http://www.bbcpersian.com

11:55 گرينويچ - سه شنبه 09 مه 2006

جاناتان مارکوس
گزارشگر امور ديپلماتيک در سرويس جهانی بی بی سی

مجادله ديپلماتيک در مورد برنامه اتمی ايران به کجا رسيده است؟

به دنبال ارسال نامه ای از سوی محمود احمدی نژاد، رييس جمهور ايران، به رييس جمهور آمريکا برای حل مناقشه هسته ای کنونی و رد آن از سوی مقامات آمريکا و همچنين عدم توافق پنج عضو دائم شورای امنيت سازمان ملل متحد بر سر قطعنامه ای عليه برنامه اتمی ايران، سمت و سوق اين مجادلات ديپلماتيک بار ديگر مورد بررسی قرار می گيرد.

ظاهرا يک قدم پيشروی در اين وضعيت همواره با دو قدم رفتن به عقب، بی نتيجه می ماند.

در نامه رييس جمهور ايران به همتای آمريکائی اش، بارقه ای کوچک، اما وسوسه انگيز از يک فرصت ديپلماتيک پيشنهاد شده است.

آيا اين نامه می توانست فتح بابی باشد در روندی که نهايتا به گفتگوهای مستقيم و جامع ميان ايران و آمريکا منجر می شد؟ ظاهرا نه.

بخش های کوچک از نامه هيجده صفحه ای آقای احمدی نژاد که از سوی آمريکايی ها منتشر شده حاکی از آن است که وی سياست آمريکا را به طور همه جانبه محکوم کرده است. مقامات آمريکايی اين نامه را کلا رد کرده اند.

در همين حال، گفتگوهای اخير ميان پنج عضو دائم شورای امنيت در نيويورک هم نشان داد که شکاف ميان آمريکايی ها و اروپايی ها از يک سو و چين و روسيه از سوی ديگر همچنان به قوت خود باقی است.

با اين اوصاف گام بعدی چه خواهد بود؟

هدف اعضای دائم شورای امنيت اين خواهد بود که بر روی اين توافق اساسی که ايران فعاليت های غنی سازی هسته ای خود را متوقف کند، کار کنند.

اروپايی ها و آمريکايی ها نيز به تلاش خود برای صدور قطعنامه ای عليه ايران ادامه خواهند با اين اميد که خواهند توانست چين و روسيه را لااقل متقاعد کنند که رای ممتنع و نه رای مخالف (وتو) بدهند و به اين ترتيب اجازه دهند که اين قطعنامه تصويب شود.

اما با توجه به گفتگوهای روز گذشته (8 مه) متقاعد کردن چين و روسيه کار دشواری خواهد بود. در عين حال، قمار ادامه اين روند نيز خطرناک تر می شود. اگر توافقی در شورای امنيت به دست نيايد، سند ايران می تواند روابط چين و روسيه با آمريکا را مسموم کند.

شکی نيست که وخيم تر شدن روابط ميان آمريکا و روسيه، معضلی رو به گسترش است.

سياست های انرژی و نگرانی های گسترده تر ژئواستراتژيک، جرقه ای بوده است تا حملات لفظی عليه دولت ولاديمير پوتين، رييس جمهور روسيه، بيشتر شود. اظهارات اخير ديک چنی، معاون رييس جمهور آمريکا، از جمله اين لفاظی ها بوده و اين در حالی است که آمريکا بيش از هر زمان ديگر به کمک ديپلماتيک روسيه نياز دارد.