http://www.bbcpersian.com

09:20 گرينويچ - چهارشنبه 16 اوت 2006 - 25 مرداد 1385

افزايش سيارات منظومه شمسی پيشنهاد شد

اتحاديه بين المللی اختر شناسی تعريف جديدی را از اصطلاح سياره پيشنهاد کرده که ضمن تثبيت موقعيت پلوتون به عنوان يکی از سيارات منظومه شمسی، تعداد سيارات اين منظومه را افزايش خواهد داد.

روز چهارشنبه، 15 اوت، شرکت کنندگان در جلسه کميته اتحاديه بين المللی اختر شناسی برای بررسی موقعيت پلوتون که در پراگ، پايتخت جمهوری چک تشکيل شده، پيشنهاد کردند که از اين پس، هر جرم آسمانی که به دليل وجود گرانش مرکزی شکل کروی داشته باشد و در مداری گرداگرد خورشيد بچرخد سياره محسوب شود.

در صورتی که اين پيشنهاد در اجلاس عمومی اتحاديه به تصويب برسد، نه تنها بحث چند ساله در باره موقعيت پلوتون فيصله می يابد بلکه سه جرم ديگر نيز فورا به سيارات منظومه شمسی اضافه می شوند.

کارون، يکی از اقمار پلوتون، يکی از سه سياره پيشنهادی است و دو نامزد ديگر اين موقعيت عبارتند از دو جرم موسوم به يو بی 313 و سيريس، که مانند پلوتون در مدارهايی به فواصل دورتر از سياره نپتون گرد خورشيد می چرخند.

پلوتون و سه سياره پيشنهادی جديد از نظر اندازه به مراتب از نه جرم ديگر منظومه شمسی - تير، ناهيد، زمين، مريخ، مشتری، زحل، اورانوس و نپتون همراه با ماه يا قمر زمين کوچکتر هستند.

قرار است دو هزار و پانصد اخترشناسی که برای شرکت در مجمع عمومی اتحاديه بين المللی اخترشناسی در پراگ حضور دارند در جلسه ای که روز پنجشنبه آينده تشکيل می شود نظر خود را نسبت به تعريف پيشنهادی کميته بررسی وضعيت پلوتون اعلام دارند.

منظری نوين

اگر، همانطور که انتظار می رود، اين تعريف به تصويب برسد، برای نخستين بار از زمان کشف پلوتون در 75 سال قبل، نه تنها تصوير عمومی از منظومه شمسی تغيير می يابد بلکه با بهبود ابزار اخترشناسی، اين امکان نيز وجود دارد که اجرام ديگری نيز کشف و بر اساس اين تعريف، به عنوان سيارات منظومه شمسی محسوب شوند.
پلوتون و کارون
پيشنهاد شده که موقعيت پلوتون تثبيت شود و قمر آن هم ترفيع مقام بگيرد

تصميم اتحاديه بين المللی اخترشناسی به اختلاف نظر بين اخترشناسان در مورد موقعيت پلوتون در منظومه شمسی هم خاتمه خواهد داد.

از اوايل دهه 1990، اخترشناسان توانستند تعدادی اجرام کيهانی را در حاشيه شناخته شده منظومه شمسی کشف کنند که از نظر اندازه با پلوتون قابل مقايسه بوده اند.

بر اين اساس، برخی از اخترشناسان اين نظر را مطرح کردند که لازم است عنوان "سياره منظومه شمسی" از پلوتون سلب و اين جرم آسمانی به مجموعه موسوم به کوتوله های يخی ملحق شود در حاليکه گروهی ديگر بر اين باور بودند که پلوتون همچنان بزرگترين جرم شناخته شده در مناطق دوردست منظومه شمسی است و می تواند سياره ای کوچک محسوب شود.

با کشف جرم موسوم به يو بی 313 در سال 2003، که ابعداد آن بزرگتر از پلوتون است، مساله تنزل درجه پلوتون يا ترفيع مقام اين جرم جديد و ساير اجرامی که در مدارهايی گرد خورشيد می چرخند مطرح و در نهايت، به برگزاری اجلاس پراگ منجر شد.

نوزده عضو کميته بررسی وضعيت پلوتون به اتفاق آرا پيشنهاد کرده اند که از اين پس هر جرم آسمانی که در مداری گرد يک ستاره بگردد و خود يک ستاره نباشد و تحت تاثير گرانش خود شکلی کروی يافته باشد سياره تلقی شود.

اتحاديه بين المللی اخترشناسی از سال 1919 مسئول نامگذاری سياره ها و قمرهای آنها بوده است.