مثلث‌ها در انتخابات ایران چه نقشی دارند؟

اگر اخبار انتخابات مجلس خبرگان ایران را در شبکه‌های اجتماعی و کانال‌های ارتباطی مثل تلگرام، دنبال نکنید احتمالا اصطلاح‌های "رای سلبی" و "رای ایجابی"، "مثلث جیم"، "مثلث درم" و "مثلث دار" به گوش‌تان نخورده است.

اما این مثلث‌ها چرا و چطور شکل گرفتند؟

برخی از شهروندان ایرانی و کاربران شبکه‌های اجتماعی تصمیم‌شان را گرفته‌اند و می‌گویند دیگ این انتخابات برای ما نمی‌جوشد بنابراین اصلا در آن مشارکت نمی‌کنیم و رای نمی‌دهیم.

اما آنها که قصد رای دادن دارند بر سر مثلث‌های مختلف بحث می‌کنند و تلاش می‌کنند مثلث مطلوب خود را به مجلس بفرستند یا مانع از پیروزی مثلث نامطلوب‌شان شوند.

سهراب یکی از کاربران توییتر نوشته است: "میگن بیایم به فلانی رای بدیم که اون یکی فلانی نره مجلس. این دور از انتخابات رای دادن سلبی است، ایجابی نیست...واقعیت تلخ."

رای ایجابی چیست؟

فرض کنید آقای الف و خانم ب نامزد انتخابات باشند. اگر رای‌ دهنده‌ها به خاطر رای آوردن خانم ب پای صندوق‌های رای بروند، رای ایجابی داده‌اند.

رای سلبی چیست؟

باز هم فرض کنید همین افراد نامزد انتخابات باشند. اگر رای‌دهنده‌ها صرفا برای این‌ که خانم ب رای نیاورد پای صندوق‌های رای بروند و به آقای الف (که نماینده مطلوب‌شان نیست) رای بدهند، رای‌شان، "رای سلبی" است.

اکنون چند روزی است که میان رای دهندگان ایرانی مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان، بحث رای سلبی و رای ایجابی داغ شده است.

پس از آنکه نتیجه نهایی بررسی صلاحیت‌ نامزدهای نمایندگی این دو مجلس اعلام شد، گروه‌های نزدیک به اصلاح‌طلبان که از نتیجه اعلام شده راضی نبودند، به راه حل تازه‌ای رسیدند. راه‌ حل‌شان این بود که اگر قرار است دیگ انتخابات برای آنها نجوشد دست‌کم نگذارند برای دیگران هم بجوشد و مانع از رای آوردن چهره‌های برجسته اصول‌گرا شوند.

'مثلث جیم' از دل چنین طرحی بیرون آمد.

'مثلث جیم' چیست؟

"جیم" حرف اول نام خانوادگی سه چهره روحانی اصول‌گرا یعنی "جنتی، یزدی و مصباح" است. این طور که حامد یک کاربر توییتر نوشته هدف این کارزار این است که "مثلت جیم جنتی، یزدی، مصباح رأی نیاورند."

گروه‌های موسوم به اصلاح طلب در مقابل از هواداران‌شان می‌خواهند به نامزدهایی رای بدهند که به آنها مثلث "دار" یا "درم" گفته می‌شود.

ساسان یک کاربر توییتر نوشته است: "مثلث درم شامل، دری و ری شهری و موحدی در برابر مثلث جیم شامل جنتی و یزدی و مصباح صف آرایی کردند، بعد اسمش را هم گذاشتند انتخابات :-)"

رهبر جمهوری اسلامی در سخنرانی اخیر خود تلاش‌های تبلیغاتی برای رای آوردن یا نیاوردن برخی نامزدها را به بی‌بی‌سی نسبت داد و گفت "رادیوی انگلیسی دارد به مردم تهران دستورالعمل میدهد به فلانی رأی بدهید، به فلانی رأی ندهید. معنای این چیست؟ انگلیسی‌ها دلشان تنگ شده برای دخالت کردن در ایران."

اکنون پس از این سخنرانی آقای خامنه‌ای کارزار تازه‌ای در توییتر و تلگرام و سایر شبکه‌های اجتماعی برای آنچه "نه گفتن به بریتانیا" عنوان می‌شود، شکل گرفته است.

این کارزار که با حمایت "افسران جنگ نرم"، (گروه نزدیک به حکومت ایران و فعال در شبکه‌های اجتماعی) شکل گرفته در فعالیت‌هایش رویارویی هواداران و مخالفان مثلث‌های انتخاباتی را رویارویی حامیان دولت بریتانیا و مخالفان مداخله این کشور عنوان کرده است.

این گروه ادعا می‌کنند در میان مثلث‌های انتخاباتی که از آزمون‌های نظارتی شورای نگهبان گذشته‌اند، هنوز نامزدهایی وجود دارند که "جیره‌خوار" سفارت‌های خارجی‌اند اما از غربال سخت‌گیر نظارت استصوابی جان سالم به در برده‌اند و وارد رقابت‌های انتخاباتی شده‌اند.

چند روز بیشتر به انتخابات نمانده و سرنوشت این مثلث‌ها به زودی روشن می‌شود.

انتخابات‌ پیش روی رای دهنده‌های ایرانی، اصلا ساده نیست. محاسبات ریاضی وارد ماجرا شده است تا روشن کند اگر به چه تعداد نامزد، از کدام فهرست رای بدهید، چند نامزد "نه چندان مطلوب" اما در عین حال به گفته حسن روحانی "کم ضرر" ممکن است به مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان بروند.