یوونتوس؛ از دسته دوم ایتالیا تا فینال لیگ قهرمانان اروپا

  • 11 مهٔ 2017 - 21 اردیبهشت 1396
حق نشر عکس Getty Images

چیزی که تو را نکشد، قوی‌ترت می‌کند، این ضرب‌المثلی است که شاید بهترین توصیف برای اتفاقاتی باشد که در دهه اخیر برای یوونتوس افتاده.

یووه با پیروزی ۴ بر یک در مجموع دو دیدار مقابل موناکو در نیمه نهایی لیگ قهرمانان اروپا به فینال رسید و حریف رئال مادرید شد. این همان تیمی است که ده سال پیش، بعد از سقوط به دسته دوم فوتبال ایتالیا، به هر دری می‌زد تا دوباره در سری آ جایی برای خود دست‌و‌پا کند.

یوونتوس با این صعود جلد مهم‌ترین روزنامه‌های ایتالیایی را مال خود کرد. "توتو‌اسپورت" با اشاره به درخشش مدافع این تیم تیتر زد: "دنی آلوز جادویی، یوونتوس خارق‌العاده" و "گازتا‌دلو‌اسپورت" هم روی جلدش با حروف درشت نوشت: "یووه بزرگ". بعد از این پیروزی رسانه‌ها تا توانستند از این تیم نوشتند و ظاهرا حق هم دارند: یووه در سه سال اخیر دو بار به فینال لیگ قهرمانان صعود کرده، در سری‌ آ در یک قدمی ششمین قهرمانی متوالی‌اش قرار دارد و در ۲۳ دیدار پیاپی در اروپا هم شکست نخورده.

دیمیتار برباتوف، مهاجم سابق منچستر یونایتد، عملکرد یوونتوس در دیدار برگشت مقابل موناکو را یک "کلاس درس پیشرفته" توصیف کرد: "در تمام طول بازی و در همه نقاط زمین در حال دفاع و حمله بودند."

این طور که پیداست، یووه بعد از یک دهه به شدت پر‌فراز‌و‌نشیب، بالاخره توانسته به یک تیم کاملا متوازن تبدیل شود.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption جان‌لوئیجی بوفون، دروازه‌بان بزرگ یوونتوس

برخاستن از خاکستر

درست ۵ روز بعد از قهرمانی ایتالیا در جام جهانی ۲۰۰۶، جان‌لوئیجی بوفون، الساندرو دل‌پیرو و مائورو کامورانزی، ستاره‌های ملی‌پوش یووه با حقیقت تلخ سقوط تیم‌شان به سری ب ایتالیا روبرو شدند.

ماجرا از این قرار بود که یووه، لاتزیو و فیورنتینا به اتهام شرکت در تبانی به حضور در سری بی محکوم شدند. لاتزیو و فیورنتینا فرجام‌ خواستند و جریمه‌شان تنها به کسر امتیاز تقلیل یافت. یووه اما نه تنها به سری بی سقوط کرد بلکه به کسر ۳۰ امتیاز هم محکوم شد که بعد از فرجام‌خواهی به ۹ امتیاز کاهش پیدا کرد.

این اتفاقات به جدایی شماری از بازیکنان کلیدی یوونتوس از جمله پاتریک ویرا، زلاتان ابراهیموویچ و فابیو کاناوارو منجر شد، بازیکنانی که نبودشان می‌توانست بازگشت به سری آ را برای این تیم به رویایی دست نیافتنی تبدیل کند. اوضاع اما برای یووه طور دیگری پیش رفت.

حضور مثلث بوفون، دل‌پیرو و کامورانزی در یووه کافی بود تا این تیم یک فصل بیشتر در دسته دو باقی نماند. یووه زیرنظر مربی جدیدش دیدیه دشان، ستاره سال‌های نه چندان دور باشگاه که با این تیم در سال ۱۹۹۶ قهرمانی در لیگ قهرمانان اروپا را تجربه کرده بود، تنها با ۴ باخت از مجموع ۴۲ بازی صدرنشین آن فصل سری بی شد تا دوباره به رقابت‌های دسته برتر فوتبال ایتالیا بازگردد.

دشان البته ۲ بازی مانده به پایان فصل به دلیل اختلاف با مسئولان باشگاه نیمکت مربیگری تیم را ترک کرد. در این دو دیدار دستیار دشان، کواردینی هدایت یووه را برعهده گرفت و تیم هر دو بازی را باخت.

بازگشت به لیگ قهرمانان با رانیری

بعد از دشان، کلودیو رانیری هدایت یوونتوس را برعهده گرفت. یووه آن فصل در سری آ سوم شد و سهمیه حضور در لیگ قهرمانان اروپا را به دست آورد. فصل دوم مربیگری رانیری در یووه، در حد انتظار مسئولان باشگاه نبود و همین به اخراج او منجر شد: تیم تا یک‌هشتم نهایی لیگ قهرمانان بیشتر پیش نرفت و در سری آ هم با ده امتیاز اختلاف از قهرمان (اینترمیلان) در رده دوم قرار گرفت.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption یوونتوس با کونته دوباره به قهرمانی رسید

درخشش با کونته

بعد از رانیری به ترتیب چیرو فرررا، آلبرتو زاکرونی و لوئیجی دلنری برای زمان‌های کوتاه روی نیمکت یووه نشستند و هیچ‌کدام نتوانستند نتیجه دلخواه باشگاه را بگیرند.

در نهایت تصمیم آندرآ آنیلی، رئیس یوونتوس مبنی بر استخدام یک مدیر ورزشی جدید بود که باعث شد این تیم دوباره طعم قهرمانی را بچشد. جوزپه ماروتا که پیش از آن مدیرعامل سامپدوریا بود در ترکیب بازیکنان و کادر فنی تیم تغییرات بزرگی به وجود آورد.

او لئوناردو بونوچی و آندرآ بارتزالی، که بعدا به مهره‌های کلیدی خط دفاعی رسوخ‌ناپذیر یووه تبدیل شدند را خرید و پس از آن در تابستان ۲۰۱۱ آنتونیو کونته را روی نیمکت مربیگری تیم نشاند.

کونته در یوونتوس همان سیستمی که الان در چلسی با آن به موفقیت رسیده را پیاده کرد. او با قراردادن ۳ بازیکن در خط دفاع، یووه را به تیمی تبدیل کرد که بیشترین مالکیت توپ را در زمین داشت و برهم زدن تعادلش کار آسانی نبود. این سیستم خیلی زود نتیجه داد و این تیم بعد از نه سال ناکامی، سه فصل پشت سر هم قهرمان سری آ شد.

حق نشر عکس AFP
Image caption استادیوم قدیمی (راست) و استادیوم جدید (چپ)

خانه نو، یووه جدید

به غیر از تغییر در سیستم بازی، نقل مکان به ورزشگاه جدید هم ظاهرا در تجدید حیات یووه بی تأثیر نبود. ورزشگاه جدید یوونتوس در همان مکان ورزشگاه سابق باشگاه، "استادیو دل آلپی" ساخته و در سال ۲۰۱۱ در طول فصل اول مربیگری کونته افتتاح شد.

ظرفیت ورزشگاه از ۶۹ هزار به کمی بیش از ۴۱ هزار تماشاچی کاهش یافت، اما جو حاکم بر آن به شکل قابل توجهی بهتر شد. اندی براسل، کارشناس فوتبال اروپا در این باره می‌گوید: "دل آلپی بین هواداران خیلی محبوب نبود. دلیلش هم پیست دو‌و‌میدانی دور زمین بود که بین زمین بازی و تماشاچی‌ها فاصله می‌انداخت و آن‌ها تقریبا در هیچ نقطه‌ای دید خوبی به زمین نداشتند. خیلی کم پیش می‌آمد که همه صندلی‌های ورزشگاه پر شوند. در آخرین دوره لیگ قهرمانان اروپا که در دل آلپی برگزار شد، در دور گروهی به طور متوسط فقط ۱۲ هزار تماشاچی به ورزشگاه رفتند. حتی حضور بایرن مونیخ هم فقط ۱۶ هزار نفر را به ورزشگاه کشاند. تنها راه‌حل، تخریب ورزشگاه قدیمی و ساختن یک ورزشگاه جدید بود."

در طول ۶ فصلی که از افتتاح ورزشگاه جدید می‌گذرد، یووه در سری آ تنها سه بار در آن باخته است.

با الگری، بر سر میز بزرگان

با آمدن کونته دوران ناکامی در تورنمنت‌های داخلی ایتالیا تمام شد، اما موفقیت در اروپا همچنان برای این تیم دور از دسترس بود. در لیگ قهرمانان ۱۳-۲۰۱۲ بعد از باخت مقابل بایرن مونیخ در یک‌چهارم نهایی از دور رقابت‌ها حذف شدند و فصل بعد از آن حتی نتوانستند از دور گروهی بالا بیایند.

کونته معتقد بود که یوونتوس توانایی مالی کافی برای رقابت با باشگاه‌های درجه یک اروپا را ندارد. او سال ۲۰۱۴ بعد از ترک این تیم برای پیوستن به تیم ملی ایتالیا گفت: "وقتی ۱۰ یورو بیشتر نداری نمی‌توانی به غذا خوردن در رستورانی فکر کنی که هر پرس غذایش ۱۰۰ یورو خرج دارد."

این نصیحت اما شاید آخرین هدیه کونته به یوونتوس بود.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption ماسیمیلیانو آلگری

بعد از رفتن کونته، بازیکنان یووه برای نشان دادن خودشان به مربی جدید تیم، ماسیمیلیانو آلگری - و یا شاید برای اثبات نادرست بودن حرف مربی قدیمی- از جان و دل مایه گذاشتند و نتیجه‌اش را هم گرفتند. آن‌ها در ۲۰۱۵ تا فینال لیگ قهرمانان اروپا پیش رفتند هر چند که در نهایت بازی را ۱-۳ به بارسلونا باختند.

جورجو کیلینی، مدافع یووه در این باره گفت: "آمدن مربی جدید به تیم انگیزه بیشتری داد چون دو ماه اول ما می‌خواستیم ثابت کنیم که هنوز هم بهترین هستیم. ما می‌خواستیم در درجه اول به خودمان و بعد به بقیه نشان دهیم که تیم بزرگی هستیم."

باخت مقابل بارسا، الگری را به فکر ایجاد یک سری تغییرات در سیستم بازی یووه انداخت. او خط دفاعی تیم را تقریبا دست نخورده نگه داشت، اما با خرید مهاجمان جدید حملات تیم را زهردار‌تر کرد. برای مثال میرالم پیانیچ، هافبک بوسنیایی که فصل گذشته از رم به یووه پیوست، ثابت کرده از پول پوگبا تأثیرگذارتر است. پوگبا تابستان گذشته با قراردادی ۸۹ میلیون پوندی به عنوان گرانقیمت‌ترین بازیکن تاریخ به منچستریونایتد رفت.

در خط حمله پائولو دیبالای آرژانتینی به قدری خوب عمل کرده که با مسی مقایسه‌اش می‌کنند و گونسالو ایگواین هموطنش هم در ۴۹ بازی که این فصل برای یووه انجام داده، توانسته ۳۲ گل بزند. بازیکنی که تابستان گذشته از ناپولی به یووه پیوست و خریدش ۷۵ میلیون و ۳۰۰ هزار پوند خرج روی دست باشگاه ایتالیایی گذاشت.

این طور که پیداست کونته چندان هم بیراه نگفته بود، یووه برای این که بتواند در رستورانی که پول هر پرس خوراکش ۱۰۰ یورو است غذا بخورد به خرج افتاد اما نتیجه‌اش را هم گرفت. پیروزی مقابل بارسلونا و موناکو در لیگ قهرمانان امسال ثابت می‌کند که این تیم نه تنها وارد رستوران گران‌قیمت شده، بلکه توانسته در میز بزرگان هم جایی برای خودش دست و پا کند.