روسیه و ایران در ویکی لیکس: کد پدافند های ایران در اختیار اسرائیل

حق نشر عکس Getty
Image caption دیمتری مدودف و ولادیمیر پوتین از پرنفوذ ترین رهبران روسیه در سال های اخیر بوده اند

چند دهه است که روسیه یکی از همپیمانان ایران به شمار می‌آید. البته آنچه مشاهده می‌شود، این همپیمانی بیشتر به دلیل داشتن یک موضوع و هدف مشترک یعنی آمریکا است.

در دوره اتحاد جماهیر شوروی سابق و در دوره جنگ سرد، شوروی محور مجموعه‌ای بود که «بلوک شرق» نام می‌گرفت. وجه مشخصه این بلوک هم چیزی نبود جز دشمنی با «بلوک غرب» به محوریت ایالات متحده آمریکا.

پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، روسیه همچنان به نقش خود به عنوان یکی از محورهای مخالفت با سیاست‌های آمریکا ادامه داد؛ اگرچه همچون گذشته ابرقدرت محسوب نمی شود اما حضورش به عنوان عضو دائم شورای امنیت که حق وتو دارد، این کشور با به یکی از قطب‌های قدرت جهان تبدیل می‌کند.

روسیه پیمان‌هایی با کشورهایی بسته که سیاست‌هایشان همراستای آمریکا نیست. یکی از این کشور‌ها ایران است.

روسیه معاهده احداث نیروگاه اتمی بوشهر را با ایران منعقد کرده است. از این رو با وجود تاخیرهای مکرر در راه اندازی نیروگاه بوشهر، اما ایران همچنان بر روسیه تکیه می‌کند. ایران امید دارد روسیه مانعی باشد بر سر تصویب قطعنامه‌ای در شورای امنیت سازمان ملل متحد که تهران را به طور کامل از ادامه برنامه‌های اتمی خود باز دارد؛ اگرچه روسیه تا کنون چهار قطعنامه شورای امنیت برای تحریم ایران را وتو نکرده است.

اسناد منتشر شده در سایت ویکی لیکس اما بخشی دیگر از روابط ایران و روسیه را نمایان می‌کند که چندان دیده نشده است.

یکی از اسناد منتشرشده در سایت ویکی لیکس در تاریخ ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۰ (۱۹ می‌۲۰۱۱) حاکی از آن است که ولادیمر پوتین در دوره ریاست جمهوری گذشته‌ در سال ۲۰۰۶ میلادی، دستور مانع تراشی در مسیر برنامه اتمی ایران را صادر کرده است.

به نوشته روزنامه اسرائیلی یدیعوت احارنوت، گدعون فرانک مدیر کل کمیسیون انرژی اتمی اسرائیل روز ۱۸ بهمن۱۳۸۴ (۷ فوریه ۲۰۰۶) با ریچارد جونز سفیر آمریکا در تل آویو دیدار و گفت‌و‌گو کرده و در این دیدار، فرانک از گفت‌و‌گوهای قبلی اش با سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه، سرگئی ایوانوف معاون وزیر دفاع و سرگئی کرینکو مدیر کل کمیسیون انرژی اتمی روسیه خبر داده است.

این گزارش که از تلگراف ارسال شده توسط سفیر آمریکا در تل آویو به وزارت امور خارجه این کشور تهیه شده ادامه داده است که کرینکوف به فرانک خبر داده که روس‌ها در تحویل سوخت اضافه برای نیروگاه اتمی بوشهر به بهانه «دلایل فنی» تاخیر خواهند کرد. او افزوده که دستور این تاخیر را پوتین صادر کرده است.

ویکی لیکس می‌افزاید که روس‌ها این تصمیم را به این دلیل گرفته‌اند که تهران مسکو را در پی نا‌آرامی‌های جمهوری مسلمان نشین چچن تهدید به واکنش کرده است.

سایت ویکی لیکس سند دیگری را ۱۱ اسفند ۱۳۹۰ (۱ مارس ۲۰۱۲) منتشر کرده که از مبادله کدهایی حساس و محرمانه میان روسیه و اسرئیل حکایت می‌کند. این کد‌ها مربوط به همپیمان دو کشور، یعنی گرجستان و ایران است.

بنا بر این سند، روسیه کدهای پدافند دفاع هوایی «تور ام یک» را که به ایران فروخته است، در اختیار اسرائیل قرار داده است. اسرائیل در مقابل کدهای ارتباطی با هواپیماهای بدون سرنشینی را در اختیار روسیه قرار داد که به گرجستان فروخته است.