و در قتل روح‌الله داداشی، این سرعت عمل توانست بخش زیادی از دغدغه‌های افکار عمومی و نگرانی‌های شکل گرفته را رفع کند و از توسعه پیام‌های مخرب آن اتفاقات جلوگیری کند” با این وجود نویسنده هشداری هم داده و گفته “اما بد نیست به این نکته هشدار دهیم که ابعاد پرونده اختلاس ۳ هزار میلیارد تومانی و توجه و نگرانی‌های شکل گرفته در جامعه درباره آن و به عبارت بهتر، قدرت تخریبی آن به مراتب وسیع‌تر و دامنه‌دارتر از پرونده‌های مزبور است و بر همین اساس هم انتظاری که از قوه قضائیه می‌رود بسیار بیشتر از اطلاع رسانی‌های محدود است.”

نویسنده سپس به پرسش‌هایی اشاره کرده که در باره ماجرای اختلاس وجود دارد و نوشته” مردم در این چند ماه دائما می‌پرسند که پشتوانه قدرتمند اختلاس‌گران چه کسانی بوده‌اند و چه تضمینی وجود دارد که چنین اتفاقاتی تکرار نشود؟ می‌پرسند که چرا رئیس مجلس ونایب رئیس مجلس چند بار تکرار کرده‌اند که از نظر آنها خط قرمزی برای رسیدگی به این پرونده وجود ندارد؟”

نویسنده به این نکته اشاره کرده است که “وظیفه قوه قضائیه در پاسخگویی به این سوالات بسیار خطیر است و هر روز که می‌گذرد نه تنها بر حجم این سوالات افزوده می‌شود، که پاسخی که مردم خود به این سوالات می‌دهند با آنچه خواسته مسئولان است، زاویه بیشتری پیدا می‌کند. تاکید رئیس دستگاه قضا بر پیگیری قضایی این پرونده و ارائه اطلا عات جدیدی در مورد آن، امیدها را برای رسیدگی سریع‌تر به این پرونده افزایش می‌دهد که امید است شتاب بیشتری بگیرد.”

فضای تیره کسب و کار

“فضای کسب و کار را تیره نکنیم” عنوانی است که “افشین زمانی” یادداشت‌نویس روزنامه تهران امروز برای مطلب خود انتخاب کرده و به موضوعی پرداخته که در یک هفته اخیر جنجال برانگیز بوده است. افشین زمانی نوشته “جدال دولت و مجلس و پشتیبانی اتاق(بازرگانی) از مجلس با داغ شدن بحث تحریم‌های جدید غرب به خصوص در حوزه نفتی و بانک مرکزی باعث شد تا دولت در آخرین دفاعیه خود از ضرورت محرمانه ماندن اطلاعات اقتصادی کشور سخن به میان آورد و خواستار مسکوت ماندن طرح مجلس شود که البته نمایندگان اگرچه بر ضرورت محرمانه ماندن برخی اطلاعات اقتصادی کشور در شرایط تحریم تاکید کردند اما با این وجود اعلام کردند که طرح بهبود فضای کسب و کار نه تنها مانعی بر سر راه دولت برای مقابله با تحریم‌ها ایجاد نمی‌کند بلکه نقش حمایتی هم دارد."

یادداشت‌نویس تهران امروز که آشکارا از موضع مخالف دولت حمایت می‌کند نوشته است “استدلال نمایندگان این است که رتبه جهانی ایران در فضای کسب و کار به دلیل افزایش نقش دولت در همه امور اقتصادی از مسائل حاکمیتی گرفته تا موضوعات تصدی‌گری، باعث شده تا اقتصاد کشور به شدت تنبل و رانتی شده و فعالان اقتصادی به جای اینکه به فکر افزایش سرمایه از طریق تولید باشند به فکر کسب رانت افتاده‌اند که با سیاست‌های ضد و نقیضی که دولت در بازارهایی چون ارز و سکه گرفته است، شرایط برای رانت‌جویی مساعدتر از گذشته هم شده است.” نویسنده به عنوان مثال به شیوه اجرای خصوصی‌سازی پرداخته و نوشته “بررسی کارنامه خصوصی‌سازی بر مبنای اصل ۴۴ قانون اساسی نشان می‌دهد که بخش‌های اقتصادی دولتی واگذار شده نه تنها به بخش خصوصی واقعی واگذار نشده که دولتی‌ها در قالب شرکت‌های شبه دولتی آن ‌را در اختیار گرفته‌اند و به نوعی رانت‌خواری غیر قابل توجیه و نهایتا تنگ کردن فضای تنفس برای بخش خصوصی واقعی منجر شده است."

این روزنامه همچنین استدلال کرده است که "در واقع شفاف نبودن فضای حاکم بر فعالیت‌های اقتصادی، سخت‌بودن فرآیند سرمایه‌پذیری در کشور، تغییرات پی در پی و بدون مقدمه سیاست‌های اقتصادی، مالی و پولی کشور و نامطمئن بودن فعالان اقتصادی به طرح‌های اقتصادی که از سوی دولت اعلام می‌شود از جمله علل و عواملی است که در کنار اقتصاد به شدت دولتی و شبه دولتی زمینه‌های رتبه پایین ایران را در فضای جهانی کسب و کار رقم زده‌ و اتاق بازرگانی هم با علم به همین ضعف‌ها طرح خود را برای بهبود فضای کسب و کار به مجلس پیشنهاد کرده است."

در پایان، نویسنده خواسته خود را از دولت مطرح کرده و گفته "دولت به جای تیره و تار کردن فضای کسب و کار به همراهی با مجلس در تصویب نهایی این طرح اقدام کند و از مخالفت با این طرح حداقلی ونسبتا گره‌گشا تحت عناوینی چون مخدوش کردن استقلال قوه مجریه و نهادهای حاکمیتی خودداری ورزد."

هزینه‌ای برای نان و سیب زمینی

بهروز قزلباش در روزنامه فرهیختگان به کمبود دستمرد کارگران پرداخته و نوشته "با احتساب هزینه‌های معمولی زندگی در تهران برای کارگران و خانواده‌های آنها باید گفت که دستمزدشان تنها برای زنده ماندن کفایت کرده است." این کارشناس افتصادی گفته "آثار سوء حذف کالاهای فرهنگی که موجبات حذف فرصت‌های فرهنگی را نیز برای خانواده‌های کارگری فراهم کرده است وآثار مخرب دیگر عدم برآورده شدن نیازهای زیست معقول و انسانی خانوارهای کم درآمد واقعا قابل محاسبه و احصا نیست." به باور نویسنده "کارگران ایرانی در طول سال‌های گذشته فقط برای پیشرفت ایران کار کرده‌اند و از مواهب این پیشرفت‌ها چیزی جز هزینه نان و سیب‌زمینی نصیبشان نشده است. هرچند وزیر کار از افزایش ۱۰۰ درصدی دستمزد هم سخن گفته است." نویسنده امکان تاثیر افزایش دستمزد‌ها بر زندگی کارگران را اندک دانسته و گفته "وضعیت حاضر که کارگران را در وضعیت رکود تورمی قرار داده است، نیز دورنمای تحقق چنین دستمزدهایی را بعید و تار کرده است."

بهروز قزلباش در نهایت این طور نتیجه گیری کرده که "به نظر می‌رسد انتظار کارگران برای افزایش دستمزد به نحوی که جامعه کارفرمایی کشور نیز توان پرداخت آن را داشته باشد، دست‌کم افزایش ۲۰ درصدی دستمزد در سال آتی باشد. درصورت موافقت سه طرف موضوع دستمزد، احتمالا کارگران خواهند توانست در سال ۹۱ هم در سفره خود بادمجان، پیاز و سیبزمینی داشته باشند تا به قول آقای معاون اول سال دیگرهم ایران گرسنه نداشته باشد."

هشدار به وزیر آموزش و پرورش

روزنامه تهران امروز در یادداشت دیگری با عنوان"آقای وزیر آیینه خوبی باشید" به نوشته کامران بارنجی از بی‌توجهی وزیر آموزش و پرورش با انتقادات انتقاد کرده و گفته “کارشناسان آموزشی هم هر چقدر هشدار دادند که چرا سیستم پایه‌‌ای آموزش و پرورش به این سرعت می‌خواهد تغییر کند کسی گوش نکرد. حتی دکتر عباسپور رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس هم دادش برآمد که چرا وزارتخانه تحت مدیریت حاجی بابایی چنین برنامه مهمی را به مجلس ارائه نداده است تا نظرات آنها هم در آن گنجانده شود؟!“ به نوشته آقای بارنجی، “پیش از این هم وزیر آموزش و پرورش نشان داده بود از کمترین حد در خصوص مشورت برخوردار است و به خاطر طرح‌هایی مانند تعطیلی مدارس در روزهای پنج‌شنبه، تنظیم سند تحول بنیادین در آموزش و پرورش، بررسی موضوع اعتیاد در مدارس و... شدیدا تحت فشار مجلس قرار گرفت.” یادداشت نویس تهران امروز عمق و شدت اختلافات میان آموزش و پرورش را موجب تخولات تازه دانسته و نوشته است” این بار موضوع اختلاف آن‌چنان بالاگرفته است که رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس دیروز رسما اعلام کرد سیستم مورد نظر آقای وزیر در سال آینده تحصیلی مجاز به اجرایی شدن نیست؛ که اگر چنین شود بلایی که به خاطر‌تعطیلی مدارس بر سر دانش آموزان و اولیایشان آمد همان بلا دوباره یقه آنها را خواهد گرفت.”

سرمقاله‌نویس روزنامه تهران امروز در پایان به وزیر آموزش و پرورش در باره حساسیت مطبوعات درباره بی‌اعتنایی او به نظر دیگران هشدار داده و نوشته "اصلا شایسته و پسندیده نیست که وقتی هر کسی از خبرنگاران احوالی از مجلس یا کارشناسان این حوزه می‌گیرند داد آنها از بی مسئولیتی، ناکارآمدی و عدم خواست درونی وزیر آموزش و پرورش در گرفتن مشورت از آنها دربیاید و همه این گلایه‌ها در مطبوعات و رسانه‌ها چاپ شود."

کارتون روز

حق نشر عکس na
Image caption فیروزه مظفری، شرق

مطالب مرتبط