BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 15:20 گرينويچ - چهارشنبه 28 ژوئيه 2004
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
عطاالله مهاجرانی و اهميت حذف وی
 

 
 
برخی کارشناسان، دستگيری عطالله مهاجرانی را پيامی می دانند که در فضای ملتهب سياسی، می تواند معناهای متعدد داشته
برخی کارشناسان، دستگيری عطالله مهاجرانی را پيامی می دانند که در فضای ملتهب سياسی، می تواند معناهای متعدد داشته
احضار ناگهانی عطالله مهاجرانی به دادسرا و بازداشت و اعزام او به اوين به دليل عدم تامين وثيقه ای که در آخرين ساعات اداری برايش تعيين شد، زندگی نامه کسی را در مقابل ديده ها گشوده که در همه ربع قرن گذشته از اعتدال و خوشخوئی اسلام دفاع می کرد.

حادثه ای که در خبرها از آن به عنوان دليل احضار و دستگيری وزير سابق ارشاد ذکر شده، همان است که نامداران عرصه سياست جهان بارها به علت آن در مقابل افکار عمومی قرار گرفته اند.

مشهورترين آنها، ماجرای روابط مونيکا لوينسکی با بيل کلينتون رييس جمهور سابق آمريکا بوده است.

اما در ايران که به دلايل گونه گون، از جمله تسلط محافظه کاران بر قوه قضاييه، هر حرکتی سياسی تلقی می شود، کم نيستند کارشناسانی که دستگيری عطالله مهاجرانی را هم پيامی می دانند که در فضای ملتهب سياسی، معناهای متعدد می تواند داشته باشد.

وقتی شش ماه پيش برخی روزنامه ها و سايت های اينترنتی برای اولين بار، ادعای خانمی را منتشر کردند که خود را همسر وزير سابق ارشاد معرفی کرد و از او شکايت داشت، واکنش آقای مهاجرانی بهره گرفتن از همان ادبياتی بود که وی با چيره دستی از آن در بحران های مختلف هفت ساله گذشته مدد جسته است.

شش ماه پيش، زمانی که وی برای نخستين بار به دادسرا احضار شد، جميله کديور نماينده وقت مجلس در حالی که به سبک سياستمداران جوامع مردم سالار همسر خود را همراهی می کرد آن را پرونده سازی برای تخريب شخصيت آقای مهاجرانی در آستانه انتخابات رياست جمهوری خواند.

عطالله مهاجرانی که برخی به خاطر انتشار خبر روز سه شنبه (27 ژوئن)، زندگی سياسی او را پايان يافته تلقی می کنند، از نخستين روزهای پيروزی انقلاب که در هيات دانشجوی دانشگاه شيراز و عضوی از انجمن های مذهبی و انقلابی در ميان دانشجويان آن زمان چهره نمود، همواره زندگی سياسی خود را با بهره گيری از سخنوری و دانش نويسندگی خود پيش برد.

آقای مهاجرانی حدودا 25 ساله بود که به عنوان نماينده، به مجلس اول راه يافت و در کنار محمد خاتمی و گروه اندکی قرار گرفت که در آن مجلس پر جنجال، ميانه روئی و نرم خوئی داشتند.

وی همزمان با انتخاب اکبر هاشمی رفسنجانی به عنوان رييس جمهور، به عنوان معاون حقوقی و پارلمانی وی به دولت رفت، سمتی که هشت سال آن را حفظ کرد و در زمانی که به شدت به مخالفت علنی با انتخاب اکبر ناطق نوری (رقيب انتخاباتی محمد خاتمی) به جانشينی هاشمی رفسنجانی مشغول شده بود، با رياست جمهوری محمدخاتمی، به عنوان وزير ارشاد در دولت وی برگزيده شد.

عطالله مهاجرانی، کمترين آرا را از مجلسی که محافظه کاران در آن اکثريت داشتند به دست آورد اما درست در زمانی که انتظار می رفت مانند عبدالله نوری (وزير کشور پيشين) با رای همان مجلس استيضاح و برکنار شود، با سخنوری و تحت تاثير قرار دادن نمايندگان، در وزارت ماند. اگرچه، سال بعد زير شديدترين فشارهای محافظه کاران، استعفا داد و از کابينه خارج و به رياست مرکز گفتگوی تمدن ها منصوب شد که در آن مقام نيز از انتقادها مصون نماند تا آنجا را نيز ترک کرد و با رفتنش، مرکزی که بر اساس انديشه تنش زدائی از روابط خارجی توسط محمد خاتمی تاسيس شده بود، عملا متوقف شد.

پر سروصدا ترين و ماندگار ترين اثر سياسی زندگی عطالله مهاجرانی، نقشی است که در وزارت ارشاد، همراه با معاون مشهورش، احمد بورقانی ايفا کرد و با دادن نزديک دويست امتياز نشريه به اصلاح طلبان و دگرانديشان، زمينه جنبشی را فراهم آورد که تنها با حذف او از وزارت و به بهای بستن صد نشريه و تبديل شدن ايران به بزرگ ترين زندان روزنامه نگاران در سال 2000 مهار شد

عطالله مهاجرانی که بعضی از کتاب های او مانند نقدی که بر کتاب آيه های شيطانی سلمان رشدی نوشته در شمارگان بسيار بالا به فروش رفته و 24 بار تجديد چاپ شده است، ده کتاب درباره مسائل اسلام و نقد های ادبی دارد، رمانی نيز با نام سهراب کشان منتشر کرد و اعلام داشته که قصد دارد قصه نويسی را به عنوان کار حرفه ای و مدام خود قرار دهد.

آقای مهاجرانی جز آنکه زبانی دارد که بارها زندگی سياسی وی را به خطر انداخت و از خطر رهاند، در مقالات خود که در ستون ثابتی در روزنامه اطلاعات چاپ می شد نيز بارها با اظهار نظرهايش خود را در مقابل تندباد حملات قدرتمندان قرار دارد که مشهور ترين آنها پيشنهاد مذاکره مستقيم با آمريکا بود که جز با نامه مهربان رهبر جمهوری اسلامی که او را از ادامه بحث برحذر و مخالفان را از ادامه حمله به او باز می داشت، گريبانش رها نشد.

اما در جلساتی که محافظه کاران در مجلس پنجم در جريان رای اعتماد و استيضاح او برپا کرده بودند، فهرست بلند بالائی نيز از اتهامات برای او رديف شد، و از همان جا بود که از "تسامح و تساهل" گفت و فاش ساخت که از ديد او اسلام در ديد او کوچه تنگ و باريکی نيست که عبور از آن نيازمند سختی ها و تندی ها باشد.

از آن پس هرجا تندروها و محافظه کاران به تسامح و تساهل حمله بردند مقصودش همان کسی بود که رهبر جمهوری اسلامی در نامه خود وی را برادر دانشمندم ناميد و محمد خاتمی از وی به عنوان يکی از انديشمندان صاحب خرد ايران ياد کرد.

در سال های حضور در مقام معاون حقوقی و پارلمانی رييس جمهور، عطالله مهاجرانی يکی از معدود اعضای دولت و حکومت بود که نويسندگان و روشنفکران در هنگام گرفتاری و دردسرها به او متوسل می شدند و روابط و مراوادات فرهنگی خود را با آنان پنهان نمی کرد و به همين علت مدام در معرض انتقادهای محافظه کاران قرار می گرفت.

در آستانه برگزاری مجلس پنجم، در تاسيس حزب کارگزاران سازندگی از جمله بنيادگذاران بود و همراه با غلامحسين کرباسچی (شهردار پيشين تهران)، از صاحب نام ترين اعضای آن تشکل شد که از تکنوکرات های دولت هاشمی رفسنجانی تشکيل شده بود و در دولت محمدخاتمی نيز حضوری موثر داشت.

پر سروصدا ترين و ماندگار ترين اثر سياسی زندگی عطالله مهاجرانی، نقشی است که در وزارت ارشاد، همراه با معاون مشهورش، احمد بورقانی ايفا کرد و با دادن نزديک دويست امتياز نشريه به اصلاح طلبان و دگرانديشان، زمينه جنبشی را فراهم آورد که تنها با حذف او از وزارت و به بهای بستن صد نشريه و تبديل شدن ايران به بزرگ ترين زندان روزنامه نگاران در سال 2000 مهار شد.

بسياری، حاصل کار عطاالله مهاجرانی در وزارت ارشاد و يک سال وزارت عبدالله نوری در وزارت کشور را مهمترين دستاوردهای اصلاح طلبان در دوران حکومت خود دانسته اند.

آنان که می کوشند از دل هر حادثه، پيامی و خبری استخراج کنند با زندانی شدن مهاجرانی، آن هم در آخرين ساعات کار اداری و به دليل مقدور نبودن تامين وثيقه بيست ميليون تومانی، چنين استنباط می کنند که اين هم پيامی است برای همه آنها که ممکن است در صدد باشند راه ظاهرا هموار محافظه کاران برای يکدست کردن حاکميت و به دست گرفتن دولت را سد کنند.

 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران