http://www.bbcpersian.com

12:29 گرينويچ - پنج شنبه 20 آوريل 2006

مهرداد فرهمند

سفر وزير دفاع ايران به باکو در آستانه ديدار الهام علی اف از آمريکا

در آستانه سفر رئيس جمهوری آذربايجان به آمريکا، وزير دفاع ايران به پايتخت اين جمهوری سفر کرده و طی گفتگو با خبرنگاران اعلام کرده است که به نظر او، سفر رئيس جمهوری آذربايجان به آمريکا نقش مثبتی بر کاهش تنش در منطقه خواهد داشت و او می تواند در اين سفر اطلاعات دقيقتری از وضعيت منطقه و فعاليت اتمی ايران در اختيار آمريکا بگذارد.

سرتيپ مصطفی محمدنجار، وزير دفاع ايران در عين حال تأکيد کرده که سخنان او به معنای درخواست ميانجيگری ميان ايران و آمريکا نيست و جمهوری اسلامی طی عمر 27 ساله خود از هيچکس خواهان ميانجيگری با آمريکا نشده است.

الهام علی اف، رئيس جمهوری آذربايجان قرار است 26 آوريل به آمريکا سفر کند.

وزير دفاع ايران هدف خود از سفر به جمهوری آذربايجان را گسترش همکاری نظامی با اين جمهوری اعلام کرده و گفته که کشورش آماده است هرگونه امکاناتی برای توسعه صنايع نظامی در اختيار جمهوری آذربايجان بگذارد.

ايران و جمهوری آذربايجان در دسامبر 2004 (دی 1383) طی سفر دريابان شمخانی، وزيردفاع وقت ايران به اين جمهوری موافقنامه ای برای همکاری دفاعی امضا کردند که مقرر می دارد وزيران دفاع دو کشور دست کم سالی يک بار به کشورهای يکديگر سفر کنند.

در آستانه سفر وزير دفاع ايران به جمهوری آذربايجان، رسانه های اين جمهوری با اشاره به همکاريهای نظامی و امنيتی کشورشان با آمريکا، گمانه های زيادی در خصوص احتمال حمله آمريکا به ايران از طريق جمهوری آذربايجان مطرح کردند و سفر سرتيپ محمدنجار به باکو را در ارتباط با اين موضوع ارزيابی کردند.

جمهوری آذربايجان با آمريکا پيمان همکاری امنيتی دارد و از جمله تازه ترين اقداماتی که در راستای اين همکاری صورت گرفته، احداث ايستگاه رادار در مرز ايران است.

هرچند مقامات آمريکا و جمهوری آذربايجان هدف از احداث اين ايستگاه رادار را کنترل تحرکات تروريستی و امنيت دريای خزر عنوان کرده اند، اما اين نگرانی در ايران مطرح شده که اين ايستگاه رادار عليه ايران به کار گرفته شود.

مسئله قره باغ

مناقشه ميان جمهوری آذربايجان و ارمنستان بر سر منطقه قره باغ عليا نيز با وزيردفاع ايران مطرح شده و صفر ابی اف، وزيردفاع جمهوری آذربايجان در ديدار با وی گفته است: "به نظر ما، ايران که خود را کشور دوست ما می نامد، بايد برای حل اين مسئله به ما کمک کند".

برخی محافل سياسی و مطبوعاتی در جمهوری آذربايجان ايران را به جانبداری از ارمنستان در مناقشه قره باغ متهم می کنند و در گفتگوی وزيردفاع ايران با خبرنگاران در باکو از او درباره کمک نظامی کشورش به ارمنستان پرسيده شده و وی هرگونه همکاری نظامی با ارمنستان را تکذيب کرده است.

طی حدود پانزده سال که از عمر جمهوری آذربايجان می گذرد، روابط اين کشور با ايران همواره دستخوش تنش و تيرگی بوده اما طی واپسين سالهای رياست جمهوری حيدرعلی اف، رئيس پيشين جمهوری آذربايجان و فرزند و جانشينش، الهام، روابط طرفين بهبود نسبی يافته است.

هرچند طرفين از آن سطح از روابطی که انتظار می رود با توجه به پيوندهای گسترده فرهنگی و تاريخ مشترک با يکديگر داشته باشند، فاصله زيادی دارند.

محمود احمدی نژاد، رئيس جمهور ايران قرار است چهارم ماه مه آينده (چهاردهم ارديبهشت) برای شرکت در نشست سران دولتهای عضو سازمان همکاری اقتصادی اکو به جمهوری آذربايجان سفر کند.

او پيش از اين نيز از جمهوری خودمختار نخجوان که بخشی از جمهوری آذربايجان است ديدار رسمی کرده است.