بررسی روزنامه های صبح شنبه تهران – سوم تیر

روزنامه های اول هفته تهران در عکس های بزرگ صفحه اول خود از ادامه تظاهرات در قاهره نوشته و در حالی که خبر از فاصله گرفتن نامزد اخوان المسلمین از ایران داده اند اما در گزارش های خود احمد شفیق را نامزد مورد حمایت ارتش و آمریکا خوانده اند. انتقاد از بی اعتنائی دولت برزیل به سفر محمود احمدی نژاد به آن کشور، دیدار وزیر خارجه با همتای بریتانیائی خود و در نهایت واکنش ضعیف دولت به سر بریدن ایرانی ها در سعود مهم ترین نقد های این روزنامه ها به وزیر خارجه است که به قرارست به مجلس احضار شود.

حق نشر عکس jahansanat
Image caption تیتر و عکس صفحه اول جهان صنعت درباره حوادث مصر

مذاکرات هسته ای، لزوم تقویت هیات مذاکره گر یا بستن تنگه هرمز

یوسف مولائی در اعتماد نوشته شکاف ۱+۵ و ایران بسیار عمیق‌تر از آن است که ظاهر قضیه نشان می‌دهد. این اختلافات ریشه در تفاوت‌های تمدنی، تاریخی، معرفت‌شناسی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی دارد. دیوار بی‌اعتمادی بین ۱+۵ و ایران (حداقل بخش غربی آن) آنچنان بلند است که طرفین دو سوی دیوار همدیگر را به راستی نمی‌شناسند و کلام همدیگر را درست دریافت نمی‌کنند.

نویسنده در عین حال معتقد است چین و فدراسیون روسیه می‌توانند در هدایت پرونده هسته‌یی در مسیر حقوقی و فنی آن نقش موثر و سازنده‌یی ایفا کنند. این دو کشور در جست‌وجوی منافع ملی خود، تداوم وضعیت کجدار و مریز را به راه‌حل‌های دیگر ترجیح می‌دهند و حضور آنها در گروه ۱+۵ یکی از عوامل اصلی طولانی شدن مذاکرات است. آنها قادر یا حتی علاقه‌مند نیستند که امریکا و متحدانش را متقاعد کنند که در مسیر سازنده‌یی مذاکرات را ادامه داده و ملاحظات سیاسی را در مذاکرات دخالت ندهند.

محمود صدری در سرمقاله دنیای اقتصاد نوشته نتیجه مذاکرات ایران و گروه ۱+۵ در مسکو، از منظر عامیانه ناموفق اما از جنبه دیپلماتیک موفق بود. مذاکرات دیپلماتیک در هنگامه‌ای به مذاکرات کارشناسی تنزل یافته که سایه تهدیدهای جدید اتحادیه اروپا بر سر ایران است و اگر تا هفته آینده (۱۱ تیر) توافقی حاصل نشود، تحریم نفتی کلید می‌خورد.

نویسنده این مقاله معتقد است: پروسه‌ای شدن این پرونده، لاجرم ایران را به بازیگر موثر و انکارناپذیر در ترتیبات کنونی خاورمیانه و نظم احتمالی پس از آن تبدیل کرده است.

حسین شریعتمداری در یادداشت روز کیهان همچنان تهدید نظامی را توخالی خوانده و نوشته تجربه غرب که در عراق، افغانستان، جنگ۳۳ روزه و ۲۲ روزه همه جا به نظر نویسنده شکست خورده اند و از دست دادن عقبه های استراتژیک در منطقه و ده ها بحران شکننده دیگر مانع از حمله حتی اسرائیل به ایران می شود.

نویسنده کیهان همین نظر را درباره تحریم های سخت های غرب دارد و در نهایت پیشنهادی را که قبلا نیز مطرح کرده یک بار دیگر پیش کشیده که تنگه هرمز در آب های سرزمینی ایران قرار گرفته و ایران می تواند در صورت محروم شدن از صدور نفت خود، تنگه هرمز را به روی تمامی کشتی های نفتکش و حتی کشتی های حامل کالای تجاری یا تسلیحاتی ببندد.

در پایان یادداشت روز کیهان آمده: اکنون باید پرسید چرا نباید از این حق قانونی خود استفاده کنیم؟! و در صورت اصرار ۱+۵ بر باج خواهی و فرصت سوزی، بی اعتنا به تهدیدهای آنان از ادامه مذاکرات خودداری ورزیم و مذاکرات را تنها با این شرط که بر حق قانونی کشورمان تاکید کرده و پرونده هسته ای ایران را مختومه کنند، ادامه دهیم؟

روزنامه جمهوری اسلامی هم در سرمقاله خود ضمن حمله شدید به غرب نوشته آنچه مسئولان نظام جمهوری اسلامی ایران را برای رسیدن به حقوق قانونی ملت ایران در زمینه فعالیت‌های هسته‌ای در جایگاه بالاتری قرار می‌دهد تا بتوانند موانع راه را برطرف نمایند، تقویت گروه هسته‌ای ایران است.

به نظر این مقاله زمان آن رسیده است که در این زمینه اقداماتی صورت بگیرد. استفاده از نیروهای با تجربه و باسابقه، تقویت گروه مذاکره کننده و استفاده از برنامه‌ها و سیاست‌های جدید در مذاکرات، از جمله عناصری هستند که می‌توانند به تقویت گروه هسته‌ای ایران منجر شوند.

متانت با سعودی، بعد از سربریدن ایرانیان

در حالی که روزنامه های مختلف تهران از احضار وزیر خارجه به مجلس به دلیل دیدار با ویلیام هیک همتای بریتانیائی خود خبر داده اند چند روزنامه از واکنش ضعیف وزارت خارجه در برابر سر بریدن ایرانی ها در سعودی انتقاد کرده اند . انتقاد از وزارت خارجه به دلیل پیشواز سرد و بی تفاوت دولت برزیل از محمود احمدی نژاد نیز از جمله گزارش ها و انتقادها از دستگاه دیپلوماسی کشور است.

حق نشر عکس salehietemad
Image caption تیتر و عکس صفحه اول اعتماد

مردم سالاری در سرمقاله خود به موضوع اعدام اتباع ایرانی در سعودی پرداخته و نوشته در حالی که مسئولان دستگاه سیاستگذاری کشور فقط به اظهار تاسف بسنده می‌کنند، کمیسیون خارجه مجلس می تواند آن ها را مورد بازخواست قرار دهند و بپرسند که بازخورد خبر سربریده شدن هموطنان ما که به جرم موهوم و به جفای دستگاه قضایی به اصطلاح مستقل رژیم آل سعود به شیوه عصر دولت عثمانی، گردن زده شده اند چه بوده است؟

این روزنامه پرسیده آیا «شهروند دوستی» دیگر کشورها نباید درس عبرتی برای ما باشد و این حساسیت‌ها را از آنان بیاموزیم؟ اگر همچنان با متانت و طمانینه فقط ابراز تاسف کنیم سرنوشت ۴۰ تن دیگر در همان زندانهای مخوف و در بیدادگاه‌هایی که نه مترجمی هست و نه وکیل مدافعی و نه کنسول فریادرسی، از حالا معلوم است! آیا متانت معنی دار و غیر منطقی ما، به دیگر همسایگانی که با ما بر سر لطف نیستند، چنین جسارتی را نخواهند آموخت؟

روزنامه مردم سالاری در نهایت نوشته بایسته است که دستگاه قضایی و حقوقدانان خبره با دلایل متقن حقوقی و با اظهارنظرهای مستند و مستدل و محکمه پسند، ضعف دستگاه حقوقی و قضایی عربستان را بازگو و برملا کنند و نقض حقوق بشر را در صدور احکام اعدام هموطنان بیگناه ما را در عرصه بین‌المللی به اثبات برسانند تادیگر، بیدادگاهها در جلد دادگاه‌های صالح، جان انسانها را وسیله مطامع قومی و نژادی نکنند و دست به چنین جنایتی نزنند.

استقبال در برزیل و ابتکارات دولت احمدی نژاد

شرق گزارشی دارد درباره سفر محمود احمدی نژاد به برزیل که در آن آمده رییس‌جمهوری در فرودگاه ریودوژانیرو برزیل مورد استقبال محمدجواد محمدی‌زاده معاون رییس‌جمهور و رییس سازمان محیط‌زیست، سفیر ایران در برزیل و جمعی از مقامات برزیل قرار گرفت. دقیقا چه مقامی از برزیل به استقبال رییس‌جمهور کشورمان رفته است؟ در هماهنگی‌های قبلی قرار بوده که چه کسی از رییس‌جمهور در فرودگاه استقبال کند؟ حالا واکنش مقامات دیپلماتیک ایران چیست؟

به نوشته این روزنامه منابع خبری برزیل روز سه‌شنبه خبر دادند که دیلماروسف، رییس‌جمهوری برزیل درخواست همتای ایرانی خود را برای دیداری دو جانبه در حاشیه کنفرانس «ریو +۲۰» رد کرده‌ اگر این مساله صحت دارد؟ چرا این دیدار لغو شده و واکنش دیپلماتیک ایران چه بوده است؟

شرق در نهایت نوشته قرار بوده روز پنجشنبه و همزمان با حضور احمدی‌نژاد در برزیل، از یک ستون بدل ستون‌های تخت‌جمشید که از سوی دولت ایران به پایتخت اهدا شده‌ بود رونمایی شود ولی شهردار ریو دوژانیرو این مراسم را لغو کرده است. اگر تنها برنامه سفر حضور در نشست کنفرانس ریو ۲۰ بوده ضرورت شرکت رییس‌جمهور در این اجلاس چه بوده است؟ آیا شرکت معاون رییس‌جمهور و رییس سازمان حفاظت از محیط‌زیست کفایت نمی‌کرد؟

محمدحسین روانبخش در ستون طنز مردم سالاری از چند ابتکار دولت نوشته ابتکار آماری و ابتکار تورمی که بر اساس آن: ‌روزگاری هر کالایی دارای دو نرخ دولتی و آزاد بود؛ از ارز گرفته تا شامپو بچه! اما هیچ وقت تورم، دو نوع نرخ نداشت! در سالهای اخیر با ابتکار دولت، دو نوع نرخ تورم وجود دارد

در این مقاله آمده ابتکار تقصیری هم این است که : به تازگی با ابتکار تازه دولت، به اطلاع همه رسیده است که هر چه گرانی تا هر زمانی بوجود بیاید (حتی در قرنهای آینده!)، تقصیر دولت‌های قبل از احمدی نژاد است و در عوض، هر چه ارزانی بوده است (حتی در قرن‌های گذشته !)مربوط به دولت احمدی‌نژاد است.

فاجعه کاهش قیمت نفت

اعتماد در گزارشی نوشته یک هفته پس از نشست اوپک و گزارش این نشست که اگر قیمت نفت به زیر ۹۰ دلار در هر بشکه بیفتد، اوپک نشست اضطراری برگزار می‌کند، قیمت نفت به زیر ۹۰ دلار در هر بشکه رسید و نگرانی‌هایی در میان کشورهای تولید‌کننده نفت برانگیخته است به ویژه آنکه پیش‌بینی شده قیمت هر بشکه نفت برنت به زیر ۸۰ دلار هم برسد. در این صورت عراق و روسیه و ایران که بودجه نفتی خود را با قیمت بالاتر از آن بسته‌اند به تلاطم می‌افتند.

این گزارش یادآوری کرده عراق بودجه خود را روی قیمت هر بشکه نفت ۸۵ دلار بسته است، روسیه دیگر خیلی خوش‌بینانه عمل کرده و آن را روی ۱۱۵ دلار بسته است و در نظر دارد در بودجه خود تجدید نظر کند، ایران هم بودجه نفتی خود را روی هر بشکه ۸۵ دلار بسته است. کشورهای دیگری مانند عربستان سعودی، قطر و کویت تقریبا محتاطانه عمل کرده‌اند. عربستان نفت خود را در بودجه سال جاری روی ۸۰ دلار در هر بشکه بسته است، قطر روی ۶۵ دلار و کویت روی ۶۰ دلار در هر بشکه بودجه‌های خود را بسته‌اند. اما این یک طرف سکه است. طرف دیگر سکه موضوع چسبندگی اقتصاد به درآمدهای نفتی است.

به نوشته اعتماد به عبارت دیگر بودجه نفتی یک طرف قضیه است و طرف دیگر قیمت نفتی است که اگر در بازار نفت از این «قیمت» پایین‌تر بیاید اقتصاد به چالش می‌افتد، یا به عبارت دیگر درآمدهای مازاد نفتی است که وارد اقتصاد می‌شود و چرخ اقتصاد را به حرکت در می‌آورد. این همان شکنندگی قیمت نفت در بودجه است که به آن « break- even» می‌گویند.

هشدار برای خروج طلا

دکتر مهدی تقوی در مقاله ای در آرمان نوشته اینکه گفته می‌شود که قیمت سکه در داخل ارزان‌تر از خارج است هم دلایل متفاوتی دارد و هم می‌تواند تبعاتی را به دنبال داشته باشد. علت هم اگر بخواهیم به همان قانون ساده و همیشگی اقتصاد باز می‌گردد که عرضه و تقاضا قیمت کالا را تعیین می‌کند. پس، زمانی که قیمت این کالا کاهش می‌یابد یا عرضه بیشتر شده و بانک مرکزی حتی بیش از سکه‌های پیش فروش شده‌اش سکه وارد بازار کرده است.

به نوشته این اقتصاددان سکه از آن دسته کالاهایی است که باید قیمت آن را به سال ضرب آن محاسبه کرد. پس باید دید سکه‌هایی را که بانک مرکزی در شرایط کنونی اقدام به عرضه آن کرده ضرب چه سالی است؟ اما از دلایل این ارزانی بگذریم چیزی که مهمتر به نظر می‌رسد تبعات این موضوع قابل توجه‌تر است. ارزان بودن این کالا با توجه به ارزش ذاتی آن میل به سوداگری را در افراد افزایش می‌دهد.

نتیجه گیری مقاله آرمان این است که در یک اتفاق ساده اما مهم قاچاق آن افزایش پیدا می‌کند و حتی این امکان وجود دارد مرزنشینان در از آن به عنوان مبادله پایاپای هم استفاده کنند. از طرف دیگر این امکان هم وجود دارد در بازار داخلی این کالا هم تغییراتی به وجود آید که هر کدام از این اتفاقات که رخ بدهد در یک نکته هیچ تفاوتی نمی‌کند؛ آن هم این است که این رفتار و عملکرد بی‌نظمی در اقتصاد ایجاد می کند و به بی‌ثباتی، تورم و سوداگری دامن می زند.

حق نشر عکس alikashi
Image caption کارتون علی کاشی، مردم سالاری

قبل از انتخابات و دسته بندی ها

محمدعلی وکیلی در سرمقاله ابتکار نوشته فضای ایران دچار غلیان است. شیب تند تحولات و سیالیت از ویژگی‌های رفتاری سیاستمداران در فضای فعلی می‌باشد. در فضای رسمی جز گفتمان اصولگرایی، نامی از دیگر گفتمان‌ها برده نمی‌شود. این گفتمان نیز در غیاب رقیب سنتی خود- گفتمان اصلاح‌طلبی- در حال تجزیه و تکه‌تکه شدن است و در عمل جز در حد نام و شعار، هیچ شاخص اصولگرایی مشاهده نمی‌گردد.

به نوشته این روزنامه حال که کمتر از یک سال به پایان دولت اصولگرای محمود احمدی‌نژاد باقی مانده،”تضاد گفتمانی" به مهمترین بحران جریان اصولگرایی تبدیل شده‌است. بر اساس همین تضاد، انتخابات مجلس نهم به صحنه رویارویی دو جریان اصولگرا تحت عنوان جبهه متحد اصولگرایان و جبهه پایداری بدل گشت.

ابتکار در نهایت نوشته با این دوگانگی و تشتت، گروه‌ها در تکاپوی آرایش سیاسی برای انتخابات ریاست جمهوری سال ۹۲ به سر می‌برند؛ به عبارتی، جامعه درحالی خود را آماده پوست‌اندازی سیاسی می‌کند که تشتت، سیالیت و شناوری سیاسی ناشی از تضاد گفتمانی، خصلت اصلی و نمود بارز فضای سیاسی کنونی است. اما اینکه در پس این همه تضاد بناست چه رخ نماید و آیا شرایط عمومی برای یک پوست‌اندازی سیاسی مهیا ‌است یا خیر، خود نیاز به تحلیلی مستقل دارد.

اعترافات سر شیری که موش شد

پوریا عالمی بعد از انتشار خبر دستگیری چند توله‌خرس و قلاده شیر در مشهد، در ستون کاناپه اعتماد نوشته متن اعترافات سردسته این شیرها، ملقب به سرشیر، به صورت محرمانه به دست ما رسید که نشان می دهد سر شیر در جواب این که چطور شیر شدن را انتخاب کردی گفته من شیر بودن را انتخاب نکردم. یک روز صبح از خواب بیدار شدم و به خودشناسی نایل شدم و فهمیدم شیرم. حتی فهمیدم بابام هم شیر بوده. اما بعدا که فهمیدم شیر سلطان جنگل است خیلی ناراحت شدم. چون [...].

حق نشر عکس sarshir
Image caption سر شیر مربوطه بعد از اعتراف، ستون کاناپه اعتماد

به نوشته این مقاله در ادامه برق برای یک ساعتی می رود و چون دوباره چراغ ها روشن می شوند سرشیر اعتراف می کند که: من یک موش بدبخت هستم. بنده را از خارج شیر کردند. خارج الان به جایی رسیده که موش را شیر می‌کند. من به خارج گفتم: «ای خارج من موشم. چطوری شیر بشم؟» گفتند: «تو کاری‌ت نباشه. ما با ماهواره جنگل‌شو مردم را آماده می‌کنیم.» وقتی من را شیر کردند خوشم آمد. آدم که شیر می‌شود همه بهش احترام می‌گذارند و به زور می‌خواهند سلطان جنگلش کنند. وقتی بنده آمدم توی سطح شهر و خواستند مرا به زور سلطان کنند، بنده مقاومت زیادی کردم. چون[...] اما یک دفعه برادران و ماموران آتش‌نشانی ریختند و من را جلوی چشم انظار دستگیر کردند که این امر موجب شیر تو شیر شدن اوضاع شد...

اعتراف گیر به نوشته ستون کاناپه اعتماد می گوید: خودت را به موش‌مردگی نزن بابا. الان که فرستادم باغ‌وحش وردست کانگروها و فیل‌ها و دیگراندیش‌های دیگر حساب کار می‌آید دستت. موش مردنی جنگل‌فروش. و سرشیر جواب می دهد : خیلی ممنونم ... حتما صلاح من همین است.

کارتون روز

حق نشر عکس hadisharq
Image caption کارتون هادی حیدری، شرق