توافق جامع اتمی؛ ۱۰ تعهدی که ایران باید پیش از لغو تحریم‌ها عمل کند

رئیس جمهور آمریکا امروز دستور توقف اعمال تحریم‌های اتمی علیه ایران از "روز اجرای توافق" را صادر کرد و اتحادیه اروپا هم چارچوب قانونی لغو تحریم‌ها از همان روز را به تصویب رساند.

ایران هم به آژانس بین المللی انرژی اتمی اعلام کرد که از "روز اجرای توافق"، پروتکل الحاقی و بند اصلاح‌شده ۳.۱ در توافق پادمان را اجرا می کند.

اما "روز اجرای توافق" چه روزی است؟

بر اساس توافق جامع اتمی ایران و قدرت های جهانی، "روز اجرای توافق" روزی است که آژانس تأیید کند که ایران تعهدات مقدماتی خود را از جمله در تأسیسات اراک، نطنز و فردو انجام داده است.

مطابق این توافق، ایران باید تا آن روز این اقدامات را انجام دهد:

حق نشر عکس AP
Image caption تأسیسات آب سنگین اراک

اراک

۱- قلب رآکتور آب سنگین اراک را از آن خارج کند و منافذ آن را با بتن پر کند به طوری که بعدا قابل استفاده نباشد.

۲- به ساخت مجتمع سوخت اراک ادامه ندهد و موجودی سوخت و مجتمع تولید آن را تا آماده شدن رآکتور جدید زیر نظارت آژانس قرار دهد. ایران باید در خطوط تولید سوخت تغییرات فنی ایجاد کند تا متناسب رآکتور جدید شود.

۳- در اجرای محدودیت ۱۵ ساله تولید آب سنگین، موجودی آب سنگین و میزان تولید آب سنگین در کارخانه اراک را به آژانس گزارش دهد و اجازه نظارت آژانس بر ذخیره و تولید را فراهم کند. این نظارت در صورت درخواست آژانس از طریق بازدید از کارخانه اراک صورت خواهد گرفت.

حق نشر عکس AP
Image caption کارخانه غنی‌سازی اورانیوم نطنز

نطنز

۴- تعداد ماشین های غنی سازی IR-1 را در تأسیسات غنی سازی نطنز به ۵۰۶۰ عدد و سطح غنی سازی را به ۳.۶۷ درصد کاهش دهد و ماشین های اضافی را باز و به انبار منتقل کند و تحت نظارت پیوسته آژانس قرار دهد.

۵- محدودیت های پیش بینی شده در مورد تحقیق و توسعه ماشین های غنی سازی را اعمال کند و ماشین های اضافی را تحت نظارت آژانس به انبار منتقل کند.

حق نشر عکس AFP
Image caption تأسیسات فردو

فردو

۶- تمام فعالیت های غنی سازی اورانیوم و تحقیق و توسعه مرتبط با غنی سازی و کار با مواد هسته ای را در تأسیسات فردو متوقف کند.

۷- تنها ۱۰۴۴ ماشین IR-1 در تأسیسات فردو به صورت نصب شده باقی می ماند که با ترتیب خاصی تنها برای تولید ایزوتوپ های پایدار مورد استفاده خواهد بود. بقیه ماشین ها باید باز و به انبار منتقل شود و تحت نظارت آژانس قرار گیرد.

ذخیره

۸- ایران می تواند معادل ۳۰۰ کیلوگرم گاز UF6 با غنای تا ۳.۶۷ درصد اوانیوم غنی شده ذخیره کند. ذخایر مازاد بر آن باید یا به سطح غنای طبیعی رقیق شود، یا در عوض تحویل اورانیوم با غنای طبیعی، به خارج فروخته شود. گروه ۱+۵ باید به ایران کمک کند تا قراردادی برای این تبادل با یک نهاد خارجی منعقد کند.

۹- تمام اکسید اورانیوم غنی شده ایران که غنای آن بین ۵ تا ۲۰ درصد است باید به صفحه سوخت قابل استفاده در رآکتور تحقیقاتی تهران تبدیل شود.

زمینه نظارت آژانس

۱۰- باید مدالیته ها و ترتیبات خاص تأسیسات اتمی برای فراهم آوردن زمینه فعالیت های شفافیت ساز آژانس تکمیل شود.