وزیر خارجه ایران درباره مذاکرات اتمی: نمی‌گذاریم کار به بن بست برسد

حق نشر عکس Reuters
Image caption وزیر خارجه ایران مذاکرات استانبول را مثبت ارزیابی کرده است

به فاصله کوتاهی پس از آغاز مجدد گفت و گوی های اتمی ایران و گروه کشورهای ۱+۵ در استانبول، وزیر امور خارجه ایران گفته است "نخواهیم گذاشت موضوع گفت و گوهای اتمی به بن بست برسد".

علی اکبر صالحی یکشنبه شب ۱۵ آوریل (۲۷ فروردین) در گفت و گو با تلویزیون دولتی ایران، نشست استانبول را موفق ارزیابی کرد و گفت: "ما قبلا هم بارها اعلام کرده بودیم که در این اجلاس به یقین یک قدم به جلو برخواهیم داشت."

گفت و گو های اتمی ایران با کشورهای ۱+۵ (شامل پنج عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل یعنی آمریکا، بریتانیا، فرانسه، چین و روسیه به علاوه آلمان) پس از ۱۴ ماه توقف، روز شنبه ۱۴ آوریل (۲۶ فروردین) به میزبانی ترکیه در شهر استانبول برگزار شد.

سعید جلیلی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران و کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا به نمایندگی از ایران و کشورهای۱+۵ هدایت مذاکرات را بر عهده داشتند.

دو طرف گفت و گوهای اخیر را "مثبت و سازنده" ارزیابی کرده اند و قرار است دور دوم این مذاکرات روز سوم خرداد در بغداد پایتخت عراق برگزار شود.

شورای امنیت سازمان ملل و پیش از آن آژانس بین المللی انرژی اتمی، با صدور قطعنامه های متعدد و تحریم های پی در پی خواستار توقف فرایند غنی سازی اورانیوم در ایران و صدور اجازه بازرسی بیشتر از تاسیسات این کشور شده بودند.

ایران می گوید که با غنی سازی اورانیوم اهداف صلح آمیز همچون تولید رادیوداروها را پی گیری می گیرد و قطعنامه های شورای امنیت را اجرا نخواهد کرد.

این کشور اخیرا اعلام کرده است که با تولید کافی اورانیوم غنی شده ۲۰ درصدی برای راکتور تحقیقاتی تهران، ممکن است ادامه غنی سازی تا این سطح را متوقف کند.

علی اکبر صالحی، وزیر امور خارجه ایران درباره نحوه تصمیم گیری درباره موضوع اتمی در این کشور گفته است که "حضور در یک چنین نشست هایی مستلزم هماهنگی های فراوانی در داخل است و این گونه نیست که ما لحظه ای تصمیم بگیریم در یک نشست شرکت بکنیم و مثلا فی البداهه بخواهیم در آنجا اظهار نظر بکنیم، از قبل طراحی شده و در باره شیوه کار و مسائل قابل طرح بحث شده است."

در جریان مذاکرات اخیر اتمی در استانبول، رسانه های آمریکایی از درخواست نماینده این کشور برای دیدار و گفت و گوی دوجانبه با سعید جلیلی خبر داده بودند.

هرچند برخی از رسانه های ایرانی ابتدا از انجام گفت و گوی دوجانبه ایران و آمریکا در استانبول خبر دادند، اما دقایقی بعد این موضوع از سوی رسانه های نزدیک به حکومت ایران تکذیب شد.

علی اکبر صالحی، وزیر امور خارجه ایران در پاسخ به پرسشی درباره اینکه چرا درخواست هیات آمریکایی با پاسخ منفی ایران رو به رو شد، گفته است که گفت و گو های استانبول، نشست گروه کشورهای ۱+۵ با ایران بود و مذاکره دوجانبه (میان دو کشور) نبود.

نقل قول اردوغان از اوباما برای رهبر ایران

آقای صالحی گفت: "ما نمی خواهیم به گونه ای عمل کنیم و یا اظهار نظر بکنیم که کسی را کوچک و یا بزرگ بکنیم."

او در عین حال به دیدار رجب طیب اردوغان، نخست وزیر ترکیه و میزبان نشست اتمی اخیر با آیت الله علی خامنه ای، رهبر ایران در روزهای نوروز سال جاری در مشهد اشاره کرده و گفته تا جایی که او اطلاع دارد "آقای اردوغان حامل نامه ای از سوی باراک اوباما، رئیس جمهور آمریکا برای ایران نبود."

حق نشر عکس Reuters
Image caption سعید جلیلی و کاترین اشتون در آخرین دور مذاکرات اتمی در استانبول

آقای صالحی از قول نخست وزیر ترکیه در دیدار با آیت الله خامنه ای نقل کرده است که "رئیس جمهوری آمریکا به دنبال این است که بالاخره راه حلی برای برون رفت از موضوع هسته ای ایران پیدا بشود."

آیت الله خامنه ای در نخستین سخنرانی خود در سال جدید خورشیدی که در شهر مشهد انجام شد، گفته بود که ایران بمب اتمی ندارد و به دنبال تولید آن هم نیست.

رهبر ایران در اواخر سال گذشته خورشیدی هم در جمع شماری از دانشمندان اتمی ایران بار دیگر اعلام کرده بود که بمب اتمی را حرام می داند.

واکنش ها به نشست استانبول

ایالات متحده آمریکا از گفته های اخیر آیت الله خامنه ای استقبال کرده و در اولین واکنش به گفت و گوهای استانبول، آن را "اولین گام مثبت" تلقی کرده است؛ اما باراک اوباما، رئیس جمهور آمریکا به ایران هشدار داده که اگر مذاکرات آغاز شده در ماه های آینده به پیشرفتی منجر نشود، تحریم های تازه علیه این کشور وضع خواهد شد.

به جز چهار دور تحریم های اقتصادی وضع شده از سوی شورای امنیت سازمان ملل، ایالات متحده آمریکا و کشورهای اروپایی، تحریم های یک جانبه سنگینی از جمله تحریم خرید نفت، در ماه های اخیر علیه ایران وضع کرده اند.

ناظران مسائل ایران می گویند که افزایش تحریم ها و آغاز تاثیر آنها بر اقتصاد ایران، و بالا گرفتن احتمال درگیری نظامی، در متمایل کردن رهبران ایران به از سرگیری مذاکرات اتمی موثر بوده است.

حق نشر عکس mehr
Image caption وزیر خارجه ایران، تصمیم گیری درباره رویکرد در مذاکرات اتمی را مستلزم "هماهنگی های فراوان" در داخل کشور عنوان کرده است

ایالات متحده آمریکا، پیش از آغاز اجلاس استانبول به ایران هشدار داده بود که "روزنه های گفت و گو در حال بسته شدن است و نشست استانبول می تواند آخرین بخت برای دیپلماسی باشد."

طرف های مذاکره از نتایج اولیه نشست استانبول استقبال و نسبت به گفت و گو های بعدی در بغداد ابراز خوشبینی کرده اند، اما اسرائیل از وقفه ۵ هفته ای میان گفت و گو ها در استانبول و بغداد انتقاد کرده است.

بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل درجریان نشستی با جوزف لیبرمن، از سناتورهای آمریکایی، گفته "تصور اولیه من این است که به ایران یک جایزه داده اید. به این کشور پنج هفته وقت داده اید تا بدون هر گونه محدودیتی به غنی سازی اورانیوم ادامه دهد."

همزمان با کاهش جهانی قیمت طلا، رضایت طرف های گفت و گو از نشست استانبول و توافق بر سر دور بعدی مذاکرات، بر بازار ارز و طلای ایران تاثیر گذاشته و به کاهش قیمت دلار و سکه انجامیده است.

مطالب مرتبط