BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 14:21 گرينويچ - دوشنبه 05 مه 2008 - 16 اردیبهشت 1387
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد   صفحه بدون عکس
واژگونی پیچیدگی سیاست ایران در عراق
 

 
 
شیعیان در شهرک صدر
جنبش صدر اعزام هیئت پارلمانی عراقی به تهران را محکوم کرده است
پس از آن که یک هیات بلندپایه عراقی از حمایت ایران از مقابله دولت نوری مالکی نخست وزیر عراق با گروه های شبه نظامی در این کشور خبر داد، سخنگوی وزارت خارجه ایران هرگونه مذاکره با آمریکا را در شرایطی که بمباران شهرک صدر بغداد ادامه دارد بی معنا دانست.

خالد العطیه معاون رئیس مجلس عراق که در راس یک هیات پنج نفره به ایران سفر کرده بود، روز شنبه و پس از بازگشت از تهران اعلام کرد که هیات عراقی شاهد موضع مثبتی از سوی ایران در مورد تلاش دولت عراق برای گسترش حاکمیت خود بر سراسر این کشور و مبارزه با بی قانونی بوده است.

پیش از این نیز ایران موافقت خود را با برنامه دولت عراق برای استقرار نظم و ثبات در سراسر این کشور اعلام کرده بود، اما در همان حال با ادامه محاصره شهرک صدر بغداد و بمباران این منطقه مخالفت کرده بود.

شهرک صدر بغداد که یک محله فقیرنشین با اکثریت شیعه در حومه پایتخت عراق است، پایگاه اصلی ارتش مهدی، گروه شبه نظامی تحت رهبری مقتدی صدر، به شمار می رود.

شهرک صدر در واقع از کنترل دولت عراق خارج است و نیروهای ارتش مهدی آن را اداره می کنند. به همین علت دولت آقای مالکی برای اجرای برنامه خلع سلاح گروه های شبه نظامی و بسط حاکمیت خود در پایتخت، عملیات نظامی به نسبت گسترده ای را علیه شبه نظامیان مستقر در این منطقه آغاز کرده است.

در این میان نیروهای آمریکایی مستقر در عراق نقش اصلی را برای مقابله با ارتش مهدی در شهرک صدر به عهده گرفته اند. طی هفته های اخیر جنگنده های آمریکایی چندین بار اهدافی را در شهرک صدر مورد حمله قرار داده اند که به کشته و زخمی شدن صدها تن منجر شده است. گفته می شود شماری غیرنظامی از جمله زن و کودک نیز در شمار قربانیان بوده اند.

با این حال دولت آقای مالکی خواستار ادامه حمله به شهرک صدر تا تسلیم شدن کامل شبه نظامیان ارتش مهدی و پذیرش خلع سلاح از سوی آنان است. دولت آقای مالکی در عین حال انتظار دارد که دولت ایران از مبارزه آن علیه ارتش مهدی حمایت کند.

 شهرک صدر در واقع از کنترل دولت عراق خارج است و نیروهای ارتش مهدی آن را اداره می کنند. به همین علت دولت آقای مالکی برای بسط حاکمیت خود در پایتخت، عملیات نظامی به نسبت گسترده ای را در این منطقه آغاز کرده است.
 

ظاهرا در جریان مذاکرات هیات پنج نفره عراقی در تهران، علاوه بر بررسی ادعای مقام های نظامی آمریکا مبنی بر ارسال سلاح از سوی ایران به نیروهای ارتش مهدی و آموزش آنها در خاک ایران، موضوع حمایت ایران از خلع سلاح ارتش مهدی نیز مورد مذاکره قرار گرفته است.

به گفته هیات عراقی، ایران اتهام آمریکا مبنی بر آموزش و مسلح کردن شبه نظامیان عراقی را رد کرده و در همان حال از برنامه دولت آقای مالکی برای مبارزه با بی قانونی در عراق حمایت کرده است.

علی الدباغ سخنگوی دولت عراق روز یکشنبه در جریان یک کنفرانس مطبوعاتی در بغداد اعلام کرد که عراق "اسناد محکمی" در باره این که سلاح های شورشیان ساخت ایران است، در دست ندارد. وی تاکید کرد که عراق خواهان آغاز درگیری با ایران نیست و نمی خواهد در مورد کمک ایران به شورشیان به اطلاعات ارائه شده از سوی آمریکائی ها و رسانه ها متکی باشد بلکه می خواهد خود در این باره اطلاعاتی به دست آورد.

آقای دباغ در همین رابطه به تشکیل یک هیات تحقیق بلندپایه از سوی آقای مالکی برای بررسی ادعاهای مربوط به حمایت ایران از گروه های شورشی در عراق اشاره کرد.

با این حال آقای دباغ روز دوشنبه در یک کنفرانس مطبوعاتی فوق‌العاده اظهارات روز یکشنبه خود را تکذیب و تاکید کرد که سخنان وی مبنی بر عدم وجود اسناد محکم درباره کمک ایران به شبه نظامیان عراق بد ترجمه شده است.

از رفتار آقای دباغ چنین استنباط می شود که دولت عراق از یک سو علاقمند است از اتهام هایی که آمریکا علیه ایران مطرح می کند و شماری از مقام های رسمی عراقی نیز آن را تکرار می کنند عبور کند و چندان به گذشته نپردازد، اما از سوی دیگر خواهان تعریف جدیدی از رابطه خود با ایران در آینده است.

به نظر می رسد دولت شیعه عراق از اتهام هایی که برخی محافل سیاسی در خاورمیانه علیه آن مطرح می کنند و آن را "آلت دست" دولت ایران می نامند خسته شده است و می خواهد بدون به خطر انداختن روابط عادی خود با ایران به این مساله پایان دهد.

 به نظر می رسد دولت عراق از اتهام هایی که برخی علیه آن مطرح می کنند و آن را "آلت دست" دولت ایران می نامند خسته شده است و می خواهد بدون به خطر انداختن روابط عادی خود با ایران به این مساله پایان دهد.
 

از همین رو از چندی پیش دولت عراق از ایران خواسته است که تمام روابط خود با آن کشور را از طریق کانال های دولتی دنبال کند و رابطه مستقیمی با گروه های شیعه برقرار نکند.

در همین ارتباط دولت آقای مالکی در پی کسب حمایت جمهوری اسلامی ایران از خلع سلاح ارتش مهدی است.

ایران تاکنون حمایت صریحی از خلع سلاح ارتش مهدی به عمل نیاورده و مواضع خود را در این باره با عبارات کلی بیان کرده است.

از همین رو درخواست ایران برای پایان دادن به عملیات نظامی علیه شهرک صدر به عنوان پیش شرط گفتگو با آمریکا بر سر امنیت عراق، ممکن است از سوی دولت عراق نوعی مخالفت با برنامه این دولت برای خلع سلاح ارتش مهدی محسوب شود. موضوعی که به نوبه خود می تواند به تنش احتمالی بین دو همسایه منجر شود.

البته ممکن است درخواست ایران برای توقف حملات علیه شهرک صدر به مخالفت با صدمه زدن به جمعیت غیرنظامی و توسل به زور برای خلع سلاح ارتش مهدی تعبیر شود.

در این صورت دولت عراق ممکن است خواستار کمک ایران به خلع سلاح ارتش مهدی از راه های مسالمت آمیز شود. اما آیا چنین راهی وجود دارد و اگر دارد تا چه اندازه در کنترل ایران است؟

واقعیت این است که ارتش مهدی ماهیتی پیچیده و کم و بیش ناشناخته و مرموز دارد و دقیقا روشن نیست که تابع چه رهبرانی است.

از همین رو میزان نفوذ ایران بر این گروه نیز نامشخص است و احتمالا رسانه ها درباره این نفوذ اغراق کرده اند.

آنچه در این میان روشن است این است که ارتش مهدی نمی خواهد به عنوان یک گروه تحت نفوذ ایران شناخته شود. از همین رو برخی از نزدیکان مقتدی صدر از سفر هیات پنج نفره عراقی به تهران برای جلب حمایت جمهوری اسلامی از خلع سلاح این گروه به شدت انتقاد کردند و آن را حرکتی در جهت نشان دادن نفوذ ایران بر این گروه دانستند.

نزدیکان آقای صدر ضمن رد نفوذ ایران بر خود، دولت عراق را به وابستگی به ایران متهم کردند و بخصوص اعضای هیات پنج نفره عراقی را دارای ریشه ایرانی دانستند.

بالا گرفتن این نوع بحث ها که نشان از علاقه گروه های مختلف شیعه در عراق برای بیشتر کردن فاصله خود با ایران است، مسلما خبر ناخوشایندی برای جمهوری اسلامی است و تعامل ایران با این گروه ها را وارد مرحله دشواری خواهد کرد.

به هر حال چنین به نظر می رسد که سیاست ایران در برابر عراق تا کنون پیچیدگی هایی داشته است، اما این پیچیدگی در شرایط کنونی صورتی واژگونه پیدا کرده و به جای آن که به سیاست ایران کمک کند، سبب دردسر آن شده است.

 
 
بمب گذاری در پاکستان گزارش
'تروریسم جهانی' در سال 2007
 
 
مقتدی صدر تهدید مقتدی صدر
افزایش تنش بین شیعیان و انتخاب ناگزیر ایران
 
 
پرچم های ایران، آمریکا و اتحادیه عرب آمریکا و جهان عرب
تلاش برای مقابله با نفوذ ایران در عراق
 
 
پرچم ایران و آمریکا ايران و آمريكا
عراق؛ صحنه تقابل یا همکاری؟
 
 
مطالب مرتبط
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد   صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران