بررسی روزنامه های صبح شنبه تهران – پانزده تیر

روزنامه های اول هفته تهران در گزارش ها و عکس های صفحه اول خود از حضور روسای جمهور حاضر و منتخب در قم، و سفر هاشمی رفسنجانی به مشهد خبر داده و در مقالات قم بیش از همه به حوادث مصر پرداخته و این سئوال را مطرح کرده اند که این کودتای نظامی است یا انقلاب.

انتقاد از آخرین گزارش اقتصادی محمود احمدی نژاد و تاکید بر شکست کامل این دولت در انجام وعده هائی که هشت سال به مردم داده بود، مقالات عمده اقتصادی را در برمی گیرد.

Image caption تیتر و عکس های صفحه اول روزنامه خورشید

کودتا بود یا انقلاب؟

محمدعلی سبحانی در اعتماد نوشته پاسخ به این سوال که آیا در مصر کودتایی صورت گرفته یا پیگیری مطالبات مردم و تکمیل انقلاب ۲۵ ژانویه بوده است، با هاله‌یی از ابهام و اما و اگرهای فراوان مواجه شده است.

نویسنده در عین حال توجه داده که دولت محمد مرسی شرایط سیاسی را به بن بست رسانده بود، اجازه نمی‌داد مسائل اقتصادی زندگی مردم پیگیری شود و

مسائل امنیتی نیز گسترش پیدا می‌کرد، در چنین شرایطی یا باید برای برون رفت از این شرایط، پایان این جنبش یا محقق شدن خواسته‌های آن، راهی قانونی به وجود‌ آید یا اینکه کارهای ویژه‌‌ای صورت گیرد.

اما در همین روزنامه داوود هرمیداس باوند اوضاع مصر را نگران کننده توصیف کرده و نوشته جنبش بهار عربی ظاهرا در راستای تغییری در جهت ایجاد نظام مردمی و دموکراتیک بود، اما فرآیند این جنبش منتهی به یک نتیجه پر تنش در جامعه مصر شد. گروهی که انتظار داشتند به نتیجه مورد نظر منتهی نشد و حزبی که سازمان یافته‌تر و دارای شبکه سنتی پایدار بود موفق شد فرآیند انتخابات را به نفع خود تحصیل کند. و بدین‌ترتیب از دیدگاه طرفداران استقرار نظام دموکراتیک جامعه از یک استبداد به استبدادی از نوع دیگر منتهی شد و از آن تاریخ دوگانگی و شکاف و اختلاف میان احزاب و گروه‌های خواستار نظام دموکراتیک با اخوان‌المسلمین حاکم بر کرسی قدرت آغاز شد.

صباح زنگنه در مقاله ای در شرق ضمن انتقاد از عملکرد دولت اخوان المسلمین نوشته وضعیت امروز مصر نمونه روشنی از دخالت ارتش در سیاست است. با وجود عملکرد سوء «مرسی» و مشکلات پدیدآمده، باز هم راه‌های دیگری برای برکناری او وجود داشت چه اینکه وی در لحظات آخر موافقت کرده بود که انتخابات زودرس برگزار شود غافل از اینکه تصمیم عزل او از قبل گرفته شده بود.

کیهان برزگر هم در شرق اظهار نظر کرده دولت مرسی با سیاست اشتباه تثبیت سریع قدرت حزب اخوان‌المسلمین نه‌ تنها فرصت تاریخی در تقویت جایگاه این جریان سیاسی در مصر و خاورمیانه را از دست داد بلکه آینده سیاسی این حزب در حوزه کارآمدی در حکومت‌داری را هم به چالش کشید.

وی تاکید کرده اما شکست اخوان‌المسلمین در مصر الزاما به معنای شکست اسلامگراها در مصر نیست بلکه به معنای شکست بی‌تجربگی، انحصارطلبی و افراط‌گرایی سیاسی در جامعه‌ای است که بیش از هر چیز نیازمند رسیدن به نوعی تعادل در روند پیشبرد دموکراسی از یک‌سو و برقراری ثبات و امنیت از سوی دیگر است. مرسی تجربه لازم برای برقراری چنین تعادلی را نداشت.

Image caption تیتر و عکس صفحه اول تهران امروز

شکست اخوان المسلمین

حسین جابر انصاری در مقاله ای در بهار نوشته اگر وجود نوعی بحران سیاسی و اجتماعی و یک جریان مردمی همراه با ارتش مبنای قضاوت درباره کودتاها قرار گیرد بسیاری از کودتاها حرکتی مردمی و قانونی تلقی خواهند شد. نگاهی به کودتاهای متعدد در ترکیه و پاکستان و کشورهای عربی در چند دهه گذشته شاهدی بر این مدعاست.

نویسنده تاکید کرده اگر ترس آنان از انحصارگرایی اخوان‌المسلمین بیشتر مبتنی بر یک تخمین یا پیش‌بینی ایدئولوژیک و حداکثر مبتنی بر یک تجربه کوتاه یک‌ساله از حضور اخوان در جزیی (تنها جزیی) از قدرت مصر است، ترس از ارتش به‌ عنوان کانون محوری قدرت در چند دهه اخیر مصر مبتنی بر واقعیت‌های مسلم تاریخی است.

روزنامه جمهوری اسلامی در سرمقاله خود نوشته عزل محمد مرسی از ریاست جمهوری مصر، فقط کنار رفتن یک فرد نیست، بلکه به معنای شکست سنگین جنبش اخوان المسلمین در عرصه سیاست و کشورداری است.

به نوشته این روزنامه اکنون که اولین تجربه حکومت‌داری اخوان‌المسلمین در زادگاه و خاستگاه خود بعد از مدتی بسیار کوتاه با شکست مواجه شده، نه تنها آن گرایش کشورگشایانه ناکام ماند بلکه تمام احزاب و جمعیت‌های اخوانی در جهان عرب و اسلام با سرخوردگی و بلاتکلیفی شدیدی دست به گریبان هستند.

Image caption تیتر و عکس صفحه اول جهان صنعت

نگرانی برای آینده مصر

ابوالقاسم ابوالقاسم زاده در مقاله ای در اطلاعات خطر خشونت و کشتار در مصر را از هر دو سو دیده و نوشته سران ارتش مصر ضمن اعلام آماده‌باش کامل ارتش، مقابله با هرگونه آشوب را هشدار داده‌اند. در این میان سه چهره، عمروموسی، محمد البرادعی و محمدخطیب خود را برای قبول نخست‌وزیری در دولت موقت آماده‌ کرده‌اند. هنوز دولت‌های غربی به ارتش مصر و کودتا در این کشور با تردید نگاه می‌کنند و از واکنش‌های مردمی آن هم به صورت توفانی نگرانند.

به نوشته این روزنامه پیش‌بینی شروع ترورهای کور و مبارزه مسلحانه زیر زمینی چندان دور از نظر نیست. با هر محاسبه‌ای، آینده مصر چندان مشخص و معلوم نیست زیرا مصر وارد تونل تاریکی از آشوب و بحران شده است. مصر، امروز دچار خلاء قدرت ملی شده است، اگرچه ارتش با کودتا و حضور تانک‌ها در خیابان‌ها قدرت‌نمایی می‌کند.

عبد‌‌‌‌الامیر نبوی در مقاله ای در قانون در مورد ‌‌‌ آیند‌‌‌‌ه سیاسی مصر و روند‌‌‌‌ گذار به د‌‌‌‌موکراسی د‌‌‌‌ر این کشور ابراز نگرانی کرده و نوشته اما باید‌‌‌‌ توجه د‌‌‌‌اشت روند‌‌‌‌ گذار د‌‌‌‌موکراتیک د‌‌‌‌ر هیچ کشوری روند‌‌‌‌ کوتاه مد‌‌‌‌ت، آرام و سهلی نبود‌‌‌‌ه است. به نظر می‏‌رسد‌‌‌‌ یکی از عوامل مهمی که می‎تواند‌‌‌‌ د‌‌‌‌رباره این روند‌‌‌‌، اثربخش باشد‌‌‌‌ عملکرد‌‌‌‌ اقتصاد‌‌‌‌ی د‌‌‌‌ولت آیند‌‌‌‌ه مصر است. چنانچه وضعیت وخیم اقتصاد‌‌‌‌ی د‌‌‌‌ر پرتو سیاست‎هایی از روی د‌‌‌‌رایت بهبود‌‌‌‌ پید‌‌‌‌ا کند‌‌‌‌، هم حمایت مرد‌‌‌‌می تد‌‌‌‌اوم خواهد‌‌‌‌ د‌‌‌‌اشت و هم روند‌‌‌‌ گذار د‌‌‌‌موکراتیک د‌‌‌‌ر این کشور با سهولت بیشتری طی خواهد‌‌‌‌ شد‌‌‌‌.

نویسنده مقاله قانون پیش بینی کرده اما اگر سال آیند‌‌‌‌ه وضعیت معیشتی و همچنین امنیت اجتماعی بهبود‌‌‌‌ حاصل نشود‌‌‌، به طور طبیعی می‎توان انتظار تد‌‌‌‌اوم ناآرامی‎ها و اعتراضات جد‌‌‌‌ید‌‌‌‌ی‌ را د‌‌‌‌اشت.

آخرین میراث احمدی نژاد

آذر منصوری در مقاله ای در اعتماد کاهش ساعت کاری زنان را آخرین میراث دولت احمدی نژاد خوانده، که در سال‌های گذشته نیز مورد تاکید و سفارش دولت نهم و دهم قرار گرفته و با انتقادات فعالان حوزه زنان همراه بوده است. به بیان دیگر این نخستین بار نیست که دولت تلاش می‌کند تا چنین لوایحی را پس از تصویب مجلس به اجرا درآورد.

نویسنده مقاله یادآور شده که بر اساس آخرین آمار مراکز رسمی کشور نرخ بیکاری ۴۰ درصدی برای زنان ۱۵ تا ۲۴ ساله و بیکاری یک میلیون زن در سال ۹۱ اعلام شده است. علاوه بر این در ۱۵ استان ایران نرخ بیکاری زنان بالای ۵۰ درصد زیر ۲۹ سال گزارش شده و همچنین در ۱۰ استان نیز این نرخ بالای ۶۰ درصد را برای همین گروه سنی نشان می‌دهد.

مقاله اعتماد برای این که پیامدهای این لایحه روشن‌تر ‌شود نوشته در هشت سال گذشته با حذف شماری از زنان از بازار کار در کنار محروم شدن بخشی از زنان از تعدادی از رشته‌های دانشگاهی (سهمیه‌بندی جنسیتی) تعطیلی برخی از نهادهای مدنی زنان قطعی است.

Image caption کارتون علیرضا پاکدل، اعتماد

خدا را شکر که اقتصاد متلاشی نشد، واقعا متشکریم

منصور بیطرف در مقاله ای در اعتماد نوشته در هشت سال گذشته امور اجرایی کشور در دستان افرادی قرار گرفت که با شعار محوری عدالت و مهرورزی روی کار آمده بودند، بر مخالفان خود انگ ضدعدالت و ضدمهرورزی می‌زدند و عجب آنکه در این مدت هم هرچه را می‌خواستند انجام دهند برچسب عدالت و مهرورزی داشت. سهام عدالت، مسکن مهر و حتی بانک قرض‌الحسنه مهر که اولی و دومی سرنوشت نامعلومی پیدا کرده‌اند و آخری هم بانک مرکزی منحلش کرد تا برای همیشه واژه «مهر» از نظام بانکی کشور پاک شود.

به نوشته این اقتصاددان برچسب دولت عدالت ورز و عدالت محور بر دولت احمدی‌نژاد برچسب خیلی سنگینی است و بر قامت این دولت بی‌قواره است زیرا اگر دولت، دولت عدالت‌ورز بود، رییس دولت نمی‌توانست بگوید «الان حداکثر حرفی که می‌زنند تورم بالا رفته و رشد اقتصادی کاهش یافته» یا آنکه... «اما اقتصاد متلاشی نشد.» این سخنان، سخنان گزافی است چه همه این شاخص‌ها، تورم بالا، رشد اقتصادی پایین و متلاشی شدن اقتصاد، ضد عدالت ورزی هستند.

مقاله اعتماد در نهایت با این شعار طعنه آمیز به پایان می رسد که واقعا باید خدا را شکر کنیم که اقتصاد متلاشی نشده.

هادی حق‌شناس در بهار به بررسی گزارش اقتصادی اخیر محمود احمدی نژاد پرداخته و نوشته مهم‌ترین شاخص‌های اقتصادی که بررسی و مقایسه آن‌ها در یک گزارش جامع ضرورت دارد عبارتند از: نرخ تورم، نرخ بیکاری، نرخ بهره، نرخ رشد نقدینگی، نرخ ارز، نرخ رشد اقتصادی. بنابراین در گزارش آقای احمدی‌نژاد باید شاخص‌های اصلی اقتصاد با یک سال پایه مورد سنجش و مقایسه قرار می‌گرفت.

این نماینده مجلس اشاره کرده که نرخ تورم ایران در هشت‌سال دولت احمدی نژاد سه‌برابر شده، تورم و بیکاری که در علم اقتصاد به آن شاخص فلاکت گفته می‌شود، در سال ۱۳۸۴ معادل ۲۲‌درصد بوده، اما در سال ۱۳۹۲ به بیش از ۴۴‌درصد افزایش یافته است.

نویسنده بهار تاکید کرده که احمدی نژاد دولتی را تحویل می‌دهد که در آن، بسیاری از شاخص‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی به سطح بحرانی رسیده است؛ یعنی یک دولت با ثبات و نرمال را تحویل گرفته و دولتی در بحران را تحویل داده است. یکی دیگر از شاخص‌هایی که می‌توان بر آن تامل کرد فقر است. براساس محاسبات و معیارهای حداقلی، خط فقر در ایران یک‌میلیون تومان است؛ این در حالی است که حداقل دستمزد کارگران در ایران کمتر از ۵۰‌درصد این رقم است و میانگین دستمزد کارمندان دولت نیز از خط فقر پایین‌تر است.

محمد حسین روانبخش در ستون طنز مردم سالاری نوشته بعد از هشت سال، ظر‌ف دو ساعت و با حضور موثر حرکات سر مجری محترم، مشخص شد که دولتمردان نسبتا سابق فعلی هیچ قولی به مردم نداده بودند، وضع مردم را هر روز بهتر (‌و حتی بهترتر) از قبل کرده اند، درآمد و سلامت و سعادت با شیوه عدالت تقسیم شده و در همه جا بدون اینکه لازم باشد کسی در صف بایستد بین مردم توزیع می‌شود، کشور بدهکار و بینوا الان از همه طلبکار است.

نویسنده مقاله به طعنه نوشته خودباوری چنان رشد کرده که همه، حتی آنهایی که زبان انگلیسی شان در حد yes و no است خود را در حد و اندازه رئیس سازمان ملل متحد می‌بینند، اقتصاد آنقدر رشد کرده که دارد می‌ترکد!، آنقدر رفاه در کشور ایجاد شده که دل همه برای یک ذره غصه و غم تنگ شده است‌... واقعا متشکریم.

ستون طنز مردم سالاری با طعنه نوشته: بعد از امیر قطر، فیل پادشاه بلژیک هم یاد هندوستان کرد و این برادر اعلام کرد که به صورت داوطلبانه از قدرت کنار می‌رود ! واقعا به حق چیزهای نخورده و نپوشیده؛ مگر می‌شود کسی به طور داوطلبانه از قدرت کناره گیری کند ؟ واقعا دنیا دارد به قهقرا می‌رود!

کوفته با سس اصولگرایی

مسعود مرعشی به دستور آشپزی خود در ستون طنز بهار ادامه داده و امروز از طرز تهیه کوفته نوشته: گوشت چرخ‌کرده، نعناع، زنجبیل، پودر تخم گشنیز (گفتیم که چون گشنیز شُبهه قمار دارد بهتر است اصولگرایان برای خودشان تره خرد کنند)، گرام ماسالا (که به کوری چشم دشمنان تحریم شده‌ایم و نمی‌ریزیم تا نشان دهیم طعم غذا هیچ فرقی نمی‌کند و تحریم‌ها بی‌اثر است)، فلفل قرمز، ماست و نمک را در کاسه‌ای مخلوط می‌کنیم و ورز می‌دهیم.

نکته۱: از آنجایی که هنوز دولت دهم بر مسند امور است و دستمان به گوشت نمی‌رسد، بنابراین بهتر است خودمان را سبک نکرده و‌‌ همان گالینابلانکا بریزیم.

نکته۲: فلفل قرمز زیاد بریزید. به حدی که بعد از خوردنش چشم‌ها از حدقه بیرون زده، بتوانیم سخنرانی آتشینی داشته باشیم.

نکته۳: اصولگرایان عزیز دقت کنند که خوب ورز بدهند. یعنی باید مواد مزبور را چنان ورز بدهند که وقتی دست از کار کشیدند، محصول به‌وجودآمده نشانی از گذشته نداشته و از هفت جد و ‌آباد مواد اولیه‌اش تبری جسته باشد!

از مایه تولیدی، به اندازه یک قاشق غذاخوری، سهم خودمان را برمی‌داریم و بقیه را به شکل بیضی‌ (که شکل جالبی هم نیست)، فرم می‌دهیم و در سینی چیده، یک ساعت در یخچال می‌گذاریم، تا گوشت مزه‌دار شود.

Image caption کارتون هادی حیدری، شرق

مطالب مرتبط