آرایش تازه سیاسی در کردستان عراق

مسعود بارزانی
Image caption حزب دموکرات کردستان به رهبری مسعود بارزانی ۳۸ کرسی پارلمان کردستان عراق را به خود اختصاص داد

روز گذشته کمیسیون مستقل انتخابات عراق نتایج اولیه چهارمین دور انتخابات پارلمانی کردستان عراق را رسما اعلام کرد و به تمامی حاشیه ها و اخبار ضد و نقیض رسانه های این منطقه در مورد انتخابات پایان داد.

بر اساس بیانیه کمسیون انتخابات عراق، حزب دموکرات کردستان عراق به رهبری مسعود بارزانی ٣٨ کرسی از ١١١ کرسی پارلمان این منطقه را به خود اختصاص داده و پس از آن، جنبش تغییر (گوران) به رهبری نوشیروان مصطفی امین با کسب ۲۴ کرسی در رتبه دوم و اتحادیه میهنی کردستان در غیاب رهبر خود جلال طالبانی با افتی چشمگیر هفده کرسی پارلمان این منطقه را به خود اختصاص داده اند.

احزاب اسلامگرای کردستان عراق که در چهار سال گذشته به امید افزایش نفوذ خود میان توده های مردم دوشادوش جنبش تغییر، جبهه اوپوزیسیون قوی و فعالی در پارلمان تشکیل داده بودند هم با افت آرا مواجه شدند.

بنابر نتیجه ای که کمسیون انتخابات اعلام کرده است، حزب دموکرات که در چند سال اخیر همه شاهرگهای اقتصادی و سیاسی کردستان عراق را در اختیار داشته، حزب اول است، اما نمی تواند کابینه جدید دولت خودگردان کردستان را تشکیل دهد و بار دیگر نیاز به همیاری رقیب سالهای دور و یار چند سال اخیر یعنی اتحادیه میهنی دارد.

گروههای اوپوزیسیون و حتی اتحادیه میهنی، همواره حزب دموکرات را به تقلب گسترده و منظم و به کارگیری نیروهای نظامی برای ایجاد جو رعب و وحشت در شهرهای تحت حاکمیت خود و خرید آرای مردم از طریق استخدام در ادارات دولتی و حزبی متهم کرده اند.

جنبش تغییر که هشت سال پیش به دلیل نا امیدی از اصلاحات سیاسی و اداری از اتحادیه میهنی جدا شده بود، در این انتخابات توانست بار دیگر در رقابت با دو حزب قدرتمند دیگر در صحنه باقی بماند و حتی از اتحادیه میهنی پیشی بگیرد.

جنبش تغییر در چهار سال گذشته از هر راهی برای نشان دادن فساد مالی و ناکارآمدی حکومت منطقه کردستان استفاده کرد، بارها جلسات پارلمان را بایکوت کرد و به آنچه قوانین نامشروع می خواند واکنش نشان داد، اما همه این اقدامات تنها یکصد هزار رای نسبت به انتخابات گذشته به آرای این حزب اضافه کرد.

اتحادیه میهنی در نبود رهبر بلامنازعش جلال طالبانی که مدتهاست در آلمان در بستر بیماری است نتوانست کاری از پیش ببرد و استان سلیمانیه تنها استان تحت نفوذ خود را به جنبش تغییر واگذار کرد.

Image caption انوشیروان مصطفی امین، رهبر جنبش تغییر (گوران) که ۲۴ کرسی پارلمان را کسب کرد

علاوه بر نبود جلال طالبانی، علتهای دیگری هم برای شکست اتحادیه میهنی در این انتخابات وجود دارد که در آن میان می توان به اشتباه در انتخاب نامزدهای مناسب، منزوی کردن و به حاشیه راندن برهم صالح معاون دوم طالبانی در حزب، شهرت بعضی از سران حزب به فساد مالی و رقابتهای درون حزبی اشاره کرد.

احزاب اسلامگرا یعنی اتحاد اسلامی، جماعت اسلامی و جنبش اسلامی به ترتیب ۹، شش و یک کرسی این دوره پارلمان را تصاحب کرده اند و هر چند در مجموع از نظر شمار کرسیها نسبت به دوره قبل رشدی اندکی داشته اند، اما آرای آنها در سراسر کردستان عراق نسبت به دوره گذشته با کاهشی چشمگیر روبرو بوده و همین سبب شده رسانه های این احزاب نیز نتایخ انتخابات را دور از ذهن و غیر قابل پیشبینی توصیف کنند.

به نظر می رسد که کودتا در مصر علیه اخوان المسلمین مهمترین عامل کاهش آرای حزب جماعت اسلامی کردستان بود که شاخه کردی اخوان المسلمین شناخته می شود. حزب جماعت اسلامی نیز نتوانست انتظارات را برآورده کند و نمودار انتخابات، کاهش آرای این حزب را نشان داد.

منتقدان این حزب این کاهش رأی را به "ناکارآمدی رهبران سالخورده" حزب و میدان ندادن به جوانان مربوط می دانند.

مطالب مرتبط