روزنامه های تهران؛ تخریب دولت، اقتصاد فلج

روزنامه های صبح امروز تهران، چهارشنبه ۲۶ خرداد در صدر اخبار خود سخن رهبر جمهوری اسلامی را نقل کرده اند که به مسوولان نظام گفته اگر برجام را پاره کردند ما آن را آتش خواهیم زد.

مقالاتی درباره تخریب دولت توسط رسانه های تندرو، نگاهی دیرهنگام به حادثه تروریستی اورلاندو، گزارش هایی از مسابقات جام ملت های اروپا از دیگر مطالب این روزنامه هاست.

حق نشر عکس Etemad
Image caption تیتر و عکس صفحه اول اعتماد

حسن بهشتی پور در سرمقاله جام جم با اشاره به دیدار اخیر وزیر خارجه با فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در اسلو، نوشته: این دیدار درباره نحوه اجرایی شدن برجام، ادامه مسیر اصلی برای تحقق خواسته‌های ایران است.

به نوشته این تحلیلگر: بعد از اعلام برجام به عنوان یک سند بین‌المللی تاکنون اقداماتی در عرصه بین‌المللی برای تحقق اهداف آن صورت گرفت. با این وصف، ایران همچنان در مورد نحوه اجرایی شدن آن به‌رغم پیشرفت در برخی از مراحل در بین برخی کشورها با مشکلاتی مواجه است. وجود مشکلاتی در عرصه نقل و انتقالات بانکی و برخی لابیگری‌های کشورهای عربی و اسراییل و برخی از جریان‌های سیاسی مخالف برجام در آمریکا از جمله موانعی است که روند اجرایی شدن برجام را با مشکل مواجه می‌کند.

جام جم نوشته: جمهوری اسلامی ایران در کنار عمل به همه تعهدات خود در موضوع برجام، سه مسیر را برای تحقق منافع ایران و پایبند ماندن طرف‌های غربی به تعهداتش در پیش گرفته است. راهکار اول، انتخاب مسیر دیپلماسی است و راهکار دوم، استفاده از مسیر قانونی و حقوقی. برای نظارت بر نحوه چگونگی اجرای برجام، بخشی در شورای امنیت ملی تعیین شده است و طبعا وظیفه این شورا هم مراقبت از موارد تخطی از برجام است. اگر در مسیر اجرای برجام خبط و خطایی دیده شد، طبیعی است که این کمیته باید در این زمینه اظهارنظر کند.

شنبه‌ها، علیه دولت

اعتماد در گزارش اصلی خود نوشته: «هر روز یك اتهام»، روزشمار دولت تا انتخابات آینده است. انتخاباتی كه هرچند یكسال غیرقابل پیش‌بینی تا فرارسیدن آن باقی‌مانده اما، استقبال‌كنندگان آن از هم‌اكنون به صف شده‌اند. «فیش‌‌های حقوقی» كه نخستین برگی نیست از سوی مخالفان دولت رو می‌شود و آخرین آن هم نخواهد بود، باز هم چرخش فضا را به جهت تخریب تنظیم می‌كند تا دولتمردان را وادار به بیان توضیحات و حتی هشدارها كند. نشست خبری سخنگوی دولت، برای دومین بار در طول یك هفته، نوبخت را پاسخگوی اقداماتی می‌كند كه هرچند با مجوز قانونی- مدیریت خدمات كشوری مصوب ٨٦ - انجام شده اما صورت خوشی در فضای جامعه نداشته است.

به نوشته این گزارش: انتشار فیش‌های حقوقی اما با یك پیش‌بینی از سوی نوبخت هم روبه‌رو می‌شود. او كه برای حل مشكل پرداخت‌های نامتعارف راهكارهای قانونی ارایه می‌كند، در پیش‌بینی خود از یكسال پیش‌رو این‌گونه می‌گوید: «شماها از این به بعد انتظار داشته باشید كه هر روز باید آمد و به یك موضوع واهی پاسخ داد» و البته به قضایای پشت‌پرده آن نیز اشاره می‌كند. نوبخت از روزهای شنبه‌ای می‌گوید كه «هرهفته اتاق‌های فكری با انگیزه‌های سیاسی علیه دولت تشكیل می‌شود و مشخص می‌كند كه در تخریب دولت روی چه موضوعاتی متمركز شوند».

به نوشته اعتماد: اتاق فكری كه البته نوبخت به بیان صرف آن نمی‌پردازد بلكه از تاثیرگذاری این‌گونه اقدامات بر اذهان مردم هم این‌گونه یاد می‌كند: «آرزو نمی‌كنیم كه شاهد اتفاقات نگران‌كننده و زیانبار كه در سال‌های گذشته بوده‌ایم باشیم. گرچه ما حتی این پرداخت‌های غیرمتعارف را هم تحمل نمی‌كنیم اما توجه به این مسائل اذهان عمومی را از دكل‌های گمشده و از مسائلی كه برای بابك زنجانی به وجود آمده، دور نمی‌كند.

صادق زیباکلام در مقاله ای در روزنامه ایران نوشته: مخالفان دولت، به سهولت حاضرند به بهای خدشه دار کردن کارنامه دولت، منافع و مصالح ملی را زیر پا بگذارند. شگفت انگیزتر اینکه این شیوه‌های خلاف اخلاق از سوی کسانی دنبال می‌شود که خود را مدعی ارزشمداری می‌خوانند. انتشار فهرست حقوق برخی از مدیران، گواه این ادعاست. برجسته‌سازی فیش حقوقی برخی مدیران- که ریشه آن در دولت سابق بوده و در دولت یازدهم ادامه پیدا کرده است- به گونه‌ای در رسانه‌های این جریان مطرح می‌شود که گویی این پرداخت‌ها، دقیقاً بعد از ۲۴ خرداد ۹۲ آغاز شده است.

به نظر این استاد دانشگاه: اتاق فکر تخریب دولت در مواجهه با دستاوردهای برجام نیز همین رویکرد را در پیش گرفته و ادعا می‌کند پس از برجام، بسیاری از تحریم‌ها لغو نشده است. حال آنکه هر فرد مطلع و با انصافی می‌داند برخی از تحریم‌ها از اساس ارتباطی با برجام و موضوع پرونده هسته‌ای نداشته و هیچ مذاکره‌ای هم درباره رفع آنها انجام نشده چون قراری هم بر گفت‌و‌گو درباره موضوعات غیر هسته‌ای نبوده است. اما مخالفان دولت، با بزرگنمایی این تحریم ها و البته بدون اشاره به ریشه‌های آن که ادعای غربی‌ها در زمینه حقوق بشر و تروریسم است، می‌خواهند به مردم القا کنند با وجود برجام، تحریم‌ها هنوز ادامه دارد.

در ادامه مقاله روزنامه ایران آمده: جریان مخالف دولت روحانی اگر چه در انتخابات مجلس دهم یکبار دیگر نتیجه چنین شیوه‌های سلبی و تخریبی را تجربه کرد، اما به نظر می‌رسد از فرط بی‌برنامگی، تنها راه اثبات و ابراز وجود خود را در نفی و تخریب می‌داند و تصور می‌کند هر چه بلند تر فریاد بزند، خبرسازی کند، واقعیت‌ها را قلب ماهیت سازد و دولت را ناکارآمد جلوه دهد، شاهین اقبال بر روی شانه‌های آنها خواهد نشست فارغ از آنکه مردم بسیار آگاه هستند و می‌دانند مسبب بسیاری از مشکلات فعلی، سیاست‌های غیر کارشناسی و هیجانی همین جریان تخریبگر است.

مرتضی مبلغ در مقاله ای در روزنامه شرق نوشته سؤال اصلی این است که چرا باید جریان‌های تندرو و مخالف دولت در کشور این‌طور با حاشیه امن، دست به تخریب اعتماد مردم بزنند و میدان‌داری و یکه‌تازی کنند؟ مگر کشور و مردم چقدر تحمل این حجم تشنج‌آفرینی را دارند؟ معلوم نیست چرا بسیاری از شخصیت‌ها، احزاب، افراد و گروه‌های مرجع در قبال این حرکت‌های مخرب سکوت کرده و گاهی برخی آگاهانه، همراهی هم می‌کنند؟

به نوشته این عضو دولت اصلاحات: فراموش نکرده‌ایم بر اثر رفتار برخی جریان‌ها در هشت سالِ پیش‌ از‌ این دولت، کشور به چه ورطه‌هایی افتاده بود؛ اما با همت و حضور مردم کشور به ریل اصلی بازگردانده شد. تخریب‌های ناروا جز اینکه کشور را به سمت عقب‌ماندگی ببرد، نتیجه‌ای دربر ندارد و کشوری که با این عظمت، سرمایه و فرهیختگی مردم، می‌تواند در تراز بالاتر و عالی‌تر رشد پیدا کند، به‌خاطر جریانات مخرب، در مواقع بسیاری در‌جا می‌زند، دستاوردها تخریب می‌شود و از ظرفیت رخدادهای ملی مانند «برجام» استفاده نمی‌شود.

کشتار اورلاندو و توپ سیاست در آمریکا

امیر علی ابوالفتح در سرمقاله خراسان نوشته: برای دونالد ترامپ، حادثه کلوب هم‌جنس‌گرایان «اورلاندو» یکی از بهترین اتفاقاتی بود که می‌توانست در پنج ماه مانده به انتخابات نهایی، کمک حال کارزار تبلیغاتی‌اش باشد. هیجان ‌میلیاردر نیویورکی بدان حد بود که با انتشار بیانیه‌های متعدد اینترنتی در انتقاد از سیاست‌های جاری حزب حاکم دموکرات و نامزد آتی آنان، تا بدان جا پیش رود که در پستی توئیتری، مراتب قدردانی خود را از سیل تبریک‌ها اعلام کند؛ تبریک‌هایی که از دیدگاه او، شاهدی بر صحت موضعش در قبال ‌افراط گرایان است.

نویسنده در پاسخ این سووال که آیا کشتار اورلاندو به نفع ترامپ تمام می‌شود نوشته: قطعا بروز این حادثه آن‌هم در اوج مبارزه انتخاباتی نمی‌تواند یک حادثه گذرا باشد. ترامپ بعد از پیروزی در دور مقدماتی در ایالت کالیفرنیا، بیشتر وقت سخنرانی اش را به برنامه اقتصادی خود و تمرین حمله به کلینتون‌ها برای سخنرانی بعدی اختصاص داد و مدتی بود که از صحبت‌هایش درباره ممنوعیت ورود مسلمانان به ایالات متحده فاصله می‌گرفت اما حالا صریحا به آن اشاره می‌کند.

سرمقاله خراسان به این جا رسیده که: به نظر می‌رسد که ترامپ پیش خود حساب می‌کند که مردم آمریکا، در پی اتفاقات اورلاندو، دیگر حاضر نخواهند بود از شرایط فعلی دفاع کنند و در رقابت میان برنامه‌های بی‌سابقه‌اش برای نظارت بر مرزها و مهاجرت از یک طرف و خواست هیلاری کلینتون برای میانه‌روی، ادامه سیاست خارجی اوباما و افزایش نظارت بر اسلحه، برنده کسی جز خودش نخواهد بود. افزون بر این که فضای جامعه آمریکا همواره آماده پذیرش تبلیغات مربوط به خطر مسلمانان بر امنیت آمریکا است وقطعا دونالد ترامپ نیز از این حادثه برای حذف رقیب انتخاباتی خود استفاده خواهد کرد.

متین مسلم در مقاله ای در قانون درباره حادثه تروریستی اولاندو این پرسش را پیش کشیده که «چرا تروریست های فردگرا ترجیح می دهند در مرحله نهایی خود را وابسته به داعش و یا هر گروه مشابه اعلام نمایند؟ موضوع مهمی که یافتن پاسخ آن کمک زیادی به یافتن راه حلی برای مقابله با این گونه اقدامات جنایتکارانه خواهد کرد این است که مسئولیت پذیری و یا فرصت طلبی داعش نباید ما را ازتوجه ویژه به علل و عوامل بروز و رشد اینگونه جنایات فردمحور و نه الزاما سازمان یافته منحرف کند.»

به نظر نویسنده این مقاله: بهتر است جامعه جهانی واقعیات تلخی را که منجربه حوادثی اینچنین شده و می شود هرچه زودتر قبول کند و به صرف قضاوت در باره تبارنژادی و یا گرایش مذهبی یک تروریست و متهم توصیف کردن جمع بزرگ‌تری از منتسبان نژادی و معتقدان مذهبی او به همان اتهامات، فضا را ناامن و یا موضوع را تمام شده فرض نکند.

مقاله قانون به این جا رسیده که: محصول چه فرآیندی در جامعه هستند که تا کنون نسبت به آن‌ها غفلت شده؟ از تبعیض، تفاوت آشکار فرهنگی میان سنت خانواده با هنجار جامعه؛ نابودی رویایی که تصور می کردند در غرب خواهند یافت و.... متین و زیاد فاروق در ایالات متحده، جان جهادی در بریتانیا، برادران عبدالسلام در فرانسه، حسناء آیه بوالحسن، عبدالحمید ابو عود معروف به ابوعمر السوسی بلژیکی در خاورمیانه و با سنت های عمومی وعرفی غربی تربیت نشدند؟ چه چیزی آن‌ها را به سمت خشونتی اینچنین بی رحمانه ای سوق می‌دهد؟

حق نشر عکس Sharq
Image caption کارتون مهدی عزیزی، شرق

سهم ایران در بازار جهانی نفت

وحید حاجی‌پور در مقاله ای در روزنامه جوان خبر داده که ایران سهم خود را از بازار نفت پس گرفته است.

اهمیت این مقاله بدان است که بعد از ماه ها برای اولین بار یک خبر اعلام شده توسط وزارت نفت مورد تصدیق یکی از روزنامه های تندرو قرار می گیرد. به تاکید این مقاله: با این وجود رقابت میان ایران و عربستان در بازارها فصل جدیدی از قیمت گذاری را رقم زده است. هر دو كشور به ارائه تخفیف مشغولند كه البته برای ایران یك نیاز مهم است ولی با این وجود همه چیز به ضرر ریاض تمام شده است.

به گزارش «جوان» ایران برای پس گرفتن یك میلیون بشكه نفت بازار از دست رفته خود كار سختی را پیش‌رو داشت؛ باید با رقبایی مانند عراق، عربستان و روسیه می‌جنگید؛ هیچ یك از این كشورها حاضر به جا باز كردن برای ایران نشدند تا اینكه با باز شدن فلكه‌های شیر نفت ایران اوضاع كمی فرق كرد و به تدریج این سهم تا حدودی پس گرفته شد.

در ادامه گزارش روزنامه سپاه پاسداران آمده: تنها چند ماه پیش بود كه عربستان سعودی و ایران برای عقد قرار‌دادهای نفتی با مشتریان آسیایی مسابقه گذاشته بودند و با تضعیف یكدیگر، موجب كاهش قیمت‌ها به محدود ۲۰ تا ۳۰ دلار شده بودند. در حال حاضر، عربستان سعودی برای دومین ماه پیاپی در حال افزایش قیمت نفت خام سبك عربی در آسیاست. این نخستین افزایش پی در پی قیمت‌ها از مه ۲۰۱۵، به بالاترین سطح از سپتامبر ۲۰۱۴ به شمار می‌رود.

باید دوید تا بتوان پرید

همزمان با اوج گیری دور تازه ای از انتقاد رسانه های تندرو علیه وزیر راه که خبر از توافق با بویینگ برای خرید هواپیماهای نو داده است.

علی دادپی در سرمقاله فرهیختگان نوشته: در دنیایی که سرمایه خواستنی‌تر شده است، شیوه‌های تامین منابع مالی مورد نیاز برای چنین خریدهایی تغییر کرده‌اند. دیگر کسی بهای یک هواپیما را یک‌جا نمی‌پردازد. هواپیمایی یک دارایی باارزش است که بانک‌ها برای خرید آن، خطوط اعتباری لازم را به پشتوانه هواپیمای سفارش داده‌شده تامین می‌کنند. هر مرحله در این خرید وقت‌گیر و نیازمند دقت به جزئیات است. برخلاف تصور برخی افراد ناآگاه قرار نبوده و نیست که ۱۰۰ فروند هواپیما همزمان در تهران فرود بیایند. دامن زدن به چنین انتظاراتی بیشتر خبر از ناآگاهی گویندگانی می‌دهد که مردم را فاقد دانش اقتصادی و معلومات هواپیمایی فرض کرده‌اند. این استدلال که به‌واسطه این چالش‌ها باید توافق خرید را برهم زد، منطقی نیست. هر خرید مشابهی این چالش‌ها را در پی خواهد داشت.

به نظر نویسنده این مقاله: منتقدان پروژه خرید هواپیما تحولات دیگر را در نظر نمی‌گیرند. خرید این هواپیماها باعث شده است تا بازارهای جهانی به آینده صنعت گردشگری در ایران خوش‌بین و امیدوار شوند؛ در نتیجه سرمایه‌گذاری در گسترش زیرساخت‌هایی مانند هتل‌ها و ایمن‌سازی جاده‌ها ممکن شده است. از سوی دیگر همه درک کرده‌اند که ایران برای ورود و حضور در صنعت هواپیمایی منطقه‌ای و بازار جهانی هوانوردی جدی است.

فرهیختگان تاکید کرده: همین هفته پیش بود که کمیسیون اتحادیه اروپا با پشتیبانی همه اعضا به رفع ممنوعیت پرواز هواپیماهای فعلی ایران‌ایر غیر از دو فروند هواپیمای قدیمی بویینگ ۷۴۷ و چند فروند هواپیمای فوکر ۱۰۰ به اتحادیه اروپا رای داد.

حقوق‌های ‌میلیاردی و عذرخواهی‌های پشت سرهم

حق نشر عکس Shahrvand
Image caption کارتون نعیم تدین، شهروند

شرق در مقاله ای نوشته: «پول» یکی از چیزهایی است که می‌تواند موج‌های پردامنه‌ای در شبکه‌های اجتماعی ایجاد کند، موج‌هایی که تا چندین و چند روز و حتی هفته‌ها ادامه پیدا کند و به‌سختی فراموش شود. هنوز خاطره صفحه «بچه‌پولدارهای تهران» در شبکه اجتماعی اینستاگرام زنده است. شاید همین واکنش‌های شدید مردمی که از طریق شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست می‌شود، باعث‌ شده مردان و زنان دولت یازدهم از کنار اتفاقات ناگوار و غریب خبری بی‌تفاوت رد نشوند. واکنش‌هایی مانند انتشار عکس مدیرعامل بانک رفاه کارگران در شبکه اجتماعی توییتر و بیان این ادعا درباره او که ماهانه ٢٣٤‌ میلیون حقوق دریافت می‌کند یا انتشار عکس‌هایی از خودروهای گران‌قیمت مسئولان در شبکه اجتماعی اینستاگرام و انتقاد از آنها برای خرید این خودروها از پول بیت‌المال.

به نوشته این مقاله: اما نباید تصور کرد خبر عذرخواهی‌کردن «محمدباقر نوبخت»، سخنگوی دولت یازدهم، در زمینه حقوق‌های چندصدمیلیونی در شبکه‌های اجتماعی انعکاس پیدا نکرد، این «عذرخواهی» نیز به همان میزان «پول» برای ایرانی‌ها ارزش خبری داشت. کاربران شبکه‌های اجتماعی توییتر و تلگرام با به‌کاربردن هشتگ #عذرخواهی، نشان دادند به این موضوع بی‌تفاوت نیستند و قدر آن را می‌دانند، اگرچه برخی از کاربران نیز معتقد بودند باید به‌جای عذرخواهی از مردم، با این افراد که حقوق چندصدمیلیونی دریافت می‌کنند، برخورد شود.

حق نشر عکس Qanoon
Image caption کارتون امین منتظری، بی قانون

برای مثال یکی از کاربران شبکه اجتماعی توییتر با انتشار عکسی از عذرخواهی دسته‌جمعی مدیران یک شرکت بستنی یخی در ژاپن به‌خاطر افزایش قیمت بستنی، از مدیران ایرانی خواسته است مانند آنها برخورد کنند. برخی دیگر از کاربران شبکه‌های اجتماعی نیز از تعداد زیاد این همه عذرخواهی در دولت یازدهم متعجب هستند و نظراتی مانند اینکه «قبلا عذرخواهی نمی‌کردن؛ ولی حالا هی تند‌تند عذرخواهی می‌کنن» را بیان کرده‌اند.

مدیریت نکنند چه می شود؟

وحید میرزایی در ستون طنز شهروند نوشته: سال‌هاست با تلاش‌های بی‌وقفه و خالصانه مسئولان و با مدیریت مدبرانه و هوشمندانه‌ آنان، دریاچه ارومیه، زاینده‌رود اصفهان و چند رودخانه دیگر در طول‌سال بارها خشک می‌شوند. این مدیریت کارآمد باعث شده است در طول ١٢ماه سال، ١٠ماه رودخانه زاینده‌رود همچون دهان هموطنان‌مان وقتی ساقه طلایی می‌خورند، خشک و بی‌آب باشد و دریاچه ارومیه نیز در طول‌ سال مساحتش کم و زیاد ‌شود. فقط سوالی که این‌جا مطرح می‌شود، این است که دوستان اگر می‌خواستند دریاچه ارومیه، زاینده‌رود و محیط‌زیست کشور را مدیریت نکنند، چند ماه از‌ سال زاینده‌رود خشک بود؟ الان مدیریت شده است، وضعش این است!

در ادامه ستون طنز شهروند اظهار نظر دو شهروند هم نقل شده:

- «عباس بهادری» ٦١ساله، بازنشسته‌ اداره‌ دخانیات، ساکن ارومیه است. وی از روزگاری می‌گوید که آب دریاچه به قول خودش تا خرتناق پیشروی کرده بود: «اون زمان‌ها همه چی بهتر بود. ارزونی بود. مردم خوش بودند. به هم رحم می‌کردند. ملت راست می‌گفتند. دروغگو کم بود. بارون رحمت زیاد می‌اومد و همه‌جا پر از آب بود. اما الان... هی .. الان... چی بگم. آخه هرچی بگم که چاپ نمی‌کنین تو روزنومتون.»

- «اردک نوک خنجری» یکی از پرندگان نادر دنیاست که زیستگاهش دریاچه ارومیه است. وی در سال‌های اخیر به دلیل خشکسالی رو به انقراض رفته. همراه آخرین بازمانده این پرنده نادر شدیم تا درباره وضع اکوسیستم آن منطقه گفت‌وگویی صمیمانه داشته باشیم که متاسفانه در آخرین لحظه توسط گلوله یک تفنگ شکاری از میان ما رفت و منقرض شد. یادش گرامی.

مطالب مرتبط