'ریشه سگ های امروزی به آسیای میانه می رسد'

حق نشر عکس Getty
Image caption سگ ها شاید در آسیای میانه تبدیل به بهترین دوست انسان شده باشند

براساس جامع ترین مطالعه ژنتیکی که تا امروز انجام شده،‌ ریشه سگ های امروزی به آسیای میانه می رسد.

سگ ها متنوع ترین حیوان زمین هستند که میراث چند هزار سال مداخله انسان در روند جفت گیری و پرورش این حیوان است.

اما سگ اصلا از گرگ های وحشی سرچشمه می گیرد که به تدریج توسط انسان در نزدیکی مغولستان یا نپال رام شده و توسط گروه های شکارچی به کار گرفته شدند.

این یافته ها حاصل تحلیل دی ان ای هزاران سگ است و نتایج آن در نشریه اقدامات آکادمی ملی علوم (پی‌ان‌ای‌اس) چاپ شده است.

دکتر آدام بویکو از دانشگاه کورنل و همکارانش ۴۶۷۶ نژاد مختلف سگ خالص (سگ هایی که پدر و مادرشان از یک نوع بودند) و همچنین ۵۴۹ "سگ روستا" - که آزادانه در اطراف سکونت گاه های انسانی می گردند - را مطالعه کردند.

دسته دوم - سگ روستا - کمتر از همه مطالعه شده اما جایی مهم در تنوع سگ امروزی دارد.

اهلی شدن سگ رویدادی است که می توانسته به طور مستقل در گوشه های مختلف جهان اتفاق افتاده باشد. اما دی‌ان‌ای سگ امروزی موید این برداشت نیست.

دکتر بویکو گفت:‌ ‌"به نظر می رسد یک سرچشمه واحد وجود داشته باشد، هرچند در بعضی موارد شاهد مقدار کمی مبادله ژن میان سگ اهلی و گرگ هستیم."

تصویر سردرگم کننده

محققان ژن هایی را مطالعه کردند که در کروموزوم سگ در مجاورت هم هستند. الگوهای این نشانگرهای تناتنگ مرتبط ژنتیکی حاکی از اهلی سازی سگ در آسیای میانه است.

با این حال سایر تیم ها سعی کرده اند همین معما را حل کنند و به نتایج کاملا غیریکسانی رسیده اند.

حق نشر عکس Getty
Image caption یک ماستیف تبتی در رقابتی در شمال چین

مطالعات قبلی به خاورمیانه، شرق آسیا و اروپا به عنوان سرمنشا سگ اشاره داشته که شاید جذب پس مانده غذای کشاورزان اولیه می شده اند.

بعید است که تازه ترین نتایج به این بحث پایان دهد، اما دکتر بویکو گفت که تعیین یک محدوده برای سرچشمه سگ ها به تحقیقات تازه دامن می زند. یکی از تحقیقات تازه می تواند تحلیل دی‌ان‌ای فسیل سگ در محوطه های باستانی باشد.

بیشتر محققان اتفاق نظر دارند که سگ ها برای حداقل ۱۵ هزار سال با ما بوده اند. اما علل ظهور آنها خیلی روشن نیست.

دکتر بویکو گفت:‌ "شکی نیست که آنها در اطراف اردوگاه شکارچیان پرسه می زدند و به تدریج بیشتر و بیشتر به زندگی با انسان خو گرفتند. سوال اینجاست که علت اولیه این تحول چه بود."

"طبیعتا به ذهن می آید که به شکار مربوط بوده. فکر می کنم روشن است که گرگ ها دنبال پس مانده گوشت شکار شده توسط انسان می رفتند و این عامل اصلی بوده."

او می افزاید:‌ "اگر یکی از این جمعیت ها دچار تغییرات ژنتیکی شده - مثلا رام تر شده و جثه اش کوچک تر شده و سن تولید مثل در آن پایین تر آمده باشد - مسیر تکاملی که سازگاری کمتری با صیادی دارد رقم خورده است."

"آنها خودشان را به انسان چسباندند که حالا معلوم شده قمار مناسبی بوده، چون امروز حدود یک میلیارد سگ در جهان هست و شمار گرگ ها به ده میلیون هم نمی رسد."

حق نشر عکس AFP
Image caption مطالعه دی‌ان‌ای نشان می دهد که سگ مستقیما از گرگ تکامل یافته