آیا حزب یوبیک مجارستان واقعا از راست‌گرایی افراطی برگشته؟

حق نشر عکس Gabor Vona
Image caption گابور وونا (وسط) دو عکس در فیسبوک منتشر کرد که بگوید کولی‌های مجارستان نباید از حزب یوبیک بترسند

مجارستان حزبی دارد به نام یوبیک. حزبی با ایدئولوژی ملی‌گرایی افراطی، که تا همین چندی پیش به کولی‌ها و یهودی‌های مجارستان توهین می‌کرد.

رهبر یوبیک سیاست‌مدار نسبتا جوانی است به نام گابور وونا. آقای وونا می‌گوید حزبش دیگر آن حزب سابق نیست. یک "حزب مردمی محافظه‌کار" معتدل است که می‌تواند دولت ویکتور اوربان و حزب حاکم فیدس را مغلوب کند.

اما آیا این تغییر واقعی است؟ آیا حزب یوبیک (جنبش برای آینده بهتر مجارستان) می‌تواند از انتهای راست طیف سیاست مجارستان به میانه آن بیاید؟

گابور وونا امیدوار است موجی که با رأی بریتانیایی‌ها به خروج از اتحادیه اروپا و پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا راه افتاده، او و حزبش را در انتخابات سال ۲۰۱۸ مجارستان به قدرت برساند.

می‌گوید: "نقطه اشتراک ما (با آمریکا) خواست تغییر است. امروز اکثریت مجارها خواستار تغییر دولت‌اند."

حق نشر عکس AFP
Image caption تصویری از یک تجمع اعتراضی نمایندگان یوبیک در لهستان، که در آن سلام نئونازی دادند

حزب فیدس که از سال ۲۰۱۰ در قدرت بوده، طی یک ماه گذشته دو بار شکست خورده: یک بار ۲ اکتبر، در همه‌پرسی برای رد سهمیه مهاجرت که اتحادیه اروپا تعیین می‌کند، و بار دیگر ۸ نوامبر، در رأی‌گیری پارلمان برای افزودن رد سهمیه مهاجرت به قانون اساسی.

در هر دو مورد، دولت ویکتور اوربان حزب یوبیک را مقصر می‌داند. پیش از رأی‌گیری در پارلمان، گابور وونا گفت فقط در صورتی از طرح دولت حمایت می‌کند که دولت جلوی ثروتمندان خارجی که در مجارستان خانه می‌خرند را بگیرد. آقای اوربان گفت تن به باج‌گیری نمی‌دهد.

می‌شود گفت گابور وونا حزب حاکم را آچمز کرده و حتی می‌خواهد منع پذیرش سهمیه مهاجرت را کاملا به ماجرای خانه خریدن ثروتمندان خارجی پیوند بزند.

دولت از این موضوع خشمگین است. رسانه‌های هوادار دولت مدام به یوبیک حمله می‌کنند و حتی این حزب را به خیانت متهم می‌کنند. اما گابور وونا کوتاه نمی‌آید. می‌گوید: "ویکتور اوربان مهره سوخته است. فقط دنبال فساد است و فوتبال."

او معتقد است آقای اوربان زمانی که دو-سوم پارلمان را در اختیار داشت، می‌توانست تغییرات مثبت در مجارستان ایجاد کند، اما این فرصت را هدر داد، و "در عوض، یک حکومت مافیایی درست کرد."

چرخش از راست افراطی به میانه

حزب یوبیک سال ۲۰۰۳ با ایدئولوژی ملی‌گرایی افراطی تأسیس شد. سال ۲۰۰۶، در جریان اعتراض‌های مردمی علیه دولت سوسیالیست، قدرت گرفت. همان سال گابور وونا یک سازمان پارلمانی به نام "محافظان مجار" تأسیس کرد، که موجب شد او و حزبش را افراطی بدانند.

خودش می‌گوید: "مردم خشمگین بودند. من جوان بودم و فکر می‌کردم باید جلوی دولت قدرت‌نمایی کرد."

حق نشر عکس AFP
Image caption تشکل سیاه‌پوش "محافظان مجار" که گابور وونا راه انداخته بود، سال ۲۰۰۹ غیرقانونی اعلام شد

کمی بعد، به اعتراف خودش، اختیار امور از دستش خارج شد. "محافظان" در محله‌های کولی‌نشین رژه می‌رفتند و مردم را می‌ترساندند. سال ۲۰۰۹ تشکل‌شان غیرقانونی اعلام شد. اما اصطلاح "جنایت کولی" که حزب یوبیک باب کرده بود، در ادبیات سیاسی مجارستان باقی ماند.

حزب یوبیک در انتخابات ۲۰۱۰ هفده درصد و در انتخابات ۲۰۱۴ بیست درصد رأی آورد. گابور وونا اصرار دارد که یوبیک هرگز نژادپرست نبوده.

می‌گوید: "محافظان بی‌تجربه بودند. اشتباه‌هایی کردند که باعث شد رسانه‌ها هدف اولیه‌شان را ندیده بگیرند و به یک گروه پارلمان ضدکولی تبدیل‌شان کنند. ما مشکلات هم‌زیستی مجارها و کولی‌ها را طرح کردیم. اما قبول دارم که گاه از سر خشم یا بی‌تجربگی چیزهایی گفتیم که اگر امروز بود نمی‌گفتیم."

گابور وونا تا جایی پیش رفته که در صفحه فیس‌بوکش عکسی با یک زن کولی در شهر تیساواشوری منتشر کرده، شهری که شهردارش از سال ۲۰۱۰ از حزب یوبیک است.

او درباره عکس می‌گوید: "می‌خواستم نشان بدهم که تیساواشوری جای بهتری شده،‌ برای همه، از جمله کولی‌ها. خود مردمان رما (کولی‌ها) هم می‌دانند که یوبیک ترس ندارد.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption پترا لازلو، خبرنگاری که برای مهاجران در حال فرار جفت‌پا گرفته بود، از شبکه تلویزیونی مرتبط با یوبیک اخراج شد

اتهام دیگری که مرتب به حزب یوبیک وارد می‌شود، یهودستیزی است.

سال ۲۰۱۲، سناد سگدی، معاون دبیرکل حزب، پس از آنکه معلوم شد ریشه‌های یهودی دارد، از سمتش استعفا کرد. او معتقد است حزب سابقش تغییر کرده، اما همچنان راه درازی در پیش دارد.

می‌گوید: "تغییر عقیده گابور وونا فقط در صورتی ارزش دارد که جنایت‌هایی را که مرتکب شده بپذیرد و از همه آنها که در دوران فعالیت سیاسی‌اش آزار داده عذر بخواهد. حتی آن موقع هم، به نظر من، باید سیاست را کنار بگذارد و برود دنبال راهی که خطاهایش را جبران کند."

تغییر چهره حزب ضدمهاجرت

این روزها، گابور وونا ترجیح می‌دهد به برچسب‌های سیاسی نزدیک نشود. می‌گوید: "اگر یونانی بودم احتمالا به سیریزا رأی می‌دادم، با اینکه آنها دست‌چپی‌اند."

حتی برخلاف سیاست‌مداران راست افراطی، سنت صوفی‌گری در اسلام را تحسین می‌کند. و این از نکاتی است که به این سادگی‌ها نمی‌تواند برای حزب شدیدا ضدمهاجرتش توضیح بدهد.

اوایل امسال، گابور وونا دو معاون حزب یوبیک را که پرچم اتحادیه اروپا را سوزانده بودند از کار برکنار کرد. بعد از آن بود که گفت می‌خواهد این حزب را به یک "حزب محافظه‌کار مدرن" تبدیل کند.

می‌گوید: "نمی‌شمرم چند هوادار قدیمی داریم، چند هوادار جدید داریم. برنامه حزب را می‌گذارم روی میز. مردم تصمیم می‌گیرند با این برنامه موافقند یا نه."

مطالب مرتبط