شیوع سرطان پروستات در ایران در دو دهه گذشته 'سه برابر شده است'

  • 23 مهٔ 2017 - 02 خرداد 1396
پروستات حق نشر عکس iStock

دکتر رضا ملک‌زاده معاون وزارت بهداشت ایران می‌گوید شیوع سرطان پروستات در بیست سال گذشته دو و نیم تا سه برابر شده است.

به گفته دکتر ملک‌زاده یکی از دلایل اصلی این افزایش، بیشتر شدن "امید به زندگی و طول عمر" است چون این بیماری در سن بالا بروز می‌کند.

سرطان پروستات معمولا بین ۷۰ تا ۷۴ سالگی تشخیص داده می‌شود.

معاون وزیر بهداشت "چاقی و کم‌تحرکی، مصرف گوشت قرمز و مواد غذایی با کالری بالا" را از دیگر دلایل شیوع سرطان پروستات دانست.

آقای ملک‌زاده همچنین گفت: "روش‌های غربالگری برای تشخیص سرطان پروستات درحال تغییر است و یکی از این روش‌ها آزمایش PSA است که حتما باید با نظر پزشک معالج انجام شود."

PSA یا آنتی ژن اختصاصی پروستات یکی از روش‌های تشخیص سرطان پروستات است. این آنتی‌ژن که آن را در خون اندازه‌گیری می‌کنند در بیماری‌های پروستات بالا می‌رود اما باید در نظر داشت که بالا بودن PSA لزوما به معنای سرطان پروستات نیست و در بزرگی خوش‌خیم پروستات هم ممکن است بالا رود.

حق نشر عکس iStock
Image caption این تصویر نشان می‌دهد که چگونه بزرگ شدن پروستات باعث اشکال در دفع ادرار می‌شود

بر اساس توصیه‌های جنبش "انتخاب عاقلانه" آکادمی انجمن‌های سلطنتی پزشکی (هماهنگ‌کننده ۲۴ آکادمی سلطنتی تخصصی پزشکی در بریتانیا)، اندازه‌گیری زودهنگام PSA در تشخیص سرطان پروستات در مراحل اولیه همیشه مفید نیست و باید بین فواید و مضرات بالقوه آزمایش‌ تشخیصی زودهنگام PSA یا عدم انجام آن سبک و سنگین کرد.

فایده بالقوه آزمایش پیشگیرانه PSA، تشخیص زودهنگام سرطان پروستات است، اما مضرات بالقوه مراجعه بیشتر به بیمارستان، آزمایش‌های بیشتر، اضطراب و احتمال تشخیص غیر ضروری است.

از این رو اندازه‌گیری PSA در مردان زیر پنجاه سال، بالای ۶۹ سال و کسانی که به علت بیماری‌های دیگر امید به زندگی بیشتر از ده تا ۱۵ سال ندارند توصیه نمی‌شود.

علاوه بر این تحقیقات نشان داده به جز در مواردی که به دلیل نژاد یا سابقه خانوادگی خطر سرطان پروستات زیاد است، اندازه‌گیری آنتی‌ژن اختصاصی پروستات باعث افزایش طول عمر نمی‌شود.

حق نشر عکس iStock
Image caption معاینه پروستات از راه مقعد

در سال‌های گذشته جراحی یکی از روش‌های اصلی درمان سرطان پروستات بوده اما این رویکرد در حال تغییر است. از یک سو عوارض جراحی پروستات زیاد است و از سوی دیگر پیشرفت سرطان پروستات در بسیاری موارد کند است و امید به زندگی فرد را چندان تحت تاثیر قرار نمی‌دهد بنابراین ممکن است امروزه برای آن درمانی در نظر گرفته نشود.

در مواردی که سرطان پروستات سریع و تهاجمی رشد می‌کند یا به بافت‌های اطراف سرایت می‌کند ممکن است به جراحی نیاز باشد.

موضوعات مرتبط