آمریکا و اتحادیه اروپا توقف تحریم‌های هسته‌ای ایران از 'روز اجرای توافق' را اعلام کردند

حق نشر عکس AFP

در روزی که با عنوان "روز پذیرش" توافق هسته‌ای ایران شناخته می‌شود، باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا دستور آمادگی برای لغو و توقف اجرای تحریم‌های هسته‌ای ایران در "روز اجرای" این توافق را صادر کرده و اتحادیه اروپا هم برداشتن تحریم‌های هسته ای از این روز را به تصویب رسانده است.

روز اجرای توافق روزی است که آژانس تأیید کند که ایران به تعهدات مقدماتی خود در مورد غنی سازی، مواد غنی شده و تأسیسات اراک عمل کرده و همزمان تحریم های هسته ای اتحادیه اروپا و آمریکا علیه ایران عملا لغو یا متوقف شود.

در متن فرمان رئیس جمهور آمریکا که امروز یکشنبه ۱۸ اکتبر (۲۶ مهر) منتشر شده، از دولت این کشور خواسته شده که "تمام اقدامات لازم برای اطمینان یافتن از اجرای موثر و سریع تعهدات آمریکا مندرج در برنامه جامع اقدام مشترک بر اساس قوانین ایالات متحده" انجام شود.

در توافق جامع اتمی ایران و قدرت های جهانی، دولت آمریکا متعهد شده است که از روز اجرای توافق، اعمال تحریم‌های کنگره مرتبط با برنامه هسته‌ای ایران را متوقف و فرامین اجرایی رئیس جمهور را در این مورد لغو کند.

ایران گفته که امیدوار است "روز اجرا" به سرعت، ظرف کمتر از دو ماه، فرا برسد اما مقام های آمریکایی گفته اند که مدت زمان اجرا احتمالا بیش از دو ماه خواهد بود.

یک مقام ارشد آمریکایی یکشنبه به خبرنگاران گفت: "برای ما مهم است که این کار درست انجام شود، نه اینکه با سرعت انجام شود. تصور کمتر از دو ماه برای ما مشکل است."

آقای اوباما روز یکشنبه در بیانیه ای از "روز پذیرش" توافق اتمی استقبال کرد.

او گفت: "امروز گام مهمی در جهت جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته ای و اطمینان از اینکه برنامه هسته ای این کشور منحصرا صلح آمیز است برداشته شد."

جان کری وزیر خارجه آمریکا هم در بیانیه ای گفت:‌ "این روزی مهم برای همه ما و یک گام حیاتی اول در فرآیند اطمینان از صلح آمیز بودن مقاصد برنامه اتمی ایران است."

پیشتر فیلیپ هموند، وزیر امور خارجه بریتانیا در بیانیه‌ای، یکشنبه را "روزی مهم برای یک توافق تاریخی" خواند که در آن برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) وارد مرحله اجرا می‌شود.

بیاینه مشترک ظریف و موگرینی

هم‌زمان در بیانیه مشترکی که از سوی محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران و فدریکا موگرینی، رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا منتشر شد، دو طرف بر تعهد خود به اجرای برنامه جامع اقدام مشترک و رعایت زمان‌بندی آن تاکید کرده‌اند.

در این بیانیه گفته شده که اتحادیه اروپا چارچوب قانونی لازم برای رفع تحریم‌های هسته‌ای ایران را پذیرفته است و این تحریم‌ها در روز اجرای توافق هم‌زمان با اجرای تعهدات ایران - با نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی - برداشته خواهد شد.

ساعاتی پیش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرد که ایران به آژانس خبر داده است که از "روز اجرای توافق" برنامه جامع اقدام مشترک، پروتکل الحاقی را به صورت موقت -تا زمان تصویب مجلس- اجرا خواهد کرد.

در برنامه جامع اقدام مشترک پیش‌بینی شده بود که توافق جامع حداکثر ۹۰ روز بعد از صدور قطعنامه شورای امنیت در تایید این توافق، واجد اثر یا به عبارتی وارد مرحله اجرا شود.

این فرصت ۹۰ روزه که امروز به پایان رسید، برای طی شدن روندهای قانونی و سیاسی لازم در داخل کشورهای طرف توافق در نظر گرفته شده بود.

مطالب مرتبط