BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 18:42 گرينويچ - پنج شنبه 13 آوريل 2006
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
بمبگذاری ها عراق را به لبه پرتگاه کشانده است
 

 
 
.
بسیاری از مردم عراق در معرض خشونت های روزمره قرار دارند
آيا عراق درگير جنگ داخلی شده است؟ در حالی که کشتار فرقه ای در عراق ادامه می يابد، به ندرت پيش می آيد که روزی سپری شود، بدون آنکه کسی هيزمی به آتش اين مباحث نيندازد.

شاهزاده سعود الفيصل، وزير امور خارجه عربستان سعودی و حسنی مبارک، رييس جمهوری مصر جزو اشخاصی هستند که در خارج از عراق اعلام کرده اند که جنگ داخلی در اين کشور آغاز شده و يا قريب الوقوع است.

اما در داخل، معاون وزير کشور عراق گفته است که جنگ داخلی از يک سال پيش آغاز شده است. اياد علاوی، نخست وزير سابق عراق نيز اظهارات نگران کننده مشابهی مطرح کرده است.

بيشتر شخصيت های سياسی عراق از جمله وزير کشور چنين اظهاراتی را رد کرده اند.

اما برخی می گويند که پس از چهار ماه که از انتخابات می گذرد، سياستمداران عراقی با تاخير خود در تشکيل دولت، مسئول بخشی از وخامت اوضاع هستند.

اما اکنون يکی از تحليلگران با نفوذ که ناظر اوضاع عراق است می گويد که جنگ داخلی در واقع تعريفی دقيق از وقايع جاری در اين کشور است.

دکتر توبی داج، تحليلگر کهنه کار اوضاع عراق در کالج کويين مری در دانشگاه لندن می گويد: "عراق عملا درگير يک جنگ داخلی است."

تنش های بغداد

آيا امکان ارائه تعريفی از جنگ داخلی وجود دارد؟

حمله به مسجد برثه در بغداد موجب خشم شیعیان شد

دلايل مختلفی وجود دارد که نشان می دهد چرا بسياری از مردم می گويند عراق هنوز به آن مرحله نرسيده است.

با وجود افزايش قتل های فرقه ای پس از بمبگذاری در مسجد عسکری در سامره که در اواخر فوريه گذشته رخ داد، اين افراد می گويند که خشونت ها هنوز وارد يک کشمکش تمام عيار بين گروه های شيعه و سنی نشده است.

از زمان حملات انتحاری سه گانه به يکی از مساجد اصلی شيعيان در بغداد که جمعه گذشته رخ داد و طی آن حداقل ۹۰ نمازگزار کشته شدند، تغيير محسوسی در نوع درگيری های شيعيان و سنی ها رخ نداده است.

اين در حالی است که بسياری از آن نگران بودند که اين حادثه جرقه نهايی يک جنگ تمام عيار بين شيعيان و سنی ها باشد.

بر اساس آمارهايی که ارتش آمريکا منتشر کرده است، در ۱۲ استان از ۱۸ استان عراق ميزان خشونت ها و حملات چندان بالا نيست.

از سوی ديگر، اين اعتقاد غالب وجود دارد که ساختار جامعه عراق به گونه ای است که مانع از آن می شود که کشمکش های کنونی به يک جنگ داخلی همه جانبه تبديل شود.

عراق جامعه ای است که در آن سنت طولانی ازدواج بين شيعيان و سنی ها و نيز قبايل مختلف وجود دارد.

در اوايل دهه ۱۹۹۰ هنگامی که نيروهای شوروی سابق از افغانستان عقب نشينی کردند، اين کشور درگير جنگی داخلی شد که طی آن ۵۰ هزار نفر کشته شدند.

تقريبا همه اين درگيری ها در کابل پايتخت افغانستان رخ داد.

خطر يک کشمکش فرقه ای تمام عيار در بغداد، که ميزبان گروه های مختلف مذهبی است، از همه جا بيشتر است و اگر پايتخت عراق وارد اين درگيری ها شود، ساير مناطق اين کشور نيز ناگزير تحت تاثير اين وقايع قرار می گيرند.

هراس

اما تاثير درگيری های فرقه ای در سراسر کشور احساس می شود. تعداد فزاينده ای از شيعيان و سنی ها که در محله های مختلف بغداد در اقليت بودند از خانه های خود می گريزند.

بر اساس آمارهايی که وزارت مهاجرت عراق منتشر کرده است از هنگام بمبگذاری در مسجد سامره تاکنون ۱۱ هزار خانوار عراقی از خانه های خود گريخته اند.

 من تا سه ماه پيش هرگزفکر نمی کردم که آيا همسايگانم شيعه هستند و يا سنی. اما پس از سامره همه چيز تغيير کرد
 
یک شیعه ساکن بغداد

بيشتر اين افراد با بستگان و دوستان خود فرار می کنند و به مناطقی می روند که در آنجا بيشتر احساس امنيت می کنند، اما بسياری نيز به اردوگاه های تحت نظارت هلال احمر می روند.

برخی از اين افراد پس از آنکه مستقيما تهديد شدند و يا بستگان آنها کشته شدند خانه و کاشانه خود را ترک کرده اند.

يکی از شيعيان ساکن بغداد که تصميم گرفته است با بستگان خود به يکی از محله های ديگر بغداد نقل مکان کند، گفت: "من تا سه ماه پيش هرگزفکر نمی کردم که آيا همسايگانم شيعه هستند و يا سنی. اما پس از سامره همه چيز تغيير کرد."

"زيرساختار جنگ داخلی"

توبی داج می گويد که جابه جايی مردم يکی از دلايلی است که موجب تغيير ديدگاه او درباره اوضاع عراق شد.

بسیاری از شیعیان عراق خشمگین هستند

او به چهار مورد اشاره می کند که وی را به اين نتيجه رساند که عراق در حال ورود به جنگ داخلی است.

آقای داج می گويد که "فروپاشی اقتدار مرکزی" با افزايش قدرت پيکارجويان محلی درگير در خشونت های محلی همراه بوده است.

وی می افزايد آنچه که بخصوص نگران کننده است افزايش "انتقال جمعيت" و آوارگی ها طی هفته های اخير و نيز افزايش شواهد موجود مبنی بر جبهه گيری نهادهای دولتی از جمله پليس بر اساس تفاوت های فرقه ای آنها می باشد.

اين نگرانی وجود دارد که پيکارجويان شيعه به درون واحد های پليس که تحت کنترل وزارت کشور هستند نفوذ کرده و تحت پوشش نيروهای رسمی دولتی دست به قتل های فرقه ای زده باشند.

وزارت کشور عراق اين اتهام را قويا رده کرده است.

 درگيری های عراق به گونه فزاينده ای متاثر از تنش های فرقه ای و قومی است نه ناشی از جنبش ها و آمال ملی
 
انتونی کوردسمن از مرکز مطالعات راهبردی و بين المللی

اما آمريکايی ها اخيرا توجه بيشتری معطوف فعاليت های پيکارجويان کرده اند.

زلمی خليلزاد سفير آمريکا در بغداد در مصاحبه اخير خود با بی بی سی بدون آنکه نامی از گروهی ببرد پيکارجويان را "زيرساختار جنگ داخلی" خواند و گفت که بايد در زمان مناسب فعاليت اين گروه ها را غيرقانونی کرد.

برخی می گويند که مهم نيست چه نامی بر شرايط کنونی عراقی بگذاريم.

انتونی کوردسمن کارشناس با نفوذ عراق در مرکز مطالعات راهبردی و بين المللی در واشنگتن می گويد: "هيچ تفاوت روشن و معنی داری بين شورش و جنگ داخلی و يا بين تروريسم ملی و جنگ داخلی نيست."

اما او می گويد که ناآرامی های عراق به گونه ای افزايش يافته است که "خطر جنگ داخلی شديد و يا تمام عيار را افزايش می دهد."

وی می افزايد: "درگيری های عراق به گونه فزاينده ای متاثر از تنش های فرقه ای و قومی است نه ناشی از جنبش ها و آمال ملی."

توبی داج می گويد نگرانی اصلی اين است که همين که گام های اساسی يک جنگ داخلی برداشته شد، ديگر بسيار دشوار است که بتوان اوضاع را به عقب برگرداند.

وی می گويد تنها يک حکومت است که توانايی چنين کاری را دارد، اما هيچ نشانه ای دال بر تشکيل يک حکومت در عراق به چشم نمی خورد.

 
 
.گزارش تصويری
زندگی در عراق
 
 
.گزارش تصويری
زندگی در عراق - 2
 
 
حرم عسکریمحل عبادت يا ميدان نبرد؟
مساجد عراق؛ آيينه تمام نمای يک کشور
 
 
عراقصفحه ويژه
زندگی در عراق؛ سه سا ل پس از صدام
 
 
.سه سال پس از صدام
يک روز زندگی در عراق
 
 
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران