حمله کم سابقه مجلس ایران به سیاست‌های منطقه‌ای عربستان سعودی

حق نشر عکس MEHR
Image caption اعتراض صدونود نماینده از دویست‌ونود نماینده مجلس ایران به سیاست عربستان نسبت به بحرین در صحن علنی مجلس قرائت شد

نمایندگان مجلس ایران در اقدام کم سابقه ای به احتمال توافق امنیتی میان بحرین و عربستان سعودی، دو کشور عربی عضو شورای همکاری خلیج فارس واکنش نشان داده اند و با "نابخردانه" خواندن این اقدام، آن را پیشاپیش محکوم کرده اند.

بیانیه اعتراضی ۱۹۰ نماینده مجلس شورای اسلامی امروز دوشنبه ۲۵ اردیبهشت (۱۴ می) در صحن مجلس قرائت شده است. مجلس ایران ۲۹۰ نماینده دارد.

این بیانیه می گوید که عربستان تصمیم گرفته است در اجلاس سران شورای همکاری خلیج فارس، "بحرین را به عنوان یک کشور مستقل اسلامی ـ عربی و عضو سازمان ملل با عربستان متحد" کند.

بحرین اعلام کرده است که رهبران کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، در جریان نشست خود در ریاض احتمالا بر ایجاد اتحاد سیاسی نزدیکتری که در ابتدا شامل دو یا سه کشور از جمله عربستان سعودی و بحرین خواهد بود، تاکید خواهند کرد.

وزیر اطلاع رسانی بحرین گفته است که در این پیوند سیاسی هر کشور حق حاکمیت خود را خواهد داشت. اما در تصمیم گیری ها درباره روابط خارجی، امنیتی، نظامی و اقتصادی با هم متحد خواهند بود.

نمایندگان مجلس ایران اقدام احتمالی عربستان را همسو با سرکوب جنبش اعتراضی در بحرین دانسته اند که از بیش از یک سال پیش در آن کشور آغاز شده است.

حسینعلی شهریاری نماینده زاهدان، در جلسه علنی روز دوشنبه خطاب به علی لاریجانی رئیس مجلس گفته است که "بحرین تا سال ۱۳۴۰ استان چهاردهم ایران بوده، اما متاسفانه با خیانت شاه و مصوبه ننگین مجلس شورای ملی بحرین را مستقل کردند".

آقای شهریاری گفت: "اگر قرار است اتفاقی در بحرین بیفتد، بحرین حق جمهوری اسلامی ایران است، نه عربستان."

در پاسخ به گفته های نماینده زاهدان، آقای لاریجانی رئیس مجلس گفته است که "بحرین لقمه‌ای نیست که به راحتی از حلقوم" عربستان پایین برود.

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption ایرانی تباران - که پیروان هر دو مذهب شیعه و سنی در میان آنان وجود دارند، بخش قابل توجهی از جمعیت بحرین را تشکیل می دهند

رئیس مجلس ایران اقدام احتمالی عربستان و بحرین را "بدوی" خوانده است.

روابط ایران با عربستان سعودی و بحرین از بیش از یک سال پیش بحرانی و تیره بوده است.

تنش در روابط ایران با این کشور پس از آن آغاز شد که مقام های ایرانی سرکوب مردم معترض بحرین را محکوم کردند و وزیر امور خارجه ایران با نگارش نامه ای به سه مرجع بین المللی، از جمله شورای امنیت سازمان ملل، به حضور نیروهای نظامی عربستان برای کمک به سرکوب معترضان بحرینی، اعتراض کرد.

دولت های ایران و بحرین، چند ماه پیش از آغاز این بحران سیاسی، قرارداد امنیتی میان دو کشور را برای یک دوره پنج ساله دیگر در تهران تمدید کرده بودند.

بحرین در حاشیه جنوبی خلیج فارس تنها کشوری است که دارای یک اکثریت ۷۰ درصدی شیعه است. با این حال حکومت این کشور در اختیار اقلیت سنی است.

جزیره بحرین تا حدود دویست سال پیش تحت تسلط ایران بود، اما رفته رفته با قدرت گرفتن حکام عرب محلی و کم توجهی پادشاه قاجار، یک حکومت عربی پیدا کرد که طی دهه های اخیر به عربستان سعودی متمایل بوده است.

در اواخر دهه ۱۳۴۰ خورشیدی، پیش از خروج نظامی بریتانیا از خلیج فارس، محمدرضا پهلوی، پادشاه ایران با این استدلال که بحرین ۱۵۰ سال است عملا مستقل از ایران اداره شده، به مداخله سازمان ملل برای تعیین تکلیف بحرین رضایت داد.

دبیرکل وقت سازمان ملل، با انتصاب و اعزام نماینده ویژه ای به بحرین و انجام نظری خواهی محدودی از ساکنان بحرین، اعلام کرد که ساکنان این جزیره در خلیج فارس خواهان استقلال از ایران هستند. به این ترتیب بحرین پیش از خروج کامل نظامی بریتانیا از خلیج فارس، رسما از ایران مستقل شد.

ایرانی تبارانی که پیروان هر دو مذهب شیعه و سنی در میان آنان وجود دارد، بخش قابل توجهی از جمعیت بحرین را تشکیل می دهند.

بحرین از اعضای شورای همکاری خلیج فارس است و ستاد فرماندهی ناوگان پنجم آمریکا، در منامه، پایتخت این کشور، مستقر است.

مطالب مرتبط