چرا پرچم کاروان‌های ورزشی ایران را به زنان می سپارند

Image caption هما حسینی، پرچمدار کاوران ورزشی ایران در المپیک پکن

"مشهورترین، پر افتخار ترین، پر امید ترین یا قدیمی ترین؟"

پرچمداران تمام کاروان ها در رقابت های المپیک، دست کم حائز یکی از این مشخصه هاست.

دلیل انتخاب زنان برای حمل پرچم کاروان های ورزشی ایران، به خاطر سوابق و موقعیت ورزشی آن هاست یا یک صحنه آرایی است برای مقاصد سیاسی؟ اصولاً این اقدام تا چه اندازه توانسته انتقادات جوامع حقوق بشری و بین المللی را نسبت به محدودیت های زنان در ایران کاهش دهد؟

در داخل ایران چطور؟ چقدر احتمال دارد مردم، با دیدن پرچم ملی در دست یک ورزشکار زن، تصورشان نسبت به معضلاتی که زنان در جامعه با آن مواجه هستند تغییر کند؟

در المپیک پکن، راجر فدرر پرچمدار سوئیس بود. مهمت اوزال پرچمدار ترکیه، ورونیکا کمبل براون(جامائیکا)، یائو مینگ (چین)، دیرک نوویتسکی(آلمان)، فرناندو گونزالس(شیلی)، امانوئل جینوبیلی(آرژانتین)، کرم جابر(مصر) و...

اما پرچمداران ایران در المپیک های تابستانی آتلانتا و پکن و المپیک زمستانی ونکوور چطور؟

در المپیک زمستانی، پرچم تیم چهار نفره اعزامی از ایران در مراسم افتتاحیه، به مرجان کلهر سپرده شد. در المپیک تابستانی هم هما حسینی از رشته قایقرانی پرچمدار کاروان ۱۷۰ نفره بود. قبل از این دو نیز لیدا فریمان از رشته تیراندازی در المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا، پرچمدار کاروان ایران بود.

پرچمدار المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا

Image caption لیدا فریمان در المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا پیشاپیش کاروان ایران رژه رفت

وقتی لیدا فریمان در المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا پیشاپیش کاروان ایران رژه رفت، بلافاصله رسانه های دولتی به انتشار اخباری مبنی بر "حیرت و تحسین جهانیان" از بانوی محجبه ایرانی پرداختند.

به اعتقاد این رسانه ها، پرچمدار بودن لیدا فریمان نشان داد که محدودیت زنان در جمهوری اسلامی ایران فقط دسیسه رسانه های مسموم غربی است.

لیدا فریمان تنها زن ورزشکار اعزامی بود. ۳۵۰۰ زن دیگر از سراسر جهان به آتلانتا آمده بودند. اما از منظر رسانه های دولتی ایران، با همین یک گل، بهار شده بود و غربی ها در المپیک آتلانتا با "تصویر واقعی زن در نظام اسلامی " روبرو شدند.

اما دیدگاه لیدا فریمان چیست؟ وقتی خبرنگار ایلنا از او می پرسد که چرا دیگر در عرصه ورزش حضور جدی ندارد، در پاسخ می گوید: "دست بردارید برادر، شما که از ورزش و اتفاقات آن خوب خبر دارید، شما دیگر چرا از من چنین سوالی می‌پرسید؟"

فریمان با اشاره به برخی از مسئولان ورزش بانوان می گوید: "نمی ‌دانم چرا هنوز هم اجازه می ‌دهند چنین افرادی در ورزش تصمیم‌ گیرنده باشند. خدا می ‌داند که با تصمیمات غلط خود چند ورزشکار دیگر را مثل من از ورزش فراری داده‌اند."

او خاطرات تلخی از دوران قهرمانی اش دارد: "در بازی های آسیایی هیروشیما به من گفتند کاری می‌کنیم که دیگر اسمی از تو در ورزش نباشد. من هم از هیروشیما که آمدم ورزش را رها کردم و رفتم دنبال کارم."

گویا نظام ورزشی ایران، فقط در همان مراسم افتتاحیه و پیست دو و میدانی ورزشگاه مرکزی آتلانتا به لیدا فریمان نیاز داشت. زیرا این قهرمان سابق تیراندازی می گوید: "نمی ‌بخشم آن هایی که با خودخواهی خود به من ضربه زدند و اجازه ندادند در مسیر پیشرفت حرکت کنم. متاسفانه دایره تفکر آن ها خیلی محدود است. این ها اجازه رشد و بالبندگی ورزش بانوان و دختران ایرانی را نمی دهند."

المپیک پکن

Image caption هما حسینی موفق شد به رغم تمام محدودیت ها، سهمیه المپیک را کسب کند

برای افتتاحیه المپیک پکن، پرچم را از چهار سال قبل برای حسین رضازاده کنار گذاشته بودند. اما وقتی او به دلیل افت شدید جسمانی، از همراهی کاروان باز ماند، ناگهان به یاد مسئولان افتاد که مجدداً "نگاه غلط جهانیان" نسبت به وضعیت زنان در جمهوری اسلامی ایران را اصلاح کنند.

به این ترتیب پرچم را بانوی قایقران اعزامی سپردند. هما حسینی دختری که موفق شد به رغم تمام محدودیت ها، سزاوارانه سهمیه المپیک را کسب کند.

خبرگزاری فارس در ستایش پرچمدار ایران و به نقل از خبرگزاری شین هوا نوشت: "با رعایت موازین اسلامی و پوشش کامل، با متانت و وقار یک زن ایرانی، پرچم سه رنگ جمهوری اسلامی ایران را به اهتزاز در آورد". این خبرگزاری اشاره ای به عکس های خبرگزاری رویترز از هما حسینی نکرد که هیچ اثری از "پوشش کامل" در آن تصاویر نبود.

رسانه های دولتی از "بازتاب گسترده" پرچمدار بودن یک ورزشکار زن در کاروان ایران می نوشتند و "شگفتی و تحسین" رسانه های خارجی را منعکس می کردند.

اما انتقادات شدیداللحن احمد علم الهدی، آب سردی بود بر تبلیغات دستگاه ورزش ایران.

امام جمعه مشهد در نماز جمعه ضمن مخالفت با اعزام زنان به مسابقات برون مرزی، به پرچمداری هما حسینی اشاره کرد و گفت: "این موضوع جنگ با ارزش ها و آماده سازی مردم برای فرج امام زمان است، آیا می فهمید چه می کنید؟ این که در حرکتی بین المللی زن را جلودار می کنید، غیر از سرپیچی از فرمایشات معصومان است؟ با این که جمعه اول ماه شعبان زمانی برای احیای ارزش های دینی است، در این روز در عرصه بین المللی حرکتی تند و ضد ارزشی انجام می شود."

المپیک زمستانی ونکوور

Image caption مرجان کلهر، سومین زنی است که در المپیک ها، پیشاپیش بقیه کاروان ایرانی رژه رفت

مرجان کلهر، اسکی باز توانای ایرانی، سهمیه المپیک را گرفت و راهی المپیک شد. در جمع چهار ورزشکار اعزامی، پرچم جمهوری اسلامی ایران در مراسم افتتاحیه به او سپرده شد تا سومین زنی باشد که در المپیک ها، پیشاپیش بقیه رژه می رود.

این بار هم خبرگزاری های دولتی از "توجه رسانه های غربی" نوشته اند. منتقدان می گویند اگر توجه رسانه های غربی مهم است، چرا درباره توجه این رسانه ها به حوادث بعد از انتخابات ایران اشاره ای نمی شود؟

مسئولان دولتی در جمهوری اسلامی ایران همواره از آن چه "استفاده ابزاری غرب از زنان" می نامند انتقاد کرده اند.

حال پرسش این است که آیا سپردن پرچم در مراسم افتتاحیه المپیک ها به زنان، اقدامی صرفاً ورزشی است یا نوعی استفاده ابزاری از زنان برای تبلیغات رسانه ای؟

مطالب مرتبط