BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 20:12 گرينويچ - يکشنبه 13 فوريه 2005
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
ايران و آمريکا چالش بر سر نفوذ و منزلت
 
روی جلد نيو استيتسمن
نويسندگان ويژه نامه هيچيک راه حل نظامی را در مقابله با ايران توصيه نمی کند
هفته نامه بریتانیایی نیواستیتسمن با انتشار ويژه نامه ای درباره ایران نوشت که این کشور غیور و باستانی با همه توان در مقابل تجاوز آمریکا مقاومت خواهد کرد.

گزارش ویژه شماره اخیر این نشریه، زیر تیتر کلی "ایران: هرآنچه را می خواهید حالا بدانید" به چاپ رسیده و به مناقشه اتمی تهران با واشنگتن، صلح جویی ذاتی ایرانیان، شانس بقای حکومت جمهوری اسلامی، زندگی اجتماعی ایرانیان و وبلاگهای ايرانی و نهضت ضد جنگ پرداخته است.

ايران و آمريکا: يک مناقشه پنجاه ساله

در گفتار نخست، جیمز باکن، نویسنده ایراندوست بريتانيايی که از اوایل دهه 1970 مرتباَ به ایران سفر کرده است، خاطر نشان می کند که مناقشه اتمی تازه ترین مشاجره در نیم قرن خصومت آمریکا و ایران است، ولی نظم نوین جهان سبب شده است این کشکمکش نسبت به عملیات "آژاکس" سازمان مرکزی اطلاعات ایالات متحده (سیا) در1953 در ایران، یا شورشهای ضدآمریکایی ایرانیان در 1963، اشغال سفارت آمریکا در تهران در 1979 یا سرنگونی پرواز شماره 655 ایران ایر در 1988 بسیار خطرناکتر شود.

هشدار به آمريکا
 در دهه 1980 نیز برخی از سلطنت طلبهای تبعیدی ایران می گفتند که مردم در مقابل عراقی ها مقاومت نخواهند کرد، ولی اثبات شد که آنها سخت در اشتباه بوده اند. اگر آمریکا می خواهد به ایران حمله کند، یقیناَ باید در انتظار مقاومت در هر سطح و اندازه ای از جامعه ایران باشد.
 
جيمز باکن

وی می نویسد: "در جهان پس از استعمار و جنگ سرد، نه روسیه و نه بریتانیا که قدرتهای پیر تاریخی منطقه هستند، و نه حتی نهادهای دیپلماسی بین المللی، قدرت چندانی برای اقناع، تهدید یا دعوت به خویشتنداری ندارند. ایران و آمریکا هردو انزجار ریشه داری نسبت به یکدیگر دارند که دشوار می توان با دیپلماسی سنتی ابراز یا مهار کرد."

آقای باکن سپس تاریخچه مناسبات دوکشور را ذکر می کند و انقلاب اسلامی 1979 را بدلیل ناتوانی در ایجاد یک "بهشت شیعی" و "بهبود مادی زندگی عامه ایرانیان" در تحقق اهداف کلانش ناموفق ارزیابی می کند ومی نویسد: نتیجه سیاسی و اقتصادی (انقلاب) 25 سال رکود بوده است که در آن نه اصلاح طلبان می توانند اصلاح کنند و نه راستگرایان ضد مردم سالاری می توانند دست به کودتا بزنند."

این نویسنده در ادامه تاریخ انقلاب اسلامی را بررسی می کند و درباره برنامه اتمی تهران می نویسد: بسیاری از ایرانیان با یادآوری حملات موشکی عراق به تهران مایلند کشورشان صاحب جنگ افزارهای هسته ای شود، ولی همانگونه که یکی از دوستان او می گويد آنها نمی خواهند که چنين بمبی در دست آخوندها باشد."

آقای باکن با اشاره به بمباران راکتور اتمی تموز عراق توسط اسراییل، از قول یک دیپلمات اروپایی می نویسد که ایرانیان در عراق دیده اند انهدام تاسیسات پژوهش هسته ای مانع از حمله آمریکا به کشورشان نخواهد شد.

وی در پایان به آمریکا هشدار می دهد که حمله به ایران را ساده تصور نکند و می نویسد: "در دهه 1980 نیز برخی از سلطنت طلبهای تبعیدی ایران می گفتند که مردم در مقابل عراقی ها مقاومت نخواهند کرد، ولی اثبات شد که آنها سخت در اشتباه بوده اند. اگر آمریکا می خواهد به ایران حمله کند، یقیناَ باید در انتظار مقاومت در هر سطح و اندازه ای از جامعه ایران باشد."

ايرانيان موجوداتی ذاتا سياسی اند تا نظامی

علی انصاری، استاد تاریخ معاصر دانشگاه سنت اندروز در مقاله دوم این گزارش زیر عنوان "بررسی واقع بینانه تهدید ایران" می نویسد که تجربه به ایرانیان آموخته است که جنگ از لحاظ انسانی و مادی پرهزینه است.

منزلت خواهی ايرانی
 تهدید ایران برای منطقه و جهان کمتر اهميت نظامی دارد و بلندپروازیهای اتمی این کشور بیشتر نشانه تلاش برای کسب منزلت و اعتبار در منطقه است.
 
علی انصاری

وی خاطر نشان می کند: "ایرانیان در طول تاریخ برای بقا، خواه بصورت فرهنگی متمایز و خواه به عنوان یک کشور، بیشتر به زیرکی خود اتکا کرده اند تا قدرت نظامی. کوتاه سخن آن که ایرانیان ذاتاَ موجوداتی سیاسی هستند تا نظامی. درک این واقیعت بارز بر واقعیت "تهدید ایرانیان" نوری متفاوت می تاباند."

آقای انصاری در ادامه تهدید نظامی ایران برای منطقه و جهان را کم اهمیت می خواند و بلندپروازیهای اتمی ایران را بیشتر نشانه تلاش برای کسب منزلت و اعتبار در منطقه می خواند.

این استاد تاریخ می نویسد: "تردیدی نیست ایران خود را یک قدرت منطقه ای می پندارد و طبعاَ همین بسیاری را نگران کرده است. اما اگر ایران در حال حاضر از یک جایگاه منطقه ای فراتر از توانایی های بارز و آنی خود برخوردار است، علت عمده اش این است که این کشور برنده بزگ جنگ با تروریسم است. آمریکا با حذف دو رقیب منطقه ای ایران کمک بزرگی کرده است."

بهترين راه حل: فروپاشی از درون

در مقاله سوم گزارش نیواستیتسمن، گای دینمور، گزارشگر امور دیپلماتیک فایننشال تایمز، می نویسد که واشنگتن درباره ایران دچار سردرگمی شده و بسیاری از تحلیلگران بعید می دانند عملیات نظامی علیه تهران امکان پذیر باشد.

سردر گمی در قبال ايران
 مقامات آمریکایی محرمانه می گویند که این سردرگمی تعمدی نیست، بلکه بیشتر محصول سیاستی است که بخاطر تفسیرهای ضدونقیض رفتار ایران و ماهیت تهدیدش، سردرگم مانده است.
 
گای دينمور

وی عقیده دارد بهترین راه حل، فروپاشی درونی حکومت جمهوری اسلامی است. آقای دینمور به نقل از آدام ارلی، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، می نویسد: "ایالات متحده و مقاماتش بسیار صریح بیان کرده اند که ما هیچ سیاستی برای تغییر رژیم ایران نداریم."

او سپس سخنان کاندولیزا رایس، وزیر خارجه آمریکا، پیش و در جریان سفر اخیرش به پایتختهای اروپایی را بازگو می کند که توسل به اقدام نظامی علیه تهران را منتفی ندانسته بود.

آقای دینمور که در گذشته خبرنگار فایننشال تایمز در ایران بوده، از این تناقض چنین نتیجه می گیرد: "مقامات آمریکایی محرمانه می گویند که این سردرگمی تعمدی نیست، بلکه بیشتر محصول سیاستی است که بخاطر تفسیرهای ضدونقیض رفتار ایران و ماهیت تهدیدش، سردرگم مانده است."

با این وجود، الیوت آبرامز، مشاور جدید امنیت ملی آمریکا، به مقامات اروپایی گفته است که اصل محوری سیاست واشنگتن این است که به حاکمان روحانی ایران مشروعیت نخواهد بخشید.

به نوشته نیواستیتسمن، خانم رایس با اتکا به تحصیلات آکادمیکش در زمان جنگ سرد، بدنبال یک فرایند طولانی فرسایش است که با تحریم تهران و حمایت مخالفان رژیم ایران آغاز می شود.

زنانی که زياد آرايش می کنند!

فرانسیس هریسون، خبرنگار بی بی سی در تهران، نیز مقاله ای با عنوان "من هرگز این همه آرایش غلیظ ندیده ام" در نشریه نیواستیتسمن به چاپ رسانده که بیشتر به زندگی اجتماعی ایرانیان می پردازد.

حمله و ترافيک
 مردم به شوخی می گويند: اگر آمریکایی ها بخواهند به ایران تجاوز کنند، تانکهایشان در یک راهبندان بزرگ گرفتار می شود و حمله اینگونه به پایان می رسد.
 
فرانسيس هريسون

وی در ابتدای مقاله اش نوشته است: "هنگامی که من 5 ماه پیش از طرف بی بی سی به اینجا آمدم، آنچه در ابتدا مایه تعجبم شد، این بود که من در مقایسه با نیمی از زنان شمال تهران مانند راهبه ها لباس می پوشیدم... هرگز ندیده ام زنان اینقدر آرایش غلیظ داشته باشند."

خانم هریسون سپس به علاقه وافر ایرانیان به شبکه های تلویزیونی ماهواره ای اشاره می کند و می نویسد که ایرانیان تهدیدات اخیر آمریکا را دنبال می کنند و رسانه ها آن را دقیقاَ گزارش می دهند. با این وجود، وی می گوید: "مردم گمان نمی کنندد که کشورشان با خطری آنی مواجه باشد."

این گزارشگر در ادامه مقاله اش به آنچه مردم کمبود تفریحات خوانده، می پردازد و می نویسد: "به محض آن که در تهران برف می بارد، جوانان با چنان شوقی که من در هیچ جا ندیده ام، به کوهپیمایی، اسکی بازی یا صرفاَ برف بازی مشغول می شوند."

راهبندانها و هوای آلوده تهران دردسر بزگی برای خانم هریسون است. وی مقاله اش را با این لطیفه رایج بین ایرانیان به پایان می رساند: "اگر آمریکایی ها بخواهند به ایران تجاوز کنند، تانکهایشان در یک راهبندان بزرگ گرفتار می شود و حمله اینگونه به پایان می رسد."

وبلاگ های ضدجنگ حمله می کنند

آخرین مطلب گزارش ویژه نیواستیتسمن درباره برخورد جامعه وبلاگ نویسان ایران با تهدیدات جورج بوش علیه کشورشان است با اين عنوان: وبلاگ نويسان پيش از همه حمله می کنند.

کاترین کاریک، نویسنده این مقاله، ابتدا به معرفی وبلاگ "ایرانیان هوادار صلح" می پردازد که بلافاصله پس از سخنرانی سالیانه رییس جمهوری آمریکا در کنگره راه اندازی شد و در این وبلاگ مراجعه کنندگان دیدگاه خود را به زبان انگلیسی درباره مخالفت با حمله نظامی احتمالی آمریکایی ها به ایران می نویسند.

یک ایرانی در اين وبلاگ نوشته است: "اخبار جنگ مرا به وحشت می اندازد. من سالهایی را که دانش آموز بودم و کشورم گرفتار جنگی خونین با عراق بود، بیاد دارم. هیچ چیز هولناکتر از زندگی در وحشت نیست."

خانم کاریک چنین نتیجه می گیرد که این وبلاگ نویسان با وجود انزجار از رهبران کنونی شان، نمی خواهند آقای بوش به کشورشان حمله کند.

 
 
عکس از سايت روزنامه نيويورک تايمزاز ديگر رسانه ها
مقاله شيرين عبادی و هادی قائمی در نيويورک تايمز در مخالفت با حمله به ايران
 
 
تونی بلر و جورج بوشايران و بريتانيا
آيا سياست لندن در مورد ايران به واشنگتن نزديک می شود؟
 
 
حسن روحانیسياست هسته ای
مصالحه هسته ای با ايران در تنگنا
 
 
اکبر هاشمی رفسنجانیاز ديگر رسانه ها
مصاحبه رفسنجانی با 'يو اس ای تودی'؛ از رابطه با آمريکا تا سلاح اتمی
 
 
مطالب مرتبط
 
 
سايت های مرتبط
 
بی بی سی مسئول محتوای سايت های ديگر نيست
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران