پاسداران، چالشگران میدان جنگ 'انتخابات'

به روز شده:  16:37 گرينويچ - دوشنبه 27 فوريه 2012 - 08 اسفند 1390
سپاه پاسداران

در زمان رهبری آیت الله خامنه ای، مساله ورود سپاه به انتخابات به یکی از چالش‌های مهم سیاسی کشور تبدیل شد

مساله ورود سپاه به مسایل سیاسی از زمانی در داخل حکومت ایران خبرساز شد که آیت الله خمینی در جریان انتخابات مجلس در سال ۱۳۶۰ جمعی از سپاهیان را که به طرفداری از گروهی وارد کارزارهای انتخاباتی شده بودند توبیخ کرد.

رهبر سابق ایران گفت: "به شما چه ربطی دارد که در مجلس چه می‌گذرد در امر انتخابات. باز هم به من اطلاع دادند که بین سپاهی ها باز هم صحبت هست، خوب، انتخابات در محل خودش دارد می‌شود، جریانی دارد، به سپاه چه کار دارد که آنها هم اختلاف پیدا کنند، برای سپاه جایز نیست این، برای ارتش جایز نیست." بنیانگذار جمهوری اسلامی، بعدها در چند نوبت دیگر و از جمله در وصیتنامه سیاسی خود نیز، موکدا سپاهیان را از دخالت در سیاست و انتخابات منع کرد.

اما بعد از درگذشت آیت الله خمینی، مساله ورود سپاه به انتخابات به یکی از چالش‌های مهم سیاسی کشور تبدیل شد.

گروهی که به نام "جریان چپ" حکومت ایران شناخته می شدند و متشکل از مجمع روحانیون، سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی و گروه های دیگر بودند، به شدت با ورود سپاه به عرصه فعالیت های انتخاباتی و سیاسی مخالفت می کردند. در برابر آنها، گروهی از اعضای "جریان راست" حکومت، با استناد به قانون اساسی و اساسنامه سپاه پاسداران، که اولین وظیفه سپاه را نگهبانی از انقلاب معرفی می کردند، نتیجه می گرفتند که این نهاد باید در مسائل سیاسی دخالت کند.

به نظر می رسد که آیت الله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، طرفدار دیدگاه دوم است. نمایندگان وی در سپاه، در موارد گوناگون به موضع گیری های سیاسی مستقیم پرداخته و خواستار مقابله نیروهای سپاهی با نیروهای سیاسی مخالف و منتقد شده اند.

سیاسی یا سیاسی کاری

علی سعیدی، نماینده فعلی آقای خامنه ای در سپاه صراحتا اعلام کرده است: "امام نفرموده سپاه وارد مسائل سیاسی نشود". به عقیده او: "اگر افراد یا گروه‌هایی مواضعی را اعلام کنند که مواضع‌شان مطابق مواضع سپاه است، اشکال خاصی ندارد و ما اصلا این را دوست داریم، زیرا بسیج و سپاه می‌خواهند مردم را با مواضع انقلاب همراه کنند."

سعیدی

علی سعیدی نماینده رهبر ایران در سپاه می گوید که آیت الله خمینی نگفته است که سپاه وارد مسائل سیاسی نشود

آقای سعیدی با تاکید بر اینکه "نیروهای مسلح با تخصص‌های نظامی می‌توانند با حضور در مجلس، موضع‌گیری منسجمی در قبال تصمیمات داشته باشند" گفته است: "حضور اعضای سپاه در انتخابات و مجلس به نوعی پاسداری از سنگر انقلاب خواهد بود."

این دیدگاه نسبت به فعالیت سیاسی اعضای سپاه، در میان گروهی از نزدیکان و همکاران آیت الله خمینی در زمان رهبری او دارای مخالفان سرسختی است.

حسن خمینی، نوه بنیانگذار جمهوری اسلامی معتقد است: "یکی از بزرگ‌ترین معیارهایی که می‌‌توان گفت جامعه از راه امام خارج شده است یا نه، حضور نظامیان در عرصه سیاست است. کسانی که مدعی‌اند که به امام وفادارند، باید نسبت به دستور صریح امام با تمام وجود حساسیت نشان دهند. اگر این‌گونه نباشد، یا دروغ می‌‌گویند یا دچار تناقض‌اند."

انتخابات مجلس نهم و پیش بینی "خونین"

انتخابات ۱۲ اسفند مجلس نهم، اولین رای گیری سراسری در ایران بعد از انتخابات جنجالی ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸ است.

در این دوره نیز باز سخنان زود هنگام یکی از فرماندهان سپاه بود که مباحث انتخاباتی را در میان طیف‌های مختلف دامن زد.

"یکی از بزرگ‌ترین معیارهایی که می‌‌توان گفت جامعه از راه امام خارج شده است یا نه، حضور نظامیان در عرصه سیاست است. کسانی که مدعی‌اند که به امام وفادارند، باید نسبت به دستور صریح امام با تمام وجود حساسیت نشان دهند"

حسن خمینی، نوه بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران

سالار آبنوش، فرمانده سپاه صاحب‌الامر (عج) استان قزوین، سال گذشته درست در ۱۲ اسفند، با ا انتقاد از گروهی که "جریان انحرافی" خواند، اعلام کرد: "اگر نتیجه انتخابات مجلس نتیجه‌ای نباشد که در راستای ارزش‌های ما باشد، سال ۹۱ سالی بسیار خطرناک و حتی خونین است."

این فرمانده سپاه در تحلیل این ادعا اظهار داشته بود که "اگر مجلس بعد، مجلس سالمی نباشد سال ۹۱ فتنه، خونین است زیرا با هم می‌جنگیم و جریان انحراف سردر می‌آورد."

هر چند روابط عمومی سپاه پاسداران بدون تکذیب یا تأیید این سخنان، تلویحاً گوینده این سخنان را به "ناهماهنگی با مواضع سپاه" متهم کرد و مدعی شد رسانه‌ها اظهارات او را "تحریف" کرده اند، اما این بیانیه، انتقادی به موضع گیری یک فرمانده سپاه نسبت به مسایل سیاسی نبود. به گفته رمضان شریف، مسئول روابط عمومی سپاه: "گرچه اظهارات سایر فرماندهان و مسئولین سپاه الزاماً مواضع رسمی این نهاد محسوب نمی‌شود، اما در عین حال همواره نسبت به اظهارات منتسب به آنان حساس هستیم و در چارچوب ضوابط و مقررات با مواردی که به دلیل ناهماهنگی با مواضع و خط مشی سپاه نیازمند پیگیری و برخورد قانونی است، اقدام لازم را به عمل خواهیم آورد."

هشدار در مورد "احیای آشوب ها"

بعد از سخنان فرمانده سپاه قزوین، مقام های حکومتی دیگر به کرات نسبت به بروز "چالش های امنیتی" در زمان انتخابات هشدار دادند.

هشداری که اولین بار در خطبه‌های نماز عید فطر، آیت الله خامنه‌ای عنوان شد و پس از آن به تناوب از سوی نمایندگان رهبری در سپاه، ائمه جمعه، فرماندهان سپاه و مقامات امنیتی و انتظامی تکرار شد.

"آقای خاتمی... اگر بخواهد با سیاسی کاری جلو بیاید فکر نمی کنم مردم او را ببخشند، ولی افراد دیگری که در این صحنه از خط قرمزها عبور نکرده اند می توانند همچنان در رقابت‌های سیاسی به صورت فعال شرکت کنند"

محمدعلی جعفری فرمانده سپاه

سرلشکر محمد علی جعفری، فرمانده کل سپاه پاسداران، در زمان ثبت نام کاندیداها، با هشدار نسبت به اینکه یکی از تلاش های دشمن "قطعا احیای آشوب‌ها و اعتراضات اجتماعی با دستاویز قرار دادن انتخابات مجلس است"، مدعی شد که "اخبار و اطلاعاتی" دارد که نشان می دهد دشمنان برای این کار طرح هایی را آماده کرده اند.

او صراحتا ریشه رویدادهای پس از ۲۲ خرداد ۱۳۸۸ را در دوم خرداد ۱۳۷۶ دانست و گفت که "جریان روشنفکری سکولار" با حمایت مالی "تکنوکرات ها" با برنامه در هرم قدرت جمهوری اسلامی نفوذ کرده و مهره های خود را در کلیدی‌ترین پست‌های اجرایی و تقنینی کشور به کار گرفته تا مجری سیاست‌های آنها باشند.

آقای جعفری با موضع گیری صریح علیه جریان سیاسی حاکم بر دولت سابق ایران تاکید کرد: "اصلاح طلبان می خواستند جمهوری اسلامی را دچار نوعی دگردیسی هویتی کرده و با زدودن آرمان های اسلامی، مدل لیبرال دمکراسی را جایگزین مدل حکومتی مبتنی بر ولایت فقیه نمایند."

به گفته فرمانده سپاه پاسداران، این نیروی نظامی در صدد است که از تکرار وقایع دوره اصلاح طلبان در جریان انتخابات مجلس نهم جلوگیری کند.

این فرمانده پیشتر نیز در جریان انتخابات مجلس هشتم، "تلاش برای پیروزی اصولگرایان" در انتخابات مجلس را "ضرورتی قطعی، اجتناب ناپذیر و تکلیفی الهی" دانسته بود.

اعلام شرایط ورود اصلاح طلبان به انتخابات

سرلشکر پاسدار محمدعلی جعفری، در تیرماه امسال هم با اظهار نظری صریح در مورد شرایط ورود اصلاح طلبان به مجلس نهم، شگفتی بسیاری از ناظران را بر انگیخت.

"شما از کدام جایگاه سیاسی یا قضایی برای حضور یا عدم حضور یک شهروند در فعالیت سیاسی قانونی شرط تعیین می‌کنید؟"

محمدرضا خاتمی خطاب به محمدعلی جعفری

او گفت: "افرادی از جریانات اصلاح طلب که از خط قرمزها عبور نکرده اند طبیعی است که در رقابت‌های سیاسی می توانند شرکت کنند، اما اینکه آقای خاتمی تا چه حد می تواند موفق شود بستگی به موضع گیری‌های او دارد."

سیدمحمد خاتمی تابستان امسال برای ورود اصلاح طلبان به عرصه رقابت های انتخاباتی خواستار آزادی زندانیان سیاسی، رفع حصر از میرحسین موسوی و مهدی کروبی، ایجاد فضای آزاد برای احزاب و گروه ها و فراهم آمدن سازوکاری برای برگزاری انتخابات "سالم و آزاد" شده بود.

سرلشکر جعفری با انتقاد از گذاشتن پیش شرط برای شرکت اصلاح طلبان در انتخابات از سوی رئیس جمهور پیشین ایران گفت: "آقای خاتمی در جریان فتنه امتحان خوبی پس نداد و به هر حال جزو همراهان سران فتنه بود و حمایت و پشتیبانی زیادی از آنها کرد و درحال حاضر نیز موضعی مبنی بر برائت از آن حرکت‌ها اتخاذ نکرده است. اگر ایشان بخواهد با سیاسی کاری جلو بیاید فکر نمی کنم مردم او را ببخشند ولی افراد دیگری که در این صحنه از خط قرمزها عبور نکرده اند می توانند همچنان در رقابت‌های سیاسی به صورت فعال شرکت کنند."

این اظهار نظر با واکنش تند محمدرضا خاتمی، دبیرکل پیشین جبهه مشارکت رو به رو شد. برادر محمد خاتمی، با نگرانی از آینده کشور از سردار جعفری پرسید: "شما از کدام جایگاه سیاسی یا قضایی برای حضور یا عدم حضور یک شهروند در فعالیت سیاسی قانونی شرط تعیین می کنید؟ این موضع شما در کنار همه مداخلات سیاسی دیگر بر خلاف راهی است که امام برای نیروهای مسلح بیان فرمودند و اگر شما واقعا به امام معتقد هستید باید بدون درنگ از این موضع گیری‌ها دوری کنید."

فرمانده بسیج: خاتمی توبه کند

"اگر وی توبه نکند به همراه آن یک درصد منفور و با همراهی اطرافیان خود به زباله‌دان تاریخ خواهد رفت. به همین دلیل معتقدم که یک عده کودن هستند و فهم سیاسی ندارند"

محمدرضا نقدی رئیس بسیج، خطاب به محمد خاتمی

.پس از اینکه سرلشکر جعفری نسبت به موضع گیری رئیس جمهور دوران اصلاحات موضع گیری کرد، محمدرضا نقدی رئیس سازمان بسیج مستضعفین نیز با انتقاد مستقیم به سیدمحمد خاتمی گفت: "برخی‌ها دچار یک عقب‌ماندگی سیاسی هستند و نمی‌توانند مسائل را به درستی ببینند ولو اینکه ۶۰ سال هم عمر کرده باشند."

او با توهینی غیرمتعارف به رئیس جمهور سابق گفت: "اگر وی توبه نکند به همراه آن یک درصد منفور و با همراهی اطرافیان خود به زباله‌دان تاریخ خواهد رفت. به همین دلیل معتقدم که یک عده کودن هستند و فهم سیاسی ندارند."

محمدرضا نقدی با تاکید بر لزوم دخالت گسترده بسیجیان در انتخابات اظهار داشت: "پایگاه‌های بسیج تنها به امنیت ‏صندوق‌ها کمک می‌کنند و متکفل شمارش آرا نیستند."

در جریان انتخابات نهم ریاست جمهوی در سال ۱۳۸۴ مهدی کروبی سپاه و بسیج را متهم به مداخله مستقیم در انتخابات کرد.

مهدی کروبی که نامزد انتخابات ریاست جمهوری در دوره نهم و دهم بود، پیش از انتخابات خرداد ۱۳۸۸ نیز گفت: "با آمدن این دولت (احمدی‌نژاد) سپاه، تمام منابع اقتصادی کشور را در دست گرفته و حاضر نیست تن به انتخابات بدهد و از آن‌همه ثروت بگذرد. این‌که مردم کسی را انتخاب کنند و او بخواهد بر سپاه نظارت کند که جلوی دخالت او در سیاست را بگیرد و بر آنچه که دست سپاه است نظارت داشته باشد و یا حساب‌رسی کند؟ اینها نمی‌گذارند؛ واقعا کار خیلی سخت شده است و نمی‌بایست می‌گذاشتند کار به این‌جا برسد."

"توجیه رای دهندگان" توسط سپاه

تاکید بر اهمیت نقش آفرینی سپاه پاسداران در انتخابات تا به آنجا گسترش یافت که علی سعیدی نماینده ولی فقیه در سپاه به صراحت بر لزوم "توجیه شهروندان" برای انتخاب "فرد اصلح" تاکید کرد.

"در حالی که اصلاح طلبان اعلام کرده اند در این انتخابات مشارکت نمی کنند، فرمانده کل سپاه و نماینده ولی فقیه در سپاه از مشارکت بیش از ۶۰ درصدی مردم در رای گیری ۱۲ اسفند سخن گفته اند"

او با ذکر اینکه مجلس آینده باید در جهت " تقویت رهبری" عمل کند، نهمین دوره انتخابات مجلس شورای اسلامی مهم تر از سایر دوره‌ها دانست و گفت: "در پای صندوق‌های رای باید آثار 'شعار ما اهل کوفه نیستیم، علی تنها بماند' را هرچه بیشتر مشاهده کنیم."

اقای سعیدی پیش از این گفته بود که "از هیچ گروه و شخص و حزبی" حمایت نمی‌کند، اما سپاه پاسداران اصول، مبانی و مواضع ثابتی دارد که بر "محوریت رهبری" است.

در واکنشی دیگر، یدالله جوانی، مشاور نماینده ولی فقیه در سپاه، آرزو کرد که نتیجه آرای مردم در انتخابات اسفند ماه، "حضور افراد ولایی" در مجلس باشد.

وی گفت که سپاه "بازوی رهبری" است و با توجه به "گستردگی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و اتصال بسیج به آن" دیگر تنها بازوی مسلح و توانمند رهبری نیست، بلکه به عنوان "بازوی غیر مسلح" رهبری نیز محسوب می‌شود.

مقابله سپاه با "ناامنی"

تمام این اظهارت در شرایطی منتشر شده که محسن کاظمینی، فرمانده سپاه حضرت محمد رسول الله، که به تازگی جایگزین حسین همدانی شده است، از آمادگی این سپاه برای مقابله با "هرگونه ناامنی در انتخابات آتی" خبر داده است.

"محسن کاظمینی، فرمانده سپاه تهران، از آمادگی این سپاه برای مقابله با 'هرگونه ناامنی در انتخابات آتی' خبر داده و وعده داده است که همکارانش به این ماموریت به خوبی پاسخ خواهند داد"

آقای کاظمینی اعلام کرده است که سپاه محمد رسول الله به این ماموریت "به خوبی پاسخ خواهد داد." سپاه محمد رسول الله، مسئولیت امنیت تهران را به عهده دارد.

از سوی دیگر، در حالی که اصلاح طلبان اعلام کرده اند در این انتخابات مشارکت نمی کنند، فرمانده کل سپاه و نماینده ولی فقیه در سپاه از مشارکت بیش از ۶۰ درصدی مردم در رای گیری ۱۲ اسفند سخن گفته اند.

این در حالی است که در انتخابات هشتم مجلس شورای اسلامی میزان مشارکت مردم ۵۱ درصد گزارش شد که مردم تهران با مشارکت ۳۰ درصدی، کمترین درصد مشارکت را در انتخابات داشتند. بیشترین میزان مشارکت در انتخابات مجلس در دوره پنجم بود که میزان مشارکت مردم ۷۱ درصد بوده است.

به نظر می رسد با توجه به پیش بینی ها و هشدارهای مسئولان امنیتی و نظامی جمهوری اسلامی، به نظر می رسد که آنان معتقدند آخرین ماه سال ایرانی، شاهد روزهای پرتنشی خواهد بود. روزهایی که طی آنها، سپاهیان قرار است بدون هیچ محدودیتی برای "حفظ آرمان های انقلاب اسلامی" در صحنه انتخابات حضور داشته باشند.

در این زمینه بیشتر بخوانید

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.