بررسی روزنامه های صبح تهران؛ یکشنبه ۸ اردیبهشت

تیترها و گزارش های اصلی روزنامه های امروز گفته های رهبر جمهوری اسلامی درباره مشخصات رییس جمهور مطلوب است که دوری از حاشیه سازی و حل مشکلات اقتصادی از آن جمله شناخته شده است. گفتگو بر سر احتمال نامزد شدن هاشمی رفسنجانی برای ریاست جمهوری آینده و اظهار نظرهای مختلف درباره آن همچنان در مقالات و گزارش های روزنامه ها ادامه دارد و این در حالی است که انتقاد از نرسیدن اصلاح طلبان به یک وحدت نظر هم در مقالات دیده می شود.

انتقاد شدید از تناقض هائی که در تصمیم های اقتصادی دولت هست و رکورد تورم بی سابقه در ایران از دیگر مطالب این روزنامه هاست.

هاشمی، منتظر نظر رهبر

صادق زیباکلام در مصاحبه خبرنگار اعتماد با وی در پاسخ این سئوال که فکر می‌کنید آقای هاشمی در نهایت کاندیدا می‌شوند گفته است من فکر می‌کنم تصمیم نهایی برای آمدن یا نیامدن آیت‌الله‌هاشمی بستگی به واکنشی دارد که او از طرف رهبری می‌گیرد. اگر آقای هاشمی با شناختی که از رهبری دارد، مطمئن شود که ایشان مخالفتی با کاندیداتوری‌ش ندارد – حالا ممکن است خیلی موافق هم نباشند- به نظرم خواهند آمد. اما در صورتی که استنباط آقای هاشمی این باشد که نظر رهبری مخالف حضور ایشان در انتخابات است به گمان من ترجیح می‌دهد در انتخابات ثبت نام نکند. بنابراین آمدن یا نیامدن آقای هاشمی به موافقت یا مخالفت رهبر گره خورده است.

خبر نگار اعتماد پرسیده با همه این ها آیا هاشمی آمدنی است . زیباکلام جواب داده آقای هاشمی قطعا زیر فشار روحی و روانی خیلی زیادی است و به نظر من الان خودش هم خیلی مردد است که بالاخره باید بیایند یا نه. چون خیلی‌ها به او می‌گویند نیایند و از طرف دیگر هم بسیاری افراد هستند که از می‌خواهند او بیاید.

وحشت از آزاد شدن جن گیر دولت

ایمان پیربرناش در طنزانه قانون برنامه روز گذشته خود را نوشته که صبح: در سایت‌ها می‌خوانیم جن‌گیر منتسب به دولت آزاد شده، آن هم دم انتخابات. بعید نیست طی روزهای آینده احضارگر روح دولتی و تربیت کننده‌ زامبی منسوب به دولت هم از راه برسند تا جن گیر دولتی را در رسیدن به اهدافش یاری دهند. من فکر می‌کنم خود دولت هم فهمیده که مهار این تورم و بی سروسامان و از همه مهم‌تر تایید صلاحیت کاندیدای دولت از عهده‌ آدمیزاد معمولی بر نمی‌آید!

به نوشته این طنزنویس برنامه ظهر این است: این روزها یکی از تفریحات سالم فعالان اصلاح‌طلب دعوت از هاشمی و خاتمی و متعاقبا یکی از تفریحات سالم هاشمی و خاتمی زدن دست رد به سینه‌ این فعالان شده است، در همین راستا از آنجایی که ما جوانیم و جوان مملکت هم تفریح درست درمان ندارد ضمن دعوت از هاشمی و خاتمی برای ثبت نام در انتخابات به ایشان اخطار می‌کنیم که در صورت انتخاب به‌عنوان رئیس‌جمهور باید ظرف یک هفته تورم، بیکاری، بن بست مذاکرات بین المللی،پرداخت معوقات کارمندان، عدم باروری دخترعمه‌ نگارنده، مشکل پروستات پدربزرگ باقر پسر همسایه و ترش شدن قرمه سبزی‌های شمسی خانم ریشه‌کن شده و طی چهار سال گل و بلبل در آسمان سیاسی کشور به پرواز درآید.

شب هم نویسنده قانون تشریح می کند که: از ترس جن گیرهای دولت خواب‌مان نمی‌برد! می‌ترسیم وقتی خوابیم یکی از این‌ها سر برسد و بالای سر ما یک وردی چیزی بخواند که فردا صبح که از خواب بیدار شدیم بی‌اختیار سه بار بگوییم زنده باد بهار.

تعطیل دانشگاه ها موقع انتخابات

Image caption تیتر و عکس صفحه اول آرمان

حمید میرزاده در مقاله ای در شرق نوشته تبعات اقدام دولت در تعطیلی زودهنگام دانشگاه‌ها، به دلیل برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری، به‌عنوان یک اقدام بی‌سابقه در تاریخ آموزش عالی ایران، هم از منظر آموزشی و هم از منظر سیاسی قابل توجه و تامل است. از منظر آموزشی، تعطیلی دانشگاه‌ها در ترم بهاره که خودبه‌خود به دلیل تعطیلات نوروزی کوتاه است، لطمه سنگینی به کیفیت آموزش عالی وارد می‌کند. دانشجویان تا اول خرداد باید به کلاس بروند و بلافاصله امتحانات شروع می‌شود. این تصمیم، فشار روحی - روانی مضاعفی را بر آنان وارد می‌کند؛ زیرا با تقویم امتحانات دانشجویان فرصت کافی برای مرور درس‌هایشان را نخواهند داشت.

این استاد دانشگاه تاکید کرده از منظر سیاسی، تعطیلی زودهنگام دانشگاه‌ها فرصت فعالیت‌های انتخاباتی را از تشکل‌های دانشجویی می‌گیرد. وزارت علوم در بخش‌نامه خود به دانشگاه‌ها، این تغییر زمان را بنا به درخواست دانشجویان‌ اعلام کرده‌ است، درحالی‌که از زمان ابلاغ آن تاکنون، بیش از ۲۰ دفتر از اتحادیه‌های دانشجویان در بیانیه‌ای اعتراض خود را نسبت به عواقب آموزشی و سیاسی ناشی از تغییر تاریخ امتحانات و تعطیلی دانشگاه‌ها در آستانه انتخابات اعلام کردند.

به نوشته مقاله شرق اغلب دولتمردان در محافل تبلیغاتی به کسوت دانشگاهی خود افتخار می‌کنند ولی واقعیت این است که جنس تصمیم‌های دولت برای دانشگاه‌ها از جنس تصمیم‌های دانشگاهی و آکادمیک نیست. واقعا تعطیلی دانشگاه‌ها در ایام انتخابات هم توهین به دانشجویان و اساتید است و هم شور و نشاط سیاسی و انتخاباتی را از دانشگاه‌ها - به عنوان گسترده‌ترین شبکه فرهنگی و اجتماعی کشور - می‌گیرد. حماسه سیاسی با حذف دانشگاهیان از عرصه‌های سیاسی محقق نمی‌شود و این شرایط موجبات تشدید رخوت و رکود فعلی در فضای دانشگاه‌ها و حتی کشور خواهد شد.

مشاعره انتخاباتی

Image caption عکس آرش خاموشی از قانون

مسعود مرعشی در ستون طنزانه قانون به تمثیل ادبی به کار رفته در پوستر انتخاباتی اصفهانی ها درباره احمدی نژاد اشاره کرد که در آن آمده "پوستت را می‌کنند تا راحت تر شکسته شوی، ناراحت نباش ای گردوی کوچک، آنچه سیاه می‌شود روی تو نیست، دست آنهاست" و بر همین اساس شعارهای ادبی دیگر ساخته است

- تو را با بی‌اعتنایی در حوض می‌اندازند تا خنک شوی. ناراحت نباش ای هندوانه قلمبه، آبی که با سقوط تو در حوض به بیرون می‌پاشد همه هیکل آنها را خیس می‌کند.

- آه ای مینی پیتزا، آن ابلهان چه می‌دانند به اندازه یک پیتزای خانواده مواد داری. ضخامت را رها می‌کنند و چشمان کوته بین خود را به اندازه می‌دوزند.

- فشارت می‌دهند تا خامه‌ات از سوراخ زیرت بزند بیرون و نانت را نخورند. غصه نخور ای نان خامه‌ای. انشاالله درست میشه.

- نوک بینی‌ات را گاز می‌گیرند و شلوارت را از پایت درمی‌آورند. غمت نباشد‌ ای تخمه آفتابگردان، لب و دندانشان به طرز افتضاحی سیاه شده و خودشان خبر ندارند.

رکورد جهانی تورم و این همه پریشانی

منصور فرزامی در سرمقاله مردم سالاری از نمایندگان مجلس پرسیده آیا مثل خیل خانواده‌های گرفتار، جوانان تحصیلکرده ‌ بیکار و در خانه مانده دارید که سرخورده و افسرده شده باشند و احساس بطالت کنند و سن ازدواجشان بالا رفته باشد؟ آیا ممکن است که این سوال را از وزرای دولت بپرسید؟

در ادامه این مقاله آمده نمی‌دانم که میزان تورم از دیدگاه مرکز آمار ایران و بانک مرکزی، شامل چه شاخص‌هایی است ؟ اما حساب سرانگشتی و عوامانه نگارنده می‌گوید وقتی که «ارز» در بازار آزاد، بیش از سه برابر شده است پس، تورم بیش از ۲۰۰درصد است ! بنابراین ۲۰درصد و ۲۵درصد و ۴۰درصد افزایش دستمزدها، شوخی ناروایی بیش نیست و مخالفت با همان قانونی است که مجلس تصویب کرده است.

به تاکید سرمقاله مردم سالاری وضع کنونی، پیامد آن تفکری است که تا چند سال می‌گفت که «قطعنامه‌ها و تحریم‌ها کاغذ پاره است» و باز چند سال دیگر هم می‌گوید که « قطعنامه‌ها و تحریم‌ها، کاغذپاره نیست» و این دور تسلسل باطل تا به دیر، گریبانگیر ماست و کسی هم نمی‌خواهد به یاد بیاورد که در گذشته چه گفته است! باور کنید که تا دنیای نقد در جامعه ما بیمارگونه است ما حقایق را آن چنان که هست و واقعیت دارد، نمی‌بینیم. درست مثل درصد تورمی‌که مراکز رسمی‌ما اعلام می‌کنند و کاری هم ندارند که در بازار و اقتصاد و زندگی مردم چه می‌گذرد و اسفا که مجلس و دولت هم همان آمار اعلام شده را مبنای مصوبات خود قرار می‌دهند در حالی که رنج‌ها و مصایب قشر آسیب‌پذیری مثل کارگر و کارمند، بغض فروخورده‌ای است .

Image caption کارتون فیروزه مظفری، اعتماد

مهران کرمی در سرمقاله جهان صنعت نوشته کسی را در نظر بگیریم که توانایی آن را دارد با هر سازی برقصد اما وقتی ارکستری وجود ندارد و در یک زمان هر کس سازی می‌نوازد جز سردرگمی چه می‌ماند. این حکایت امروز سیاست‌گذاری اقتصادی دولت در بخش‌های مختلف از صنعت تا بازرگانی و از تعیین نرخ ارز تا اجرای فاز دوم هدفمندی یارانه‌هاست. روزی فلان وزیر اقتصادی می‌گوید ارز مرجع به کالاهای اساسی اختصاص نمی‌یابد، فردایش مقامی دیگر چند قلم کالا را استثنا می‌کند. در زمینه صنعت هم همین طور؛ یکی از کاهش تعرفه واردات می‌گوید و فردایش تکذیب می‌شود، روزی صادرات کالایی ممنوع می‌شود و فردایش مجاز یا مثلا واردات کالایی ممنوع می‌شود و در نتیجه قاچاق محسوب می‌شود و روز دیگر آزاد می‌شود.

به نظر نویسنده این مقاله پیچیدگی موضوع آنگاه بیشتر می‌شود که تصمیم‌گیری‌های خلق‌الساعه با پدیده‌ای به نام انتخابات گره می‌خورد و سیاست‌های آزمون پس داده و شکست خورده دوباره از کشوهای بایگانی خارج شده و به نام تئوری‌های اقتصادی به خورد مردم داده می‌شود.

سرمقاله جهان صنعت تاکید کرده ظاهرا باندهای قدرت بر بخش‌هایی از اقتصاد دست انداخته و با تصمیم‌گیری‌های جزیره‌ای مدیریت اقتصادی کشور را به ورطه‌ای انداخته‌اند که از فقدان قوانین دقیق و کارآمد یا قانون‌گریزی بیشترین بهره را می‌برند، قوانین را سلیقه‌ای و به نفع خود اجرا می‌کنند یا اصلا اجرا نمی‌کنند. نتیجه چنین بلبشویی، زیرزمینی‌تر شدن اقتصاد، رواج تخلفات گسترده مالی و اقتصادی و ... است که در این فضا برخی از تصمیم‌گیری‌ها ممکن است اغراض انتخاباتی پیدا کند و سودهای باد آورده از صندوق‌های رای سر برآورد.

وظیفه اصلی دولت، حفظ پول ملی

Image caption کارتون علی کاشی، مردم سالاری

مرتضی افقه در سرمقاله تهران امروز نوشته یکی از مهم‌ترین وظایف دولت‌ها حفاظت از دارایی و نقدینگی مردم مقابل تلاطم‌های اقتصادی است و در واقع دولت‌ها وظیفه دارند با شناسایی عوامل موثر بر کاهش ارزش پول ملی و پیشگیری از عملی شدن چنین خطرات بالقوه‌ای، اعتماد تک‌تک شهروندان را به پول ملی حفظ کرده تا در مراحل بعد زمینه برای هدایت این نقدینگی به بخش تولید فراهم شود. ناگفته پیداست اگر دولتی در تحقق چنین هدف مهمی ناتوان نشان بدهد، به همان میزان هم اعتماد شهروندان به پول ملی تضعیف شده و در حالت حاد آن می‌تواند به هراس عمومی از پول ملی منجر شود.

به نوشته این استاد دانشگاه ایران هم اگرچه از دهه ۵۰ شمسی گرفتار تورم بوده و این تورم به‌تدریج کاهش ارزش پول ملی را به‌دنبال داشته است، اما آنچه که در دو سال گذشته و بخصوص سال ۹۱ رخ داد، تکانه پولی‌شدیدی بود که تقریبا در ایران سابقه نداشته است. چرا که در فاصله بسیار کوتاهی ارزش پول ملی نصف شد و در واقع کسانی که ریال در دست داشتند، ناگهان نصف ارزش نقدینگی که داشتند از دست‌شان رفت بدون اینکه توانی برای حفاظت از دارایی خود که بعضا محصول ده‌ها سال کار و تلاش‌شان بود داشته باشند.

سرمقاله تهران امروز در پایان نوشته نصف شدن ارزش پول ملی بیش و پیش از هر چیز انگشت انتقاد را به سوی دولت نشانه رفت چرا که دولت نتوانسته بود به یکی از وظایف اصلی خود یعنی حفظ ارزش پول ملی جامه عمل بپوشاند. در واقع دولت با رو آوردن به سیاست‌های اشتباه و کارشناسی نشده و شعاری، بخش تولیدی کشور را دچار تزلزل و آسیب کرد و نتیجتا این رویکرد کاهش ارز پول ملی را در پی داشت.

روزنامه جمهوری اسلامی هم در سرمقاله خود نوشته تغییر هفتگی دستورالعمل‌ها و بخشنامه‌ها آن هم در شرایطی که متأسفانه اغلب این بخشنامه‌ها در تضاد و تناقض با بخشنامه‌های قبلی بودند، چه به روز فعالان اقتصادی و محیط کسب و کار کشور آورده است.

این مقاله با شکایت از گرانی ها نوشته خبر گرانی باعث افزایش تقاضا برای آن کالا از ترس گران‌تر شدن می‌شود، همین افزایش ناگهانی تقاضا، عملاً به کمبود آن کالا در بازار و بالا رفتن واقعی قیمت آن منجر می‌گردد. از آنجایی که علت اصلی افزایش قیمت در چنین شرایطی، عامل روانی بوده، مدیریت و باز گرداندن قیمت به حالت اولیه نیز مستلزم استفاده از عوامل روانی است.

وام گورخر

پوریا عالمی در ستون طنز شرق از قول استاندار فارس نوشته : ۳۰۰ گورخر برای مردم استان فارس مصیبتی شده‌اند. مردم نی‌ریز حاضرند هرکدام، یکی از این ۳۰۰ گورخر را به خانه خود ببرد و از آن به‌خوبی محافظت کند تا محیط‌زیست اجازه بهره‌برداری از معدن سنگ آهن نی‌ریز را صادر کند تا جوانان از بیکاری نجات یابند.

در ادامه این ستون آمده: ما هم معتقدیم راه‌حل بیکاری جوانان بردن گورخر به خانه است. اصلا از همان هشت سال پیش اگر هر آدم بیکاری یک گورخر برده بود خانه، الان هم جوانان از بیکاری جسته بودند، هم نسل گورخر ایرانی از خطر انقراض رهایی یافته بود.

و خلاصه این که: اگر ما بودیم از همان اول به تولید گورخر می‌پرداختیم. جدی می‌گویم. لابد اگر به استانداری فارس بود، از همان اول جای وام ازدواج و وام بنگاه کوچک زودبازده، وام گورخر می‌دادند و خلاص. پس با تولید گورخر و اعزام آن به خانه مردم، جوانان از بیکاری وامی‌رهند به زیبایی و جامعه نایس می‌شود؛ حتی می‌توانیم با تولید مازاد گورخر و صادرات آن به خانه‌های مردم فرانسه و آلمان‌ اینا، مشکل بیکاری اروپا را هم حل کنیم.

Image caption کارتون روز؛ احسان گنجی، شرق

مطالب مرتبط