هشدار کری به کنگره آمریکا: تشدید تحریم‌های ایران مذاکرات را ناکام می‌کند

حق نشر عکس Getty

وزیر امور خارجه ایالات متحده به کنگره آمریکا گفته است که تشدید تحریم‌ها علیه ایران، مذاکرات با تهران درباره برنامه هسته‌ای را در خطر ناکام‌ماندن می‌گذارد.

جان کری به کمیته امور بانکی سنا گفته است که اگر جریمه‌های اقتصادی بیشتری برای نقض تحریم‌های ایران وضع شود، ممکن است ایالات متحده همراهی برخی از طرفین مذاکرات هسته‌ای را از دست بدهد.

روز چهارشنبه ۱۳ نوامبر، ۲۲ آبان، کمیته بانکی سنای آمریکا این جلسه را برگزار کرد تا یک بسته تحریمی جدید را علیه ایران بررسی کند اما به نظر می‌رسد کنگره ایالات متحده درباره این اقدام، هنوز یک‌صدا نیست.

آقای کری در روزهای گذشته به بی‌بی‌سی گفته بود که ایران و قدرت‌های جهانی به دست‌یابی به یک توافق، "خیلی نزدیک" شده بودند.

روز چهارشنبه وزیر امور خارجه آمریکا پیش از شرکت در جلسه با سناتورها به خبرنگاران گفت: "چیزی که ما از همه می‌خواهیم انجام دهند، این است که در آرامش، با دقت نگاه کنند که چه می‌توانیم به دست بیاوریم و واقعیت‌ها چه هستند".

آقای کری گفته است وضع تحریم‌های بیشتر علیه ایران، "گفت‌وگو با ایران را که بیش از ۳۰ سال طول کشیده تا دست دهد، ناکام خواهد گذاشت".

جان کری پیش‌تر گفته است اختلافات بین ایران و کشورهای ۱+۵ (آمریکا، بریتانیا، چین، روسیه، فرانسه و آلمان) درباره برنامه هسته‌ای، هیچ‌کدام آن‌قدر عمده نیستند که جلوی توافق را بگیرند.

'خطر جنگ'

حق نشر عکس Reuters
Image caption پایان بی‌نتیجه مذاکرات اخیر در ژنو، به تلاش‌ها برای تشدید تحریم‌ها علیه ایران دامن زده است

کاخ سفید روز گذشته هم به کنگره آمریکا هشدار داده بود که در صورت بی‌اثر شدن تلاش‌های دیپلماتیک برای حل مناقشه اتمی با ایران، تنها چند گزینه معدود از جمله کاربرد نیروی نظامی پیش روی باراک اوباما باقی خواهد ماند.

جی کارنی، سخنگوی کاخ سفید، سه شنبه گفت مردم آمریکا ترجیح می‌دهند مناقشه اتمی با ایران به صورت مسالمت‌آمیز و به گونه‌ای که مانع از دستیابی این کشور به سلاح هسته‌ای شود، به پایان برسد.

جان کری هم قبلا با تصویب تحریم‌های تازه علیه ایران مخالفت کرده و آن را در شرایط کنونی یک اشتباه دانسته بود.

اما هنوز روشن نیست که جان کری موفق شده باشد که از اقدام کمیته بانکی سنا در تدوین طرح تحریم ایران جلوگیری کند.

پس از پایان دیدار با جان کری، سناتور دموکرات ران جانسون، رییس کمیته بانکی سنا ، به خبرنگاران گفت که هنوز در مورد آغاز روند تشدید تحریم‌ها تصمیمی نگرفته است.

شماری از سناتورهای جمهوری‌خواه عضو کمیته بانکی سنا از جمله مارک کرک و باب کورکر از توضیحات آقای کری در مورد مذاکرات اخیر ژنو، انتقاد و ابراز نارضایتی کرده‌اند.

یکی از مشاوران تیم جانسون قبلا گفته بود که نمایندگان پس از شنیدن سخنان آقای کری درباره این طرح تحریم‌های تازه تصمیم‌گیری خواهند کرد.

این کمیته پیش‌تر بررسی اعمال تحریم های بیشتر علیه ایران را با وجود مخالفت بعضی از سناتورهای بانفوذ دموکرات و جمهوری‌خواه و به درخواست دولت آمریکا به عقب انداخته بود.

پایان بی‌نتیجه مذاکرات اخیر در ژنو نیز به تلاش‌های این گروه از نمایندگان دامن زده است.

دور دوم مذاکرات اتمی ایران با گروه ۱+۵ پس از سه روز بدون توافق بین طرفین پایان یافت و قرار است مذاکره‌کنندگان گفت‌وگوهای خود را یک هفته دیگر از ۲۰ نوامبر از سر بگیرند.

مخالفان سیاست خارجی دولت آمریکا می‌گویند با افزایش فشار بر ایران امکان موافقت این کشور با خواسته‌های هسته‌ای کشورهای غربی افزایش می‌یابد.

سناتور رابرت منندز، رئیس دموکرات کمیته روابط خارجی سنا، سه‌شنبه با انتشار یک یادداشت در روزنامه یو اس ای تودی نوشت که تصویب تحریم‌های تازه، تضمین‌کننده حسن‌نیت ایران در مذاکرات آینده خواهد بود.

به گفته او ایران نباید به طور همزمان هم در مذاکرات هسته‌ای شرکت کند و هم به گسترش برنامه اتمی خود بپردازد.

گروه کشورهای ۱+۵ امکان سبک‌کردن برخی تحریم‌ها علیه ایران را در ازای همکاری تهران در نظر دارد.

وزیر امور خارجه آمریکا می‌گوید جهان باید مطمئن شود که ایران در تلاش برای ساختن تسلیحات اتمی نیست.

ایران همواره گفته که برنامه هسته‌ای را برای تولید انرژی و اهداف صلح‌آمیز دیگر است.

دولت باراک اوباما به ایران پیشنهاد داده است بخشی از دارایی‌های خارجی‌اش را در جریان همین مذاکرات اولیه آزاد کند ولی تاکید کرده که محدودیت‌ها عمده، همچنان بر جا می‌مانند تا زمانی که ایران به طور قطعی نشان دهد در پی تولید سلاح اتمی نیست.

'گام‌های عجولانه'

برخی از اعضای کنگره آمریکا می‌گویند کاخ سفید در این باره قدری عجولانه گام بر می‌دارد.

در یک جلسه دیگر در کنگره، شماری از اعضای مجلس نمایندگان گفتند که آمریکا باید موضع سخت‌تری در قبال ایران بگیرد.

اد رویس، از اعضای جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان آمریکا، در این باره گفته است: "حکومت ایران، برنامه هسته‌ای خود را متوقف نکرده است. پس چرا ما باید تلاش‌هایمان برای تحریم ایران را متوقف کنیم؛ کاری که دولت به خاطر آن دارد بر کنگره فشار می‌آورد؟"

پیش‌تر شورای سردبیری روزنامه‌های نیویورک‌تایمز و یو اس تودی از مخالفان توافق دیپلماتیک با ایران انتقاد کرده بودند.

شورای سردبیری نیویورک تایمز در سرمقاله خود با اشاره به مخالفت‌های صورت‌گرفته، این سوال را از بعضی از نمایندگان کنگره، اسرائیل و عربستان سعودی پرسید که چه راه‌حل جایگزینی را ارائه می‌کنند.

شورای سردبیری روزنامه یو اس تودی هم نوشت که نباید به تندروها اجازه داد گفت‌وگوهای هسته‌ای را بی‌اثر کنند.