راز دانش: سیگار الکترونیکی 'می تواند جان میلیون ها نفر را نجات دهد'

پخش این فایل در دستگاه شما پشتیبانی نمی شود.

در برنامه این هفته راز دانش به این گزارش ها پرداختیم: توصیه دانشمندان برای تشویق سیگارها به روی آوردن به سیگارهای الکترونیکی که خطرات تنباکو را ندارد، درخواست بازنگری دو موسسه معتبر علمی در آمریکا در دستورالعمل های مربوط به تجویز نوعی از داروهای به کارگرفته شده در درمان کلسترول بالا، و مطالعه ای درباره تاثیر افسردگی بر روند پیری.

دانشمندان می گویند که اگر همه سیگاری های جهان به سیگار الکترونیکی روی بیاورند، جان میلیون ها نفر نجات پیدا خواهد کرد.

Image caption این سیگار بخار نیکوتین را وارد ریه می کند

در بریتانیا سالانه حدود صد هزار نفر در اثر بیماری هایی که به مصرف تنباکو نسبت داده می شود می میرند. این رقم در سطح جهان سالانه بیش از پنج میلیون نفر است.

محققان اکنون امیدوارند که افزایش استفاده از سیگارهای الکترونیکی باعث کاهش آمار مرگ در اثر کشیدن سیگار شود.

اما برخی گروه ها اخطار می دهند که سیگارهای الکترونیکی می تواند چهره ای عادی به سیگار کشیدن بدهد.

هم اکنون ۷۰۰ هزار نفر در بریتانیا از سیگارهای الکترونیکی استفاده می کنند، که بعضی آن را در ترکیب با سیگار معمولی می کشند و بعضی آن را کاملا به جای سیگار.

اخیرا معلوم شده که سیگارهای الکترونیکی به اندازه چسب های نیکوتینی در کمک به ترک سیگار موثر است.

مصرف کننده این سیگارها در واقع بخار نیکوتین را استنشاق می کنند و بازدم آن بخار آب است.

رابرت وست استاد بهداشت روان در دانشگاه کالج لندن اخیرا در یک سخنرانی گفته است که مصرف این سیگارها به طور بالقوه می تواند جان میلیون ها نفر را نجات دهد.

او می گوید سوال اصلی این است که آیا این هدف قابل تحقق است یا نه و بهترین راه رسیدن به آن چیست.

مساله دیگری که سیگارهای الکترونیکی پیش می آورد دادن اجازه مصرف در اماکن عمومی است.

از یک طرف بخار متصاعد شده از آنها خطری ندارد اما از طرف دیگر گفته می شود که ممکن است هوس سیگار کشیدن را در دیگران زنده کند.

اتحادیه تجاری صنعت ساخت این سیگارها می گوید که حتی باید در اماکن عمومی استفاده اجازه از آن را داد.

کترین دِولین از این اتحادیه به بی سی گفت: "من فکر می کنم خیلی مهم است که اجازه استفاده گسترده از این سیگارهای الکترونیکی در اماکن عمومی داده شود، سیگاری ها باید تا جایی که ممکن است بیشتر از وجود چنین محصولی آگاه شوند، چون هرچه تعداد سیگاری هایی که به نوع الکترونیکی روی آورند بیشتر باشد فایده بهداشت عمومی آن بیشتر است.

از سوی دیگر بسیاری خواستار اعمال مقررات بر صنعت سیگارهای الکترونیکی هستند.

اخیرا یک پیشنهاد اتحادیه اروپا برای طبقه بندی این سیگارها به عنوان دارو رد شد اما در بریتانیا از سال ۲۰۱۶ به عنوان دارو طبقه بندی خواهد شد.

هواداران اعمال مقررات می گویند این کار مهم است چون محصولاتی که به بازار می آید فاقد استاندارد است.

به علاوه یک نهاد مهم، یعنی انجمن پزشکی بریتانیا، خواستار ممنوعیت آنها در اماکن عمومی شده است.

رام مورتی از این انجمن به بی بی سی گفته: "نگرانی ما از مصرف سیگارهای الکترونیکی این است که آن عادت و رفتار یعنی سیگار کشیدن را دوباره عادی می کند و بزرگترین نگرانی این است که دوباره چهره ای جذاب به آن بدهد."

خیلی وقت نیست که این سیگارها به بازار آمده و بنابراین مطالعات طولانی مدت در مورد آنها انجام نشده اما بیشتر کارشناسان بر این نظرند که استنشاق بخار نیکوتین لزوما خطرناک نیست.

تحقیقات در موش ها نشان داده که استنشاق نیکوتین برای مدت دو سال در طول مطالعه خطری برای سلامت آنها نداشت.

سازمان بهداشت جهانی توصیه می کند که مصرف کنندگان تا زمانی که ایمنی این سیگارها ثابت نشده از آن استفاده نکنند.

این سازمان گفت که خطرات بالقوه آن همچنان نامعلوم است به خصوص اینکه بخار متصاعد شده از آن هنوز به درستی بررسی نشده.

مصرف استاتین ها

Image caption لیپیتور یکی از داروهای کاهش کلسترول است که به طور گسترده تجویز می شود

دو موسسه معتبر علمی در آمریکا اخیرا خواهان بازنگری در دستورالعمل های مربوط به تجویز نوعی از داروهای به کارگرفته شده در درمان کلسترول بالا شدند.

انجمن قلب آمریکا و کالج آمریکایی بیماری های قلب و عروق با انتشار گزارشی توصیه کرده اند که یک سوم از بزرگسالان در ایالات متحده باید مصرف استاتین ها را در نظر بگیرند.

این دو موسسه اعلام کردند پزشکان به جای تجویز استاتین ها بر اساس نتیجه آزمایش خون، باید عوامل دیگری را نیز هنگام بررسی وضع بیمارانشان در نظر بگیرند.

ده ها سال است که پزشکان برای مقابله با عوارض افزایش کلسترول خون مانند سکته قلبی و مغزی، به نتیجه آزمایش خون برای تجویز این داروها مراجعه کرده اند.

از جمله معیارهای پزشکان برای تجویز استاتین ها از جمله داروهایی که با نام های تجاری لیپیتور، زوکور و کرستور شناخته می شوند، بالاتر بودن میزان کل کلسترول خون از ۲۰۰ دسی لیتر در میلی گرم یا میزان ال دی ال یا همان کلسترول بد، از عدد ۱۰۰ دسی لیتر در میلی گرم است.

بر اساس گزارش تازه پزشکان باید معیارهای دیگری مانند ابتلای مراجعه کننده به دیابت یا بیماری های قلبی را هنگام بررسی تجویز این داروها در نظر بگیرند.

در حال حاضر، ۱۵ درصد از بزرگسالان در آمریکا داروهای کاهش دهنده کلسترول مصرف می کنند.

در صورت به اجرا گذاشته شدن توصیه جدید، ۴۴ درصد از مردان و ۲۲ درصد از زنان آمریکایی باید برای دریافت داروهای کاهش دهنده کلسترول به سراغ داروخانه ها بروند.

انجمن قلب آمریکا و کالج آمریکایی بیماری های قلب و عروق همچنین در گزارش خود توصیه کرده اند که علاوه بر مراقبت دارویی، بزرگسالان باید هفته ای سه یا چهار روز ورزش کنند و رژیم غذایی خود را به سبزیجات، میوه و غلات سبوسداراختصاص دهند.

البته انتشار این گزارش با انتقادهایی هم همراه شده و همه متخصصان از آن استقبال نکرده اند.

یکی از انتقادها که در روزنامه نیویورک تایمز منتشر شده، به این نکته اشاره دارد که منفعت اصلی این توصیه، به جای مصرف کنندگان متوجه شرکت های داروسازی است.

تاثیر افسردگی در سن و سال ما

شاید تاکنون حدسش سخت نبود که افراد افسرده، ظاهر شکسته‌تری دارند ولی یک پژوهش نشان می‌دهد افسردگی می‌تواند باعث شود بدن ما پیرتر از سن واقعی‌اش شود.

نتایج آزمایشگاهی نشان داده سلول‌های بدن افرادی که شدیدا افسرده‌اند یا در گذشته چنین افسردگی‌ای داشته‌اند، زودتر از افراد دیگر پیر می‌شوند.

این تفاوت ظاهری در سلول‌ها تمی‌تواند به موارد دیگر مانند سیگار کشیدن ربطی داشته باشد.

نتایج این پژوهش که روی دو هزار نفر انجام گرفته، در مجله روان‌شناسی مولکولی منتشر شده.

کارشناسان قبلا هم می‌دانستند که افرادی با افسردگی حاد، در معرض خطر بیماری‌های مرتبط با سن مانند سرطان، دیابت، چاقی مفرط و بیماری‌های قلبی و عروقی هستند.

این بیماری‌ها تا اندازه‌ای به سبک زندگی ناسالم افراد افسرده همچون افراط در نوشیدن الکل و بی‌تحرکی مرتبط بوده‌اند.

اما پژوهش جدیدی که حرفش را زدیم، می‌گوید احتمالا افسردگی روی خود سلول‌های افراد تاثیر مستقیمی می‌گذارد.

ژوزین ور هی ون از مرکز درمانی دانشگاهی وی‌یو در هلند، می‌گوید این پیری زودرس، احتمالا نتیجه واکنش بدن به عوامل افسردگی است.

این گروه از محققان می‌گویند: "این تحقیقات گسترده، شواهد قانع‌کننده‌ای ارائه می‌دهد که افسردگی با پیری بیولوژیک ارتباط دارد، به‌خصوص بین آنان که علائم شدیدتر و مزمن‌تری دارند".

با این حال هنوز معلوم نیست که آیا این روند پیرشدن زودهنگام مضر است و آیا می‌توان آن را جبران کرد یا نه.

دکتر آنا فیلیپس، متخصص دانشگاه بیرمنگام، تاثیرات تنش و استرس بر این پیری زودرس سلول‌ها را بررسی کرده است.

او می‌گوید این پیری سلول‌ها، لزوما نمی‌تواند به معنی مرگ زودتر باشد.

او در عین حال می‌گوید یک اختلال افسردگی حاد می‌تواند عامل پیری زودرس سلول‌ها باشد؛ و نه لزوما تجربه افسردگی کم یا متوسط حتی اگر درازمدت بوده باشد.

مطالب مرتبط