انتقاد شدید دادگاه حقوق بشر اروپا از عملکرد روسیه در واقعه گروگان‌گیری مدرسه بسلان

حق نشر عکس Getty Images
Image caption سالن ورزش مدرسه در جریان گروگانگیری تخریب شد

دادگاه حقوق بشر اروپا در استراسبورگ از روسیه به دلیل کوتاهی در جلوگیری از کشتار در مدرسه بسلان در سال ۲۰۰۴ به شدت انتقاد کرد.

این دادگاه همچنین از مسکو به دلیل تحقیقاتش در مورد این حادثه انتقاد کرد.

در سال ۲۰۰۴ جدایی‌طلبان چچن بیش از ۱۰۰۰ نفر را در یک مدرسه‌ در شهر بسلان گروگان گرفتند. در عملیاتی که برای پایان دادن به این گروگان‌گیری انجام شد، بیش از ۳۳۰ نفر کشته شدند که ۱۸۶ نفر از آنها بچه مدرسه‌ای و کم سن و سال بودند.

گروگان‌گیری با یورش نیروهای امنیتی روسیه به داخل ساختمان به پایان رسید. بازماندگان واقعه می‌گویند روسیه به استفاده زیاده از حد از نیروی نظامی متوسل شد.

بازماندگان و خانواده های قربانیان این گروگان‌گیری می‌گویند که مقام‌های روسیه از جمله ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور در برخورد با این واقعه، درست عمل نکرده‌اند.

سال‌ها پیش، دادخواستی برای رسیدگی به این گروگانگیری ارائه شد.

تاکنون هیچیک از مقام‌های روسیه مسئول شمار زیاد کشته‌های این گروگانگیری خوانده نشده‌اند.

در بسلان چه اتفاقی افتاد؟

مردان و زنان نقاب پوش که کمربندهای انتحاری پوشیده بودند به داخل مدرسه هجوم برده و شروع به تیراندازی در حیاط مدرسه کردند.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption گروگان‌گیرها در روز اول سال تحصیلی مدرسه را اشغال کردند

این حمله در حالی انجام شد که مراسم شروع سال تحصیلی به پایان رسیده بود.

گروگان‌گیرها گروگان ها را به داخل سالن ورزشی مدرسه بردند.

گروگان‌گیرها خواستار آن بودند که نیروهای روسیه از چچن خارج شوند.

این گروگان‌گیری در روز سوم با دو انفجار مرگبار و تیراندازی های شدید پایان یافت.

شاهدان، عملیات نیروهای امنیتی روسیه را آشفته و بی نظم توصیف کردند. به گفته آنها نیروهای امنیتی از مقادیر زیادی تسلیحات سنگین و نیرو برای پایان دادن به این گروگان‌گیری استفاده کردند.

تنها یکی از گروگان‌گیرها زنده ماند و محاکمه شد.

بازماندگان و خانواده‌های قربانیان چه می‌گویند؟

طی بیش از یک دهه گذشته بازماندگان و خانواده های قربانیان این سوال را مطرح کرده‎‌اند که آیا امکان جلوگیری از این گروگان‌گیری وجود داشت و آیا عملیات نجات باید این همه قربانی به جا می‌گذاشت.

حق نشر عکس AFP
Image caption در جریان گروگان‌گیری در مدرسه بسلان بیش از صد و هشتاد کودک کشته شدند

به گفته بازماندگان و خانواده های قربانیان، مقام‌های روسیه و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور در مواجهه با این گروگان‌گیری به درستی عمل نکرده و شواهد اطلاعاتی را که نشان می‌داد گروگان‌گیرها برنامه‌ریزی مشخصی داشتند، نادیده گرفته بودند.

چندین سال پیش تحقیقاتی در مورد این حادثه آغاز شد.

بیش از ۴۰۰ نفر از بازماندگان و خانواده‌های قربانیان با این امید که شواهدی ارائه دهند در دادگاهی در استراسبورگ حضور یافتند.

دادگاه حقوق بشر اروپا تا چه حد قدرت اجرایی دارد؟

دادگاه حقوق بشر اروپا تحت نظارت شورای اروپا است. روسیه هم از اعضای این نهاد حقوق بشری است.

شورای اروپا، نهادی مجزاست و شاخه ای از اتحادیه اروپا محسوب نمی‌شود.

هدف دادگاه حقوق بشر اروپا حفاظت از حقوق اجتماعی و سیاسی شهروندان کشورهای اروپاست.

این دادگاه زمانی به پرونده‌ای رسیدگی می‌کند که تمامی راه‌های حقوقی در کشورهای عضو به نتیجه نرسیده باشد.

کشورها ملزم به اجرای احکام این دادگاه هستند، هرچند که این دادگاه نمی‌تواند به طور مستقیم اجرای احکام را تحمیل کند.