نمایشگاه رسانه های دیجیتال، دیجیتال در خدمت مبارزه

Image caption محل برگزاری نمایشگاه در شبستان مصلی تهران با بازی های رایانه ای و سرگرمی های الکترونیکی که نیاز به صدا و نورپردازی و جلوه های تصویری و صوتی دارند ناهمخوان بود

دومین نمایشگاه رسانه های دیجیتال که از دوم آبان در محل شبستان مصلی تهران آغاز به کار کرده بود، عصر روز جمعه دهم آبان به کار خود خاتمه داد.

این نمایشگاه بیش از آن که نمایانگر توانایی های ایران در عرصه مولتی مدیا (چندرسانه ای ها) باشد نشانگر توجه تازه ، جدی و عمیق دولت ایران به حوزه سرگرمی های الکترونیکی از منظر دولتی است.

غرفه های صدها شرکت رایانه ای و سایت های اینترنتی ایرانی به همراه تعداد زیادی از نهادها و سازمان های دولتی در طی هشت روز شاهد بازدید تعداد قابل توجهی از جوانان و نوجوانان بازدیدکنده ایرانی بود که عمدتا به سبب علاقه نسبت به بازی های رایانه ای راهی مصلی تهران شده بودند.

نمایشگاه رسانه های دیجیتال ایران بی شباهت به بسیاری از نمایشگاه های مشابه درکشورهای دیگر است. در این نمایشگاه از استودیوهای اکوستیک، غول های نرم افزاری و سخت افزاری و شرکت های بزرگ سرگرمی خبری نبود و بسیاری از غرفه ها به دلیل خواست برگزار کنندگان از پخش موسیقی نیز خودداری کرده بودند.

به رغم به همراه کشیدن نام سرگرمی های دیجیتالی ، این نمایشگاه به گونه ای برنامه ریزی شده بود که محتوای انقلابی-مبارزاتی آن بیشتر به چشم بیاید چنانچه بسیاری از غرفه ها و در اغلب برنامه های جانبی موضوع تکنولوژی در حاشیه موضوعاتی چون مبارزه با صهیونیسم، استکبار جهانی و فرهنگ غربی قرار گرفته بود.

بااین حال به نظر می رسید که مسوولان وزارت ارشاد که برگزاری مستقیم این نمایشگاه را برعهده داشتند موضوع استفاده از تکنولوژی در جهت مبارزه و اهداف انقلاب را مد نظر قرار داده بودند.

یک رویکرد تازه

Image caption صفی الدین رییس دفتر حزب الله در تهران از جمله میهمانان و سخنرانان جشنواره بود

برای کشوری که سالها بازی های رایانه ای خارجی و شبکه ها و ابزارهای اینترنتی را مذموم معرفی کرده ، اینترنت را ابزار شیطان دانسته و اساسا چندان با سرگرمی های معمول جوانان خصوصا در عرصه فناوری های جدید رابطه برقرار نکرده، برگزاری نمایشگاه رسانه های دیجیتال نمایش یک رویکرد تازه در این عرصه است.

بسیاری از بازدیدکنندگان در ابتدای ورود با غرفه های نهادهای مختلف انقلابی مانند بسیج و ستاد امر به معروف مواجه می شدند که کم و بیش با هدف "مبارزه با استکبار فرهنگی" و یا ارایه اطلاعاتی در مورد انقلاب اسلامی و محتواهایی با مذمت "نمادهای غربی همچون فمینیسم" در نمایشگاه حاضر شده بودند.

در بسیاری از غرفه های انقلابی سعی شده بود نمادها و شعارهای انقلابی به نوعی با تکنولوژی دیجیتال پیوند زده شود؛ رباتی که آهنگ های انقلابی می نوازد، نمایشگرهای پیشرفته ای که بازتاب صفحه شان روی زمین به شکل یک بازی علیه اسراییل درآمده و بالاخره قراردادن جایزه برای هک سایت های اسراییلی از جمله فعالیت هایی است که تلفیق مبارزه با دیجیتال را در این نمایشگاه به نمایش می گذاشت.

هدف جلب مخاطب بیشتر

سال گذشته بازدید کم از نمایشگاه و عدم رویکرد بسیاری از نوجوانان و جوانان به تبلیغات این نمایشگاه باعث شد که مسوولان وزارت ارشاد برای دوره دوم به دنبال راه های جدید جلب بازدید کننده باشند.

به همین منظور نمایشگاه امسال شامل چندین بخش عامه پسند بود که از قضا در جلب بازدیدکننده هم موفق بود.

Image caption بازی های ایرانی توجه نوجوانان را به سمت خود جلب کرده بود

دعوت از گروه های مشهور تلویزیونی مثل عموپورنگ، فیتیله، خاله ستاره ، آموزش دوبلاژ، تبلیغات فراوان شهری و تلویزیونی، اختصاص دادن بخش مهمی تحت عنوان نرم افزارهای موبایل به نمایشگاه، اختصاص دادن فضای گسترده نمایشگاه به بازی رایگان علاقه مندان و مهم تر از همه ارایه یارانه به بازدیدکنندگان برای خرید نرم افزار بخشی از فعالیت های وزارت ارشاد برای جلب بازدیدکننده بیشتر بود.

مسوولان نمایشگاه همچنین تلاش کردند در این نمایشگاه بحث مربوط به ساماندهی سایت های اینترنتی را نیز دوباره زنده کنند؛ پیش از آغازنمایشگاه یکی از مسوولان آن از ارزیابی سایت های ثبت نام شده در سایت ساماندهی در این نمایشگاه خبر داد.

"ساماندهی سایت های اینترنتی" یکی از طرح های پرسروصدای وزارت ارشاد بود که طی آن تمامی سایت های فارسی را مجبور به ثبت نام وکسب مجوز فعالیت از این سایت می کرد. این طرح اما به دلیل عدم قابلیت اجرا هیچ گاه به سرانجام نرسید.

درست روز افتتاح نمایشگاه این سایت مورد نفوذ هکرها قرار گرفت و تا چند روز نیز صفحه تغییر یافته آن بدون تغییر ماند و مسوولان نمایشگاه نیز از آن دیگر سخنی به میان نیاوردند.

درست در زمانی که سایت ساماندهی متعلق به وزارت ارشاد مورد نفوذ هکرهای ایرانی قرار گرفته بود در نمایشگاه اعلام شد که هک کنندگان سایت های اسراییلی با تشویق های دو هزاردلاری مواجه خواهند شد.

چنین شد که برخی از وبلاگ نویسان در همان زمان پیشنهاد کردند به جای حمله به سایت های اسراییلی سایت های خود را امن کنید.

پرداخت یارانه و مبارزه با نقض حق مولف (کپی رایت)

Image caption نمایشگاه فرصت بسیار مناسبی بود برای فروش نرم افزارهای مختلف که بخش عمده آنها دارای مجوز قانونی فروش نبود

پرداخت یارانه یکی از مهمترین دلایل بازدیدکنندگان امسال نمایشگاه بود.

بسیاری از آنها پیش از آغاز نمایشگاه از طریق تبلیغات به سایت نمایشگاه مراجعه کرده و برای دریافت یارانه که به صورت کارت های الکترونیکی به بازدیدکنندگان ارایه می شد، ثبت نام کرده بودند.

وزارت ارشاد با پرداخت یارانه به صورت کارت های تخفیف 2 ، 4 و 10 هزارتومانی به نوعی به بازدیدکنندگان در خرید محصولات نرم افزاری کمک می کرد و درعین حال که میزان بازدید از نمایشگاه را افزایش می داد، باعث علاقه مندی شرکت های تولید کننده و فروشنده نرم افزار به حضور در این نمایشگاه می شد.

با این حال پس از گذشت چند روز از نمایشگاه مشخص شد که سهم غرفه ها از این یارانه دولتی یکسان نیست به طوری که سهم غرفه هایی که محصولات انقلابی و اسلامی توزیع می کنند به مراتب بیشتر از غرفه هایی است که نرم افزارهای آموزشی و کاربردی ارایه می کنند .

با فرمول هایی که مسوولان نمایشگاه برای استفاده از این کارت های الکترونیکی در نظر گرفته بودند بسیاری از بازدیدکنندگان مجبور به خرید محصولات مذهبی و انقلابی بودند.

اما به دلیل تعداد پایین تولید کنندگان نرم افزارهای دینی و انقلابی بخش عمده نمایشگاه را فروشندگان نرم افزارهای آموزشی و کاربردی قفل شکسته و فاقد کپی رایت تشکیل می دادند.

از قضا مسوولان وزارت ارشاد برای خرید این دسته از نرم افزارها نیز چیزی حدود 20 درصد یارانه می پرداختند که به این ترتیب می توان دولت ایران را تنها دولتی در جهان به حساب آورد که نه تنها اجازه نمایش نرم افزارهای قفل شکسته را در نمایشگاه تحت حمایت خود می دهد بلکه برای خرید نرم افزارهای فاقد کپی رایت یارانه نیز پرداخت می کند.

در همین حال آقای عیسی زارع پور رییس این نمایشگاه در روزهای پایانی اعلام کرد که سازمان های دولتی از خرید نرم افزارهای فاقد کپی رایت منع شده اند و تنها باید از نرم افزارهای اصل استفاده کنند .

به گفته آقای زارع پور در حوزه�های کتاب، موسیقی و سینما، ساز و کارهای کنترلی متعدد و دشواری وجود دارد، اما حوزه رسانه�های دیجیتال با هیچ یک از این ساز و کارها کنترل نمی�شود و دارای فضای غیر رسمی است که رسمی شدن این فضا باعث حمایت آثار و جلوگیری از سوء استفاده خواهد شد

حمایت از "وب 2"، هدفمند یا از روی ناآگاهی؟

اما نمایشگاه رسانه ای دیجیتال هر قدر از نمادهای انقلابی و اسلامی کم نداشت، کم هم شگفتی نداشت. امسال برای نخستین بار غرفه ای تحت عنوان وب 2 به فعالان این عرصه ارایه شده بود. وب 2 که به مجموعه ای از سایت های وب مشارکت گونه گفته می شود عملا به دلیل ماهیت نزدیک تر کردن روابط کاربران و آزادی بیان آنان مورد مذمت حکومت هایی چون ایران است.

در طی یکی دوسالی که از گسترش سایت های وب 2 می گذرد بسیاری از آنها مورد فیلتر قرار گرفته اند و از این رو ایجاد غرفه ای تحت عنوان وب 2 در نمایشگاهی که بخش عمده تمرکز آن مبارزه با تهاجم فرهنگی و سیاسی غرب بود، شگفت آور می نمود.

با این حال علاقه مندان و فعالانی از سایت های وب 2 چون فرندفید، توئیتر و ... در این نمایشگاه حاضر شدند و هر چند اساسا کاربران چیز چندانی برای عرضه در یک غرفه ندارند اما فرصت مناسبی برای جمع شدن و ملاقات فعالان این گروه ها پیش آمد که پیش از این معمولا قرارهای خود را در مکان های عمومی چون پارک یا مراکز تفریحی برقرار می کردند.

با این حال به گفته یکی از فعالان فرند فید در غرفه وب 2 شاید مسوولان وزارت ارشاد هنوز متوجه قدرت وب 2 نشده اند وگرنه نه تنها این غرفه را ایجاد نمی کردند بلکه چندین غرفه در مخالفت با آن آن نیز به راه می انداختند.

از سوی دیگر اما برخی کاربران دیگر معتقدند که دولت اساسا رویکرد حضور خود در فضای دیجیتالی را تغییر داده و به جای نفی کامل آن حالا به تغییر چهره آن و نشانه گیری به سمت جبهه دشمنان انقلاب پرداخته است.

این چنین است که در میان غرفه های نمایشگاه دیجیتال غرفه هایی از مراجع تقلید دینی نیز به چشم می خورد . محمد حسن راستگو که خود از روحانیون اصول گرا به حساب می آید به ستاد خبری این نمایشگاه گفته است: مشکلات شرعی اینترنت را باید با صدور حکم شرعی از بین برد و جامعه را به سمت استفاده مطلوب از آن هدایت کرد.

رویکرد حرکت به سمت بهره گیری از فضای دیجیتال و اینترنت با جهت گیری دینی و انقلابی از سال گذشته و با حمایت از ساخت چندین بازی رایانه ای، سایت اینترنتی و پروژه های دیجیتالی دینی انجام گرفته است.

Image caption شکل اغلب غرفه ها شبیه هم بود تنها برخی غرفه ها، از جمله موسسات بزرگ مورد حمایت وزارت ارشاد، اقدام به غرفه سازی کرده بودند. غرفه موسسه تبیان.

بخش عمده سرمایه گذاری های کلانی که در حوزه آی تی صورت گرفته صرف حوزه های دینی شده است؛ طرح توسعه کاربری فناوری اطلاعات ( تکفا) از جمله این طرح ها بود که در زمان دولت سیدمحمد خاتمی از سوی شورای عالی اطلاع رسانی به اجرا درآمد و باعث شکل گیری بازارهای مذهبی / دیجیتالی شد.

موسسه تبیان یکی از این نمونه هاست که امسال با غرفه نسبتا بزرگی در نمایشگاه حضور داشت و گفته می شود به جهت بهره گیری از پروژه های مختلف دولتی یکی از پولسازترین موسسات مذهبی / دیجیتالی است.

این شرایط در حالی به نفع شرکت ها و موسسات انفورماتیکی مذهبی به پیش می رود که صنعت نرم افزار در ایران با بحران های مختلفی مواجه است و عملا به گفته فعالان رونق چندانی در آن به چشم نمی خورد.

مراسم اختتامیه دومین نمایشگاه رسانه های دیجیتال روز شنبه یازدهم آبان (اول نوامبر) با حضور محمود احمدی نژاد در تالار وحدت برگزار می شود.

مطالب مرتبط