BBCPersian.com
  •    راهنما
تاجيکستان
پشتو
عربی
آذری
روسی
اردو
 
به روز شده: 15:48 گرينويچ - سه شنبه 25 آوريل 2006
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
نگاهی دوباره به سانحه اتمی چرنوبيل
 

 
 
بر روی چهارمين رآکتور چرنوبيل يک تابوت سنگی ساخته شد
حادثه راکتور چرنوبيل در آوريل ۱۹۸۶ بزرگترين سانحه هسته ای دنيا است که در آن زمان به دليل وقوع در پشت "پرده آهنين" و پنهان کاری مقامات شوروی سابق موجب نگرانی های بسياری در دنيا شد.

ساعت ۱:۲۳ بامداد روز شنبه ۲۶ آوريل، انفجاری در يکی از ۴ راکتور مجتمع هسته ای چرنوبيل، واقع در ۱۱۰ کيلومتری شمال کيف پايتخت اوکراين، روی داد.

دو روز پس از آن حادثه، ذرات راديواکتيو حتی در سوئد هم کشف شد، ولی مقامات شوروی سابق تمام روز از قبول اينکه يک حادثه غير عادی اتمی در آن کشور اتفاق افتاده خودداری کردند.

سرانجام در ساعت ۹ شب، پس از آنکه ديپلماتهای سوئدی گفتند که درصدد "اعلام خطر رسمی" به مقامات آژانس بين المللی انرژی اتمی هستند، مسکو يک بيانيه رسمی پنج خطی به قرار زير صادر کرد:

"حادثه ای در مجتمع هسته ای چرنوبيل اتفاق افتاده است. يکی از راکتورهای اتمی صدمه ديده است. اقدامات لازم برای از بين بردن اثرات حادثه انجام شده است. به قربانيان حادثه کمک شده است. يک کميسيون دولتی تعيين شده است."

ولی واقعيت اين بود که لغت "صدمه" وخامت سانحه اتمی که در آن هسته مرکزی راکتور ذوب شده بود، قسمت گرافيت آن در آتش می سوخت و ستون مواد راديواکتيو آن هزاران متر به آسمان می رفت، را به طور کامل توصف نمی کرد.

در جاهايی که دستگاهها ديگر کار نمی کردند از آدمها برای پاکسازی تکه های مواد راديواکتيواستفاده شد

بيانيه رسمی مقامات شوروی سابق تنها برای تعداد کمی از افراد در خارج این کشور قابل استناد بود. اين در حالی بود که مردم اين کشور که بيش از همه در معرض تشعشعات اتمی بودند چيزی در مورد حادثه نمی دانستند.

مراسم رژه ماه مه

دو هفته پس از وقوع حادثه تشعشعات هسته ای به مقدار زيادی فروکش کرد. تنها در آن زمان بود که يوگنی وليکوف، فيزيکدان اتمی و يکی از مقامات شوروی سابق به تشريح ابعاد حادثه پرداخت.

به گفته آقای وليکوف، "تا به حال احتمال وقوع واقعه ای فاجعه آميز وجود داشت. مقدار زيادی از سوخت هسته ای و گرافيت در راکتور در حالت افروختگی قرار داشت."

متاسفانه در شوروی سابق، اشخاصی که بيش از همه در معرض تشعشعات هسته ای قرار گرفته بودند کمتر از همه در مورد حادثه اطلاع داشتند.

تعداد افراد تخليه شده

• ۴۹۰۰۰ تن از پريفيات ۳۶ ساعت پس از وقوع حادثه تخليه شدند.
• تعداد افراد تخليه شده در سال ۱۹۸۶ از شعاع ۳۰ کيلومتری راکتور: ۱۱۶۰۰۰
• تعداد افراد تخليه شده در سالهای بعد: ۲۲۰۰۰۰
• تعداد افراد ساکن در مناطق آلوده شده در بلاروس، روسيه و اوکراين: ۵ تا ۸ ميليون نفر

به طور مثال، مردم در پريفيات، شهری که برای زندگی کارکنان چرنوبيل و خانواده هايشان در دو کيلومتری آن مجتمع ساخته شده بود، به زندگی عادی خود ادامه می دادند.

تلفات چرنوبيل
بيماری حاد ناشی از تشعشع اتمی در سال ۱۹۸۶: ۲۸ تن
بيماری حاد ناشی از تشعشع اتمی در سال های ديگر: ۱۹
افرادی که در زمان انفجار کشته شدند: ۲
مرگ در اثر سرطان گواتر در کودکان ( بر اساس گزارش سازمان ملل ۱۹۹۲-۲۰۰۲): ۱۵
پيش بينی مرگ در اثر سرطان: (سازمان ملل: ۴۰۰۰) (صلح سبز: ۹۳۰۰۰)

بسياری از مردم اين شهر روز شنبه از خانه هايشان بيرون رفتند تا از هوای گرم بهاری لذت ببرند. ۱۶ مراسم عروسی در آن روز برگزار شد.

شهر پريفيات تنها بعد از ۳۶ ساعت پس از وقوع حادثه تخليه شد و تخليه ساکنان روستاهای مجاور نيز هفته ها به طول انجاميد.

در کيف پايتخت اوکراين، مردم پنچ روز پس از حادثه، بدون اطلاع از اينکه در معرض تشعشات هسته ای هستند، "مراسم رژه ماه مه" را برگزار کردند.

پنهانکاری و اشتباه

پنهانکاری مقامات شوروی سابق در مورد سانحه چرنوبيل موجب زياده گويی و اشتباه در مطبوعات و رسانه های غربی شد.

برخی خبرگزاری های غربی در آن زمان تلفات چرنوبيل را حدود ۲۰۰۰ تن گزارش کردند.

آمريکا نيز که از طريق ماهواره های جاسوسی خود چرنوبيل را زير نظر داشت و تنها منبع مستقل اطلاعات در خارج از شوروی سابق به شمار می آمد هم نظر مشابهی داشت.

تلفات چرنوبيل

• بيماری حاد ناشی از تشعشع اتمی در سال ۱۹۸۶: ۲۸ تن
• بيماری حاد ناشی از تشعشع اتمی در سال های ديگر: ۱۹
• افرادی که در زمان انفجار کشته شدند: ۲
• مرگ در اثر سرطان گواتر در کودکان ( بر اساس گزارش سازمان ملل ۱۹۹۲-۲۰۰۲): ۱۵
• پيش بينی مرگ در اثر سرطان: (سازمان ملل: ۴۰۰۰) (صلح سبز: ۹۳۰۰۰)

روز ۲۹ آوريل يکی از مقامات پنتاگون، وزارت دفاع آمريکا، به شبکه تلويزيونی ان بی سی آمريکا گفت که به نظر می رسد رقم ۲۰۰۰ تن کشته درست باشد زيرا حدود ۴۰۰۰ تن در مجتمع کار می کردند.

مقامات آمريکايی و نيز شبکه تلويزيونی آمريکايی سی بی اس نيز روز بعد خبر دادند که راکتور ديگری در چرنوبيل در معرض خطر است.

ولی واقعيت اين بود که امدادگران در روز اول سانحه از گسترش آتش به راکتور سوم جلوگيری کرده بودند.

قهرمان واقعی

با اين همه، روز اول ماه مه ۱۹۸۶ تيم امدادگران در محل حادثه به شدت از احتمال افزایش سطح تشعشعات هسته ای در راکتور صدمه ديده نگران بودند.

همچنين کارشناسان بيم داشتند که هسته مرکزی ذوب شده قسمت پايه راکتور را هم ذوب کند يا بخش پايه راکتور فروريزد و در نتيجه تماس هسته ذوب شده با مخزن آبی که در بخش پايين راکتور قرار داشت انفجار ديگری را سبب شود.

کارشناسان از اين هراس داشتند که انفجار دوم از انفجار اول قوی تر باشد و هسته مرکزی ذوب شده به سطح زمين برسد و در نتيجه منابع آب زيرزمينی شهر کيف با جمعيت حدود ۲.۵ ميليون را آلوده کند.

ولی قهرمانان حادثه چرنوبيل امدادگرانی بودند که علی رغم تشعشعات اتمی راکتور، به محل حادثه شتافتند تا آتش سوزی را با آب و نيتروژن مايع از هوا و زمین مهار کنند.

آنها همچنين با استفاده از هليکوپتر شن و برگ خشک بروی راکتور ريختند، در مخزن آب پايين راکتور شنا کردند تا دريچه تخليه آب را باز کنند و سرانجام سطح بيرونی راکتور را با پوششی از بتون و فولاد پوشاندند.

رابرت گال، پزشک آمريکايی، نيز به مسکو رفت تا با عمل جراحی مغز استخوان بر روی بيمارانی که از عوارض تشعشع اتمی چرنوبيل رنج می بردند به قربانيان سانحه کمک کند.

در نهايت، رئيس مجتمع و مسوولين ارشد چرنوبيل به خاطر تخطی از اصول ايمنی مقصر شناخته شده و زندانی شدند.

طرح معيوب

ولی ۲۰ سال پس از وقوع سانحه چرنوبيل داستان های متفاوتی درباره حادثه گفته می شود.

امسال برای استحکام ديواره های سنگی فعاليتهايی انجام می شود

معلوم شده است که هيچکدام از تدابيری که برای مهار هسته مرکزی راکتور بکار گرفته شده بود خيلی موثر نبوده است.

گفته می شود که بيشتر موادی که از هليکوپترها به بيرون ريخته شدند به اهداف خود اصابت نکردند. همچنين، عمليات آتش نشانی با نيتروژن مايع خيلی زود متوقف شد و بخشی از هسته مرکزی ذوب شده وارد مخزن آبی که در پايين راکتور قرار داشت، شده بود.

خوشبختانه بجای انفجار، تماس هسته ذوب شده و آب راکتور به تشکیل ماده سنگ شکلی انجامید و بقيه سوخت راکتور هم در اتاق های پايينی آن به شکل جامد تبديل شد.

اما هيچکدام از عمل های جراحی مغز استخوان رابرت گال، پزشک آمريکايی، موفق به حفظ جان بيماران نشد.

اين سوال در حال حاضر مطرح است که آيا تخليه هزاران تن از منطقه اصلا تصميم درستی بود يا نه؟

اين در حالی است که بسياری از مردم جابجا شده از مشکلات اجتماعی متعددی رنج می برند و سلامتی مردمی که در مناطق آلوده باقی مانده اند از آنچه که انتظار می رفت بهتر است.

ما حالا فهمیده ایم که بيشتر مقرراتی که مجتمع چرنوبیل متهم به تخلف از آنها شدند، پس از وقوع سانحه تدوين شده بودند و مشکل اصلی ای که به سانحه چرنوبيل انجامید طرح معيوب راکتور هسته ای بوده است.

 
 
هانا، ازساکنان قبلی منطقه چرنوبيلخاطره
حادثه چرنوبيل: از زبان آسيب ديدگان
 
 
چرنوبيلعکس
سالگرد واقعه چرنوبيل: به شهر ارواح خوش آمديد!
 
 
چرنوبيلعکس
شهر از دست رفته ای چرنوبيل بيست سال پس از انفجار هسته ای
 
 
سايت های مرتبط
بی بی سی مسئول محتوای سايت های ديگر نيست
اخبار روز
 
 
اين صفحه را برای دوستان خود بفرستيد صفحه بدون عکس
 
 
   
 
BBC Copyright Logo بالا ^^
 
  صفحه نخست|جهان|ايران |افغانستان |تاجيکستان |ورزش |دانش و فن |اقتصاد و بازرگانی |فرهنگ و هنر |ویدیو
روز هفتم |نگاه ژرف |صدای شما |آموزش انگليسی
 
  BBC News >>|BBC Sport >>|BBC Weather >>|BBC World Service >>|BBC Languages >>
 
  راهنما | تماس با ما | اخبار و اطلاعات به زبانهای ديگر | نحوه استفاده از اطلاعات شخصی کاربران