قدم به قدم با فدرر و ۱۰۵ سالگی اوپن استرالیا

Image caption راجرر فدرر شانزدهمین قهرمانی گرند اسلم خود را جشن گرفت

راجرر فدرر، تنیس باز سوئیسی در فینال جام آزاد استرالیا، اندی ماری حریف بریتانیایی خود را در سه ست پیاپی شکست دارد و شانزدهمین قهرمانی گرند اسلم خود را جشن گرفت.

جهان در تعطیلات سال نوی میلادی بود که نیکولای داویدنکو در دوحه، هم فدرر را برد و هم نادال را. تک خال های اسپانیا و سوئیس، چند هفته قبل در لندن نیز به مرد یخی باخته بودند.

در سیدنی، النا دمنتیه وا توانست سرنا ویلیامز زن شماره یک تنیس جهان را تسلیم کند. حذف زودهنگام دینارا سافینا و راهیابی ارغوان رضایی به نیمه نهایی، از شگفتی های جام سیدنی بود.

از اوکلند تا بریزبن و سیدنی، تمام استرالیا شده بود تنیس. مسابقاتی که به رغم جوایز هنگفت، برای نخبه ها، فقط دست گرمی اولین گرند اسلم سال محسوب می شوند. یعنی تنیس آزاد ملبورن.

سابقه بازی ها

مسابقات برای نخستین بار در سال ۱۹۰۵ برگزار شد. تا سال ۱۹۸۷ مثل ویمبلدون روی چمن انجام می شد. از سال ۱۹۸۸، زمین های هارد کورت جایگزین شده است.

این بازی های تا سال 1969 به نام جام قهرمانی استرالیا شناخته می شد و از آن سال نام جام آزاد استرالیا را بر خود گرفت.

قهرمان دو زمین: متس ویلاندر سوئدی تنها تنیس بازی است که این تورنمنت را روی هر دو نوع زمین فتح کرده است. امسال او به اتفاق خانم آنابل کرافت تنیس باز سابق، مسئولیت تحلیل رقابت ها را برای شبکه یورو اسپورت برعهده داشت.

میزبان: تغییر محل برگزاری از سنت های مرسوم این تورنمنت بود. حتی نیوزلند هم این مسابقات را برگزار کرده است. ملبورن ۵۱ بار، سیدنی ۱۷ بار و آدلاید با ۱۴ میزبانی، بیشترین سابقه را در برگزاری این بازی ها دارند.

Image caption روی امرسون (راست) و پیت سمپراس به ترتیب 6 بار و دوبار قهرمان این مسابقات شده اند

ملبورن: از سال ۱۹۷۲ تصمیم گرفته شد یک شهر را به عنوان میزبان دائمی انتخاب کنند. با در نظر گرفتن تمام شرایط از جمله توریسم و اقتصاد، ملبورن برگزیده شد.

اهمیت: گرچه سابقه تورنمنت از یک قرن بیشتر شده اما اهمیت کنونی اش را مرهون ۳ دهه اخیر است. مسافت طولانی باعث می شد بازیکنان اروپایی و امریکایی نتوانند به استرالیا بیایند. در دهه ۲۰ میلادی، سفر دریایی از اروپا به استرالیا ۴۵ روز طول می کشید.

زمان برگزاری: ستاره های سرشناس تنیس به خاطر همزمانی مسابقات با سال نو، تمایلی به شرکت در جام نداشتند. اما این ربطی به توالی فصل ها در اقیانوسیه نداشت. گرند اسلم استرالیا در تابستان این قاره برگزار می شود. مشکل اروپایی ها و امریکایی ها بود که باید حلش می کردند و سرانجام نیز تن دادند تا یکی از چهار تورنمنت معتبر تنیس دنیا شکل بگیرد.

بیشترین قهرمانی انفرادی: روی امرسون ۶ بار (در دوره جام قهرمانی استرالیا) و آندره آغاسی 4 بار (در دوره حرفه ای) در مردان و مارگارت کورت ۷ بار در زنان جام آزاد استرالیا قهرمان شدند.

بیشترین قهرمانی مجموع مسابقات: مارگارت کورت با ۲۲ قهرمانی. رقمی رشک انگیز برای فدرر و هر تنیس باز دیگری که فکرش را بکنید.

یشترین قهرمانی دوبل: آدرین کوئیست و جان برامویچ با ۸ جام. با این توضیح که پیاپی بوده است.

امتیاز: نفر اول ۲۰۰۰ هزار امتیاز در رنکینگ جهانی می گیرد. فینالیست ۱۲۰۰ امتیاز. به راه یافتگان نیمه نهایی هم ۷۲۰ امتیاز تعلق می گیرد.

پارسال: گرند اسلم ۲۰۰۹ در اول فوریه با برتری رافائل نادال و سرنا ویلیامز در بخش مردان و زنان خاتمه یافت. رافائل نادال اولین گرند اسلم خودش بر روی سطح هارد به دست آورد.

جام ۲۰۱۰

۱۲۸ مرد و ۹۶ زن در مسابقات گزینشی شرکت کردند. ۱۲۸ مرد و ۱۲۸ زن هم در جدول اصلی حضور داشتند. ۱۲۸ نفر در دو نفره مردان. ۱۲۸ نفر در دو نفره زنان. ۶۴ نفر در مختلط.

۶۴ نفر در مسابقات پسران. ۶۴ نفر در رقابت های دختران. ۶۴ نفر در دوبل دختران. ۶۴ نفر در دوبل پسران. هشت نفر در تنیس با ویلچر مردان. هشت نفر در تنیس با ویلچر دو نفره آقایان و هشت نفر هم در خانم ها.

بین این همه، غیبت ژیل سیمون فرانسوی و دیوید نلبندیان آرژانتینی مصدومان ماه اول سال که نتوانستند یه استرالیا بیایند، اصلاً به چشم نیامد.

یادگاری های ۲۰۱۰

Image caption خواهران ویلیامز در جام 1998

دور اول * ووزنیاک مقابل ووزنیاکی! گاهی حتی رسانه ها هم این دو تا را با هم قاطی می کنند. مسابقه را ووزنیاکی برد. تفاوت این دو تا فقط حرف" i "نیست. فاصله از دانمارک تا کاناداست.

*ملانی اودن، پدیده نوجوان امریکایی که در تنیس آزاد آمریکا با حذف دمنتیه وا و شاراپووا قدرتنمایی کرده بود، همان روز اول باخت تا برگردد جورجیا. تازه خانم برنده یعنی کودریتسه وا، فقط نام کوچکی از لشکر پرتعداد بانوان روس در ترنمنت امسال است.

*نبرد شرقی ها را ارغوان رضایی از سانیا میرزا (هند) برد.

*رابین سودرلینگ که بعد از جام آزاد فرانسه پارسال، حتی برای غول ها هم اسم ترسناکی شده، به مارسل گرانولرز اسپانیایی باخت تا یکی از دانه درشت ها در همین گام اول بیافتد.

دور دوم

* در حساس ترین مسابقه که پنج ست طول کشید، خوان مارتین دل پوترو از آرژانتین توانست جیمز بلیک امریکایی را حذف کند.

*از روزی که جذابیت چهره و خوش قوارگی آنا ایوانوویچ مورد توجه تولیدکنندگان و مارک های مشهور قرار گرفته، دیگر کسی تعجب نمی کند که زن شماره یک سابق، در همان دور دوم از گردونه بیرون می افتد. او به گیزلا دولکو از ارژانتین باخت.

Image caption ارغوان رضایی در دور نخست تنیس آزاد استرالیا حذف شد

* کمی عجیب بود که ارغوان رضایی مقابل آنجلیکا کربر از آلمان ناکام شود.

* ژوستین انن بلژیکی که پس از مدت ها دوری به صحنه مسابقات برگشته، خیلی راحت بر النا دمنتیه وا رقیب قدرتمند روس و نفر پنجم جهان پیروز شد.

*رافائل نادال مقابل لوکاس لاچکو از اسلواکی قرار گرفته. نادال می خواهد سرویس بزند. دختری از جمع تماشاچیان فریاد می زند: با من ازدواج می کنی؟ رافا اول به روی خودش نیاورد. اما ناگهان خنده اش گرفت.

*سال ها قبل، با همین روش از اشتفی گراف هم خواستگاری شد. اما اعجوبه آلمانی که الان همسر آغاسی شده، با خونسردی جواب داد: چقدر پول داری؟

دور سوم

* دو بلژیکی که قبلا نفر اول جهان بودند و هر دو از دنیای تنیس خداحافظی کرده و مجدداً به عرصه مسابقات بازگشته اند، مقابل دو حریف روس ایستادند. یکی پیروز شد و دیگری شکست خورد.

*کیم کلایسترز مقابل نادیا پترووا با نتایج ۶ بر صفر و ۶ بر یک مغلوب شد. اما هموطن او جاستین هنن، با غلبه بر آلیسا کلیبانووا به یک هشتم نهایی رفت.

* این مارکوس باغداتیس است. ستاره اقبال او در سال ۲۰۰۹ محو شد. حالا برگشته و داوید فرر را شکست داده. اما هنوز خیلی مانده تا مارکوس مدل ۲۰۰۶

*کیسی دلاکوآ بانوی استرالیایی که با کارت سفید به بازی ها آمد و تا دور سوم هم دوام آورد، مغلوب ونوس ویلیامز شد.

Image caption اندی ماری در دومین فینال گرند اسلم خود باز هم مغلوب فدرر شد

دور چهارم * خوان مارتین دل پوترو از آرژانتین در دیداری که پنج ست به طول انجامید، ۳ بر ۲ مغلوب مارین چیلیچ از کرواسی شد. رافائل نادال از سد ایوو کارلوویچ ۲۱۴ سانتیمتری گذشت. اندی ماری بریتانیایی هم جان ایسنر، پدیده امریکایی را از پیش رو برداشت.

* گونزالس ۲ بر یک از رادیک پیش بود اما این تنیس باز اهل شیلی، باز هم گرفتار عصبانیت شد. راکت را به زمین کوبید و شکست، رفته رفته بازی از دستش خارج شد و سرانجام ۳ بر ۲ باخت. او و دینارا سافینا تا زمانی که مثل سودرلینگ، به اعصابشان تسلط پیدا نکنند، سرنوشتی جز حذف های زودهنگام نخواهند داشت.

*در رقابت های زنان، دو روسی و دو بلژیکی با هم رقابت کردند. در نبرد بلژیکی ها، جاستین هنن کهنه کار و یانینا ویکمایر جوان مقابل هم قرار گرفتند که پیروزی نصیب حریف باتجربه تر شد

نبرد روس ها را هم نادیا پترووا از سوتلانا کوزنتسوا، قهرمان فرنچ اوپن پارسال برد.

*ماریا کریلنکو اگرچه روس است اما در این تورنمنت تا توانست روس کشی کرد. اول شاراپووا را و الان هم سافینا را.

*فرناندو ورداسکو، ماتادوری که صاحب قوی ترین سرویس در دنیای تنیس است، قربانی بعدی داویدنکو شد.

*بازی زوناروا از روسیه و آزارنکا از بلاروس یک مهمان ناخوانده داشت. حشره ای که در تمرکز آزارنکا را در سرویس به هم زده بود. توپ جمع کن خردسال، دوید دنبال حشره. بالاخره گیر انداخت و گرفتش. برگشت سرجایش. دوربین هنوز او را نشان می داد و جمعیت هم تشویقش می کردند. دخترک با زرنگی، حشره را توی جیبش گذاشت تا ورزشگاه را از خنده منفجر کند و ماندگارترین صحنه این بازی را رقم بزند.

دور پنجم *خداحافظ نادال. تورنمنت ها دارند عادت می کنند به روزهای آخری که تو در آن نباشی. رباط زانوی او پاره شده و فعلاً رفت دوا و درمان تا بهار برگردد.

*چه کسی باور می کرد. امسال مارین چیلیچ، هم دل پوترو را حذف کرد و هم رادیک را.

*جوکوویچ به خروس فرانسوی ها باخت. بهترین خبر برای هواداران فدرر.

نیمه نهایی

Image caption سرینا ویلیامز برای پنجمین بار جام آزاد استرالیا را از آن خود کرد

*برای اولین بار در تاریخ، دو دختر چینی به یک چهارم نهایی یک دوره از گرند اسلم ها رسیدند. "لی نا" توانست ونوس را ببرد اما مقابل ویلیامز بعدی گیر افتاد. ژنگ هم به انن باخت.

مسابقه های فینال

دوبل: خواهران ویلیامز و برادران برایان باز هم قهرمان شدند. این یازدهمین قهرمانی ونوس و سرنا، و هشتمین قهرمانی باب و مایک در دو نفره گرند اسلم ها محسوب می شود.

مایک و باب برایان که دو قلو هستند در دیدار آخر، مقابل نناد زیمونیچ از صربستان و دانیل نستور از کانادا برنده شدند. ویلیامزها هم مقابل لیزل هوبر امریکایی و کارا بلک زیمباوه ای.

انفرادی:یک روز بعد از قهرمانی در تنیس دو نفره ملبورن، سرنا ویلیامز جام انفرادی را هم برد. او برای پنجمین بار در تنیس آزاد استرالیا قهرمان شد. در فینال، ژوستین انن که با کارت سفید در بازی ها شرکت کرده بود را شکست داد.

سرنا ۱۲ بار در تنیس انفرادی و ۱۱ بار در دو نفره گرند اسلم ها به قهرمانی رسیده. او ۲ قهرمانی هم از رقابت های مختلط دارد. یعنی جمعاً ۲۵ قهرمانی در گرند اسلم ها که اگرچه با ۵۹ قهرمانی مارتینا ناوراتیلووا قابل قیاس نیست، اما کارنامه ای کم نظیر محسوب می شود. حکایت هفت خوان راجر فدرر هم جداگانه در انتهای این مقاله آمده است.

مختلط: کارا بلک که فینال دوبل زنان را باخته بود، در رقابت های مختلط، به اتفاق لیاندر پائس از هندوستان، جام قهرمانی را نصیب خود کردند. آن ها در فینال مقابل خانم اکاترینا ماکارووا از روسیه و آقای یاروسلاو لوینسکی از جمهوری چک برنده شدند.

قدم به قدم با راجر

Image caption فدرر تقریبا تمام رکوردهای تنیس را شکسته است

۱-برای حذف شدن در دور اول یک تورنمنت، بهترین قرعه این است که مقابل فدرر قرار بگیری. چون در ۶۴ بازی، همان بازی است که پخش زنده می شود. این اقبال، امسال نصیب ایگور آندریف از روسیه شد. یک ست هم برد که دست خالی برنگردد مسکو.

۲-ویکتور هانسکو هم به رومانی باز می گردد. اسم کشورش یادآور ایلی ناستاسه است، مرد شماره یک تنیس دنیا در سال ۱۹۷۳. این یکی البته فعلاً چهل و هفتم است.

۳-دست راجر گرم شده، آلبرت مونتانس از اسپانیا را آسان تر از ۲ دور قبلی تسلیم می کند.

۴-لیتون هیوئیت امید اول و آخر استرالیاست اما خودش و هوادارانش هم انگار راضی بودند از صعود به این مرحله. پس با رضایتمندی، پیمودن بقیه راه را به راجر سپردند.

۵- در اروپا همه خواب بودند وقتی راجر فدرر هنگام زدن سرویس، از تابش نور آفتاب روی چشم هایش گله مند بود. او در ساعتی که چه به وقت اروپا، چه امریکا و چه حتی استرالیا نامناسب بود، نیکولای داویدنکو را تسلیم کرد.

مرد یخی سه ماه پرشکوه را سپری کرده بود. در لندن و قطر، هم فدرر را برده بود و هم نادال را. اما حالا به مدد ارورهای پی در پی او، ست سوم را فدرر ۶ بر ۰ پیروز می شود. فدرر ۳ بر یک، نوار یکه تازی نیکولای را پاره کرد.

۶-جو ویلفرید سونگا پارسال در مسترز کانادا چقدر رژه رفت روی اعصاب طرفداران بی شمار فدرر. آن موقع دوقلوهای راجر تازه متولد شده بودند و انگار دوست داشت زودتر برگردد خانه. به همین خاطر، ست دوم را ۶ بر یک به راحتی آب خوردن برد اما ست بعدی را از میانه های بازی رها کرد تا در "تای برک" ببازد.

او هم در استرالیا بی دردسر به راجر باخت.

۷-اندی ماری به فینال آمد. او نام بزرگی در وادی تنیس است اما نه به آن عظمت که مانعی باشد برای شانزدهمین گرند اسلم راجرر فدرر.

این یازدهمین نبرد اندی و راجر بود. تنیس باز بریتانیایی هنوز ۶ بر ۵ جلو است اما ۳ بازی آخر را مرد اول و آخر تنیس جهان پیروز شده است.

قصه اوپن استرالیا هم به سر رسید اما فصل ۲۰۱۰ تنیس تازه آغاز شده است. راجر تمام رکوردها را شکسته اما صدمه ای هنوز به اراده و انگیزه اش هنوز نخورده است. در ۱۱ ماه باقی مانده از سال، جوکوویچ زخم خورده در ملبورن، نادال مصدوم، ماری آماده و دل پوتروی جوان، در چشم به هم زدنی می توانند معادلات صدر جدول را به هم بریزند.

مطالب مرتبط