ایران - کره جنوبی، گاه‌شمار میلادی در برابر تقویم قمری

حق نشر عکس iSna

بیستم مهر ۱۳۹۵ در ورزشگاه آزادی، نبرد دو ابرقدرت فوتبال شرق و غرب آسیا برگزار خواهد شد. جدال کلاسیک و فوقالعاده حساس تیمهای ملی فوتبال ایران و کره جنوبی.

این بازی، جدال دو دیدگاه متفاوت در ایران هم هست. همزمانی مسابقه با روز تاسوعا، باعث نگرانی برخی چهره‌های سیاسی و مذهبی شده. نگرانی از اینکه ایران گل بزند و تماشاگران به شادمانی بپردازند.

موضوعی که شبکه‌های مجازی را به شدت درگیر این مسابقه کرد. از انتشار ویدئوهای مداحی با کف زدن عزاداران گرفته تا صداگذاری مجدد روی گل قوچان‌نژاد به کره جنوبی که این بار، گزارشگر به جای شادمانی، مصیبت گل پیروزیبخش را به هواداران تسلیت عرض می‌کند.

در ماجرای همزمانی بازی با روز تاسوعا، آنچه در نهایت رقم خورد، ثابت قدمی فیفا بود و مخالفت کره جنوبی با هرگونه تغییر در زمان برگزاری مسابقه.

در این بین، کمتر صحبتی درباره مسائل فنی بازی ایران مقابل کره جنوبی پدید آمد. محوریت مطالب، نه انگیزه بالای کرهایها برای انتقام است و نه بازیهای خارقالعاده سون هئونگ مین برای تاتنهام.

صحبتها در ایران، عمدتاً بر سر این است که اگر گل زدیم چگونه شادی کنیم؟ طبق درخواست عابدینی رئیس سابق فدراسیون فوتبال، سه بار یاحسین بگوییم یا به جای فریاد شادمانی، سینه بزنیم؟

حتی گزارش شده که فدراسیون فوتبال ایران با سفارت ایران در سئول نامه‌نگاری کرده که تماشاگران کره‌ای برای ورود به ورزشگاه، رنگ لباسهایشان مشکی باشد.

این نخستین بار نیست که رویدادهای مهم ورزشی، همزمان شده با مناسبتهای مذهبی و ایام سوگواری؛ زیرا مسابقات رسمی در سطح جهان با تقویم میلادی نوشته می‌شوند.

مثلاً جام باشگاه‌های آسیا، تابستان ۱۳۶۹ بازی استقلال و السد قطر. هواداران استقلال پس از گل عبدالصمد مرفاوی به شادمانی پرداختند و به یاد نمی‌آوریم انتقاد دامنه‌داری هم صورت پذیرفته باشد.

فروردین ۱۳۷۸ تهران میزبان دور پایانی جام باشگاه‌های آسیا بود. بازی نیمه نهایی بین استقلال و دالیان چین، فردای عاشورا برگزار شد. در آن مسابقه، تماشاگران به صورت منسجم، هم عزاداری کردند و هم شادمانی.

اگر فیفا بخواهد هنگام تنظیم و نگارش تقویم سالانه، مناسبتها، سوگواری‌ها و مناسک و اعیاد تمام کشورهای جهان را مدنظر قرار دهد، در آن صورت بعید است که بتواند مسابقه‌ای برگزار کند.

حق نشر عکس AFP

از طرفی قوانین صریح این ارگان، منع هرگونه کنش سیاسی و مذهبی در ورزشگاه‌هاست. این قانون به خاطر رویکرد ضد مذهبی فیفا نیست. بلکه برای احترام به ذات ورزش و روح بازی تبیین شده است.

تصور کنید برنامه‌های مذهبی آزاد باشد و ایران در روزی با مناسبت مذهبی، مقابل کشوری حتی اسلامی اما با دیدگاه متفاوت مذهبی قرار بگیرد. تماشاگران، بازیکنان و مسئولان هر دو تیم نیز بخواهند دیدگاه خود را تبلیغ کنند.

فیفا تاکید می‌کند که مستطیل سبز، جای فوتبال است. طبیعتاً هر کشوری برای برنامه‌های مذهبی و آیین‌های دینی خود، فرصت و فضای کافی در اختیار دارد.

مشکل فدراسیون فوتبال ایران در مواجهه با تندروها یا متعصبین مذهبی، فقط بازی ایران و کره جنوبی نیست. دیدار برگشت ایران و ازبکستان هم مصادف شده با شب "ضربت خوردن" امام اول شیعیان.

امیر قلعه‌نویی، سرمربی سابق تیم ملی، خود از بانیان هیئت‌های مذهبی در ماه محرم است. او درباره حاشیه‌های پیرامون بازی ایران و کره جنوبی، دیدگاهی متفاوت با محمد یزدی، رئیس جامعه مدرسین حوزه علمیه قم دارد که مخالفت خود را با برگزاری مسابقه اعلام کرده.

سرمربی تراکتورسازی تبریز به روزنامه ورزشی گل، گفته است: "بازی ایران و کره جنوبی در شب عاشورا یک فرصت است، نه یک تهدید. آنهایی که شعور حسینی دارند، می‌دانند که فوتبال منافاتی با عزاداری ندارد."

علی مطهری، نایب رئیس مجلس شورای اسلامی هم در نام‌های به آقای یزدی نوشته: "همین نگاه است که باعث شده در دو ماه محرم و صفر، مردم ایران مراسم ازدواج برگزار نکنند. حتی به قیمت صدها و هزاران گناهی که به علت تاخیر در ازدواج جوانان رخ می‌دهد."

او وظیفه روحانیت را مبارزه با آداب و رسوم خرافی که "مانند زنجیر به دست و پای مردم بسته شده" می‌داند.

حق نشر عکس Getty Images

نکته مهمی که می‌تواند روی عملکرد تیم ملی ایران هم تاثیر منفی بگذارد، فراگیر شدن این حاشیه‌هاست که متن را کاملاً به سایه رانده است.

بازیکنان ایران حالا در ازبکستان هستند و پنجشنبه به مصاف تیم ملی فوتبال این کشور می‌روند. ازبکستان در صدر گروه ایستاده. یعنی اهمیت و حساسیت این بازی در جدول برای صعود مستقیم به جام جهانی، کمتر از بازی ایران و کره جنوبی نیست.

اما تیم ملی در حالی از تهران روانه تاشکند شد که دعوای سه گانه سیاسی، مذهبی، ورزشی بر سر شادی یا عزا در بازی حساس روز تاسوعا اوج گرفته بود.

آنچه مشخص است، تیم‌های ملی فوتبال برای انجام بازی فوتبال تشکیل شده اند. برای رقم زدن موفقیت، کسب پیروزی، تلاش برای صعود و جنگیدن برای تصاحب جام‌ها.

تیم ملی فوتبال ایران بیش از ۱۲۰۰ روز است که مقابل هیچ تیم آسیایی شکست نخورده. مخالف خوانی چهره های سیاسی و مذهبی در حوزه فوتبال، پیامد منفی دیگری هم دارد.

مانند آنچه قبل و بعد از بازی ایران و بحرین در مسابقات مقدماتی جام جهانی رخ داد و هنوز هم بسیاری از جمله بلاژویچ سرمربی وقت تیم ملی، نتیجه آن بازی را غیر طبیعی می دانند.

طبیعی است که احتمال تساوی بدون گل ایران و کره جنوبی یا شکست تیم ملی ایران در برابر مهمان بلندآوازه اش وجود دارد. اما حاشیه های غیر ورزشی اخیر، منجر به ایجاد موجی از شایعات خواهد شد. مبنی بر اینکه فشار بیرونی باعث شده بازیکنان ایران گل نزنند.

اگر شکست یا تساوی احتمالی را هم نتوان فرمایشی دانست، تاثیر منفی این جنجالهای غیر فوتبالی بر ذهنیت و تمرکز بازیکنان تیم ملی را نمی توان انکار کرد.