BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 23:07 گرينويچ - سه شنبه 03 ژوئن 2008 - 14 خرداد 1387
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد   صفحه بدون عکس
تلاش برای جلوگیری از امضای معاهده امنیتی عراق و آمریکا
 
محمد مجید الشیخ سفیر عراق در عراق - عکس از خبرگزاری ایسنا
انتقادات سفیر عراق غیرمستقیما متوجه مقام های جمهوری اسلامی بود
با نزدیک شدن مهلتی که آمریکا و عراق برای به نتیجه رساندن گفتگوها بر سر یک معاهده امنیتی میان دو کشور - که ادامه حضور نیروهای آمریکایی در عراق را قانونی می کند - تعیین کرده اند، جمهوری اسلامی مبارزه شدیدی را در مخالفت با این گفتگوها به راه انداخته است.

هدف اصلی این عملیات فشار برای سیاستمداران عراقی جهت خودداری از امضای موافقتنامه امنیتی با آمریکاست.

اما این مبارزه که در رسانه های دولتی نیز انعکاس یافته روز دوشنبه واکنش تند سفیر عراق در تهران را به دنبال داشت.

محمد مجید الشیخ در کنفرانسی خبری رسانه های ایران را به خاطر "ارائه تصویری نادرست" از گفتگوهای عراق با آمریکا مورد انتقاد قرار داد و آنها را متهم به دروغگویی کرد.

اما تردیدی نیست که انتقادات وی همچنین متوجه مقام های جمهوری اسلامی بود که هر سیاستمداری را که این معاهده را امضا کند "خائن" خوانده اند.

خبر تفاهم آمریکا و عراق برای آغاز گفتگو جهت رسیدن به یک پیمان بلندمدت از جمله در زمینه وضعیت نیروهای خارجی، در ماه نوامبر اعلام شد و مذاکرات آن هم اکنون در جریان است.

در یک ماه اخیر مقام های ایرانی بیانیه های انتقادآمیز متعددی در ارتباط با این مذاکرات منتشر کرده اند.

علی اکبر ولایتی مشاور امور بین الملل رهبر جمهوری اسلامی این هفته در قم گفت: "آمریکایی ها قراردادی را به دولت عراق پیشنهاد کرده اند که اگر امضا شود، شرایط اسفباری بر منطقه و کشور عراق حاکم خواهد شد."

احمد خاتمی خطیب جمعه تهران از این نیز پیشتر رفت و امضاکنندگان چنین قراردادی را "خائن" خواند.

وی روز 23 مه گفت: "آمریکا در پی امضاء توافقنامه ای در عراق است که موجب ذلت ابدی عراق است و برخی علما و دانشگاهیان مقابل این توطئه ها ایستاده اند."

وی افزود: "این قرارداد یعنی بردگی ابدی یک ملت. یعنی اسارت بدتر از حکومت صدام و من گمان نمی کنم هیچ آزاده ای در عراق باشد که این قرارداد را امضا کند و من همچنین اعلام می کنم که هر دستی که این قرارداد خائنانه را امضا کند، ملت ایران او را خائن به اسلام، تشیع و عراق می داند."

علی لاریجانی رئیس جدید مجلس شورای اسلامی نیز هفته پیش در دیدار با معاون رئیس جمهور عراق ابراز نگرانی کرد که این توافق به "سیادت ملی عراق لطمه بزند".

گفتگوهای آمریکا و عراق

اما موضوع اصلی این گفتگوها که با چنین واکنشی در ایران مواجه شده چیست؟

براساس یک قطعنامه سازمان ملل که موقعیت نیروهای خارجی در عراق را تعریف می کند، مهلت حضور قانونی نیروهای آمریکایی در عراق تا پایان سال جاری یعنی 31 دسامبر منقضی می شود.

احمدی خاتمی
 آمریکا در پی امضاء توافقنامه ای در عراق است که موجب ذلت ابدی عراق است و برخی علما و دانشگاهیان مقابل این توطئه ها ایستاده اند
 
احمد خاتمی

واشنگتن اکنون به سنت معاهده های مشابهی که با کشورهایی چون آلمان، ژاپن و کره جنوبی دارد، درحال انجام مذاکرات با عراق بر سر "موافقتنامه وضعیت نیروها" است تا پس از 31 دسامبر اجازه حضور نظامی در عراق را از دست ندهد.

البته به گفته مقام های عراقی این گفتگوها طیف وسیعی از دیگر مسائل شامل امور اقتصادی و سیاسی را نیز در بر می گیرد.

اما ظاهرا بخش مربوط به وضعیت نیروهای آمریکایی است که بیش از هر چیز حساسیت مقام های ایرانی را - که نمی خواهند یکی از بزرگترین دشمنان آنها در آنسوی مرزهای ایران پایگاه نظامی داشته باشد - برانگیخته است.

ژنرال داگلاس لوت هماهنگ کننده امور عراق در دولت آمریکا در ماه نوامبر هنگام اعلام تفاهم نوری مالکی نخست وزیر عراق و جورج بوش رئیس جمهور آمریکا برای انجام رسمی این گفتگوها، پیش بینی کرده بود که این مذاکرات به تعهد آمریکا به ثبات نه فقط عراق بلکه کل منطقه خلیج فارس منجر خواهد شد.

یکی از شعارهای مکرر دولت بوش که عمدتا با هدف مقابله با آنچه واشنگتن "شیطنت" ایران در خاورمیانه می داند مطرح می شود، اطمینان دادن به متحدان عرب آن نسبت به ادامه حضور در منطقه بوده است.

گفتگوهای آمریکا و عراق در ماه مارس میان دو کشور آغاز شده و بنابه گزارش ها قرار است تا پایان ماه ژوئیه معاهده ای میان دو کشور امضا شود.

هرچند جزئیات مفاد موافقتنامه فاش نشده اما در تفاهم اولیه به تعهد آمریکا به حمایت از عراق در "دفاع از نظام دموکراتیک این کشور علیه تهدیدهای داخلی و خارجی" اشاره شده است.

آمریکا می گوید ایران شبه نظامیان تندرو شیعه عراق را آموزش داده و سلاح در اختیار آنها قرار می دهد؛ سلاح هایی که به گفته ارتش آمریکا تاکنون به قتل چند صد سرباز آمریکایی منجر شده است.

ایران این اتهام را رد می کند اما مقام های دولت عراق از جمله نوری مالکی نیز نگرانی های خود را در این زمینه ابراز کرده اند.

علی اکبر ولایتی
 آمریکایی ها قراردادی را به دولت عراق پیشنهاد کرده اند که اگر امضا شود، شرایط اسفباری بر منطقه و کشور عراق حاکم خواهد شد
 
علی اکبر ولایتی

علیرغم عدم افشای جزئیات گفتگوهای عراق و آمریکا، مقام های ایرانی در انتقادات خود آنچه را برخی از مفاد این موافقتنامه بالقوه می دانند ذکر کرده اند.

به گزارش وبسایت "آفتاب یزد" علی اکبر ولایتی گفت: "این قرارداد شامل 12 بند است؛ از جمله اینکه آمریکا بدون محدودیت زمانی و مکانی می تواند در عراق بماند، در این کشور عملیات نظامی انجام دهد و نیروهای کشورهای عضو ائتلاف از جمله انگلیس می توانند هر مظنونی را در خاک عراق دستگیر کنند."

وی افزود: "براساس این قرار داد .... عراقی ها حق محاکمه سربازان آمریکایی را ندارند و آمریکا حق خواهد داشت برای حمله به کشورهای دیگر از خاک عراق استفاده نماید."

احمد خاتمی نیز دو هفته قبل در خطبه های نماز جمعه تهران به "حق نیروهای آمریکایی برای انجام حملات نظامی علیه هر کشوری که تهدیدی برای عراق بدانند" اشاره کرده بود.

سفیر عراق در تهران روز دوشنبه خواستار عدم گمانه زنی در مورد موافقتنامه ای که هنوز بر سر جزئیات آن با آمریکا توافق نشده شد.

بحث های داخلی

همزمان شکاف هایی میان دو طرف مذاکره - عراق و آمریکا - ظاهر شده است.

دولت عراق روز سه شنبه گفت بینشی که در مورد موافقتنامه بلندمدت امنیتی دارد با برداشت آمریکا از آن فرق می کند.

علی دباغ سخنگوی دولت عراق در سخنانی که خبرگزاری فرانسه نقل کرد گفت که مذاکره کنندگان عراقی تلاش دارند اطمینان حاصل کنند که حاکمیت ملی و حقوق ملت تضمین شود.

 دولت عراق دولتی نیست که سرنوشت ملت برایش مهم نباشد. حکومت امروز عراق از ملت برخواسته و نظام سیاسی آن از صندوق های رای بیرون آمده است. این توافقنامه قطعا با نظر و توافق اعضای پارلمان عراق امضا خواهد شد
 
سفیر عراق در تهران

برخی اعضای پارلمان عراق روز 28 مه نسبت به اینکه دولت مالکی آنها را در جریان مذاکرات با آمریکا قرار نمی دهد ابراز سرخوردگی کرده بودند.

عبدالخالق زنگنه از بلوک ائتلاف کردها در پارلمان که 53 کرسی از 275 کرسی را در اختیار دارد گفته بود: "به هیچ وجه امکان ندارد که دولت عراق بتواند بدون رضایت پارلمان عراق چنین موافقتنامه ای را امضا کند."

اما وی افزود که در پارلمان اشتراک نظر هست که چنین معاهده ای با آمریکا "برای به نظم در آوردن روابط آینده میان دو کشور" ضروری است اما به شکلی که "منافع دو طرف را تامین کند."

مخالفت های دیگری نیز با این موافقتنامه صورت گرفته است. مقتدی صدر روحانی تندرو شیعه به آن حمله کرده که در پی آن هزاران تن از هواداران آقای صدر روز جمعه دست به تظاهرات زدند.

عامل مهمی که می تواند نقش عمده ای در سرنوشت چنین توافقی بازی کند موضعگیری آیت الله علی سیستانی بلندپایه ترین مرجع شیعیان عراق خواهد بود که ظاهرا تاکنون در این باره سکوت اختیار کرده است.

هرچند تلویزیون ماهواره ای "پرس تی وی" متعلق به جمهوری اسلامی اخیرا در گزارشی ادعا کرد که آیت الله سیستانی با این قرارداد مخالفت کرده است اما سفیر عراق در تهران این گزارش را کاملا کذب خواند.

علیرغم تلاش محمد مجید الشیخ برای پاسخ دادن به انتقادهای ایران نسبت به گفتگوها با آمریکا بعید است ایران ناگهان به این عملیات پایان دهد.

ولی تلاش های عراق برای راضی کردن جمهوری اسلامی نیز ادامه خواهد یافت.

به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران، ایسنا، آقای الشیخ روز دوشنبه گفت: "ما درک می کنیم دوستان ایرانی ترس و نگرانی هایی نسبت به این توافقنامه دارند که در این خصوص نخست وزیر مسائل مربوط به توافقنامه را تشریح خواهند کرد."

وی به سفر نوری مالکی در هفته آتی به تهران اشاره داشت.

 
 
محمد مجید شیخ ایران و عراق
انتقاد شدید سفیر عراق از رسانه های ایران
 
 
پوستر رهبران جمهوری اسلامی در تهران از دیگر رسانه ها
اکونومیست: شفافیت و ابهام در سیاست ایران
 
 
پرچم های ایران عراق آمریکا امنیت در عراق
چگونه ایران اوضاع عراق را هدایت می کند
 
 
پرچمهای ایران، عراق و آمریکا از دیگر رسانه ها
اکونومیست: ایران و آمریکا در عراق
 
 
شیعیان در شهرک صدر تحلیل
واژگونی پیچیدگی سیاست ایران در عراق
 
 
مطالب مرتبط
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد   صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران