تپه های شنی مریخ هر ساله جابجا می شوند و تغییر می کنند

ماسه های شنی در تابستان و بهار مریخی - عکس از ناسا/ جی پی ال/ دانشگاه آریزونا حق نشر عکس nasa
Image caption ماسه های شنی در تابستان و بهار مریخی

عکس های ماهواره ای نشان می دهد که تپه های شنی گسترده در نزدیکی قطب شمال مریخ، نه یادگار گذشته های دور، بلکه ناشی از جابجایی ها و تغییرات سالانه در سطح مریخ است.

یک دوربین پیشرفته در مدارگرد تجسسی مریخ ناسا میدان های شنی به وسعت بریتانیا را که از متغیرترین مشخصه های سیاره سرخ هستند شناسایی کرده است.

گزارشی در نشریه "ساینس" در مورد علل این تغییرات از جمله به انجماد گاز دی اکسید کربن در طول زمستان در این تپه ها اشاره می کند.

با ذوب آن در فصل بهار، گاز منتشر و باعث بی ثباتی و جاری شدن بهمن شنی در تپه ها می شود.

میدان های شنی در عروض جغرافیایی بالا در مریخ ابتدا توسط ماموریت "مارینر 9" که در 1971 پرتاب شده بود کشف شد. اما ماهیت پویای این میدان ها فقط با تکیه بر دوربین پیشرفته مدارگرد تجسسی مریخ موسوم به "هیریسی" (Hirise) ممکن شده است.

آلفرد مک اِوِن زمین شناس سیارات در دانشگاه آریزونا که تیم دوربین هیریسی را هدایت می کند گفت: "هیریسی چندین سال است که درحال نظارت بر فرآیندهای فصلی بوده و ما این لکه ها و خطوط عجیبی که شکل می گیرد را مدت ها بود که می دیدیم، به خصوص بر روی تپه های شنی وقتی یخ روی آنها آب می شود."

یک رشته تصاویر برداشته شده از میدان های شنی طی دو سال گذشته مریخی - معادل تقریبا چهار سال زمینی - پس از ذوب یخ سالانه آشکارا نشان دهنده تغییری در سطح مریخ است.

پروفسور مک اِوِن به بی بی سی گفت: "اما چیزی که به تازگی متوجهش شده ایم این است که با نگاه سال به سال به این تپه های شنی، وجود شیار و کانال های جدید است که روی تپه ها شکل می گیرد، و ما شاهد شیارهایی فقط یک ساله هستیم که باز هم مرمت شده اند - بنابراین تغییر و تحولات زیادی وجود دارد که قبلا از آن آگاه نبوده ایم."

"بحث های زیادی هست درباره اینکه آیا مشخصه های قابل مشاهده بر سطح مریخ در شرایط فعلی آب و هوایی این سیاره امکان شکل گیری دارد یا اینکه نیازمند شرایط متفاوتی است."

یافته های تازه "ما را به درک مکان و زمان حرکت شن ها رهنمون می شود، اینکه معنی این برای مشخصه های آب و هوایی و سطحی مریخ چیست، و با کمک آن می توانیم مدل های مختلف را دستکاری و تنظیم کنیم تا گذشته و حال مریخ را بهتر درک کنیم."

مطالب مرتبط