بررسی روزنامه‌های صبح تهران؛ شنبه دهم اسفند

روزنامه های صبح اول هفته همچنان گزارش ها و اخبار مربوط به اوکراین را در صفحات اول خود نگاه داشته و در مقالاتی هم به آن پرداخته و احتمال داده اند که حمله نظامی روسیه بحران اوکراین را افزایش دهد.

ادامه بحث درباره یارانه های نقدی و سرنوشت آن ها، افشای ابعاد تازه ای از فساد و تخلف و آمارسازی در دولت سابق بخش دیگر این مطالب است.

حمله نظامی یا تجزیه

حق نشر عکس na
Image caption تیتر و عکس صفحه اول اطلاعات

ابوالقاسم قاسم زاده در اطلاعات با تاکید بر این که بحران اوکراین از بحران یک کشور به بحران خطرناک بین‌المللی جهت‌گیری پیدا کرده است نوشته اگر دولت روسیه بخواهد این بحران را از طریق دخالت نظامی پایان دهد، ناتو ساکت نخواهد ماند و اگر اجازه دهد تا دولت جدید استقرار پیدا کند، در عمل شکست بزرگی را پذیرفته است.

به نوشته این روزنامه فعلاً همه از تجزیه اوکراین یاد می‌کنند و راه‌حلی به جز تجزیه این کشور نمی‌بینند. اگر اوکراین به دو بخش شرقی وغربی تجزیه گردد، برای پیوستن کامل به اتحادیه اروپا وارد مشکلات جدید و عدیده‌ای خواهد شد. مطالبات عمومی مردم اوکراین بسیار است و دولت جدید قادر به پاسخگویی آن نیست. اعتراض‌های عمومی مردم علیه دولت جدید، اولین نشانه‌های آن خواهد بود که از چند روز قبل در «کیف» ظاهر شده است.

الهه کولایی در اعتماد نوشته: در شرایط فعلی حوادثی كه در حال شكل‌گیری در بخش‌های شرقی اوكراین است و خطر تجزیه این كشور را مطرح ساخته به خوبی نشان‌دهنده شكنندگی این كشور مانند دیگر كشورهای این اتحادیه فروپاشیده در برابر نفوذ و سیاست‌های مسكو است.

به نوشته این مقاله به نظر نمی‌رسد اروپا و امریكا قصد داشته باشند منابع مالی خود را در كشوری كه آینده سیاسی آن نامشخص است، سرازیر كنند. بنابراین روسیه در پاسخ به برآوردها و محاسبات نادرستی كه یادآور شرایط جنگ ۲۰۰۸ این كشور با گرجستان در آستانه برگزاری المپیك چین این‌بار نیز در تحولات داخلی اوكراین تلاش خواهد كرد از اهرم‌های نفوذ خود در جهت پیشبرد سیاست‌های خود استفاده كند. این‌بار نیز مانند سال ۲۰۰۴ تحولات اوكراین ارتباط مستقیم با ملاحظات قدرت میان روسیه و امریكا و اتحادیه اروپا دارد.

مهدی محتمشی در مقاله ای در قانون نوشته روسیه و آمریکا به عنوان اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل باید در استقرار امنیت بین المللی و جهانی در برخی موارد مانند سوریه و پرونده هسته‌ای ایران ضرورتا با یکدیگر همکاری کنند. به همین دلیل این دو کشور هیچ‌گاه در یک تقابل متقابل و یک نزاع متقابل قرار نمی‌گیرند و به نظر می‌رسد که این بحران‌ها و نزاع‌ها از جمله در اوکراین به صورت هدایت شده پیش خواهد رفت.

مراد عنادی در تحلیل سیاسی فرهیختگان نوشته اینکه پوتین برخلاف تصور فعلا به در کنترل درآوردن مراکز دولتی و فرودگاه کریمه بسنده کرده آن هم نه با یونیفورم ارتش سرخ که با لباس غیرنظامی نشان می‌دهد تمایل به رویارویی جدی با آمریکا و اتحادیه اروپا نیست.

نویسنده مقاله می پرسد: آیا پوتین کهنه‌کار که روسیه را به مانعی جدی بر سر راه سیاست‌های غرب در خاورمیانه تبدیل کرده و سودای شکل دادن به اتحادیه اقتصادی با محوریت روسیه و با مشارکت قزاقستان، بلاروس و اوکراین را در سر می‌پروراند حاضر است به آسانی از کنار این موضوع بگذرد؟

حمیدرضا آصفی در مقاله ای در شرق نوشته تحولات پرشتاب چند روز گذشته حاکی از آن است اگر شورای امنیت و بازیگران عمده- اروپا، ایالات‌متحده و روسیه- هرچه‌زودتر درصدد پیداکردن راه‌حل برای برون‌رفت از وضع موجود نباشند امکان کنترل اوضاع و جلوگیری از تجزیه این کشور یا جنگ داخلی، دور از دسترس خواهد بود.

سخنگوی سابق وزارت خارجه از غیبت یک شخصیت کاریزمایی در اوکراین ابراز تاسف کرده و نوشته این امر مانع تفاهم میان گروه‌های معارض است و هم از این روست که با وجود ابراز نگرانی طرف‌های بیرونی در مواضع رسمی، شاید از تداوم ناآرامی‌ها برای خوشه‌چینی هرچه‌بیشتر بهره ببرند.

حق نشر عکس na
Image caption کارتون فیروزه مظفری، فرهیختگان

سردرگمی مردم در گردنه یارانه

اعتماد در گزارش اصلی خود به اظهار نظرهای آخر هفته حسن روحانی و معاونشان درباره یارانه نقدی نوشته: دولت ایران این روزها حال و هوای یارانه‌یی دارد. رییس‌جمهور در اوج سخنرانی‌اش تاكید كرد هیچ نیازمندی‌ نباید نگران قطع یارانه‌اش باشد و با ظرافت گفت آنها كه احساس نیاز می‌كنند فرم‌های جدید یارانه‌یی را پر كنند. معنای این حرف رییس دولت یازدهم واضح‌تر از آن است كه مردم نگویند دولت قصد دارد به مرور یارانه نقدی را از دستور كار خارج كند و فعلا از گروه‌های پردرآمد شروع كرده است.

به نوشته این گزارش : اسحاق جهانگیری نیز در یك نوشته فیس‌بوكی این خواسته تعجب‌انگیز كه مبانی استدلال نظری خود را برای حذف یارانه پردرآمدها در یك یا دو سطر بنویسید، سقف درآمدی مورد نظر خویش برای حذف یارانه را بیان كرد. آنهایی كه درآمد ماهانه‌یی بین یك تا 5/2 میلیون تومان دارند در تیررس آرزوهای معاون اول قرار دارند كه بهتر است یارانه نگیرند.

به نوشته گزارشگر اعتماد نقطه اشتراك چهار مرد مهم دولت یازدهم این است كه پرداخت یارانه به همه شهروندان اعم از دارا و ندار یك رویداد غلط برجای مانده از دولت دهم بوده است كه باید اصلاح شود. این مسوولان ارشد دولت یازدهم البته همه نقشه‌های طراحی شده دولت را بازگو نمی‌كنند و همانند شطرنج‌بازان با حركت دادن یك مهره در عرصه یارانه منتظر واكنش شهروندان، نخبگان، فعالان اقتصادی و به ویژه منتقدان سیاسی باقی می‌مانند.

پرویز اسماعیلی در سرمقاله روزنامه ایران دادن یارانه نقدی را یک روند منسوخ در جهان خوانده و نوشته «یارانه نقدی» صرفاً مربوط به گروه‌های اجتماعی محدودی است که از کار افتاده‌اند و هیچ درآمدی ندارند. و اگر طبقاتی از جامعه که درآمدی کمتر از میزان معین دارند از مالیات معاف می‌شوند، این بخشش مالیاتی هم یارانه آن‌هاست. همچنین هر پرداخت و مزایا و تسهیلاتی که دستگاه‌های عمومی به کارمندان خود فراتر از دستمزدشان بدهد.

به نوشته این مقاله براساس گزارش بانک مرکزی و نیز آنچه مردم احساس می‌کنند، عملکرد اقتصادی چند ماهه دولت یازدهم باعث شده تا مثلاً علاوه بر ثبات نسبی در نرخ ارز، تورم ۴۳ درصدی به حدود ۳۵ درصد کاهش یابد. آیا این کاهش هزینه زندگی، یاری و یارانه به مردم نیست؟ و آیا اگر به جای بالا بردن پرداخت نقدی، شاخص‌های اقتصاد کلان مدیریت شوند که تورم سال آینده به حدود ۲۵ درصد کاهش یابد، برای مردم بهتر نخواهد بود؟

و خلاصه مقاله ایران این است که: در بیشتر اقتصادهای توسعه یافته، یارانه به جای بالابردن درآمد خانوارهای نیازمند، کاهش هزینه زندگی‌شان را هدف می‌گیرد. نظرسنجی‌هایی که اخیراً در ایران انجام شده نشان می‌دهد اکثر مردم حاضرند یارانه‌های دریافتی خود را باز پس دهند، به شرطی که قیمت‌ها به شاخص‌های قبل از مرحله اول هدفمندی (حدود سال ۸۸) بازگردد.

حق نشر عکس na
Image caption تیتر و عکس حجت سپهوند، صفحه اول آرمان

دولت از آمارسازی پرهیز کند

محمدعلی وکیلی در سرمقاله ابتکار نوشته: یکی از آسیب‌های دوران گذشته بی‌اعتقادی آماری و تکیه مسئولین بر آمارهای اغراق شده بود. جامعه به آمارهای غیرواقعی عادت کرد قبح آمارسازیهای کاذب ریخته شد. بی‌پروایی مسئولان وقت در ترویج آمارهای غیرواقعی موجب شکاف معنادار واقعیت‌ها و آمارها گردید. دروغ آماری آن‌چنان فاحش بود که باعث تشویش آماری و ترویج جک‌ها و متلک‌های آماری شد.

به نوشته این مقاله این وضع دو اثر مستقیم داشت. اول شکاف معنادار بین ذهنیت مسئولین و زندگی مردم نمودار می‌شد و پایه اعتماد مردم با این آمارها سست می‌گردید. دیگر این که چون آمار سازی یک نوع دروغ سیستمی و رسمی است، بستر دروغ تنهاحوزه‌های فردی نیست. دروغ گویس یک مقام مسئول بازی باآمار و ارائه آمارهای غیرواقعی می‌باشد. مردم با دیدن و شنیدن این سقف از دروغ‌ها جرأت بر دروغ پیدا می‌کنند و قبح دروغ ریخته می‌شود.

سرمقاله ابتکار در نهایت نوشته: حال آقای روحانی در سفر هرمزگان خبر از کاهش ده در صدی تورم دادند طبیعی است که اوآثار وخیم آمارهای ساختگی را در تمام جامعه و در افق توسعه نیک می‌داند و بر پیامدهای اخلاقی و اجتماعی و مدیریتی آمارهای اغراق شده واقف است. بر این اساس واضح است که او بیشتر ازهر کس دیگر وسواس تکیه بر آمار واقعی را دارند.

پوریا عالمی با اشاره به اختلافی که بین آمار مشاور اقتصادی رییس جمهور و وزارت کار احمدی نژاد بر سر مشاغل ایجاد شده در دوران دولت گذشته وجود دارد یکی ادعای پنج میلیون و دویست شغل می کند و دیگری از سالی ۱۴ هزار خبر می دهد نوشته : از آن روزی که این ‌حرف‌ها شد، یک گروه را مامور کردیم پنج‌میلیون‌و ۲۰۰ هزار شغلی که مهرورزی می‌گوید ساخته را کشف و ثبت کنند. نتیجه شد این ها.

پارکبان (از مشاغل تازه‌تاسیس، اختراع‌شده توسط دانشمندان وطنی) ۲۵ هزارتا. البته قرار بوده به تعداد هر ماشین در تهران یک پارکبان استخدام شود که متاسفانه این مهم با تغییر دولت از بین رفت.

هیات همراه (سفرهای خارجی) ۵۰۰ تا. که به‌عنوان شغل ثابت حقوق می‌گرفتند و الان بیکار شده‌اند متاسفانه.

هیات همراه (سفرهای استانی) ۳۵۰۰ تا.

بازکننده نامه‌های مردمی ۸۰۰ نفر.

خواننده نامه‌های مردمی ۲۰۰ نفر.

نویسندگان نامه مردمی به رییس‌جمهور سه‌میلیون‌و ۴۵۰ هزارنفر.

هم پول و هم سفارش و هم تبلیغ

شهروند در مقاله ای به بررسی وضعیت صدا و سیما پرداخته و نوشته قانون اساسی حرفه روزنامه‌نگاری، تمایز قایل شدن میان تبلیغ و غیرتبلیغ است. خواننده یا بیننده یا شنونده باید بداند هر مطلبی كه در رسانه منتشر می‌شود، از نوع تبلیغات است یا نه؟ این تمایز بسیار ضروری است، زیرا مخاطب در مواجه‌شدن با تبلیغات، می‌داند كه چه رفتاری پیشه كند. او می‌داند كه رسانه برای انتشار آن پول می‌گیرد و مسئولیت محتوایی ندارد. ولی در سایر برنامه‌ها چنین نیست. نه‌تنها رسانه پول نمی‌گیرد، بلكه در بسیاری از موارد پول هم می‌دهد.

با این مقدمه روزنامه به برنامه هایی در صدا و سیما می پردازند که در آن کسانی به عنوان کارشناس قرار دارند که سفارشی هستند، در حالی که رفتار برخی از برنامه‌های تلویزیونی در اخذ پول از به اصطلاح كارشناسان برای حضور در برنامه‌ها، عملی خلاف قاعده بوده و موجب بی‌اعتمادی می‌شود. تصویر ضمیمه مؤید این ادعاست كه چنین امری در صدا و سیما مرسوم و شاید قاعده است. كارشناسان معتبر نیازی به حضور در این برنامه‌ها ندارند و افرادی كه درصدد تبلیغ خود هستند، حاضر می‌شوند چنین هزینه‌های كلانی را بپردازند تا بلكه با كسب شهرت دروغین، مردم را فریب دهند.

شهروند در پایان مقاله خود نوشته: نكته و معمای عجیب این كه شبكه‌های جهانی از طریق تبلیغات، بودجه خود و همه برنامه‌ها را تأمین می‌كنند و حتی برای حضور در آن برنامه‌ها به کارشناسان دستمزد می‌پردازند، ولی چگونه است كه صدا و سیما در ایران پول تبلیغات را می‌گیرد، برنامه‌های كارشناسی را هم می‌فروشد، باز هم از دولت بودجه می‌گیرد؟ این معمایی است كه اگر حل شود، به اصلاح وضع رسانه در ایران كمك خواهد كرد.

ممنوع التصویرها

حق نشر عکس na
Image caption کارتون پیام برومند، شرق

امیر وفایی در طنزانه قانون با اشاره به این که تازگی ها بعد از پخش برنامه های زنده ممنوع التصویرها در سیمای جمهوری اسلامی زیاد شده اند نوشته: بهتر است تلویزیون بساط این برنامه‌های زنده را جمع كند. در غیر این صورت در آینده‌ای نزدیك دیگر چهره مجاز التصویری باقی نمی ماند و تلویزیون مجبور می‌شود از صبح تا شب حامد زمانی را در حال رها كردن صدا نشان بدهد.

طنزنویس سپس یک مصاحبه زنده را در نظر آورده با خانم افشار که مجری از وی می پرسند مردم معمولا چه سووالی از شما دارند و وی پاسخ می دهد: اكثرا می‌گن چقدر شبیه خانم فائقه آتشین هستی، باهاش نسبتی داری؟ و مجری هول می شود که: همكارانم اشاره می‌كنن كه وقتمون تمومه.

مهناز افشار: منم بهشون می‌گم نه متاسفانه ولی آهنگاشونو دوست دارم. به خصوص اونی كه می‌گه: غریبه آشناااااااا دوسِت دارم بیا... و این جاست که تصویر قطع می‌شود، چند ثانیه بعد تصویر ثابت یك گل آفتابگردان را می‌بینیم. صدای سالار عقیلی را هم می‌شنویم كه می‌خواند: وطنم ای شكوه پابرجا....

مطالب مرتبط