بررسی روزنامه های صبح دوشنبه تهران ‫- پنجم اسفند

روزنامه‌های امروز تهران برای دومین روز حوادث اوکراین را در صفحات اول خود منعکس کرده و در مقالاتی به تحلیل آن پرداخته اند‫.

این روزنامه‌ ها در میان خبرهای داخلی به گفته های علی اکبر ناطق نوری رییس پیشین مجلس اهمیت داده اند که علیه تندروها گفته و آنان را عامل عقب افتادگی‌ها خوانده است‫.

تحسین از نتایج مذاکرات وین و ابراز نگرانی از ادامه وضعیت اقتصادی کشور از دیگر مطالب این روزنامه هاست‫.

حق نشر عکس etemad
Image caption کارتون جواد تکجو، اعتماد

تحلیل وقایع اوکراین

روزنامه جوان در گزارش اصلی خود با لحنی معترض نوشته: کمتر از ۲۴ ساعت از امضای توافقنامه صلح بین مخالفان و دولت اوکراین نگذشته بود که معترضان با نقض مفاد توافقنامه، کاخ ریاست جمهوری این کشور را تسخیر کردند. بلافاصله پس از این اقدام رسانه‌های خارجی اعلام کردند که ویکتور یانوکویچ، رئیس‌جمهور اوکراین، کی‌یف را ترک کرده است. ولی عصر دیروز مشاور یانوکویچ گفت که او قصد ندارد از سمتش کناره‌گیری کند و تحولات کنونی را کودتا می‌داند.

فریدون مجلسی در اعتماد نوشته: شورش اوکراین، که اکنون می‌توان نام جنگ بر آن نهاد، نشان داد که به چه سادگی و آسانی می‌توان کشوری با توانمندی‌های صنعتی و کشاورزی بسیار و با موقعیتی حساس در شمال دریای سیاه و شرق اروپا را در مدتی کوتاه به سوریه اروپا تبدیل کرد!

به نوشته این مقاله درست است که رییس‌جمهور ویکتور یانوکویچ با لجاجت خانم یولیا تیموشنکو را به اتهام فساد در دادگاه فرمایشی و سیاسی به زندان بلندمدت محکوم کرد و با وجود اعتراض‌های داخلی و خارجی به انتقامجویی شخصی و در بند نگه داشتن او اصرار کرد. بدون آنکه توجه کند که او با در اختیار داشتن ۴۷درصد آرا شکست خورده بود! و نیمی از کشور از او طرفداری می‌کردند! ‌درست است که آن نیمه سرانجام شورش کردند و شورش به قیام انجامید و کار به اشغال پارلمان و وزارتخانه‌ها و خروج رییس‌جمهور کشید، و درست است که حکم آزادی خانم تیموشنکو همچون نوشداروی پس از مرگ سهراب اجرا شد و او به میدانی بازگشت که یانوکویچ از آن گریخته بود.

مقاله اعتماد به این جا رسیده که: درست است که با این پیروزی ظاهری ماجرا پایان نیافته است! می‌بینیم که کشتار و مقاومت در همان میدان تازه آغاز شده است. میدان‌نشینان بلاتکلیف هستند. می‌دانند چه چیزی را نمی‌خواستند، اما مطمئن نیستند که چه چیزی می‌خواهند.

اما جلال برزگر در ایران روزنامه دولت اظهار نظر کرده: سخنان تند و آتشین بانوی نارنجی از بند رسته اوکراین که یانوکوویچ رئیس‌جمهوری سابق و اطرافیانش را تفاله و غده سرطانی که باید به میدان استقلال کیف آورده شوند خواند هم گره دیگری بر طناب و کلاف پیچیده این روزهای اوکراین است. او و یارانش اگر در گذشته در قبال شعارهایشان مسئولانه‌تر عمل کرده بودند، شاید انقلاب نارنجی صحنه انتخابات را به رقبایش وا نداده بود.

به نظر تحلیلگر روزنامه دولت: در اوکراین هیچ‌کس حتی تیموشنکو نمی‌تواند واقعیت همسایگی با روسیه را نادیده بگیرد. برقراری ثبات، از سرگیری گفت‌وگوهای ملی و تقسیم مناصب و منافع متناسب با واقعیات و ظرفیت‌ها و روندهای دموکراتیک البته راه دور و درازی است که پیش روی اوکراین، دوستان و همسایگانش قرار دارد، اما تنها با پیموده شدن این مسیر است که می‌توان گفت اوکراین تحول مطلوب و قابل توجهی را پشت سر گذاشته است.

سرمقاله روزنامه دولت پیش بینی کرده: نیروهای اصیل و علاقه‌مند به سرنوشت کشور و دیگر کشورهایی که در جست‌وجوی منافع مشروع خود در اوکراین هستند، اگر بدین سمت حرکت کرده و گروه‌های ذینفع را تشویق به آن نمایند، حرکت مسئولانه و مؤثری انجام داده‌اند؛ در غیر این صورت به سیاق مألوف بوق و شیپورهای پیروزی هر روز برای یک طرف به صدا در خواهد آمد اما حیات اجتماعی و اقتصادی اوکراین از مرز فروپاشی هم عبور خواهد کرد؛ این برای هیچ‌کس و هیچ گروه و کشوری مایه اعتبار و آبرو نخواهد بود، کما این که در بوسنی نبود و در دیگر مناطق مانند لبنان و سوریه هم نبوده و نیست.

ابوالقاسم قاسم زاده در سرمقاله روزنامه اطلاعات نوشته: رئیس دولت اوکراین ارزیابی غلط از اعتراض‌های مردمی برای پذیرش روابط اقتصادی با اتحادیه اروپا داشت و با تمرین دیکته دستوری از مسکو خود را در مهلکه‌ای قرار داد که با خشونت و سرکوب اعتراض‌های مدنی مردم اوکراین در آستانه سقوط قرار گرفت.

به نوشته این مقاله: این‌بار موتور شورش را تنها نمایندگان سیاسی دولت یا مخالفان «یانوکوویچ» در اختیار نداشتند، بلکه فقرزدگی مردم و سقوط تأمین حداقل نیازهای معیشتی آنها اقشار وسیعی از مردم اوکراین را به خیابان‌ها آورد. خشونت کشور را فرا گرفت و سیاست سرکوب دولت جواب نداد و منجر به سقوط آن شد.

آینده نامعلوم این کشور را علیرغم پیروزی مخالفان دولت، اغلب محافل سیاسی هشدار می‌دهند، اگرچه کاخ سفید اعلام کرده است که با کمک دولت روسیه و اتحادیه اروپا، از تغییر قانون اساسی، دولت ائتلافی و انتخابات زود هنگام حمایت می‌کند و از یک اوکراین قوی پشتیبانی خواهد کرد. تجربه اوکراین تجربه شکست دولت متمرکز و مستبد در دورانی است که جهان در حال انتقال بزرگ است و مفهوم سنتی غرب و شرق در حال فروپاشی است. مشخصات امروز اوکراین، دولت فروپاشیده، ورشکسته اقتصادی، جامعه دو قطبی شده، مملو از تضادهای اجتماعی، فرهنگی، سیاسی، و همچنین نگران آینده‌ای است که در مدارِ تقابل مسکو ـ واشنگتن در چرخش است.

حق نشر عکس Etemad
Image caption تیتر و عکس دانیال شایگان، اعتماد

ترمز بریده‌ها

فرزانه آیینی/ علی‌اکبر ناطق‌نوری سکوتش را با انتقاد از از تندروی‌ها و بی ترمزی‌های افراطیون شکست و گلایه کرد که برخی‌ها کاسه داغ‌تر از‌ آش شده‌اند و تندروی‌هایشان یکی از بدبختی‌های کشور است. برخی از او به عنوان مرد رییس‌جمهورساز یاد می‌کنند و برخی دیگر ژنرال کهنه‌کار اصولگرا می‌دانندش که همواره در فضای سیاسی کشور نقش‌آفرینی می‌کند و معادلات تندروها را به هم می‌ریزد. با وجود این القاب و صفت‌ها اما دوسالی است که ترجیح می‌دهد در سکوت امور سیاسی‌اش را پیش ببرد و در خانه‌اش میزبان رفقای قدیمی‌اش می‌شود بدون اینکه کوچک‌ترین خبری از این دیدارها به بیرون درز کند.

به نوشته اعتماد: دیگر نه خبری از سخرانی‌های موثر وآتشین است که تندروها محفل سخنرانی‌اش را بهم بریزند نه خبری از حضورش در نشست‌های فصلی و دوره‌یی همفکرانش. شاید به دلیل تندروهایی باشد که حالا بی ترمز می‌خوانندشان

پوریا عالمی به نقل از ناطق نوری نوشته بی‌ترمزها به کشور ضربه می‌زنند و بر همین اساس یک قصه پرداخته: یک‌بار ایستاده بودیم سر خیابان که تاکسی سوار شویم که دیدیم یک مرسدس‌بنز آخرین‌مدل دارد مسافر سوار می‌کند. نگاه کردم دیدم راننده آقای احمدی‌نژاد است. گفتم: «میدون شوش؟» گفت: «بپر بالا.»

آمدم بپرم بالا که آقای هاشمی که عقب نشسته بود گفت: «ولی من می‌روم سمت فرودگاه. شوش ربطی به فرودگاه ندارد.» آقای احمدی‌نژاد گفت: «موردی نیست. شما را هم می‌رسانم.» بغل‌دست آقای هاشمی آقای خاتمی نشسته بود گفت: «ولی من هم می‌روم دماوند. دماوند ربطی به شوش و فرودگاه ندارد.» آقای احمدی‌نژاد گفت: «موردی نیست. شما را هم می‌رسانم.» بغل‌دست آقای خاتمی آقای ناطق‌نوری نشسته بود که گفت: «ولی من می‌روم سمت شمال. شمال ربطی به شوش و فرودگاه و دماوند ندارد.» آقای احمدی‌نژاد گفت: «موردی نیست. شما را هم می‌رسانم.» همه به هم نگاه کردیم و گفتیم حتما موردی نیست و ما را می‌رساند.

نویسنده ستون طنز شرق خلاصه می کند که: احمدی‌نژاد پاش را گذاشته بود رو گاز. عقربه رفت روی ۹۰، بعد رفت روی ۱۰۰، بعد رفت روی ۱۱۰ که آقای هاشمی گفت: «جوانمرد، یک‌کم یواش‌تر برانید...» آقای احمدی‌نژاد گفت: «تا حالا مرسدس‌بنز آخرین‌مدل داشتی؟» هاشمی گفت: «نه.» احمدی‌نژاد گفت: «پس چیزی نگو.» تا ماشین را انداخت تو سرازیری این دفعه باز پرسید «تا حالا مرسدس‌بنز آخرین‌مدل داشتی؟» گفتم بله. و گفت «پس بگو ترمزش کدام است؟» و بومب، خوردیم توی دیوار، کیسه هوا زد بیرون، ما رفتیم هوا.

موفقیت مقدماتی مذاکرات

علی خرم در اعتماد نوشته: سه روز گفت‌وگوهای وین در مورد چگونگی شروع مذاکرات برنامه جامع اعتمادسازی با موفقیت به پایان رسید. گرچه اکثریت صاحبنظران بین‌المللی انتظار نداشتند ایران و گروه ۵+۱ بتوانند حتی روی چارچوب دستور کار توافق کنند و کسب آن را طی چند دور گفت‌وگو و در عرض چند ماه مقدور می‌دانستند ولیکن خوشبختانه این پروسه طبق برنامه‌ پیش رفت و به نتیجه رسید.

این دیپلومات سابق یادآوری کرده: قبل از همین گفت‌وگوهای وین، خانم وندی شرمن نماینده امریکا صحبت از درج موضوعاتی نظیر حقوق بشر ... و نظام موشکی ایران در دستور کار کرده بود که چون ایران موافق با طرح این قبیل مسائل نیست لذا پیش‌بینی می‌شد بحث‌های طولانی و چالش‌های فکری پیش آید.

نتیجه مقاله اعتماد این که: به عبارت دیگر هفت کشور عضو گروه ۱+۵ و ایران توانستند به طور مقدماتی روی مسائل مشترک توافق کرده و چارچوبی برای تنظیم دستور کار تعیین کنند تا به تدریج به موضوعات و مسائل مورد اختلاف پرداخته شود.یقینا اگر انعطاف‌پذیری ایران و گروه ۱+۵ نبود و اگر اراده سیاسی برای پیشبرد پرونده هسته‌یی ایران نبود توافق روی همین چارچوب و موافقت روی موضوعات مشترک امکان‌پذیر نمی‌شد.

مصطفی داننده در مقاله ای در قانون نوشته: چرخیدن سانتریفیوژ در کنار اقتصاد ایران، مهم‌ترین شعار حسن روحانی در جریان انتخابات ریاست جمهوری ایران بود. «شیخ دیپلمات» از همان روزهای ابتدایی تکیه زدن به صندلی ریاست قوه مجریه به دنبال اجرایی کردن این شعار بود. برای عملیاتی کردن این خواسته، روحانی احتیاج به یک تیم قدرتمند که به خوبی با صحنه بین المللی آشنا باشد، داشت به همین خاطر به سراغ دیپلمات کار کشته ایرانی یعنی محمد جواد ظریف رفت.

با این مقدمه نویسنده مذاکرات وین را موفق دانسته و نوشته: آیا بهتر نیست بعد از گذشت‌ سال‌های متمادی که مذاکرات ایران و کشورهای ۱+۵ در کشورهای اروپایی و بعضا آسیایی برگزار می‌شد، اینبار و در دور بعدی مذاکرات، ایران و تهران میزبان این شطرنج دیپلماتیک باشد؟

مقاله قانون بدین جا رسیده که: حضور در جغرافیای ایران بدون شک می‌تواند زمینه ساز افزایش قدرت چانه زنی ایران در این مذاکرات شود. ایران به عنوان طرف اصلی این مذاکرات این حق را دارد که خواستار میزبانی طرف‌های این مذاکره باشد و به جای وین، ژنو، استانبول، آلماتی و... تهران را برگزیند تا در جغرافیای سرزمین ایران بر سر اهداف بزرگ‌ مذاکره کنیم.

بازگشت به ایران پس از ۱۲سال

رادوسلاو شیکورسکی در مقاله ای در شرق با اشاره به بازگشت خود به ایران بعد از دوازده سال، از سال ۲۰۰۴ به عنوان سال سرنوشت ساز در لهستان یاد کرده و نوشته‫: پیش از آن ، بسیاری از لهستانی‌هایی که همانند ایرانی‌ها به استقلال و آزادی‌شان عشق می‌ورزیدند، بیم آن داشتند که پیوستن به اتحادیه اروپا به معنی مطیع بودن برای بار دیگر است. اکنون می‌دانیم که آن ترس‌ها در واقع تا چه اندازه بی‌اساس بوده‌اند. پس پیوستن به اتحادیه اروپا، ما برای دنبال کردن اهداف سیاسی‌مان به‌طور موثری مجهزتر بوده و همچنین به‌طور گسترده‌ای موفق‌تر هستیم.

وزیر خارجه لهستان که هفته آینده به تهران سفر خواهد کرد در این مقاله نوشته: در جهان امروزی، هیچ کشوری در صورتی که خود را از همسایگانش و جهان جدا کند قادر به کسب موفقیت نخواهد بود. تلاش برای حفظ حق حاکمیت کامل ملی، اغلب موضوعی قابل درک است، به خصوص زمانی که با گذشته دردناکی همراه باشد اما این مساله با واقعیت‌های عصر مدرن همخوانی ندارد. امروزه، استغنای طبع، خیالی بیش نیست. جامعه بین‌المللی از همیشه بیشتر به هم متصل است و این غیرممکن است که بدون هیچ تاثیری از جهان پیرامونمان باقی بمانیم. انتخاب معطل‌بودن در حاشیه، چیزی را تغییر نمی‌دهد: در عوض، تنها به توانایی تاثیر گذاشتن بر دیگران خدشه وارد کرده و مانع شکوفایی کامل پتانسیل آنها از چنین گوشه‌گیری و منزوی‌بودن می‌شود.

مقاله شرق با نقل قولی از حسن روحانی و جواد ظریف به این جا می رسد که توسعه‌های اخیر گواه علاقه‌مندی کشور ایران برای داشتن تعامل سازنده با جهان است. ما حضور ایران در حل بحران سوریه را پذیرا هستیم و امید داریم که این کشور به‌طور کامل بر وظیفه‌اش برای اطمینان در اجرای موثر توافقات ژنو متعهد بماند.

حق نشر عکس shargh
Image caption کارتون علی جهانشاهی، شرق

لزوم تحرک در بدنه اجرایی کشور

ماشاءالله شمس‌ الواعظین در مقاله ای در آرمان نوشته نسل اجرایی سیاسی کشور به بهانه انباشت و داشتن تجربه از عرصه اجرایی خارج نمی‌شود و زمانی که این نسل در معرض کهولت سن، ناکارآمدی و از این قبیل مشکلات قرار بگیرد مشکلات فراوانی به بار خواهد آمد. این نسل اجرایی چه زمانی می‌خواهد اندوخته تجربه خود را به نسل بعدی انتقال دهد؟

به نظر نویسنده مقاله: این پرسشی است که مسئولان بلندپایه کشور باید به آن پاسخ دهند که چه زمان می‌خواهند از افراد جدید استفاده ‌کنند؟ باید وضعیت رفت و برگشتی در مجاری مدیریتی کشور شکل بگیرد. کشور اکنون با خطر انقراض نقش مدیریتی مواجه است. زیرا هیچ فرد جدیدی در عرصه مدیریتی کشور راه پیدا نمی‌کند و کسانی که پست‌ها، مسئولیت‌ها و حوزه‌های مدیریتی را در اختیار دارند آن را منحصر به خود کرده‌اند.

سردبیر نشریات توقیف شده جامعه، توس، نشاط و صبح آزادگان تاکید کرده مشکل دیگری که کشور ما با آن روبه‌روست، نبود نظارت بر مدیران از سوی مطبوعات مستقل است. اگر چنین رویه‌ای در کشور معمول بود با نظارت درست بر پست‌های مدیریتی مانع عملکرد منفی آنها می‌شد. زیرا مدیران ناکارآمد ما آینده‌ای برای حذف، محاکمه، مهاجرت و به حاشیه رفتن متصور نیستند. بنابراین حوزه‌های مدیریتی با خطر عدم اقبال نسل جدید به این حوزه‌ها مواجه می‌شود. در این حالت با وضعیت خطرناکی مواجه خواهیم شد. از یک طرف کشور با پیری و کهنسالی بدنه اجرایی کشور روبه‌روست و از طرف دیگر شاهد هیچ اقبالی از طرف بدنه اجتماعی برای تصدی این مسئولیت‌ها نیست

کاری غیرمنطقی

علی نظری در مقاله ای در ابتکار با اشاره به حذف تصاویر مربوط به مجلس ششم از دیوارکوب های مجلس در جریان اجلاس بین المجالس نوشته‫: حرکت خودسرانه مسئولان اجلاس از چشم میهمانان خارجی و خبرنگاران داخلی غافل نمی ماند‫/

پدیده تحریف تاریخ یا تفسیر رخدادهای تاریخی براساس منافع جناحی در کشور چندی است از سوی تندروهای جناح اصولگرا به یک فرهنگ تبدیل شده است.امسال در جریان جشنهای انقلاب به وضوح دیدیم که در روز دوازده بهمن تصاویر و فیلم‌های مربوط به ورود بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران توسط رسانه ملی، به واسطه حضور چهره‌هایی مانند قطب زاده که در هواپیمای حامل امام بود، مورد ممیزی قرار گرفت. اقدام مذموم

مقاله ابتکار به این جا رسیده که :آقایان تاریخ و رخدادهای سیاسی کشور را نادیده گرفته اند؛ انگار که کشور ملک طلق ایشان می‌باشد و بر اساس امیال خویش هر قسمتی را که بخواهند حذف می‌کنند؛ در حالی که هیچ جناح حاکمی در کشور حق حذف و اضافه تاریخ سیاسی ناسازگار با منافع خویش را ندارد. مجلس ششم و دوره اصلاحات بخشی از تاریخ این مملکت است و هرگز دورانداختنی نیست.

رییس جمهور و پزشکان

احسان ابراهیمی در طنزانه قانون به دفتر خاطرات روزانه رییس جمهور ادامه داده و به تاریخ سوم اسفند نوشته: در جمع روسای دانشگاه‌های علوم پزشکی سخنرانی داشتم. این دکترها کلا همین‌طوری هستند. تا وارد جمعشان می‌شوی، برای اینکه تخریب‌ات کنند و بگویند هیچی از علم و دانش نمی‌دانی، شروع می‌کنند مدام اصطلاحات پزشکی به کار بردن. این بار هم یکی گفت فلان مریض آمد «آلوپسی آره آتا»یش را سرپایی درمان کردم. بعد آن یکی با ذوق گفت: «براوو دکتر جان! کاش می‌شد برای آلوپسی آندروژنیک هم یک راه حل سرپایی پیدا کنیم.»

نویسنده بعد از شرح این که نویسنده خاطرات اظهار نظری در مورد ریزش مو می کند و پزشک ها می زنند زیر خنده .

در پایان این طنزنوشته می آید: از این رفتارشان حرصم درآمده بود. لذا در سخنرانی گفتم: «باید به جای پزشک، حکیم تربیت کنیم.» بعد که جلسه تمام شد، آقای هاشمی وزیر بهداشت پرسید: «این چی بود گفتید دکتر؟ حکیم دیگه چیه؟» گفتم: «راست می‌گم دیگه. حکیم‌ها خاکی بودن. تازه داروهاشون هم گیاهی بود آدم سردرمی‌آورد. چی‌ان این دکترای جدید همش کلمات انگلیسی قرقره می‌کنند آدم نمی‌فهمه چی به چیه؟»

حق نشر عکس arman cartoon
Image caption کارتون محمد طحانی، آرمان