انتخابات ایران؛ حضور قوی‌تر متحدان روحانی در مجلس

  • 29 فوریه 2016 - 10 اسفند 1394
حق نشر عکس EPA

نتایج شمارش آرای انتخابات جمعه که روز دوشنبه از سوی ستاد انتخابات وزارت کشور اعلام شد نشان می دهد که نیروهای متحد دولت و اصلاح طلبان حضور بسیار پررنگ تری در مجلس دهم نسبت به دوره های قبلی خواهند داشت.

وزیر کشور روز دوشنبه در یک کنفرانس خبری گفت که در همه حوزه های رای گیری "تعیین تکلیف شده" و به علاوه اطمینان داد که انتخابات در سلامت برگزار شده است.

از ۲۹۰ کرسی مجلس شورای اسلامی نتایج بیش از ۲۲۰ کرسی مشخص شده و تکلیف بیش از ۶۰ کرسی باقی مانده که در دور دوم مشخص خواهد شد.

هرچند آرایش سیاسی مجلس دهم هنوز از جمله به دلیل نیاز به برگزاری دور دوم دقیقا معلوم نیست اما سهم اصلاح طلبان و اصولگرایان تقریبا برابر گزارش می شود.

به گزارش خبرگزاری فرانسه نتایج نهایی ۲۲۱ کرسی نشان داد که فهرست اصلی اصولگرایان موفق به کسب ۱۰۳ کرسی شده، درحالی که اصلاح طلبان و میانه روها (اعتدال‌گرایان) ۹۵ کرسی دارند و باقی نصیب مستقل ها شده.

بررسی خبرگزاری رویترز هم نشان می دهد که با در نظر گرفتن نتایج تهران (۳۰ کرسی که اکنون پیروزی لیست امید نزدیک به اصلاح طلبان در آن قطعی شده) اصلاح طلبان برنده ۸۸ کرسی، محافظه کاران برنده ۱۰۵ کرسی و مستقل ها صاحب ۴۶ کرسی شده اند.

خبرگزاری ایسنا هم در گزارشی نوشت:‌ "طبق نتایج به دست آمده از ۲۹۰ کرسی مجلس دهم، ۸۳ کرسی به اصلاح‌طلبان، ۷۸ کرسی به اصولگرایان، ۶۰ کرسی به مستقلین و ۵ کرسی به اقلیت‌های دینی اختصاص یافت و تکلیف ۶۴ کرسی باقی‌مانده در مرحله دوم مشخص می‌شود."

البته به نوشته خبرگزاری فرانسه بسیاری از محافظه کارانی که انتخاب شده اند کسانی هستند که در مورد توافق اتمی از دولت حسن روحانی رئیس جمهور ایران حمایت می کردند و از افکار عمومی و تمایل آن به روابط گسترده تر با غرب آگاهی دارند.

حق نشر عکس Reuters
Image caption دولت روحانی می گوید انتخاباتی سالم برگزار کرده است

در مقابل بسیاری از مخالفان تندرو توافق اتمی از راهیابی مجدد به مجلس بازماندند. از جمله مهدی کوچک زاده که محمد جواد ظریف وزیر خارجه را "خیانتکار" توصیف کرده بود و روح الله حسینیان که تهدید کرد مذاکره کنندگان توافق اتمی را در راکتور اراک دفن کند از راهیابی به مجلس بازمانده اند.

امیر محبیان تحلیلگران در ایران که معمولا از مواضع محافظه کاران حمایت کرده به خبرگزاری فرانسه گفت که نتیجه انتخابات "واکنشی علیه افراطی ها" بود.

مصطفی کواکبیان مدیرمسئول روزنامه مردم سالاری که به عنوان بخشی از فهرست امید در تهران به مجلس راه یافته در مقاله ای نوشت:‌ "بزرگترین دستاورد این انتخابات بازگشت اصلاح طلبان به نظام حاکم است... تا دیگر از آنها به عنوان اهل فتنه یا نفوذی یاد نشود."

با این حال حسین شریتعمداری مدیر مسئول کیهان اصلاح طلبان را متهم کرد برای ایجاد "توهم پیروزی" می کوشند.

او نوشت که ساختار نظام اسلامی به گونه ای است که هیچ حزب و جناح سیاسی نمی تواند سیاست های کلان نظام را عوض کند.

سیاست های کلی جمهوری اسلامی را آیت الله علی خامنه ای رهبر ایران تعیین می کند و بسیاری از نهادهای شکل دهنده به سیاست های مهم کشور زیر نظر او عمل می کنند.

در انتخابات مجلس خبرگان هم که ۸۸ کرسی دارد و اعضای آن هر ۸ سال یک بار انتخاب می شوند محافظه کاران ضعیف تر از دوره قبل عمل کردند. مهم ترین وظیفه این شورا انتخاب رهبر است.

از جمله محمد یزدی رئیس فعلی این شورا و محمد تقی مصباح یزدی از اعضای فوق محافظه کار این مجلس از راهیابی به خبرگان بازماندند.

از ۱۶ کرسی این مجلس که در تهران انتخاب می شود ۱۵ عضو آن در فهرست مورد حمایت اکبر هاشمی رفسنجانی بودند. آقای رفسنجانی و حسن روحانی در تهران اول و سوم شدند. البته شمار مهمی از افراد این لیست از محافظه کاران شناخته شده هستند.

احمد جنتی که به عنوان دبیر شورای نگهبان نقشی بسیار مهم در تایید یا رد صلاحیت نامزدهای انتخابات در ایران دارد در انتخابات تهران در انتهای فهرست ورودی ها به مجلس خبرگان قرار گرفت.

به نوشته خبرگزاری آسوشیتدپرس به نظر می رسد میانه روها ۵۹ کرسی خبرگان را به دست آورده باشند، درحالی که آنها قبلا حدود ۲۰ کرسی خبرگان را در اختیار داشتند.

این درحالی است که اصلاح طلبان به دلیل رد صلاحیت های گسترده از سوی شورای نگهبان موفق به معرفی نامزد در بسیاری از حوزه های رای گیری این دو مجلس نشدند.

'مشارکتی خوب در شرایط کنونی'

عبدالرضا رحمانی فضلی وزیر کشور ایران روز دوشنبه در یک کنفرانس خبری گفت که "تقریبا بیش از ۹۹ درصد از این مراحل (شمارش و اعلام نتایج) به اتمام رسیده و در تمامی حوزه های انتخابیه تعیین تکلیف شده است."

حق نشر عکس AFP
Image caption میزان مشارکت رای دهندگان در تهران حدود ۵۰ درصد و در کل کشور حدود ۶۲ درصد اعلام شد

او همچنین گفت که "نتایج انتخابات مجلس خبرگان رهبری تقریبا تمام شده است و ما حوزه انتخابیه که شمارش نشده باشد نداریم."

به گفته آقای فضلی میزان مشارکت رای دهندگان در تهران حدود ۵۰ درصد و در کل کشور حدود ۶۲ درصد بوده است که آن را "مشارکتی خوب در شرایط کنونی" توصیف کرد.

او گفت که مرحله دوم انتخابات مجلس تا یک ماه دیگر در نیمه دوم فروردین برگزار خواهد شد.

به گزارش خبرگزاری رسمی ایرنا او در پاسخ به این سوال که آیا برای اعلام لیست نهایی فشاری بر وزارت کشور بوده یا نه، تاکید کرد که "در این مدت هیچ فشاری بر ما وارد نشد."

او گفت:‌ "ما دستکاری در آرا را گناه می دانیم. در انتخابات ۶۰ هزار بازرس داشتیم و همه نیروهای ما آموزش دیده بودند."

به گزارش ایرنا او در پاسخ به سوالی درباره "شائبه باطل شدن رای های مشهد" فقط گفت که او یا معاونانش سفری به مشهد نداشته اند. از مشهد پنج اصولگرا به مجلس راه یافته اند درحالی که نتایج اولیه حاکی از پیروزی احتمالی لیست امید بود.

شورای نگهبان که ناظر بر انتخابات مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان است هم در بیانیه ای گفت "این شورا در مرحله بررسی صحت برگزاری انتخابات، از حقوق ملت صیانت و پاسداری می کند."

'آینده روشن و پرامید'

محمد رضا عارف که در صدر فهرست اصلاح طلبان تهران، تحت عنوان لیست امید به مجلس راه یافته روز دوشنبه گفت:‌ "از ۷ اسفند ۱۳۹۴ در تاریخ سیاسی این سرزمین به نامه حماسه حضور و بلوغ سیاسی ملت یاد خواهد شد."

او از رهبر ایران و برگزارکنندگان انتخابات تشکر کرد.

حق نشر عکس ILNA
Image caption محمد یزدی - در سمت راست - از خبرگان حذف شد و هاشمی رفسنجانی با بیشترین آرا تهران به آن راه یافت

آقای عارف بدون نام بردن از محمد خاتمی رئیس جمهور سابق یا سایر چهره های اصلاح طلب که ایرانیان را برای رفتن پای صندوق های رای تشویق می کردند گفت:‌ "به طور ویژه از تمامی بزرگان و عزیزانی که با نگاه به آینده روشن و پرامید، اقدام به تشویق مردم و جوانان به خصوص اعلام حمایت از لیست امید کردند، تشکر می کنم."

او همچنین از رای دهندگان به خصوص جوانانی که دو سال پیشتر به انتخاب حسن روحانی کمک کردند تشکر کرد و گفت که رای مردم "مسئولیت خطیری" متوجه لیست امید می کند.

آقای عارف گفت:‌ "اینجانب و همراهانم در «لیست امید» قدردان و وام دار همه مردم و جوانان عزیز هستیم و فراموش نخواهیم کرد که این شما بودید که با درک شرایط حساس و به خصوص با تحمل و گذشت از مشکلات، یکی از حساس ترین و پرشورترین انتخابات تاریخ کشور را با حفظ آرامش و خویشتن داری برگزار گردید."

به علاوه او از همه کسانی که به مجلس راه یافته اند خواست "رفتار در چارچوب قانون و اخلاق، گفتار بر مدار صداقت و تصمیم بر مبنای عقلانیت را سرلوحه تمام تصمیمات و اقدامات خود قرار دهند".

محمد خاتمی هم در بیانیه ای نوشت:‌ "و اینک نوبت دولت و دیگر ارکان حکومت و بخصوص منتخبان محترم ملت است که در خدمت به این مردم و تأمین خواست‌ها و مطالبات آنان، بخصوص ایجاد رونق اقتصادی و گشایش در امر معیشت مردم و ایجاد فضای باز و سالم سیاسی بکوشند."

علیرضا زاکانی از نمایندگان اصولگرای مجلس فعلی که نتوانسته است به مجلس دهم راه پیدا کند، با تبریک به نامزدهای پیروز گفته‌ که به رای مردم احترام می‌گذارد.

او در اطلاعیه‌ای که به عنوان دبیر کل جمعیت رهپویان انقلاب اسلامی امضا کرده نوشته است: "نتیجه رقابت انتخاباتی را ماحصل تضارب آرا وخرد جمعی شهروندان تهرانی می دانیم ودر مقابل آن خاضع هستیم و از گردش مسئولیت ها استقبال می کنیم."

اسماعیل کوثری، نماینده فعلی مجلس از حوزه انتخابیه تهران که از راهیابی مجدد به مجلس بازمانده است، به خبرگزاری تسنیم گفته "ما در هر صورتی به نظر و رأی مردم احترام می‌گزاریم چرا که مردم حق دارند نمایندگان خود را انتخاب کنند و هر انتخابی که داشته باشند، باید محترم و مورد قبول باشد."

حق نشر عکس BBc
Image caption وزیر کشور ایران می گوید که تقریبا بیش از ۹۹ درصد شمارش به اتمام رسیده و در تمامی حوزه های انتخابیه تعیین تکلیف شده است