بررسی روزنامه های صبح تهران - سه شنبه چهارم تیر

Image caption تیتر و عکس احمد معینی جم در صفحه اول تهران امروز

روزنامه های امروز صبح در مقالات خود از علل شکست همه جانبه دولت احمدی نژاد در زمینه های سیاسی و اقتصادی نوشته و به دولت منتخب هشدار داده اند که با اقدامات اساسی و بنیادین اقتصاد و سیاست خارجی کشور را دچار تحول کند.

استقبال از پیروزی غیرمنتظره تیم ملی والیبال که برای نخستین بار وارد لیگ جهانی شد، از جمله مطالب صفحه اول این روزنامه هاست.

شوک انتخاباتی اصولگراها و دولت آینده

داوود محمدی سردبیر شرق در مقاله ای نوشته برخی رسانه‌ها و شخصیت‌های اصولگرا، در پی خروج از «شوک» پیروزی انتخاباتی روحانی، به‌جای آسیب‌شناسی ناکامی خویش- با هدف توشه‌اندوزی برای آینده - خط تبلیغی را در پیش گرفته‌اند تا اثبات کنند مواضع رییس‌جمهور منتخب با مطالبات اصلاح‌طلبان همخوانی ندارد و حتی متعارض هم هست و برعکس، روحانی، هم‌موضع با اصولگرایان و عضوی از اردوگاه اصولگرایی است. در حالی که روحانی نامزد مطلوب آنان نبود و از قضا، رقبای وی، مشمول بیشترین حمایت‌ها قرار گرفتند تا با کسب پیروزی، نامزد اعتدال‌گرا را از گردونه رقابت حذف کنند.

به نظر نویسنده مقاله، این واقعیت هم قابل انکار نیست که پشتیبانی خاتمی و هاشمی از روحانی و سپس کناره‌گیری عارف و نیز عملکرد رسانه‌های اصلاح‌طلب و در نهایت، انتخاب روحانی به‌عنوان «نامزد اجماعی» اصلاح‌طلبان، در واریز آرای بدنه اجتماعی اصلاحات به نفع «شیخ دیپلمات» و امکان‌پذیر ساختن پیروزی غافلگیر‌کننده وی نقش اساسی داشت. تقدیر رییس‌جمهور منتخب از خاتمی، هاشمی و عارف و قدردانی وی از اصلاح‌طلبان هم بر اهمیت این حمایت‌ها و درک آن توسط روحانی دلالت دارد.

مقاله شرق در نهایت به این جا رسیده: اصولگرایان، به‌عنوان تکیه‌گاه و حامی اصلی و جدی هشت‌سال زمامداری احمدی‌نژاد، تاکنون، از پذیرش نقش خود در پیدایش وضعیت نامناسب کنونی طفره رفته‌اند و پس از «بدرقه همراه با سکوت» ضرورت این بازخوانی تاریخی؛ چنان سخن می‌گویند که گویی، تفکر مقبول اکثریت رای‌دهندگان برای اداره کشور، راهکارهای اصولگرایانه است و نشانی از اصرار و ابرام رای‌دهندگان برای «تغییر» وجود نداشته و ندارد.

جاوید قربان اوغلی در مقاله ای در آرمان نوشته یکی از دلایل استقبال گسترده و چشمگیر کشورهای مختلف جهان از نتیجه انتخابات ریاست‌جمهوری این بود که در هشت سال گذشته، سیاست خارجی ایران رویکردی جدید با دنیا داشت. سیاست خارجی‌ که بعضا توسط دولت‌ احمدی نژاد پیگیری ‌شد، سیاستی مورد انتظار و مانند قبل نبود. بسیاری از کشورهای جهان و به‌ خصوص کشورهای همسایه و کشورهای جنوبی مایل هستند با ایران رابطه دوستانه مبتنی بر احترام متقابل داشته باشند، رویکردی که در دولت آقای ‌هاشمی تقویت شد و در زمان دولت اصلاحات به اوج رسید.

این مقاله ضمن اشاره به این که کشورهای جنوبی نقش کلیدی و موثرتری در معادلات جهانی بازی می‌کنند نوشته است که پیش از این دولت، کشورهای جهان به چشم یک کشور اثرگذار در منطقه و خاورمیانه، به ایران نگاه می‌کردند اما متاسفانه به دلیل برخی رفتارها و گفتارها، جایگاه ایران آن طور که تصور می‌شد پیش نرفت. در این میان مسائل هسته‌ای هم موضوعی قابل طرحی است که رویکرد تعامل با کشورهای جهان را دستخوش تغییراتی قرار داد.

مقاله آرمان با اشاره به نامه تبریک روسای کشور ها به رییس جمهور منتخب نوشته: پیام‌ها همگی از استقبال جهان از دیپلماسی و گفت‌وگو بر مبنای احترام است یا برای نمونه، مشاهده شد که از آقای دکتر روحانی برای حضور در اجلاس ژنو۲ دعوت شده است، این در حالی بود که برگزارکنندگان این اجلاس مخالف حضور فردی از دولت دهم در این اجلاس بودند. منظور شرکت در این اجلاس نیست اما همین نفس دعوت نشان از تغییر سیاست خارجی غرب در مقابل دیپلماسی مودبانه ماست. نمونه دیگر هم رویکرد کانادا به مساله ایران بود.

مرتضی مبلغ در مقاله ای در اعتماد نوشته این انتخابات نشان داد که مردم مصرانه خواهان تغییر در رویکردها، سیاست‌ها و برنامه‌های اداره کشور در سال‌های گذشته هستند. این تحولخواهی در مردم در حالی است که جناح حاکم در طول سال‌های متمادی با قدرت و قوت تمام و با استفاده از تمام ظرفیت‌های تبلیغی و ترویجی، سیاست‌ها و رویکردهای خود را ترویج و تبلیغ و از آن دفاع می‌کرد و این بدان معنی است که برنامه‌ها و سیاست‌های بیگانه با واقعیات و مطالبات عمومی مردم هرچند از پشتوانه عظیم رسانه‌یی، ترویجی و اقتصادی هم برخوردار باشد در نهایت با شکست مواجه خواهد شد.

به نظر این مقاله رهبری اصلاحات و فعالان و بستگان اصلاح‌طلب نیز در این انتخابات رفتار فرهیخته و مبارکی از عقلانیت، تدبیر و خرد جمعی را به نمایش گذاشتند و آشکار شد که مایوسانه‌ترین شرایط نیز می‌توان و باید امیدوار بود.. جامعه ایران در این انتخابات یک بار دیگر الگوی موفقی از روش مبارزه و تلاش برای دستیابی به اهداف و آرمان‌های خود را که می‌تواند به عنوان الگوی موفقی برای کشورهای منطقه و بسیاری کشورهای دیگر مطرح باشد، به نمایش گذاشت.

Image caption تیتر و عکس صفحه اول قانون

مقاله اعتماد با تاکید بر این که برای اصولگرایان به ویژه جناح رادیکال آن اکنون فرصت مبارکی به دست آمده است تا بر گذشته خود نوشته آنان از این فرصت می‌توانند به وضوح دریابند که تکیه بر عواطف و احساسات، واگذار کردن میدان به عناصر تندرو و افراطی، کوبیدن بر طبل شعارها، اتکا به انواع رانت‌ها در عرصه سیاسی، فاصله گرفتن از مطالبات عمومی، سوار شدن بر عواطف مذهبی مردم، بهره‌برداری‌های افراطی و ابزاری از ارزش‌ها و آرمان‌ها، یک طرفه کردن رقابت به نفع خود، خود را بر حق دیدن و رقیب را ناحق خواندن، استفاده از طرد و تخطئه برای خارج کردن رقیب از صحنه و امثال این ها نه تنها کمکی به بهبود جامعه و ارتقای پیشرفت آن نمی کند.

آثار دولت احمدی نژاد

عظیم محمودآبادی در گزارشی در اعتماد نوشته قطار دولت دهم به آخرین ایستگاه خود نزدیک شده و کمتر از پنجاه روز دیگر محمود احمدی‌نژاد باید لکوموتیوی که هشت سال در اختیار داشته را به حسن روحانی تحویل دهد. جریان دولت در انتخابات ریاست‌جمهوری هیچ توفیقی نداشت. این جریان نه تنها نتوانست کاندیدای مورد حمایت خود را وارد عرصه انتخابات کند بلکه در نهایت کاندیدایی موفق به کسب اکثریت قاطع آرای مردم شد که در طول هشت سال گذشته دارای بیشترین زاویه با دولت فعلی و جهت‌گیری‌های آن در سیاست داخلی و خارجی بوده است.

به نوشته این گزارش، با وجود گمانه‌زنی‌هایی که درباره اقدامات احتمالی دولت در آستانه انتخابات در صورت عدم احراز صلاحیت مشایی توسط بسیاری از تحلیل‌گران سیاسی اعم از اصولگرایان و اصلاح‌طلبان شده بود اما چنانچه شاهد بودیم یازدهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری بدون حضور اسفندیار رحیم‌‌مشایی مرد شماره ۲ کابینه دولت‌های نهم و دهم و کاندیدای مورد حمایت احمدی‌نژاد برگزار شد و آب هم از آب تکان نخورد. به بیان دیگر «بهار»ی که احمدی‌نژاد و مشایی از ماه‌ها قبل از انتخابات نوید آن را می‌دادند با انتشار اعلام نتایج شورای نگهبان درباره احراز صلاحیت کاندیداهای انتخابات ریاست‌جمهوری به خزان تبدیل شد.

اعتماد نوشته خرداد ۹۲ و نتیجه‌ ای که به بار آورد اساسا از جنس دیگری بود و انگار رضایت تمام گروه‌ها و جریان‌های سیاسی را به نوعی تامین کرده است. پیروزی روحانی تنها مایه شاد شدن کام اصلاح‌طلبان نبود بلکه طیف وسیعی از اصولگرایان نیز به نتیجه این انتخابات لبخند رضایتمندی زدند. به عبارت دیگر هیچ جریان و گروهی خود را بازنده این انتخابات نمی‌داند هرچند برخی جریان‌ها و افراد در میان اصولگرایان سعی می‌کنند خود را پیروزتر یا تنها پیروز میدان انتخابات ۹۲ معرفی کنند.

خداحافظی و رجعت

محمد حسین روانبخش در مردم سالاری نوشته روز گذشته محمد رویانیان مدیر‌عامل نسبتا سابق پرسپولیس در روسیه بود که خبر برکناری‌اش در ایران منتشر شد اما برخلاف منوچهر متکی که وقتی در سنگال خبر برکناری‌اش را شنید‌، بلافاصله مثل یک دیپلمات خوب و باادب سوار هواپیما شد و به ایران برگشت و به خانه رفت‌، رویانیان سعی کرده به مقاومت ادامه بدهد و در همین راستا از وسط روسیه به عموم جهانیان خبر داد‌: از اینکه اعلام کردند من مدیرعامل پرسپولیس نیستم هیچ خبری ندارم و فعلا هم به هیچ چیزی فکر نمی‌کنم و حرفی هم در مورد این مسائل ندارم!

به نظر این طنزنویس: رویانیان حق دارد. روسیه با سنگال خیلی فرق می‌کند‌! سنگال جای دیدنی ندارد ولی روسیه آنقدر جاذبه توریستی دارد که کسی در آنجا اصلا توجهی به برکناری‌اش نکند و بتواند یک گردش خوبی انجام دهد. احتمالا تجربه متکی به رویانیان کمک کرد که وقتی از قبل می‌دانست که احتمال برکناری‌اش زیاد است به یک کشور درست و حسابی برود تا بتواند در آنجا اصلا به برکناری‌اش فکر نکند و سفر خاطره‌انگیزی داشته باشد!

در ادامه طنز مردم سالاری آمده: مثلا بعضی دولتمردان وقتی برای سال آخر به نیویورک و سازمان ملل رفتند‌، زن و بچه‌شان را هم همراه بردند که در آخرین سفر به فیض اکمل رسیده باشند‌. حکایت برادر رویانیان هم از همان دست است‌؛ حالا که قرار است بالاخره دست از سر فوتبال که چیزی از آن نمی‌داند بردارد، چرا سفرش را خراب کند؟!

روزنامه جمهوری اسلامی به نقل از غلامحسین الهام، سخنگوی دولت، نوشته انشاءالله با ظهور حضرت امام زمان(عج) احمدی نژاد نیز رجعتی دوباره خواهد داشت و در آن زمان به دنبال استقرار اسلام ناب خواهد بود.

این روزنامه به گزارش افزوده: قبلا خود احمدی نژاد در مراسم تدفین رئیس‌جمهور ونزوئلا گفته بود هوگوچاوز در زمان ظهور امام زمان علیه السلام رجعت خواهد کرد!

نرخ ارز و سکه پائین می ماند؟

سعید شیرکوند در مقاله ای در شرق نوشته تاریخ واگذاری دولت به آقای روحانی را باید ۲۲ خرداد در نظر بگیریم. در اصل دولت آقای احمدی‌نژاد در ۲۲ خرداد دولت را با دلار ۳۶۰۰تومانی به آقای روحانی تحویل داده است و نوسانات فعلی بازار، حاصل تدابیر دولت آقای احمدی‌نژاد نیست. بلکه پیامدهای حضور مردم در انتخابات و برگزیدن رییس‌جمهور جدید است. نتیجه انتخابات نویدبخش آرامش و ثبات در اقتصاد کشور تلقی شده و بازار نسبت به این انتخاب، نظر مساعد خود را ابراز کرده است.

Image caption کارتون علی کاشی، مردم سالاری

خلاصه مقاله شرق این که: با توجه به آنچه در این سال‌ها در حوزه اقتصاد رخ داده و شاخص‌ها و آمارهای به‌جامانده که نشان‌دهنده عملکرد دولت در هشت‌سال اخیر بوده، دولت جدید ناچار است که در همه حوزه‌های اقتصادی به ساماندهی مجدد بخش‌های تولیدی، اقتصادی و صنعتی بپردازد که در چنین وضعیتی، ارثیه دولت برای آینده، غیرقابل اغماض خواهد بود. البته این ارثیه، دولت بعدی را با چالش‌های سختی روبه‌رو خواهد کرد.

نادر کریمی‌جونی در سرمقاله جهان صنعت نوشته برخلاف زمستان گذشته که انتظار مردم برای جهش قیمت‌های ارز و طلا سبب هجوم آنان به بازار می‌شد و همین هجوم قیمت‌ها را به‌طور روزافزون بالا می‌برد، اکنون و بعد از پیروزی اصلاح‌طلبان در انتخابات ایران، انتظار عمومی سامان یافتن اوضاع، آرامش و تثبیت قیمت‌ها و سرانجام کاهش نرخ‌های برابری ارز و فروش طلاست. همین امر سبب شده تا گام به گام قیمت‌ها روند نزولی تجربه کند و در ظرف کمتر از ۱۰ روز از اعلام نتایج انتخابات بیش از ۱۰ درصد کاهش در قیمت طلا و ارز مشاهده شود.

به نظر نویسنده این مقاله اکنون پرسش مهم آن است که تنزل قیمت‌ها تا کجا ادامه می‌یابد به ویژه در مورد نرخ ارز با توجه به آن هنوز هیچ تغییری در حجم ارز وارداتی به کشور رخ نداده، میزان فروش نفت به عنوان مهم‌ترین منبع تزریق ارز به کشور ارتقا نیافته، تحریم‌های یکجانبه و چندجانبه علیه ایران برداشته نشده و چشم‌انداز دقیقی هم برای برداشتن این تحریم‌ها وجود ندارد. آیا تغییرات نرخ ارز تداوم خواهد داشت.

پیش بینی مقاله جهان صنعت این است که تا پایان تصدی محمود احمدی‌نژاد و همکارانش به‌طور عمومی حفظ خواهد شد اما از نخستین روزهای حاکمیت دولتی که نام تدبیر و امید به خود گرفته، ذره‌بین ناظران اعم از معامله‌گران، تحلیلگران و کارشناسان برای پیش‌بینی آنچه احتمالا در دولت حسن روحانی رخ خواهد داد، روی عملکرد و فعالیت دولت قرار خواهد گرفت و به شهروندان و بازار برای ادامه یا توقف روند حاضر علامت خواهد داد.

پویا جبل عاملی در سرمقاله دنیای اقتصاد نوشته همان گونه که می‌شد پیش‌بینی کرد، پس از انتخابات و با پیروزی تفکری که بیش از همه بر ارتباط با اقتصاد جهانی و دنیای بین‌الملل تاکید داشت، بازار واکنش نشان داد و با افت بازار ارز و طلا، بورس نیز رشد خیره‌کننده‌ای را به خود دید. آیا انتظارات بدون رخ دادن رویدادی در واقعیت، بیشتر از این هم می‌تواند بر بازار‌ها تاثیر گذارد؟ آیا این روند ادامه می‌یابد؟ آیا پایین‌تر رفتن بیشتر نرخ ارز برای اقتصاد ملی مطلوب است؟

به نظر نویسنده این مقاله: کاهش نرخ ارز از آن رو است که بازار می‌پندارد که با تحول انتخاباتی تازه، رابطه اقتصاد ایران با اقتصاد جهانی تقویت شده و این تقویت به معنای افزایش درآمد‌های ارزی ما است و بهای ارز در آینده کاهش می‌یابد. انتظار کاهش درآمد در آینده باعث افزایش عرضه ارز و کاهش قیمت در زمان کنونی می‌شود، اما اگر بازار در انتظار تحولی در اقتصاد باشد و شاهد آن باشد که با گذشت چندین ماه، آن تحول مورد نظر رخ نداده و تقویتی در روابط ایجاد نشده، در می‌یابد که اشتباه کرده است و به تصحیح انتظارات خود می‌پردازد و این به معنای افزایش بهای ارز خواهد بود.

امیرهادی انواری در مقاله ای در شرق نوشته خوب یا بد دولت دهم هر کاری که نکرد اکثریت مردم ایران را به صراف‌ها و زرگران آماتوری تبدیل کرد که نه برای کسب سود، بلکه تنها و تنها تلاشی می‌کردند برای حفظ ارزش پس‌اندازشان. در دنیای ما و در کشورهایی که اقتصادشان با ایران تفاوت دارد، مبنای محاسبه نرخ برابری ارزها عموما یکی، برابری قدرت خرید است و دیگری تراز پرداخت‌ها، این دو در ایران ـ به دلایل زیادی ـ زیادی جوابگو نیست!

به نوشته این مقاله: آنچه این روزها روی تابلوی صرافی‌هاست، بیشتر شبیه جو روانی صراف‌های آماتور است، چرا که نه تحریمی برداشته شده و نه تغییری در تجارت خارجی کشور رخ داده است. البته نباید از دلارهایی که در گاوصندوق‌ها ذخیره شدند غافل شد؛ مشخص نیست حجم و ارزش این گاوصندوق‌ها چقدر است، چقدر از کشور خارج شده و چقدر در کشور باقی مانده، اما اگر رقم بالا باشد بازگشت این دلارها (یا سکه‌ها و طلاها) که دولت دهم چوب حراج به آنها زده بود، به بازار می‌تواند اتفاقات جالبی را رقم بزند!

انواع تحلیل های سیاسی

مسعود مرعشی در ستون طنز بهار به انواع تحلیل های سیاسی اشاره کرده و چندتای از آن ها را به بیان کشیده، اول تحلیل حدادانه: در این نوع تحلیل، مو لای درز اصولگرایان نمی‌رود. از زمان هخامنشیان تا پایان دولت احمدی‌نژاد، هر وقت هر کسی در هر جایی از دنیا به اصولگرایان نزدیک بوده، برده، اگر نزدیک نبوده مفتش‌ گران است.

دومین نوع تحلیل رضایی‌سان است که بنیانش بر «نه اون خوبه نه ایشون، لعنت به هر دوتاشون» است. تحلیل کیهانی- آسمانی: در این نوع تحلیل، همه اصولگرا هستند مگر آن‌که اقدامی خلاف آنچه ما دوست داریم انجام دهند؛ که در این صورت وابستگی آن‌ها به اصلاحات، فتنه، انحراف و دشمنان خارجی اظهر من‌ الشمس است. تفاوتش با تحلیل حدادانه در این است که حدادیون معتقدند اصولگرایان هیچ‌وقت اشتباه نمی‌کنند و اگر اصولگرایی شکست بخورد همه‌چیز به هم می‌ریزد، ولی این گروه معتقد است که حتی اصلاح‌طلبان کارآمد هم اصولگرا هستند و خودشان نمی‌دانند.

طنز نویس بهار عقیده دارد تحلیل عباس عبدی وار مبتنی بر نظریه «این‌طور که تو میگی نی» است. در این تحلیل کارشناس باید بنشیند ببیند «بقیه» چه می‌گویند و نظری مخالف آن صادر کند. این «بقیه» هر کسی می‌تواند باشد، به‌ویژه صادق زیباکلام! و تحلیل زیباکلامانه هاشمی‌محور است. اگر نسبت هر پدیده سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، هنری، ورزشی، تفریحی و سرگرمی با آیت‌الله هاشمی مشخص باشد، قابل تفسیر است؛ اگر نتوان نسبتش با هاشمی را مشخص کرد، یا قابل تحلیل نیست یا کلا مهم نیست.

Image caption کارتون آورین، اعتماد

کارتون روز

مطالب مرتبط