BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 15:45 گرينويچ - چهارشنبه 17 مه 2006
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
طرح بلند پروازانه ايران برای ساخت يکی از پنج موزه بزرگ جهان
 

 
 
موزه ملی که دارای دو گنجينه است در سال ۱۳۱۶ خورشيدی با نام موزه ايران باستان آغاز به کار کرد
موزه ملی که دارای دو گنجينه است در سال ۱۳۱۶ خورشيدی با نام موزه ايران باستان آغاز به کار کرد
همزمان با ۱8 ماه مه روز جهانی موزه، مديران سازمان ميراث فرهنگی، گردشگری و صنايع دستی ايران از آغاز ساخت موزه ای در ميدان مشق تهران خبر می دهند که به گفته آنان بزرگ ترين موزه قاره آسيا و يکی از پنج موزه بزرگ جهان خواهد بود.

طرح ساخت اين موزه که با گسترش موزه ملی ايران در گستره ای ۲۸ هکتاری به انجام می رسد، در دولت دوم محمد خاتمی، رييس جمهور پيشين، تصويب شد، اما تاکنون پيشرفت چندانی نداشته است.

موزه ملی ايران

موزه ملی که دارای دو گنجينه است در سال ۱۳۱۶ خورشيدی با نام موزه ايران باستان آغاز به کار کرد و ۵۹ سال بعد در سال ۱۳۷۵ گنجينه ای از آثار دوره اسلامی به آن افزوده شد. اما طی هفت دهه گذشته به سبب کمبودهای اعتباری، بهبود کيفی چندانی نداشته و اين موضوع از سوی افکار عمومی و رسانه های داخلی با انتقاد روبرو شده است.

مديران موزه ملی ايران می گويند در حالی که افزون بر ۳۰۰ هزار شیء تاريخی در مخازن موزه نگهداری می شود، فضای نمايشی موزه امکان نمايش حداکثر ۲۰ درصد از اين اشياء را فراهم می کند و ساختمان گنجينه ايران باستان که به دست آندره گدار و ماکسيم سيرو ساخته شده، در برابر زلزله های بزرگ نامقاوم است.

موزه برای حل مشکلات؟

با اين وجود هدف از اجرای طرح، تنها نمايش آثار بيشتر نيست، بلکه دولت ايران می کوشد تا با ايجاد موزه ای بزرگ در ميدان مشق، مشکلات رو به افزايش بافت مرکزی پايتخت را حل کند.

اين بافت که در محل تلاقی محور تاريخی جنوبی – شمالی تهران ( شهر ری – شميران) و محور شرقی - غربی ( باغشاه – بهارستان) قرار گرفته، در دهه های اخير به سبب گسترش بی رويه فعاليت های اقتصادی با مشکلات ترافيکی، کالبدی و آسيب های اجتماعی گسترده ای روبرو بوده است و مديران شهری گمان می برند که با تقويت مراکز فرهنگی در اين نقطه می توان به بخشی ازمشکلات پايان داد.

ميدان مشق

از اين گذشته ميدان مشق تهران که در ابتدای سده نوزدهم ميلادی و در زمان جنگ های ايران و روسيه به تمرين های نظامی سربازان ايرانی اختصاص يافت و از دوره پهلوی اول ساختمان های اداری بسياری در آن ساخته شد، حال و هوايی کاملا تاريخی دارد وبرای ساخت موزه مناسب تر از هر جای ديگر تشخيص داده می شود.

اين محوطه که بناهايی از دوره قاجار تا دهه اخير را در خود جای داده، دگرگونی معماری ايران از دوره سنتی تا مدرن را به نمايش می گذارد و بسياری از ساختمان هايش به دست معماران سرشناس جهان مانند آندره گدار، ماکسيم سيرو، آفتاندليانس، گابريل گورکيان و نيکلای مارکوف ساخته شده است.

برجسته ترين بنای موجود در ميدان مشق سر در اين ميدان، موسوم به سردر باغ ملی است که در فاصله سال های ۱۳۰۱ تا ۱۳۰۴ خورشيدی ساخته شده و نماد تهران قديم است.

همچنين ساختمان شهربانی قديم که در دهه ۱۳۱۰ به دست يک معمار ايرانی به نام باغلايان ساخته شده، با پلکان های دو طرفه سنگی، نقش سربازان هخامنشی و سرستون هايی با حيوانات اساطيری، اقتباس کاملی از کاخ های تخت جمشيد است. ساختمان وزارت امور خارجه نيز که همزمان با کاخ شهربانی به دست گابريل گورکيان بنا شد، آميزه ای از معماری مدرن و نئوکلاسيک را به نمايش می گذارد.

بدين ترتيب ميدان مشق می تواند افزون بر نمايش آثار تاريخی در ساختمان های خود، موزه معماری ايران در دوره انتقال از دوره سنتی به مدرن باشد.

از جنبه مديريتی، دشوارترين مرحله از تبديل ميدان مشق به موزه بزرگ ملی ايران، تملک ۱۵۶ قطعه زمين موجود در آن است که اغلب در اختيار سازمان های دولتی مانند وزارت امور خارجه، وزارت دفاع، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات و بانک های بزرگ کشور قرار دارند. در ميان اين سازمان ها وزارت امور خارجه مالک ۳۰ درصد کل مساحت ميدان مشق است و از سال ۱۳۸۱ با خريد کاخ شهربانی از نيروی انتظامی جمهوری اسلامی؛ فضای اداری خود را گسترش داده است.

چنين می نمايد در صورتی که وزارت امور خارجه حاضر به واگذاری ساختمان های خود شود، ساير سازمان ها نيز ميدان مشق را ترک خواهند گفت، اما اين پرسش به طور جدی مطرح است که آيا اين وزارتخانه پس از پرداخت هزينه های گزاف برای خريد و مرمت کاخ شهربانی به حضور هفتاد ساله خود در ميدان مشق پايان خواهد داد؟

ترديد در اين باره از آن جا ناشی می شود که اين نهاد، اخيرا به رغم مخالفت سازمان ميراث فرهنگی و رسانه ها به حصارکشی در بخش هايی از ميدان مشق به عنوان يک معبر آزاد شهری اقدام کرده و عبور و مرور در خيابان سردر باغ ملی را تحت کنترل خود گرفته است. همچنين مسؤولان وزارتخانه در مطالعات مقدماتی طرح، همکاری چندانی نداشته اند واز ارايه اطلاعات لازم به کارشناسان خودداری می کنند . از اين گذشته روشن نيست که آيا وزارت امور خارجه می تواند پس از ترک ساختمان های بزرگ و بسيار فاخر خود، جای مشابهی را در اختيار گيرد؟

مديران سازمان ميراث فرهنگی، گردشگری و صنايع دستی ايران اميدوارند که سازمان های دولتی حاضر در ميدان مشق، ساختمان های خود را طبق مصوبه دولت به اين سازمان واگذار کنند، اما در صورتی که آنها فروش ساختمان ها را مطرح سازند، هزينه خريد بناهای دولتی و خصوصی موجود و نيز تغيير کاربری آنها، در يک دوره زمانی ۵ ساله ۴۵۰ ميليارد تومان برآورد می شود که رقم بی سابقه ای برای طرح های فرهنگی در ايران است.

ارتباط برنامه هسته ای و موزه؟

در تهران، افکار عمومی گرچه آگاهی زيادی از گسترش موزه ملی ايران ندارند، اما به طور کلی از گسترش فضاهای فرهنگی شهر وتوجه به تاريخ درخشان ايران - که دوره هايی از آن پس از انقلاب اسلامی ناديده گرفته شده - پشتيبانی می کنند.

با اين حال تجربه گذشته نشان می دهد که تنش های سياسی داخلی و خارجی و آشفتگی های اقتصادی تاثير ناخوشايندی در اجرای اين گونه برنامه ها دارد. اکنون در محافل فرهنگی، اين نگرانی به چشم می خورد که دولت آقای احمدی نژاد در شرايطی که وارد يک مناقشه بين المللی بر سر برنامه های هسته ای ايران شده، طرح دولت آقای خاتمی را با جديت لازم پی گيری نکند يا به سبب تفاوت نگرش های فرهنگی، طرح گسترش موزه ملی را در اولويت کاری قرار ندهد.

در اين حال، خوش بينی های نيز نسبت به اجرای طرح ديده می شود که مهمترين نشانه آن گسترش فضای موزه ای در ميدان مشق در سال های اخير است. اين گسترش که پيش از تصميم دولت سابق صورت پذيرفته، شامل ايجاد موزه پست و مخابرات در ضلع جنوبی ميدان مشق و در ساختمان قديم پست توسط وزارت ارتباطات وفناوری اطلاعات؛ موزه تاريخ اطلاعات کشور در محل زندان کميته مشترک ضد خرابکاری توسط وزارت اطلاعات و انتقال موزه ملک به ساختمان جديدی درکنار گنجينه دوران اسلامی است.

از آن جايی که پيش تر موزه هايی چون موزه سکه بانک سپه و نمايشگاه آثار استاد علی اکبر صنعتی در ميدان مشق برپا بوده اند، اکنون ۷/۱۲ درصد مساحت اين ميدان کاربری موزه ای و فرهنگی دارد.

براين مبنا مديران موزه ملی ايران به يک مجتمع موزه ای بزرگ می انديشند که می تواند توسط سازمانهای مختلف اداره شود، اما راهبری آن با هيات امنايی مشترک خواهد بود. فضای نمايشی اين مجتمع بزرگ در برآوردهای ابتدايی افزون بر ۴۱ هزار متر مربع پيش بينی می شود که با فضاهای اداری، خدماتی و تأسيساتی متعدد پشتيبانی خواهد شد.

مسؤولان ايرانی اميدوارند که با اين کار نام موزه ملی ايران بر صدر نام موزه های قاره آسيا بنشيند و در کنار موزه هايی چون موزه بريتانيا، لوور، آرميتاژ و موزه هنر متروپوليتن در شمار بزرگ ترين موزه های جهان جای گيرد.

 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران