روزنامه‌های تهران: دلواپسان عقب نشستند؟

روزنامه‌های امروز صبح تهران، چهارشنبه ۳۱ تیر در صفحات اول خود با گزارش جلسه مجلس و توضیحات ظریف و صالحی درباره توافق های صورت گرفته با کشورهای پنج به اضافه یک، احتمال داده‌اند که مخالفان دولت در مجلس از شدت حملات خود کاسته و دو جناح متخاصم سیاسی تحت تاثیر افکارعمومی به هم نزدیک شده‌اند.

گزارش هایی درباره ابهام در میزان دارایی های بلوکه شده کشور در بانک های خارجی، سووال هایی درباره علت غافلگیر شدن سازمان های مسوول در سیل دو روز پیش و میزان کشته و آسیب ها از دیگر مطالب این روزنامه هاست.

روز سرنوشت‌ساز تیم هسته‌ای در مجلس

حق نشر عکس arman newspaper july 22
Image caption تیتر و عکس حجت سپهوند، آرمان

آفرین چیت‌ساز اول در سرمقاله ایران روزنامه دولت با اشاره به این که یک روز بعد از تصویب توافق هسته‌ای در دو نهاد مهم شورای امنیت و اتحادیه اروپا، در داخل ایران هم در مجلس اولین گام مهم برای تصمیم گیری حول این سند تاریخی برداشته شد نوشته دیدار تیم مذاکره با نمایندگان در شکل و ماهیت خود حاوی یک پیام مثبت حتی برای اصولگرایان بود، این که مردان دولت رسم کتمان و پنهانکاری ندارند. پرونده‌ای که دیروز در صحن مجلس کالبد شکافی شد در دوره دولت پیشین به صورت کاملاً محرمانه و دور از چشم نمایندگان دنبال می شد و میزان آگاهی مجلس از آن بیش‌تر از رسانه ها نبود.

نویسنده با تشریح آن چه ظریف و صالحی دو مذاکره کننده ارشد دیروز با مجلسیان در میان گذاشتند نوشته: در همه آن سال ها هر بار که رئیس تیم هسته ای به مجلس آمد به قرائت یک متن از پیش نوشته و گزارش سربسته و کلی بسنده کرد. اما آنچه در تریبون دیروز مجلس نهم ارائه شد عصاره‌ ۲۳ ماه بحث های دراز دامن ایرانی ها در ژنو، وین و نیویورک بود.

سرمقاله روزنامه دولت در نهایت به این جا رسیده که: شواهد مختلف دلالت بر این داشت که جریان موسوم به دلواپسان نقشه ها و رویاهای زیادی برای تاثیر گذاری بر فضای مجلس در سر می پروراندند از جمله این شواهد می‌توان به انبوه نامه ها و تماس های این جریان با فراکسیون های مجلس اشاره کرد که رسما خواستار مانع تراشی در برابر توافق شده بودند. حال می توان دریافت که گفت‌وگوی مستقیم و بی واسطه مردان هسته ای با نمایندگان چه اثری در تأمین منافع ملی برجای می گذارد.

اعتماد در سرمقاله خود نوشته: به نظر می‌رسد برخی منتقدان داخلی و خارجی توافق وین، همچنان پاهای خود را در یک کفش کرده‌اند و آن را به کلی مردود می‌دانند. ولی پرسشی که مطرح می‌شود این است که اشکالات این توافق در چیست؟ پاسخ در یک کلمه است؛ «توافق». در حقیقت مهم‌ترین اشکال نفس رسیدن به «توافق» است، زیرا این توافق، یک متن یک سویه نیست که یک نفر یا یک گروه همفکر آن را تدوین کرده باشند. این توافق، متن تسلیم ژاپن یا آلمان در جنگ دوم جهانی نیست که قدرت برتر آن را تنظیم و دیکته کند و قدرت شکست خورده به ناچار آن را امضا کند.

به نظر این روزنامه: البته یک نقد دیگری که طرح می‌شود، بحث آینده این توافق است و اینکه به عنوان ابزار فشار علیه ایران به کار گرفته خواهد شد و احتمال بازگرداندن تحریم‌ها وجود خواهد داشت. در این باره دو نکته مهم است. اول اینکه این توافق مبتنی بر قدرت طرفین شکل گرفته است. اگر معتقدیم که اجرای توافق ایران را قدرتمندتر می‌کند به ویژه از منظر اقتصادی و سیاسی، در این صورت بی‌معنا خواهد بود که این توافق در آینده علیه ایرانی تفسیر و عمل شود که قدرتمندتر از حال است.

ایراد دیگر مخالفان را به توافق های هسته ای، اعتماد چنین پاسخ داده: ایران چون قصد تخلف از توافق ندارد، طبیعی است که اجماع جهانی علیه اش شکل نخواهد گرفت و این خود به تضعیف طرفی منجر خواهد شد که بخواهد توافق را به ابزار فشار تبدیل کند. بنابراین باید گفت تنها نقطه ضعف این «توافق»، اصل توافقی بودن آن است و اینکه عده‌ای چنین اصلی را نمی‌پذیرند و آن را مترادف با پایان دوره خود می‌دانند.

مسوول خرابی‌های جهان کیست

شهروند در سرمقاله خود در ادامه مباحث مربوط به توافق ها نوشته: ممکن است این تصور اشتباه پیش آید که افزایش قدرت منطقه‌ای یک کشور به معنای تأمین مطالبات آن قدرت منطقه‌ای به صورت تضمین شده است. ولی افزایش قدرت اگر با مسئولیت‌پذیری بیشتر همراه نباشد، به سرعت موجب ضعف خواهد شد.

به نظر سرمقاله این روزنامه توافق به دست آمده تجربه بسیار خوبی بود و نشان داد که راه برای رسیدن به تفاهم در موضوعات بسیار حاد و پیچیده باز است، مشروط بر اینکه این تفاهم از یک سو مبتنی بر موازنه قوا و از سوی دیگر رعایت منافع طرفین و شکل دادن به یک بازی بردـ‌برد باشد. بنابراین اولین اثر بالقوه این توافق امکان توسعه گفتگوهای منطقه‌ای براساس راهبردهای بردـ‌برد است. ولی اینکه اثر بالقوه و امکان مورد نظر، چقدر محقق و عملی شود، بحث دیگری است، و آینده نشان خواهد داد که تا چه حد دو طرف توانسته‌ یا خواسته‌انده از این ظرفیت استفاده کنند.

شهروند در نهایت یکی از آثار مهم و قطعی توافق را نه‌تنها در منطقه، بلکه برای کل نظام بین‌المللی ، لغو قطعنامه‌های صادره علیه ایران دیده و نوشته: این قطعنامه‌ها که در ذیل فصل هفت منشور ملل متحد که مربوط به امنیت جهانی است صادر شده، از سوی شورای امنیت لغو می‌شود. درست است که اگر قطعنامه‌های تحریمی نبود، به احتمال فراوان وضعیت حاضر نیز رخ نمی‌داد، و شورای امنیت هم می‌تواند توافق و موقعیت جدید را محصول اقدامات خود بداند، ولی نکته مهم این است که برخلاف جایگاه قاطع شورای امنیت در نظام جهانی و تأمین امنیت آن، مقاومت ایران در برابر آن قطعنامه‌ها، منجر به پذیرش یکسویه نظرات نهاد فصل‌الخطاب جهانی نشد، بلکه با توافق مرضی‌الطرفین مسأله حل شد، و. این امری بی‌سابقه در نظام شکل گرفته بین‌الملل پس از جنگ جهانی دوم است.

ما که با شما شوخی نداریم آقای جهانگیری!

حق نشر عکس ebtekar newspaper july 22
Image caption تیتر و عکس صفحه اول ابتکار

پیمان مقدم در ستون طنز روزنامه ایران خطاب به معاون اول رییس جمهور که گفته بود متاسفانه برخی دستاورد بزرگ هسته ای را دست کم می گیرند نوشته:شما خیلی باحالی... دست کم کجا بود؛ برخی دوستان کل یوم معتقدند که این توافق در حد فاجعه‌ای است و اسب و زین و افسار را داده رفته است. کاش دست کم می‌گرفتند؛ جوری جلوه می‌دهند که باید زار زار گریست و گریبان چاک داد. آقای جهانگیری جان! به نظرم تعریف مان را از «دست کم» باید به یکدیگر نزدیک کنیم.

طنزنویس به طعنه نوشته: الان اگر وقت اجازه دهد، جناب ظریف باید درباره خیلی چیزها جوابگو باشد. اول اینکه چرا سازمان‌های مرتبط در قضیه سیل اخیر اینطوری غافلگیر شدند. ما با اجانب توافق کردیم که سیل خانه مردم را ببرد و ماشین‌ها چپه شود و جاده‌بند بیاید؟ اصلاً به نظر شما جناب رئیس جمهوری که فرموده بودند آب خوردن ما هم بند تحریم هاست، الان با این همه باران و سیلی که در کشور جاری شده، خودشان شرمنده نشده‌اند؟ این همه آب داریم؛ آنوقت رفته ایم با امریکا توافق کرده‌ایم؟

در ادامه ستون طنز روزنامه ایران آمده: آقای جهانگیری! شما که از دست کم صحبت می‌کنید توضیح دهید که واقعاً آدم قحط بود که برای مذاکره به وین بفرستید؟ درست است که دکتر ولایتی فرموده‌اند قوی تر از تیم هسته‌ای فعلی نمی‌شناسم اما خودتان هم بهتر می‌دانید که در این کشور برای مذاکره کلی آدم داریم. کی؟ همین آقای عبد‌الرضا داوری! داوری کیه؟ همین یار غار رئیس دولت قبل. همین که پس از توافق هسته‌ای و تأیید توافق در سازمان ملل نوشته: "انالله و انا الیه راجعون".

بعد از لغو تحریم‌ها

مهدی زارع در مقاله ای در شرق به توسعه پروژه‌های بزرگ علمی و همکاری‌های بین‌المللی اشاره کرده که با توافق های به دست آمده، امکان و سرعت بیشتری برای پیشرفت در کشور خواهد یافت. بسیاری از زمینه‌های تخصصی علمی مانند زلزله‌شناسی اساسا جنبه‌ای بین‌المللی و جهانی دارند و امروزه در فضای تحریم بسیاری از کارکردهای زلزله‌شناسی عملا مانند آن است که در استفاده از فناوری اطلاعات، رایانه‌ای را از اینترنت قطع کرده و انتظار داشته باشیم تا کارایی رایانه مزبور مانند کارکرد آن در هنگام اتصالش به شبکه باشد!

به نوشته این استاد زلزله شناسی گاه سخن از تحریم‌ها به‌عنوان فرصتی که در آن می‌توان به نیروی خودی و داخلی اتکا کرد. این ادعا تا جایی پیش می‌رود که محرومیت از تبادل و تعامل بین‌المللی برای حفظ استانداردهای فنی ایمنی را از یاد می‌برند. نمونه مهم و دلخراش سقوط هواپیماهای ایرانی در سال‌های اخیر و تصادفات رانندگی در خودروهای وارداتی یا مونتاژ داخل با کیفیت پایین و محدودشدن دسترسی به داروهای بیماری‌های خاص و خطرناک است.

در پایان مقاله شرق یادآوری شده که در فضای تحریم‌ها، بسیاری از تجهیزات و امکانات علمی در کشور به‌عنوان «کاربرد احتمالی دوگانه» دچار منع واردات شدند. بسیاری از تجهیزاتی هم که برای نصب و راه‌اندازی آنها از قبل هزینه شده بود عملا بلااستفاده شده‌اند. عملا دسترسی به کمترین تجهیزات جدی برای نصب و روزآمدکردن این سامانه‌ها امکان‌پذیر نبود. از این دست می‌توان به تجهیزات پیشرفته مربوط به سامانه‌های هشدار سوانح طبیعی اشاره کرد که در سال‌های اخیر عملا در کشور ما توسعه نیافتند

احمد شیرزاد در مقاله‌ای در نوشته بعد از توافق هسته ای دو موضوع در اولویت است یکی مسایل اقتصادی است که آرمان هنوز مراحل توافق هسته‌ای به طور کامل طی نشده، چنین فضای روانی مثبتی در داخل و خارج کشور به وجود آمده. اما تجربه گذشته نشان می‌دهد به محض اینکه گشایش ارزی در کشور ایجاد می‌شود شرکت‌های دولتی با زیباترین توجیه‌های خود بخش عمده‌ای از این پول را جذب کرده و در چشم برهم زدنی همه مبالغ خرج می‌شود بنابراین باید عمده این هزینه صرف روغنکاری چرخ‌های زنگ زده اقتصاد شود و بخش خصوصی را به سرعت فعال کند.

مساله دوم از نظر این فعال اصلاح طلب انتخابات مجلس است که فوری‌ترین و مهم‌ترین مساله دولت به شمار می‌آید.دولت باید ظرف چند ماه آینده باید تمام امکانات، مقدورات و سعی و توجه دولت به انتخابات معطوف شود. استانداری‌ها و هیات‌های اجرایی باید کاملا از افراد خوشنام، بی‌طرف و مقید به قانون تشکیل شوند و شرایط به منوال گذشته پیش نرود که گروه خاصی در هیات‌های اجرایی محرم دانسته می‌شدند.

به نظر نویسنده مقاله آرمان دولت باید قاطعانه پای رای مردم بایستد. رئیس‌جمهور قول‌هایی به مردم داده‌د؛ قول‌هایی که مبتنی بر تلطیف فضای سیاسی داخلی است. متاسفانه کج‌سلیقگی برخی از تندروها این اجازه را نداد که از فضای مثبت بعد از انتخابات سال۹۲ در جهت منافع همه استفاده بهینه شود. با این حال هنوز تصور می‌رود با توجه به فضای روانی که توافق هسته‌ای ایجاد کرده است باید کاری کرد که مردم شاد و خشنود شوند و یک فضای آشتی ملی به وجود آید.

مریم قربانی فر در مقاله ای در قانون نوشته در این ۱۲ سال گذشته بیشترین آسیبی که به کشور وارد‌‌ شد‌‌ را می توان د‌‌ر چهارچوب تحریم هایی د‌‌ید‌‌ که ذره ذره اقتصاد‌‌ ایران را به گرد‌‌اب می کشید‌‌.گرد‌‌ابی که از پس آن روش های عجیب و غریب برای د‌‌ور زد‌‌ن تحریم ها را وارد‌‌ پیکر نحیف اقتصاد‌‌ ایران کرد‌‌ و د‌‌ر د‌‌و سال اخیر با رقم های فساد‌‌ی که هر روز بزرگ تر و د‌‌رشت تر می شوند‌‌ اعتماد‌‌ عمومی را د‌‌چار خد‌‌شه کرد‌‌.

به نظر این روزنامه نگار: حالا که سخن از بازگشت پول‌های بلوکه شد‌‌ه به کشور است د‌‌ولت باید‌‌ وظیفه روی د‌‌وش خود‌‌ را سنگین تر بد‌‌اند‌‌. د‌‌ولت یازد‌‌هم با د‌‌یواری از بی‌اعتماد‌‌ی عمومی رو به رو است که می تواند‌‌ برایش خطرناک باشد‌‌ و رئیس جمهور نیز می د‌‌اند‌‌ که رای د‌‌هند‌‌گانش از وی انتظار شفافیت د‌‌ارند‌‌. شفافیت د‌‌ر مورد‌‌ پول‌هایی که به کشور می آید‌‌ و چه د‌‌ر مورد‌‌ آنان که هنوز د‌‌ر سایه هستند‌‌ و حضور ناپید‌‌ایشان د‌‌ر کشور د‌‌ید‌‌ه می شود‌‌.

توفانی که خسارت ها زد

حق نشر عکس qanoon newspaper july 22
Image caption کارتون امین منتظری، بی قانون

نادر کریمی جونی در سرمقاله جهان‌صنعت نوشته: سال گذشته که توفان سهمگین تهران را درنوردید، بلافاصله هواشناسی اعلام کرد که تجهیزات لازم برای پیش‌بینی چنین توفان‌هایی را در اختیار ندارد. در آن هنگام این پرسش مطرح شد که برای کشوری مانند ایران که چندین دهه سابقه هواشناسی و هوانوردی دارد، آیا زشت نیست که سازمان هواشناسی‌اش قدرت و امکان پیش‌بینی یک توفان معمولی در مقیاس توفان‌های بزرگ را نداشته باشد؟ به نظر نویسنده: رویداد یکشنبه گذشته البته خجالت‌آورتر است؛ پیش‌بینی‌های انتشاریافته، همان‌گونه که در فیلم پخش‌شده صداوسیما نیز مشاهده شد، چنین اعلام می‌کرد که بارش سنگین و توفانی در راه نیست. دو رویدادی که نه فقط اتفاق افتاد بلکه خساراتی را هم در پی داشت. از آن بدتر عدم پیش‌بینی تمهیدات لازم برای وقوع چنین رخدادهایی است. مناطق سیل‌زده، مناطقی است که طی سال‌های گذشته بارها شاهد آبگرفتگی‌ها و سیل‌های کوچک بوده و مقامات شهری و کشوری از احتمال وقوع چنین رویدادهایی مطلع بوده‌اند. اما همه دست روی دست گذاشته‌اند و برای پیشگیری از رویدادهای تاسف‌بار اقدام خاصی انجام نداده‌اند.

سرمقاله جهان صنعت سرانجام نوشته: سازمان هواشناسی هم از آن هنگام سکوت کرده و دلیل خطای پیش‌بینی خود را اعلام نمی‌کند. در این میان کسی هم وارد نمی‌شود، قبول مسوولیت و عذرخواهی نمی‌کند. اکنون دست‌اندرکاران کشور که ادعای پیشرفت دارند، توضیح دهند که چقدر از بنگلادش و امثال آن جلوتر هستیم؟

اما پژمان موسوی در مقاله ای در روزنامه ایران نشان داده سازمان هواشناسی کشور از اواسط هفته گذشته، پیش‌بینی دقیقی را برای کاهش دما و وقوع بارندگی برای روزهای ابتدایی این هفته ارائه داده بود؛ با نزدیک شدن به تعطیلات عید فطر، یعنی ۴۸ ساعت پیش از سیل ویرانگر در اطلاعیه‌ای، از رگبارهای شدید، وزش باد و احتمال آبگرفتگی معابر عمومی در وب سایت رسمی خود خبر داد که روزهای جمعه، شنبه و یکشنبه وقوع رگبار و رعد و برق و وزش باد و احتمال رخداد آبگرفتگی معابر عمومی پیش‌بینی می‌شود.

نویسنده روزنامه دولت تاکید کرده: این سازمان به صدور اطلاعیه‌ای کلی هم بسنده نکرد و برای روز یکشنبه به صراحت اعلام کرد که بارش متناوب باران گاهی با احتمال رعدوبرق و وزش باد در کدام منطق خواهد بود که با احتمال آبگرفتگی معابر عمومی پیش‌بینی می‌شود. حتی هشدار داد که: «با توجه به انتظار مواج شدن دریا به سبب وزش باد در سواحل دریای خزر و گاهی تشدید آن به سبب افزایش جریان‌های شمالی از روز شنبه تا دوشنبه اقدامات لازم برای خودداری از شنا در سواحل خزر و جلوگیری از خسارات جانی در نظر گرفته شود. با توجه به پیش‌بینی بارش باران از روز شنبه تا دوشنبه در جاده‌های کوهستانی البرز بویژه ارتفاعات مرکزی البرز، احتمال تشدید ترافیک عبوری به سبب بارندگی وجود دارد و توصیه می‌شود تمهیدات لازم برای تردد در مناطق یاد شده به‌کار گرفته شود.»

مقاله روزنامه ایران سپس از منقدان پرسیده: واقعاً با وجود صدور این اطلاعیه آیا می‌توان گفت که سیل ویرانگر یکشنبه شب پیش‌بینی نشده بود؟آیا فکر نمی‌کنیم اشکال از ماست که پیش از سفر، پیش‌بینی‌های هواشناسی را مرور نمی‌کنیم یا اگر می‌کنیم جدی نمی‌گیریم؟ این روزها در دست ها، یک تلفن همراه هوشمند که ، تلفن همراهی که یکی از قابلیت‌های اصلی آن نرم افزارهای متعددی است که وضع هوا را برای کاربر پیش‌بینی و او را در جریان آب و هوای روزهای آینده قرار می‌دهد.

با نیت شوخی

حق نشر عکس etemaad newspaper july 22
Image caption کارتون آروین، اعتماد

سعید هوشیار در صفحه طنز بی قانون نوشته: یکی از منابع نزدیک به سازمان هواشناسی کشور در اطلاعیه‌ای به طور رسمی اعلام کرد که با مردم شوخی دارد. این منبع که نخواست نامش فاش شود خاطرنشان کرد که گروه‌هایی را در سطح شهر مستقر کرده تا از هیجانات وارده به مردم فیلم گرفته تا موجب شادی بازماندگان و ماندگان خانواده‌های داغدیده شود. در یک هفته اخیر این سازمان از دو روش استفاده کرد تا جامعه دچار هیجان شود؛

به نظر این طنزنویس روش اول بر پایه عنصر غافلگیری در شادی استوار است، سازمان هواشناسی مانند همیشه آسمان تهران را صاف همراه با کمی ابر و غبار محلی و آسمان مناطق شمالی دریای خزر را همراه با بارش‌های پراکنده پیش بینی کرده و سپس بعد از وقوع طوفان از مردم سراسیمه فیلم گرفته و در سازمان می‌نشینند و می‌خندند.

ستون بی قانون روش دوم را چنین شرح داده: اعلام می‌کند که طوفانی شبیه روز یکشنبه قرار است رخ دهد. مردم با توجه به پیش بینی این سازمان تمهیدات لازم را می‌اندیشند؛ مثلا عده‌ای با کاپشن و پالتو و چتر به خیابان می‌آیند و با آفتاب شدید تابستانی روبه‌رو می‌شوند، در این شرایط نیز باز سازمان هواشناسی از مردم فیلمبرداری کرده و در پنجشنبه همین هفته با بچه‌ها نشسته و به این حرکت خواهند خندید.با توجه به اتفاقات فوق و همچنین طوفان سال پیش می‌توان پیش بینی کرد که سازمان هواشناسی با مردم شوخی دارد و نیتش سرکارگذاشتن مردم و مسئولان است.

مطالب مرتبط