http://www.bbcpersian.com

12:49 گرينويچ - جمعه 14 اکتبر 2005

پل رينولدز
خبرنگار بی بی سی

پيچی تازه در جاده مردم سالاری عراق

زمانی انتظار می رفت همه پرسی قانون اساسی عراق که قرار است شنبه ۱۵ اکتبر برگزار شود، واپسين گام پيش از برگزاری انتخابات کاملی باشد که سرآغاز ظهور اين کشور به عنوان يک مردم سالاری باثبات و نماينده رای مردم تلقی می شود.

اکنون اين همه پرسی، پيچی ديگر در جاده طولانی و دشواری است که خوش بينان کماکان اميدوارند به موفقيت انجامد، ولی بدبينان می گويند همين حالا تاوان سنگينی برای آن پرداخت شده و شايد به بيراهه منتهی شود.

حتی اگر اين منشور تصويب شود، کار زيادی روی دست مقامات عراقی باقی خواهد ماند.

سنی های اقليت که سرچشمه اصلی شورشها هستند، گمان می کنند از ساختار فدرالی که اين قانون اساسی برپا می کند، کنار گذاشته شده اند و بايد نازشان را برای انتخابات دسامبر کشيد.

اما هيچ کسی نمی تواند دل جنگجويانی را به دست آورد که در جنگشان عليه نيروهای خارجی و دولت کنونی عراق و نيز شيعيان که آنها را مرتد می دانند، منبع بی پايانی از بمبگذاران انتحاری دارند.

'جبهه محوری'

در حالی که هرج و مرج تمام عراق را در چنبره خود می فشارد، ميزان رجزخوانی که اکنون در عراق به گوش می رسد، نشان می دهد اوضاع چقدر دشوار شده است.

هم جورج بوش، رييس جمهور آمريکا و هم ايمن الظواهری، مرد شماره دو القاعده، اخيرا عراق را به يک آوردگاه بزرگ ايدئولوژيک بدل کرده اند.

آقای بوش بجای کلمات بی تکلفی که اميدوار بود در اين برهه بيان کند، عراق را پيکارگاه بين المللی خير و شر ترسيم کرده است. منتقدانش وی را متهم می کنند که می خواهد اهمال کاری خود را عملی شريف جلوه دهد. اما رييس جمهور آمريکا از اين که افق ديد آمريکايی ها را از ديدن تلفات روزمره جنگ بالاتر ببرد، ابايی ندارد.

وی در نطقی مهم در ششم اکتبر، عراق را در خط مقدم پيکاری جهانی قرار داد.

آقای بوش گفت: "در اين سده نو، آزادی دگربار آماج يورش دشمنانی قرار گرفته است که کمر همت به برچيدن سلسله پيشرفت مردم سالاری بسته اند. ما بار ديگر به هجمه جهانی دهشت آفرينی با نبرد جهانی آزاديخواهی پاسخ می دهيم و بار ديگر پيروزی آزادی را شاهد خواهيم بود."

رييس جمهور آمريکا اظهار کرد: "بن لادن اعلام کرده که تمام جهانيان اين جنگ و دو هماوردش را نظاره می کنند. فرجام اين نبرد پيروزی و شوکت است يا فلاکت و حقارت. تروريستها عراق را جبهه محوری جنگشان عليه بشريت می پندارند و ما بايد عراق را جبهه محوری نبردمان با تروريسم بدانيم."

آوردگاه

يقينا القاعده نيز عراق را آوردگاه می پندارد. اين سازمان صراحتا اعلام کرده که قصد دارد در اين کشور و عاقبت در تمام جهان اسلام، به تقليد از خلفايی که از قرن هشتم تا سيزدهم در بغداد حکومت می کردند ولی به دست مغولها سرنگون شدند، حکومتی اسلامی براه اندازد.

پيش از وقوع چنان اتفاقی، چه بسا عراق تجزيه شده باشد. نه شيعيان جنوب نشين و نه کردهای شمال نشين علاقه ای به چنان حکومتی ندارند.

گواه اين تفکر احتمالی القاعده بعد از انتشار سندی به دست آمد که آمريکايی ها می گويند نامه ايمن الظواهری به ابو مصعب الزرقاوی، سرکرده القاعده در عراق بوده است.

از ظواهری نقل قول شده است که القاعده نقشه ای چهار مرحله ای در سر می پروراند: بيرون راندن آمريکايی ها از عراق، استقرار حکومتی اسلامی در آنجا، گستراندن دامنه جهاد به کشورهای سکولار فراسوی عراق و سپس "درگيری با اسراييل".

اصالت مشکوک

اين سند اين گونه آغاز می شود: "ابتدا مايلم فضلی را که پروردگار در ميدان نبرد در قلب جهان اسلام بر شما ارزانی داشته، تبريک بگويم، سرزمينی که پيشتر عرصه نبردهای بزرگ تاريخ اسلام بود و اکنون ميدان عظيم ترين نبرد اسلام در اين عصر است."

اين نامه می افزايد: "در مورد نبردهايی که در اقصی نقاط جهان اسلام نظير چچن، افغانستان، کشمير و بوسنی جاری است، بايد گفت که آنها صرفا طليعه و مقدمه نبردهای بزرگی است که در قلب دنيای اسلام آغاز شده است."

وب سايتهايی که معمولا القاعده در عراق بکار می گيرد، اصالت اين نامه را رد کرده اند. بنابراين اين نامه در اين مقطع اسرارآميز است.

هر دو طرف دوره بعدی منتهی به انتخابات دسامبر را حياتی می دانند، هر چند مساله در اين چارچوب زمانی يکسره نخواهد شد و از آن فراتر خواهد رفت.

شايد فکر کنيد که اين لفاظی های پر طمطراق، دلمشغولی عراقی های کوچه و بازار نيست، ولی همين لفاظی ها نشان می دهد چه نيروهايی در عراق دخيل اند و آمريکايی ها و متحدانش و نيز اسلامگرايان چقدر به اين نبرد متعهد هستند.