وزارت خارجه ایران وضعیت روابط با بریتانیا را 'بلاتکلیف' خواند

حق نشر عکس Reuters
Image caption سفارت ایران در لندن؛ از اخراج دیپلمات های ایرانی از بریتانیا بیش از دویست روز می گذرد

رامین مهمانپرست سخنگوی وزارت امور خارجه ایران گفته است که روابط سیاسی کشورش و بریتانیا "در وضعیت بلاتکلیفی قرار دارد."

به گزارش ایرنا، خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی، آقای مهمانپرست در پاسخ این به سئوالی در این مورد که آیا دیدار اخیر وزیران خارجه ایران و بریتانیا در حاشیه نشستی در افغانستان مقدمه از سرگیری روابط دو کشور است، این تعبیر را به کار برده و پاسخ واضحی به احتمال عادی شدن روابط دو کشور در آینده نزدیک نداده است.

روابط ایران و بریتانیا در پاییز سال گذشته بر اساس مصوبه مجلس و در واکنش به تحریم بانک مرکزی ایران از سوی بریتانیا از سطح سفارت، که بالاترین درجه روابط سیاسی است به سطح کاردار کاهش پیدا کرد.

در پی این مصوبه سفیر بریتانیا در تهران که به تازگی منصوب شده بود، می بایست خاک ایران را ترک می کرد.

اما با حمله شماری از نیروهای لباس شخصی و دانشجویان بسیجی به سفارت و اقامتگاه کارکنان بریتانیا در تهران، دولت آن کشور پیش از ابلاغ دستور دولت ایران در مورد خروج سفیر بریتانیا، کارکنان سفارت خود را به سرعت از ایران خارج کرد.

پس از خروج کارکنان سفارت بریتانیا در تهران، وزیر امور خارجه آن کشور به اعضای هیات دیپلماتیک ایران در لندن برای خروج از بریتانیا ۴۸ ساعت مهلت داد که به تعطیلی سفارت ایران در لندن و کنسولگری های این کشور در بریتانیا انجامید.

سخنگوی وزارت امور خارجه ایران اخراج دیپلمات های ایرانی از بریتانیا و خروج دیپلمات های بریتانیایی از ایران را "اقدام عجولانه دولت انگلیس بعد از اجرای مصوبه مجلس شورای اسلامی" خوانده و گفته که مناسبات جاری میان دو کشور "وضعیتی بلاتکلیفی به وجود آورد که نه قطع رابطه رسمی و نه وجود روابط را نشان می دهد."

چراغ های خاموش سفارتخانه ها

روابط سیاسی ایران و بریتانیا در حال حاضر به شکل رسمی در سطح کاردار است اما سفارتخانه های دو کشور هیچ دیپلماتی در خاک یکدیگر ندارند.

معنای سیاسی وضعیت حاضر این است که روابط دو کشور گرچه به طور رسمی قطع نشده اما در پایین ترین حالت پیش از قطع کامل قرار دارد.

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption خروج دیپلمات های بریتانیایی از ایران پس از حمله به اماکن دیپلماتیک این کشور در تهران صورت گرفت

در شرایط کنونی، دو کشور می توانند به محض توافق، کادر دیپلماتیک خود را به کشور مقابل اعزام کنند و برای این اقدام نیازی به مصوبه مجالس خود ندارند.

در حال حاضر سفارت بریتانیا در تهران (با مسئولیت های سیاسی) و کنسولگری این کشور (با مسئولیت های حقوقی) تعطیل است و اتباع بریتانیایی برای انجام کارهای کنسولی خود می توانند به سفارت کشورهای عضو اتحادیه اروپا در تهران مراجعه کنند.

چندی پیش یکی از اعضای مجلس شورای اسلامی ایران گفته بود که کنسولگری ایران در لندن به طور محدود برخی از خدمات کنسولی را به اتباع ایرانی ارائه می کند اما بر اساس گزارش ها این خدمات محدود به ایرانیان مقیم بریتانیا نیز به تازگی متوقف شده است.

ایران و بریتانیا مطابق کنوانسیون بین المللی وین می توانند کشور ثالثی را مامور حفاظت از منافع خود در خاک کشور دولت مقابل کنند اما دو طرف علیرغم گذشت بیش از دویست روز از تعطیلی اماکن دیپلماتیک شان از این کار خودداری کرده اند.

چنین وضعیتی در سال های پس از انقلاب سال ۱۳۵۷ دست کم یک بار سابقه دارد.

ایران تاکنون چندبار از حمله به اماکن بریتانیا در تهران ابراز تاسف کرده و به طور تلویحی خواستار بازگشایی سفارتخانه های دو کشور شده است.