هیات ایرانی درخواست 'توقف مذاکرات' هسته‌ای را در شبهای قدر نکرده است

حق نشر عکس Reuters
Image caption مشخص نیست که درخواست هیات ایرانی، با دلایل صرفا مذهبی صورت گرفته، یا اقدامی ناگزیر برای رایزنی بیشتر با تهران در خصوص اختلافات ایجاد شده در مسیر مذاکرات هسته‌ای است

یکی از اعضای تیم مذاکره کننده هسته‌ای ایران خبر تلویزیون دولتی این کشور را مبنی بر درخواست این هیات برای توقف مذاکرات هسته ای در شب های قدر تکذیب کرد و گفت هیات ایرانی چنین درخواستی را در مذاکرات وین ۶ مطرح نکرده است.

این عضو تیم مذاکره کننده ایران به خبرگزاری ایرنا گفت تیم مذاکره کننده هسته‌ای "در شرایط دشوار و در ایام و مناسبت های مختلف" ماموریت خود را پیگیری کرده و "در ایام و لیالی پربرکت قدر" نیز برای یافتن "راه حلی پایدار" مذاکرات را پیگیری خواهد کرد.

او اضافه کرد مراسم احیای شبهای قدر "هیچگونه تعارضی با زمان تشکیل جلسات سیاسی، فنی و کارشناسی هیات ندارد."

بخش خبری ساعت ۲۱ شبکه یک تلویزیون سراسری ایران دیشب (یکشنبه ۲۲ تیر، ۱۳ ژوئیه) اعلام کرده بود هیات مذاکره کننده ایرانی خواستار توقف موقت گفتگوهای هسته ای به مناسبت "شب های قدر" شده است.

مراسم شب های قدر امسال، در شب های ۲۶، ۲۸ و ۳۰ تیر ماه (۱۹، ۲۱ و ۲۳ ماه رمضان) برگزار خواهد شد.

مذاکره ظریف و کری

محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، روز یکشنبه در وین محل برگزاری ششمین دور مذاکرات هسته‌ای ایران با اعضای گروه ۱+۵ و جان کری، همتای آمریکایی‌اش دیدار کرد.

وزیر خارجه ایران در پایان گفتگوها به خبرنگاران گفت هدف این گفتگوها یافتن "راه‌حلی مبتکرانه" برای رفع موانع و "کاهش اختلافات" بوده است:

"هدفی که ما در برنامه مشترک اقدام ژنو تعیین کردیم کاملا مشخص است و آن اینکه برنامه هسته ای ایران باید ادامه پیدا کند و نگرانی ها درمورد هرگونه احتمال سوء استفاده از این برنامه نیز رفع شود."

"در آخرین ملاقات ما سعی کردیم راه‌های جدیدی را در نظر بگیریم اما هنوز نتوانسته‌ایم به توافقی دست پیدا کنیم" اما همه طرف‌ها علاقه‌مند به دنبال کردن "راه‌های جدید" هستند:

"ما تا حدودی پیشرفت کردیم. فردا (۱۴ ژوییه)‌ به گفتگوها با جان کری ادامه خواهیم داد. تیم ما آماده کار با قدم های سریع در هفت روز باقی مانده برای رسیدن به توافقی است که همه ما آرزویش را داریم."

وزیر خارجه ایران تاکید کرد دو طرف هفته دشواری پیش رو دارند و باید به جای تعیین خط قرمزها برای توافق بکوشند.

آقای ظریف روز یکشنبه همچنین در توییتر خود نوشت: "می‌توانیم تا یکشنبه آینده همین موقع تاریخ‌ساز شویم. اعتماد مسیری دوطرفه است. برای رسیدن به توافق، نگرانی همه طرف‌ها باید لحاظ شود."

آقای کری روز یکشنبه، ۲۲ تیر در بدو ورود به وین از وجود 'شکاف عمیق' در گفت‌وگوهای ایران و ۱+۵ خبرداده بود.

او به خبرنگاران گفت: "ما اختلاف‌های بسیار عمیقی داریم. باید ببینیم آیا می‌توانیم پیشرفتی داشته باشیم... آنچه برای ما حیاتی است این است که مطمئن شویم ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا نخواهد کرد و برنامه اتمی‌شان صلح‌آمیز خواهد بود."

وزیر امور خارجه ایران پیش از دیدار با همتای آمریکایی‌اش با وزرای امور خارجه بریتانیا، فرانسه و آلمان دیدار کرده بود.

این دیدار با حضور کاترین اشتون، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و با هدف حل اختلاف‌های موجود برای رسیدن به توافق نهایی در پرونده هسته‌ای ایران صورت گرفت.

عکس‌های منتشرشده از این جلسه نشان می‌دهد که حسین فریدون، دستیار ویژه و برادر رئیس جمهور ایران و مشاور وزیر امور خارجه هم در این جلسه حضور داشته است.

به گفته یکی از اعضای تیم مذاکره کننده ایران آقای فریدون به درخواست آقای ظریف به وین سفر کرده تا "گزارش تفضیلی" این دور از مذاکرات را به اطلاع حسن روحانی برساند چون با توجه به فشردگی مذاکرات، آقای ظریف امکان سفر به تهران و ارائه گزارش به رییس جمهوری را نداشته است.

اما به نوشته روزنامه جمهوری اسلامی سفر آقای فریدون نشان دهنده "پيچيدگی" مذاكرات است و او حامل راهكارهایی است كه رییس جمهور ایران برای رفع موانع در نظر گرفته است.

وزرای خارجه فرانسه و آلمان بعد از این نشست وین را ترک کردند اما جان کری برای مذاکرات بیشتر در وین مانده است.

لوران فابیوس، وزیر امور خارجه فرانسه این دیدار را 'مفید' خواند اما گفت که هنوز توافقی حاصل نشده است.

فرانک والتر اشتاین‌مایر، وزیر امور خارجه آلمان هم گفت اکنون "توپ در زمین ایران است" و افزود ایران باید درباره انتخاب مسیر همکاری با جامعه بین‌الملل تصمیم‌گیری کند.

در همین حال کمیته روابط خارجی پارلمان بریتانیا گفته است باید به حسن روحانی رییس جمهور ایران اعتماد کرد چون او متعهد به رسیدن به توافقی در مورد برنامه هسته‌ای ایران است.

با این حال این کمیته تاکید کرد قضاوت در مورد آقای روحانی باید بر مبنای عملکرد او باشد نه صرفا بر اساس گفته‌ها.

دور ششم مذاکرات هسته‌ای ایران و کشورهای ۱+۵ از روز ۲ ژوئیه (۱۱ تیر) آغاز شده و انتظار می‌رود دست کم تا ۲۰ ژوئیه، مهلت تعیین‌شده در نشست ژنو برای رسیدن به توافق جامع هسته‌ای ادامه داشته باشد.

وزیران خارجه چین و روسیه در این گفت‌وگوها شرکت نخواهند کرد. چین خواهان انعطاف‌پذیری طرفین در این مذاکرات شده است.

چهار وزیر خارجه کشورهای غربی گروه ۱+۵ در حالی به وین آمدند که پیشتر دیپلمات‌ها از ادامه اختلاف بر سر مسائل اصلی خبر داده بودند.

اختلاف 'در همه موارد مهم'

عباس عراقچی، مذاکره‌کننده ارشد ایران در وین به شبکه العالم گفته است که تقریبا در همه موضوعات مهم اختلاف نظر وجود دارد و دو طرف نتوانسته‌اند در 'هیچ موضوعی' اختلاف را کم کنند.

آقای عراقچی ابراز امیدواری کرده که این اختلافات کاهش پیدا کند، اما گفته نمی‌توان به صورت قطع گفت که نتیجه‌ای حاصل خواهد شد.

واحد مرکزی خبر هم از آقای عراقچی نقل کرده است که در صورت نرسیدن به توافق تا مهلت تعیین‌شده "تمایل چندانی به تمدید شش ماهه دوم نیست".

آقای عراقچی گفته که گزینه‌های مورد اختلاف مشخص شده و بحث‌ها برای تصمیم‌گیران سیاسی آماده شده است.

او سفر وزرای خارجه کشورهای ۱+۵ به وین را در همین راستا ارزیابی کرده و گفته که اگر با حضور آنها توافقی حاصل شود، "دوباره از روز دوشنبه دو طرف به جلسات فشرده خود در سطح سیاسی باز خواهند گشت تا این توافقات در سطح بالا در قالب متن توافق نگارش شود".

هر چند آقای عراقچی گفته است که مذاکره شش‌جانبه یا رسمی با حضور وزرای خارجه در وین برگزار نخواهد شد و دیدارها به صورت دوجانبه خواهد بود.

پیشتر مقام‌های آمریکایی موضع ایران در مذاکرات هسته‌ای وین را "نامناسب" و "غیرعملی" توصیف کرده و از شکاف عمیق بین مواضع ایران و گروه ۱+۵ خبر داده بودند.

یک مقام آمریکایی که خواسته نامش فاش نشود با تایید اختلاف عمیق با هیات ایرانی به خبرگزاری رویترز گفت: "مواضع ما در برخی موضوعات از جمله غنی‌سازی اورانیوم فاصله زیادی دارد."

هفته گذشته آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران هم از وجود اختلاف جدی میان ایران و غربی‌ها بر سر میزان ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم خبر داده بود.