سایه حجاب بر سر روابط خارجی ایران

حق نشر عکس Thinkstock

پس از انقلاب، حجاب مقامات و نمایندگان خارجی بارها سیاست داخلی و روابط خارجی ایران را تحت تاثیر قرار داده است.

آخرین بار حجاب و پوشش ماریچه اسخاکه، نماینده پارلمان اروپا که در ایران با علی لاریجانی، رئیس‌ مجلس دیدار کرد، جنجال‌برانگیز شد.

مهدی کوچک‌زاده، نماینده مجلس شواری اسلامی ایران، با اعتراض به پوشش این نماینده زن پارلمان اروپا، در دیدار با آقای لاریجانی، این جنجال را کلید زد.

او در اینستاگرام خود با اعتراض به پوشش "نامناسب" اسخاکه در برابر "دو آیت الله زاده مسئول" نوشت: "آیا نماینده پارلمان اروپا اینقدر بی‌تمدن و بی‌فرهنگ است که فرق بین لباس ملاقات رسمی با لباس خواب و یا لباس میهمانی شب را نمی‌داند؟"

آقای کوچک‌زاده از مسئولان سوال کرد که آیا آنها حق دارند "به اجانبی که برای ملاقات های رسمی به کشورمان سفر می کنند اجازه ریشخند ارزش‌های انسانی و اسلامی را بدهند؟"

این اولین بار نیست که پوشش زنان اتباع خارجی در دیدار با مسئولان جمهوری اسلامی جنجالی شده است. این روند درست چند ماه پس از پیروزی انقلاب در ایران، آغاز شد، زمانی که آیت‌الله خمینی با اوریانا فالاچی، روزنامه‌نگار برجسته ایتالیایی، گفت‌وگویی انجام داد.

آیت‌الله خمینی و اوریانا فالاچی

اوریانا فالاچی در سال ۱۳۵۸ گفت‌وگویی تاریخی را در حضور ابوالحسن بنی‌صدر با رهبر انقلاب اسلامی انجام داد.

خانم فالاچی در این دیدار از آیت‌الله خمینی درباره حجاب سوال کرد و آقای خمینی در پاسخ گفته بود: "ما یک پوشش خاصی را نمی‏‌گوییم. برای حدود زنهایی که به سن و سال شما رسیده‌‏اند هیچ چیزی نیست."

حق نشر عکس i
Image caption مصاحبه اوریانا فالاچی با آیت‌الله خمینی

فالاچی با شنیدن این پاسخ در حالیکه چادر را از سر خود برمی‌داشت، گفت: "این لطف شماست امام، حالا که به من گفتید، خود را از این کهنه-پارچه قرون وسطایی خلاص می‌کنم."

اما پس از این، آیت‌الله خمینی از جای خود بلند شد و به گفته این روزنامه‌نگار با شتابی که برای یک پیرمرد در آن سن جای تعجب است، اتاق را ترک کرد و مصاحبه نیمه تمام ماند.

این مصاحبه با سانسورهایی در ایران به چاپ رسید.

خاتمی و زنان خارجی بی‌حجاب

در دوره ریاست‌جمهوری محمد خاتمی و حتی پس از آن، همواره جنجال‌هایی بر سر دیدار او با زنان بی‌حجاب راه افتاده است.

حق نشر عکس namayande.com
Image caption محمد خاتمی در کنار ریچارد فرای و الگا دیویدسن

برخی سایت‌ها و بلاگهای اصول‌گرا، هنوز هر از گاهی به این موضوع دامن می‌زنند.

در این سایت‌ها به تناوب عکس‌های از آقای خاتمی منتشر شده که به عنوان مثال، همراه خبرنگاری خارجی با پوشش "غیراسلامی" است یا هنگام دیدار با ریچارد فرای، ایران‌شناس آمریکایی، زنی بدون حجاب در عکس دیده می‌شود.

احمدی‌نژاد و آنا پاستور

اعتراض به دیدار با زنان اتباع خارجی تنها در جناح اصلاح‌طلبان باقی نماند، بلکه به رئیس‌جمهور اصول‌گرا نیز رسید.

حق نشر عکس TVE
Image caption مصاحبه آنا پاستور با محمود احمدی نژاد در سال ۲۰۱۱

سایت الف، در اسفند ۱۳۸۹ به دیدار آنا پاستور خبرنگار اسپانیایی با محمود احمدی‌نژاد اعتراض کرد.

به نوشته این سایت، ضمن مصاحبه "این خانم خبرنگار روسری خود را انداخت اما با هیچ واکنشی از سوی دکتر احمدی‌نژاد روبرو نشد."

دو نفر از نمایندگان مجلس نیز به این موضوع اعتراض کردند.

اما این تنها مورد نبود. حضور آقای احمدی‌نژاد در مراسم تدفین هوگو چاوز، رئیس‌جمهور سابق ونزوئلا، و نوع "تسلی" دادن او به مادر آقای چاوز نیز موجب اعتراضات اصول‌گرایان شد.

زنان روس در بازار بوشهر

در سال ۱۳۹۱ مهدی موسوی نژاد نماینده مردم دشتستان در مجلس ایران "از پرداخت حق حجاب به زنان روس شاغل در نیروگاه بوشهر خبر داد."

به گفته او، این زنان با اینکه حق حجاب دریافت می‌کنند اما در بازارهای بوشهر، حجاب خود را رعایت نمی‌کنند.

جلیلی و اشتون

یکی دیگر از موارد جنجال‌برانگیز، مربوط به زمانی است که سعید جلیلی، دبیر وقت شواری امنیت ملی، مسئول مذاکرات هسته‌ای ایران با گروه ۱+۵ شد.

حق نشر عکس Getty Images

کاترین اشتون، مسئول وقت سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در برخی دیدارهای خارج از ایران با اقای جلیلی، لباسی به تن داشت که یقه آن طبق عرف جمهوری اسلامی ایران، باز بود.

عکس‌های منتشر شده از خانم اشتون در مطبوعات ایران، با فتوشاب دستکاری شد که این کار با اعتراض سخنگوی او مواجه شد.

او در دیدارهای بعدی با مقامات جمهوری اسلامی، لباس‌های پوشیده به تن کرد.

ظریف و وزیر خارجه ایتالیا

به نوشته روزنامه ایران، در سال ۱۳۹۲، از اما بُنینو، وزیر خارجه ایتالیا، هنگام ورود به ایران، در هواپیما خواسته می‌شود روسری به سر کند اما او امتناع می‌کند.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption خانم بنیتو در تقلا با روسری‌اش حین کنفرانس خبری در تهران

او در پاسخ می‌گوید: "چطور مقامات ایرانی در ضیافت‌های ما به خاطر سرو مشروب حاضر نمی‌شوند، من هم حاضر نیستم تن به این محدودیت بدهم."

اصرارها راه به جایی نمی‌برد و بنینو خواستار مکالمه تلفنی با همتای خود محمد جواد ظریف، وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران، می‌شود.

آقای ظریف اما نمی‌پذیرد و پیغام می‌دهد "اگر نخواهید حجاب داشته باشید، نمی‌توانیم در تهران از شما پذیرایی کنیم و همه قرارهای شما لغو می‌شود."

سرانجام وزیر خارجه ایتالیا، با اکراه حاضر به سر کردن روسری می‌شود.

کلاه وزیر خارجه استرالیا

فروردین سال ۹۴ حجاب جولی بیشاپ، وزیر خارجه استرالیا، نیز از چشم رسانه‌ها، پنهان نماند.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption جولی بیشاپ و محمد جواد ظریف در تهران

او با رعایت "پروتکل حجاب" با یک شال و یک کلاه سیاه پا به ایران گذاشت و در برابر این سوال که چرا شال مشکی را روی شانه‌های خود آویزان کرده، گفته بود: "این طور راحت‌تر است."

تیتر روزنامه سیدنی مورنینگ هرالد در استرالیا چنین بود: "وزیر خارجه با شال و کلاه وارد ایران شد."