گرمای هوا تا نیمه قرن بیست و یکم 'بسیاری از نقاط خاورمیانه را غیرقابل سکونت خواهد کرد'

حق نشر عکس Getty

محققان با بررسی وضعیت آب وهوایی ۲۹ کشور خاورمیانه و شمال آفریقا در سی سال گذشته به این نتیجه رسیده‌اند که تا نیمه قرن بیست و یکم خاورمیانه و شمال افریقا بقدری گرم خواهد شد که سکونت بشر در آن بسیار دشوار خواهد بود.

محققان موسسه ماکس‌ پلانک در زمینه شیمی در آلمان و موسسه نیکوزیا در قبرس محاسبه کرده‌اند که دمای هوا در خاورمیانه و شمال آفریقا در تابستان، که همین حالا هم بسیار بالا است، در آینده با سرعتی دو برابر متوسط جهانی افزایش خواهد یافت و تا نیمه قرن بیست و یکم دمای هوا در تابستان تا پنج درجه و در زمستان تا دو و نیم درجه افزایش خواهد یافت.

علاوه بر این تعدادهای روزهای گرم سال پنج برابر شروع قرن بیست و یکم خواهد بود. هم اکنون تعداد روزهای داغ سال دو برابر سال ۱۹۷۰ است.

این گرم شدن با خشکسالی شدیدتر هم خواهد شد. کمبود رطوبت در خاک، مانع خنک شدن زمین می شود و از سوی دیگر گرد و غبار برخاسته از بیابانهای سوریه، عراق و عربستان سعودی از ابتدای قرن بیست و یکم هفتاد درصد افزایش یافته است وضع را بدتر خواهد کرد.

حق نشر عکس Getty

پروفسور یوس للیفلد، رئیس موسسه ماکس پلانک در زمینه شیمی که از محققان اصلی این پژوهش بوده می گوید: "در آینده آب و هوای بخشهای بزرگی از خاورمیانه و شمال آفریقا به نحوی تغییر خواهد کرد که حیات موجودات ساکن آن را به خطر خواهد انداخت."

مجموعه این تغییرات به همراه آلودگی هوا به علت ریزگردهای برخاسته از بیابان‌ها می تواند شرایط را بقدری وخیم کند که مردم مجبور به مهاجرت شوند.

این تحقیق همچنین پیش‌بینی کرده که در نیمه قرن بیست و یکم، در گرمترین مواقع سال دمای هوا در شب کمتر از سی درجه نخواهد شد و در طول روز به متوسط ۴۶ درجه سانتی گراد خواهد رسید در حالیکه متوسط حداکثر دما تا همین اواخر ۴۳ درجه بوده است؛ این میزان تا سال ۲۰۵۰ به ۴۶ و تا پایان قرن به ۵۰ درجه سانتی گراد افزایش خواهد یافت.

موج گرما نیز ده برابر بیشتر از حال حاضر تکرار خواهد شد.

در اجلاس جهانی تغییرات اقلیمی که اخیرا در پاریس برگزار شد؛ کشورهای جهان توافق کردند تا تمام سعی خود را به کار گیرند تا در ۱۵ سال آینده دمای کره زمین در قیاس با دوران پیش صنعتی بیش از دو درجه سانتی گراد افزایش پیدا نکند.

حق نشر عکس Getty

هر چند تحقق این هدف بسیار محل تردید است اما محققانی که این تحقیق را انجام دادند می‌گویند که حتی تحقق این هدف هم جلوی غیر قابل سکونت شدن خاورمیانه را نخواهد گرفت و دمای این منطقه در تابستان تا دو برابر افزایش خواهد یافت.

بر اساس این تحقیق، بین سالهای ۱۹۸۶ تا ۲۰۰۵ در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقای به طور متوسط ۱۶ روز هوا بسیار داغ بوده اما تا نیمه قرن بیست و یکم چنین روزهایی به هشتاد روز افزایش خواهد یافت.

اگر بعد از سال ۲۰۴۰ تولید گازهای گلخانه‌ای کاهش پیدا کنند باز هم در پایان قرن بیست و یکم تعداد روزهای فوق العاده گرم سال به ۱۱۸ روز خواهد رسید.

این محققان دو سناریوی احتمالی را برای قرن بیست و یکم در نظر گرفتند، سناریو اول اینکه تولید گازهای گلخانه‌ای از سال ۲۰۴۰ کاهش پیدا کند و دیگری اینکه تولید این گازها همچنان افزایش پیدا کند. در این صورت متوسط دمای سطح زمین در قیاس با دوران پیش صنعتی بیش از چهار درجه سانتی گراد افزایش خواهد یافت و دمای هوای تابستان در بخش های بزرگی از خاورماینه و شمال آفریقا در قیاس با سالهای ۱۹۸۶ تا ۲۰۰۵ تا ۶ درجه بیشتر خواهد شد.

پروفسور للیفلد می‌گوید: "تغییرات آب و هوایی به طور قابل توجهی شرایط زندگی را در خاورمیانه و شمال آفریقا بدتر خواهد کرد. موج‌های گرمای طولانی و توفان گرد و غبار بعضی مناطق را غیر قابل سکونت خواهد کرد که مطمئنا بر فشار مهاجرت خواهد افزود."

این محققان خاورمیانه و شمال آفریقا را مجموعه‌ای ۲۹ کشور از جمله ایران در نظر گرفته‌اند که حدود ۵۵۰ میلیون نفر در آنها زندگی می‌کنند.

تابستان گذشته موسسات هواشناسی گزار کردند که نمایه گرما در بندر ماهشهر در استان خوزستان در روز هشت مرداد به ۶۸ درجه سانتی‌گراد رسیده بود و از این نظر گرم‌ترین شهر دنیا بود.