واکنش احزاب کومله و دموکرات کردستان به اتهام 'تجزیه‌طلبی'

به روز شده:  16:29 گرينويچ - پنج شنبه 13 سپتامبر 2012 - 23 شهریور 1391

حزب کومله کردستان ایران و حزب دموکرات کردستان ایران دیروز، ٢٢ شهریور(١٢ اوت)، با انتشار بیانیه مشترکی به اتهام "تجزیه‌طلبی" واکنش نشان داده‌اند.

این دو حزب در بیانیه خود تاکید کرده‌اند: "هدف ما تامین خواسته‌های بر حق مردم کرد در چهارچوب یک ایران آزاد، دموکراتیک، فدرال و سکولار است."

این بیانیه در پاسخ به طوماری منتشر شده است که عده‌ای از فعالان سیاسی ایران با امضای آن، نسبت به "زمینه‌چینی برای تجزیه و تلاشی ایران" هشدار داده‌اند. در آن بیانیه آمده است که "تدوین‌کنندگان توافقنامه مشترک حزب دموکرات کردستان ایران و کومله، با طرح برخی مباحث، بی هیچ پرده‌پوشی چارچوب نظری و سیاسی تجزیه ایران را ارائه کرده‌اند."

آن طومار، که طیف وسیعی از فعالان سیاسی، با سوابق سیاسی مختلفی چون مشروطه‌خواه، ملی-‌مذهبی و چپ‌ امضایش کرده‌اند، واکنشی به انتشار تواقفنامه دو حزب کومله و دموکرات بود.

تعیین سرنوشت

ماه گذشته مصطفی هجری و عبدالله مهتدی، دبیرکل‌های احزاب دموکرات و کومله، با امضای توافقنامه‌ای اصول و چارچوب فعالیت سیاسی آتی خود را بیان کردند.

این توافقنامه، که با تاکید بر "حق تعیین سرنوشت ملت کرد" آغاز می‌شود، ضمن اشاره به کلیاتی مانند انتخابات آزاد، برابری جنسیتی و آزادی بیان، از مدل "فدرالیسم ملی-جغرافیایی" برای ایران دفاع کرده است.

"اعتیاد به تبعیض باعث می‌شود کسانی که تحت تبعیض نیستند متوجه آن نشوند و آن را عادی تصور کنند"

عبدالله مهتدی، دبیرکل حزب دموکرات کردستان ایران

در این توافقنامه آمده که "تحولات خاورمیانه و توازن ابرقدرت‌ها" زمینه را برای "طرح خواسته‌های ملی مردم کرد" فراهم کرده است.

دو حزب کرد، که در توافقنامه‌شان خود را طرفدار سرنگونی جمهوری اسلامی معرفی کرده‌اند، گفته‌اند که بر سر "مشارکت یا عدم مشارکت با نیروهای اپوزیسیون ایرانی" هماهنگ عمل خواهند کرد و برای تقویت "گفتمان ترقی‌خواهانه ملی در کنگره ملیت‌های ایران فدرال" خواهند کوشید.

'مرزبندی قاطع'

انتشار توافقنامه دو حزب کومله و دموکرات کردستان واکنش‌های بسیاری میان فعالان سیاسی ایرانی برانگیخت. یکی از عمده‌ترین این واکنش‌ها انتشار طوماری است که به امضای چهره‌هایی با سوابق سیاسی گوناگون رسید.

امضاکنندگان در آغاز بیانیه "مرزبندی روشن و قاطع" خود با توافقنامه کومله و دموکرات را اعلام کرده و آن را "زمینه‌ای برای تجزیه و تلاشی ایران" دانستند.

آنان وجود سلطه و تبعیض قومی در ایران را رد کرده و گفته‌اند "در این سرزمین هیچ قومی بر آن نبوده که اقوام دیگر را با قهر و لشکرکشی به زیر سلطه خویش درآورد."

"همه ایرانیان برای حفظ وجب به وجب آن تلاش کرده‌اند و به این دلیل نمی‌شود که بخشی از آن به طور مجزا تصمیم بگیرد"

ابوالحسن بنی‌صدر، رییس جمهور پیشین ایران

امضاکنندگان، که چهره‌هایی چون مهدی خانبابا تهرانی، حسن یوسفی اشکوری، علی کشتگر، ماشاءالله آجودانی و مهرداد درویش‌پور در میانشان به چشم می‌خورد، گفته‌اند سیستم فدرال برای ایران مناسب نیست.

آنان تاکید کرده‌اند که "در توافق‌نامه دو سازمان کرد ایده‌هایی طرح شده که خواه ناخواه یکپارچگی ملی ایران را زیر سوال می‌برد."

امضاکنندگان گفته‌اند به جای نظام فدرالی، از "یک ساختار سیاسی متعادل و غیرمتمرکز" و "از احیای ایده اصیل و ایرانی تشکیل انجمن‌های ایالتی" دفاع می‌کنند.

ابوالحسن بنی‌صدر، رییس جمهور پیشین ایران، که بدون امضای این بیانیه از انتشار آن حمایت کرده، در گفتگو با بی‌بی‌سی فارسی گفت بیانیه دوم کومله و دموکرات برای "پوشاندن تجزیه‌طلبی آشکار" آنها منتشر شده است.

آقای بنی‌صدر ارجاع به مقوله حق تعیین سرنوشت در این زمینه را رد کرد و گفت: برای کشوری مانند ایران با تاریخ مشترک، که کردها نیز جزو آن بوده‌اند، پیش کشیدن این بحث به معنی انکار وجود وطن مشترک است. به گفته او "حق تعیین سرنوشت در برابر دولت خارجی که می‌خواهد بر وطنمان مسلط شود معنی دارد."

او افزود: "همه ایرانیان برای حفظ وجب به وجب آن تلاش کرده‌اند و به این دلیل نمی‌شود که بخشی از آن به طور مجزا تصمیم بگیرد."

'در چهارچوب ایران آزاد'

احزاب کومله و دموکرات در بیانیه مشترک اخیر خود گفته‌اند که شعارهای "دفاع از تمامیت ارضی" و "مبارزه با تجزیه‌طلبی"، که به گفته آنان در بیانیه اخیر فعالان سیاسی آمده است، حربه‌ای است که "توجیه‌گر تمام سرکوب‌ها" در کردستان بوده است.

آنان، امضاکنندگان بیانیه را متهم می‌کنند که با "تحریک احساسات و چرخاندن چماق و تهدید" واکنشی غیردموکراتیک داشته و با "تیمسارهای دیروز و سرداران امروز" هم‌صدا شده‌اند.

این دو حزب ضمن تاکید مجدد بر دفاعشان از نظام فدرال برای ایران، گفته‌اند که "جنبش کرد هرگز کینه و نفرت قومی را دامن نزده."

عبدالله مهتدی، دبیر کل حزب کومله، در گفتگو با بی‌بی‌سی فارسی، از واکنش‌های برخی فعالان سیاسی نسبت به توافقنامه دو حزب کومله و دموکرات کردستان اظهار تاسف کرد.

آقای مهتدی گفت برنامه و عملکرد ده‌ها ساله احزاب کرد باید به سایر فعالان اطمینان خاطر بدهد که این احزاب در پی تجزیه‌طلبی نیستند.

او گفت: "اعتیاد به تبعیض باعث می‌شود کسانی که تحت تبعیض نیستند متوجه آن نشوند و آن را عادی تصور کنند. در آمریکا هم تنها بعد از جنبش حقوق مدنی بود که سفیدپوستان نسبت به تبعیض علیه سیاه‌پوستان حساس شدند."

آقای مهتدی با تاکید بر ماهیت دموکراتیک، مسالمت‌آمیز و ترقی‌خواهانه فعالیت‌های نیروهای سیاسی کرد، گفت: "ما نه در کردستان، نه در آذربایجان و نه در هیچ کجای دیگر با ناسیونالیسم افراطی موافق نیستیم."

او ضمن رد این که تحولات سوریه و افتادن کنترل مناطق کردنشین این کشور به دست کردها علت اصلی توافق دو جانبه کومله و دموکرات بوده است، گفت تحولات سوریه برای همه مردم، از جمله کردها مهم است. علاوه بر این، فدرالیسم خواسته‌ای نیست که کردها به تازگی به طرح آن پرداخته باشند.

آقای مهتدی گفت که حزب متبوعش علاوه بر تلاش برای رسیدن به توافق با نیروهای سیاسی کردستان، برای تشکیل "ائتلاف بزرگ دموکراسی‌خواهی" در میان اپوزیسیون ایران نیز تلاش کرده است. تلاشی که به گفته او به دلیل پیچیدگی‌های فضای سیاسی ایران با دشواری‌هایی روبرو بوده است.

در این زمینه بیشتر بخوانید

موضوعات مرتبط

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.