روزنامه‌های تهران: جمعی شادمان و برخی بی‌قرار

تیتر و عکس صفحه اول وقایع اتفاقیه حق نشر عکس Vaghayeh Etefaghieh
Image caption تیتر و عکس صفحه اول وقایع اتفاقیه

روزنامه‌های امروز صبح تهران، یکشنبه ۲۷ دی در حالی خبر اعلام اجرای برجام و لغو تحریم‌ها را در گزارش‌های اصلی خود با تیترهای بزرگ منعکس کرده‌اند که روزنامه های تندرو، منتظر اعلام نتیجه گفته‌ها نمانده و انتشار گزارش خبری را به فردا موکول کرده اند. روزنامه های مخالف دولت یا ابراز نومیدی کرده اند که مذاکرات به نتیجه برسد و یا گمانه زنی کرده اند که ایران در نقطه ضعف است و آمریکایی ها هم امتیازی نمی دهند.

در روزنامه های میانه رو و هوادار دولت، ده ها مقاله وجود دارد که توافق های ایران و کشورهای شش گانه را تاریخی خوانده و پیروزی بزرگی برای دولت روحانی به حساب آورده اند.

یک روز خوب برای دنیا

شرق در گزارش اصلی خود نوشته: دیروز با شور و هیجان شروع شد اما در انتظار و اظطراب گذشت. این تنها بورس و صرافی‌های تهران نبود که شنبه ٢٦ دی‌ماه پرهیاهوترین روزش را پشت‌سر گذاشت. روز برداشته‌شدن تحریم‌های جهانی علیه ایران، برای کل دنیا روزی پرسروصدا بود و شبکه‌های اجتماعی هر لحظه اظهارنظرهای‌ میلیون‌ها کاربر درباره این موضوع را منتشر می‌کردند.

به گزارش این روزنامه دیروز اینستاگرام و کانال‌های تلگرامی تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای نیز یکی از پرکارترین روزهای خود را پشت‌سر گذاشتند و واکنش‌های سایر رسانه‌ها و کاربران شبکه‌های اجتماعی نیز پس از انتشار اخبار لحظه‌به‌لحظه تیم مذاکره‌کننده از دیدارها در وین، اوج می‌گرفت. هشتگ‌های متعددی از کلماتی مانند برجام، روز اجرا و... در شبکه‌های اجتماعی رد‌و‌بدل می‌شد؛ البته به زبان‌های مختلف.

جواد دلیری در سرمقاله اعتماد نوشته: دیشب مردم ایران اسلامی آسوده‌تر از همیشه سر بر بالین خود گذاشتند تا امروز که سپیده دم از افق بیرون زد صبح بدون تحریم را آغاز کنند. بله دیروز سرانجام ساعت یک بامداد امروز دیوار تحریم فروریخت.

اگر حل دیپلماتیک بحران هسته‌ای، نتیجه تصمیمات شورای عالی امنیت ملی بوده باشد یا روش و تدبیر حسن روحانی و دولت او؛ تلاش‌های بی‌انتهای محمد جواد ظریف و همراهانش در وزارت خارجه بوده باشد یا همراهی علی لاریجانی و هوادارانش در مجلس؛ حاصل کارشان، فراهم آمدن فراغتی فرخنده است.

به نوشته سردبیر اعتماد: ٢٦ دی‌ماه آغازی بر پایانی است، صبح بدون تحریم؛ زندگی در این صبح تازه راه و روش خود را دارد، همه باید دست در دست دولت با همدلی و همزبانی مسیر جدیدی را که برای بهبود وضعیت اقتصادی مردم و بهسازی موقعیت ایران آغاز شده طی کنند و سنگ راه هم نشوند.

در انتهای سرمقاله اعتماد آمده: توافق هسته‌ای را می‌توان تابلو یک راه جدید از سیاست‌ورزی به حساب آورد؛ راهی که در آن ایران و ایرانی با زبان و منطق جدید با جهان سخن می‌گوید و بدبینی‌ها و کدورت‌های گذشته جای خود را به حس رقابت و همکاری می‌دهد. در این مرحله شهروند و سیاستمدار ایرانی دیگر نمی‌خواهد هیچ دولت و کشوری از افزایش قدرت او احساس خطر کند.

چهار مدیر برای یک پرونده

حق نشر عکس Javan
Image caption تیتر و عکس های صفحه اول جوان

سعید علیخانی در سرمقاله روزنامه ایران یادآوری کرده که: مذاکرات اتمی کشور از زمان آغاز(۱۴ مهر۸۲) تا کنون مدیریت ۴ شخصیت سیاسی کشور را شاهد بوده است. حسن روحانی، علی لاریجانی، سعید جلیلی و محمد جواد ظریف. ارزیابی دستور کار چهار دوره مدیریت مذاکرات هسته ای نشان می دهد که به جز دوره دکتر روحانی و ظریف که تعامل با غرب، سیاست تنش زدایی و دور کردن پرونده هسته از شورای امنیت یا خارج کردن آن از شورای امنیت )به عنوان سیاستی عملگرایانه در دستور کار قرار گرفت ، دو دوره دیگر بیشتر بر نگاه به شرق (چین و روسیه در دوره دکتر لاریجانی) و نیز سیاست موسوم به "سیاست تهاجمی و طلبکارانه" (دوره دکتر جلیلی) مبتنی بود.

این تحلیلگر نوشته: تاکید دیدگاه روحانی و ظریف بر مذاکره مستقیم و تعاملی با غرب که بواسطه ابعاد عملگرایانه خود منتقدان سرسختی نیز در داخل یافت، در این دستاورد مشترک بود. به این ترتیب که در زمان دکتر روحانی، پرونده هسته ای ایران با تعهد سه کشور اروپایی به شورای امنیت نرفت و در زمان دکتر ظریف نیز توافق جامع اتمی حاصل شد. این وضعیت در دوره دکتر لاریجانی و جلیلی سرنوشتی متفاوت داشت. ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت سازمان ملل و باز شدن این پرونده ذیل فصل هفتم منشور ملل متحد که موضوع آن "تهدید صلح و امنیت جهانی" بود، در این دوره اتفاق افتاد و شورای امنیت با صدور ۶ قطعنامه تحریم اقتصادی ایران را آغاز کرد.

روزنامه دولت در نهایت به این جا رسیده که: در دوره مدیریت جلیلی نیز هرچند ایران طبق توافق ژنو درخواست آژانس برای بازرسی از تاسیسات قم را پذیرفت و با پیشنهاد تبادل سوخت موافقت کرد و مبادله اورانیوم با غلظت پایین با اورانیوم غنی شده به عنوان سوخت راکتور تهران را طبق توافق تهران پذیرفت اما تحریم های سنگین از سوی آمریکا و اروپا علیه کشور وضع شد تا جایی که این وضعیت علاوه بر آنکه درآمد نفتی را به نصف تقلیل داد به دلیل اخلال در مبادلات ارزی ، منجر به ایجاد موانع جدی حتی در انتقال درآمد نفتی شد.

فریدون مجلسی در وقایع اتفاقیه نوشته: اجــرایی شدن برجـام، اتفاق بزرگـــی برای ایران محســـوب می‌شــود اما این رویداد معجــزه نیست. نباید انتظار فراتر از واقعیت داشت. کشور نیاز به بهره‌گیری از فرصت پسابرجام دارد . فقط مانع برطرف شده، پسا برجام قدم‌های متعددی دارد که تنها یک قدم آن برداشته‌ شده. ایران در دو نوبت، در ماجرای گروگانگیری و در ماجرای تحریم‌ها، طعم تلخ مسدود کردن دارایی‌های خود را چشیده است، نیازی نیست که برای بار چندم بهانه‌ای به دست دشمن دهد و دوباره تحریم شود. غرب و آمریکا، ابرقدرتی مانند روسیه را نیز در دام تحریم انداختند و ایجاد مزاحمت کردند.

به نظر این تحلیلگر سیاست خارجی: رفع تحریم‌ها از فردا کلید خواهد خورد. یک قسمت از تحریم‌های اعمال شده در حقیقت، مربوط به بحث تولید سلاح هسته‌ای و پیشگیری از آن است که تحریم‌های چندان سنگینی نیستند اما یک بخش عمده دیگر که از سوی اتحادیه اروپا به ایران تحمیل شده است، مانند تحریم‌های بانکی، اخلال در ارتباط اقتصادی با کشورهای جهان و مخصوصا آمریکا، فشار عمده را به اقتصاد ایران وارد کرده که با اجرایی شدن برجام، بساط آنها برچیده شده و این مانع بسیار بزرگ از سر راه توسعه اقتصادی ایران برداشته خواهد شد.

پیش‌بینی کیهان و جوان

کیهان در تیتر اول خود نوشته:علیرغم اینکه دیروز همه رسانه‌ها منتظر انتشار گزارش آژانس برای تایید انجام تعهدات هسته‌ای ایران و متعاقب آن اعلام روز اجرای برجام بودند تا آخرین ساعات دیشب این خبر منتشر نشد و ظاهراً امروز روز اجرای برجام خواهد بود. اختلافاتی که اجرای برجام را به تاخیر انداخت

حق نشر عکس Shahrvand
Image caption کارتون نازنین جمشیدی، شهروند

این روزنامه تندرو به نقل از « برخی شنیده‌ها» نوشته: درباره جزئیات تحولاتی که بلافاصله پس از اعلام اجرای برجام رخ خواهد داد، میان طرفین اختلاف‌هایی ایجاد شده است.طرف ایرانی خواستار طیفی از اقدامات ملموس در روزهای اول پس از اجرای برجام است ولی ظاهرا آمریکا و اروپا سخت‌گیری در این باره را آغاز کرده‌اند.

کیهان در نهایت از قول «برخی کارشناسان» نوشته: با توجه به اینکه ایران همه تعهدات خود را انجام داده و اکنون منتظر آغاز اجرای تعهدات طرف مقابل است، از حیث مذاکراتی در موضع ضعیف‌تری برای بحث درباره جزئیات قرار دارد.

جوان لحن ملایم تری دارد و با چاپ عکس هایی از تریبون های خالی در انتظار در وین نوشته: خبر لغو تحریم‌ها و سخنرانی رئیس‌جمهور که از صبح دیروز در رسانه‌ها برای آن ثانیه‌شماری می‌کردند، حتی به چاپ دوم روزنامه نرسید. احتمالاً امروز برجام اجرا می‌شود و ظریف و کری از برداشته شدن تحریم‌های هسته‌ای سخن می‌گویند. آزمونی که برای امریکا شاید سخت‌ترین آزمون تاریخ باشد که بتواند به تعهداتی که داده است پایبند بماند.

دلواپسان هنوز نگران

بیژن نوباوه وطن، یکی از نمایندگان مخالف دولت در مجلس در مقاله ای در وقایع‌اتفاقیه شرح داده که نگرانی دلواپسان از مخالفت هایشان در مجلس با مذاکرات هسته ای از «تردید در اجرای تعهدات طرف مقابل» بود؛ برخی نمایندگان مجلس معتقد بودند ممکن است طرف مقابل در برابر تعهداتش پایدار نماند و هنوز هم معتقد هستیم، قوه اجرائی و اهرم‌های فشار مناسبی برای وادارکردن طرف مذاکره به اجرای برجام در توافق نهایی دیده نشده است.

به نوشته نماینده تندرو مجلس: همگان دیدند که ما چاره‌ای نداشتیم جز اینکه پای میز مذاکره بنشینیم! ما به تعهدات خود عمل کردیم؛ سانتریفیوژها را جمع و قلب رآکتور اراک را از سیمان پر کردیم اما مسئولان باید پاسخ دهند که چه تضمینی وجود دارد تا طرف مقابل بیش‌ازاین پا از برجام فراتر نگذارد و به تعهداتش وفادار بماند؟ مجلس، وظایف قانونی و شرعی دارد و براساس این وظایف خود، درباره برجام اظهار نظر کرد.

در ادامه مقاله مدیر روزنامه تعطیل شده نهم دی آمده:برجام محسناتی دارد، ولی درعین‌حال برخی موارد مبهم هم در آن وجود دارد و برای اینکه منافع ملی ما به بهترین ‌شکل حفظ شود، لازم است تضمین‌های لازم برای اجرای درست آن درنظر گرفته شود. در واقع نکتــــه مهم و نگرانی منتقـــدان به‌‌ویژه در مجلس، در وجود‌نداشتن تضمین‌های لازم برای اجرای برجام از سوی طرف مقابل است.به تعبیر دیگر می‌توان گفت ما هنوز نگران برجام هستیم!

شروط بازیگری بین‌المللی

علی بیگد‌‌‌‌‌لی در مقاله ای در قانون نوشته: برجام ما را از یک سیاست خارجی و اقتصاد‌‌‌‌‌ بین‌المللی منجمد‌‌‌‌‌ به یک د‌‌‌‌‌وران جد‌‌‌‌‌ید‌‌‌‌‌ی از حیات اقتصاد‌‌‌‌‌ی و سیاسی منبسط می‌رساند‌‌‌‌‌ که نتیجه‌اش ورود‌‌‌‌‌ به نظام بین‌المللی است. د‌‌‌‌‌ر مورد‌‌‌‌‌ سیاست منطقه ای با توجه به شرایط خاصی که د‌‌‌‌‌ر منطقه حاکم است باید‌‌‌‌‌ با احتیاط بیشتری عمل کرد تا بتوان همزمان با اجرای برجام از اتهاماتی که د‌‌‌‌‌ر منطقه به ایران وارد‌‌‌‌‌ می شود تبری جست تا فضا برای فعالیت‌های بعد‌‌‌‌‌ی‌ هم فراهم شود‌‌‌‌‌.

به نظر این تحلیلگر مسایل خارجی برای ایفای نقش بازیگر پرقد‌‌‌‌‌رت بین‌المللی چند‌‌‌‌‌ شرط لازم است. اول احترام به قوانین ناظر بر روابط بین‌الملل. د‌‌‌‌‌وم پاک کردن ساختار اقتصاد‌‌‌‌‌ی‌ با یک بازنگری جد‌‌‌‌‌ید‌‌‌‌‌. این ساختار را باید با شرایط بین‌المللی هماهنگ کرد.

مقاله روزنامه قانون سومین مساله مهم را همان دانسته که چند روز وزیر خارجه دانمارک هم بدان اشاره کرد تنوع مراکز تصمیمگیری هم د‌‌‌‌‌ر اقتصاد‌‌‌‌‌ و هم د‌‌‌‌‌ر سیاست ایران مشکلاتی را به‌وجود‌‌‌‌‌ آورد‌‌‌‌‌ه است که موجب نگرانی کشورهای سرمایه‌گذار د‌‌‌‌‌ر ایران شد‌‌‌‌‌ه است. با این همه مهم این است که سیاست خارجی از انجماد‌‌‌‌‌ د‌‌‌‌‌ر‌آمد‌‌‌‌‌ه و حتی سیاست د‌‌‌‌‌اخلی هم که با سرگیجه د‌‌‌‌‌ست‌وپنجه نرم می‌کرد، آزاد‌‌‌‌‌ شد‌‌‌‌‌ه است.

صادق زیباکلام در مقاله ای در ابتکار نوشته: تندروها و آمریکا ستیزان داخلی نیز عقب نشینی نمی‌کنند، آن‌ها نگرانند که مبادا برجام به تنش‌زدایی میان ایران و آمریکا منجر شود. بنابراین آن‌ها تمام تلاششان را به کار می‌گیرند تا دشمنی با آمریکا ادامه‌دار باشد به دلیل اینکه آمریکا ستیزان به دنبال این هستند تا تحریم‌ها لغو و دارائی‌های ایران آزاد شود. بنابراین این مساله نهایت نگاه آمریکا ستیزان داخل کشور نسبت به قضیه برجام است. تندروها علاقه ندارند برجام از این موضوع جلوتر برود تا مبادا رابطه ایران و آمریکا به سمت بهبودی پیش رود و مطمئنا مخالفان هردو کشور به سنگ‌اندازی ادامه خواهند داد.

این استاد دانشگاه به رییس جمهور توصیه کرده که حقایق اقتصاد ایران را برای مردم بیان کند در غیر این صورت تندروها موفق به مجاب شدن ملت ایران می‌شوند که برجام به فرجام رسید، اما همچنان اقتصاد کشور هیچ تغییر و تحولی نکرده است. آقای روحانی باید به مردم بگوید که بودجه عمرانی امسال ۴۷ هزار میلیارد تومان بوده، اما در ۶ ماه اول سال جاری بیشتر از ۶۰۰ میلیارد تومان نتوانسته است، خرج و هزینه کند به این دلیل که دولت روحانی بودجه و پولی نداشته‌است.

در ادامه مقاله ابتکار آمده رئیس جمهوری باید در رابطه با این گونه مسائل به ملت ایران توضیح دهد و بگوید که در ایران بیش از ۷ میلیون افراد فاقد شغل و بیکار وجود دارد و با توجه به تورم فعلی برای ایجاد یک شغل ۳۰ تا ۵۰ میلیون تومان بودجه لازم است به عبارتی اگر دولت بخواهد برای ۱۰ نفر شغلی تولید کند باید بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان سرمایه گذاری انجام دهد. حجت‌الاسلام روحانی باید واقعیت‌های اقتصادی کشور را با مردم بازگو کند در غیر این صورت تندروها فرش تبلیغاتی را از زیر پای وی خواهند کشید و خطر بازگشت احمدی نژاد خیلی دور از ذهن نیست.

از نگاه اهالی فرهنگ و هنر

حق نشر عکس Qanoon
Image caption کارتون کیوان وارثی، قانون

اعتماد در یک گزارش از جمعی از اهل ادب و هنر نظرشان را درباره توافق هسته ای پرسیده. محمود دولت آبادی نویسنده کلیدر گفته: بعد از پایان جنگ تحمیلی، همواره تأکید داشتم که ایران نیز چون دیگر کشورهای این کره خاکی باید ارتباطی عادی با تمام جهان داشته باشد. بیشتراز ۲۰ سال از لزوم وقوع این اتفاق نوشتم و تأکید کردم که ایران نباید جدا از سایر کشورها باشد و با قطع ارتباط مشکلات بیشتر می‌شود. ای کاش این ارتباط‌ها و لغو تحریم‌ها زودتر از این شکل می‌گرفت.

علی رفیعی کارگردان تیاتر با عنوان من هم یکی از همین مردم هستم گفته: سال‌هاست که منتظرم برای کشورم و مردم نازنینش اتفاقات خوب بیفتد. من هم یکی از همین مردم هستم و می‌خواهم که تمام این وعده‌های خوش، رنگ واقعیت بگیرد. به این موضوع خوشبین هستم.

کامبیز درم بخش نقاش و طراح باسابقه به اعتماد گفته این آغاز یک دوران تازه است. هر ایرانی از رفع تحریم‌ها خوشحال می‌شود. دوران تازه‌ای آغاز شده که حتماً علاوه بر بهبود زندگی مردم، روی کار هنرمندان نیز اثر مثبتی خواهد داشت. این اتفاق را به فال نیک می‌گیرم.

لی‌لی گلستان نویسنده و مترجم تاکید کرده: امضای توافقنامه هسته‌ای و رفع تحریم‌ها حتماً روزهای خوشی را برای هنر سرزمین‌مان رقم خواهد زد. راه برای حضور بیشتر هنرمندان ما در نمایشگاه‌های خارج از کشور باز می‌شود و خرید و فروش‌های هنری رونق می‌گیرد. باید این فرصت را غنیمت شمرد.

و سرانجام حافظ موسوی شاعر و منقد ادبی به اعتماد گفته: در این سال‌هایی که گذشت، به واسطه تحریم‌های متعددی که متوجه زندگی مردم شده بود زندگی هموطنانمان فراز و نشیب‌های بسیاری را به خود دیده بود؛ فراز و نشیب‌هایی که فراتر از بحث اقتصاد، حتی متوجه بخش‌های مختلف فرهنگ مظلوم‌مان هم شد و آسیب‌هایی جدی به آن وارد کرد. در این بین بیشترین آسیب متوجه طبقه فرودست بود و از این بابت خوشحالم که بعد از گذشت زمان قابل توجهی تحریم‌ها برداشته شدند.

در مقابل برجام مقاومت می‌کنیم

آید‌‌‌‌‌ین سیارسریع در صفحه طنز بی قانون به عنوان ستون نظر خوانندگان نوشته: می‌خواستم اعتراض خود را به اقدامات ننگین دولت به گوش مسئولان برسانم. آمریکا امروز در توطئه‌ای دیگر فروش هواپیما به ایران را آزاد کرد تا فاز نهایی نابودی فرهنگ «سقوط عزتمندانه» را هم اجرا کرده باشد. خاک بر سرش. (حجت بانجی جامپ دوست از کرج)

- آقای ظریف که گفته‌اند امروز تحریم‌ها لغو می‌شود در آن روزها که کشور تحریم می‌شد کجا بودند؟ (محمود کاغذپاره پور از تهران)

- برداشتن تحریم‌ها کار راحتی است. سازمان ملل یک دفتری دارد که آنجا تحریم‌ها را نگه می‌دارند. به راحتی می‌شود رفت آنجا و تحریم‌ها را برداشت اما برقراری ارتباط مجدد با کومور و سومالی و جیبوتی سخت است. دولتمردان و وزارت خارجه چه جوابی دارند به ملت بدهند؟ (سنگ پا از قزوین)

- داداش ما همیشه از استعمال علف استقبال می‌کنیم. چرا بی‌خود حرف در میاری آخه؟ (محسن از پارک هرندی)

- چرا یک نفر به جای خبر لغو تحریم‌ها به کشته شدن ۲۳ نفر در بورکینافاسو واکنش نشون نداد؟ نژادپرستای کثیف! دیگه هم

نیاین تو پیج من! مرسی. اه (مهسا گندِ قضیه درآرِ اصل از تهران)

- مقاومت صداوسیما در برابر پذیرش برجام بسیار قابل تحسین است. این که تمامی کشورها و مقامات و مسئولان و مردم یک کشور یک چیزی را بپذیرند که دلیل نمی‌شود رسانه ملی هم بپذیرد. ( از به شما چه ربطی داره؟)

مطالب مرتبط