چین ۱۲۴ میلیارد دلار در 'جاده ابریشم نوین' سرمایه‌گذاری می‌کند

شی‌جین‌پینگ رییس جمهور چین حق نشر عکس Getty Images
Image caption شی‌جین‌پینگ رییس جمهور چین جاده ابریشم نوین را برنامه قرن خواند

شی جین پینگ رییس جمهور چین امروز یکشنبه ۱۴ مه (۲۴ اردیبهشت) چارچوب برنامه بلندپروازانه "جاده ابریشم نوین" را در حضور رهبران کشورهای دنیا اعلام و وعده کرد که برای احیای جاده ابریشم قدیم ۱۲۴ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری کند.

جاده ابریشم نوین - با نام رسمی "یک کمربند اقتصادی، یک راه" - ابتکار رییس جمهور چین است که برای اولین بار در سال ۲۰۱۳ آن را مطرح کرد. این پروژه از دو بخش اصلی تشکیل شده است: کمربند اقتصادی راه ابریشم و راه ابریشم دریایی.

هدف از این برنامه ایجاد یک منطقه اقتصادی یکپارچه و هماهنگ در مسیر کشورهای جاده ابریشم قدیم است اما به آن محدود نمی‌شود و به کشورهای جنوب شرقی و جنوب آسیا از جمله پاکستان گسترش خواهد یافت.

این راه ابریشم نوین از سه مسیر شمالی، مرکزی و جنوبی تشکیل شده است. بخش شمالی چین را از طریق کشورهای آسیای مرکزی (قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، افغانستان و ترکمنستان و ازبکستان) به روسیه و اروپا متصل می‌کند.

مسیر مرکزی از آسیای مرکزی به ایران و خلیج فارس و همچنین ترکیه و دریای مدیترانه می‌رسد.

درباره راه ابریشم نوین

حق نشر عکس EPA
Image caption ولادیمیر پوتین و شی جین پینگ

مسیر جنوبی از چین آغاز و به آسیای جنوب شرقی، جنوب آسیا و پاکستان و اقیانوس هند ختم خواهد شد. کشورهای این مسیر اکثرا عضو بانک سرمایه‌گذاری زیرساخت های آسیا است که به ابتکار چین تاسیس شده است.

چین برای ایجاد این بازار اقتصادی سه میلیارد نفری از سال ۲۰۱۳ قراردادهایی با بیست کشور و ده‌ها نهاد بین‌المللی امضا کرده است.

رییس جمهور چین در مراسم افتتاحیه اجلاس دو روزه رهبران دنیا در پکن وعده داد که میلیاردها دلار برای بازسازی بنادر، جاده‌ها و خطوط آهن در کشورهای "جاده ابریشم نوین" سرمایه‌گذاری کند؛ از جمله نه میلیارد دلار به عنوان کمک اقتصادی به کشورهای در حال توسعه و نهادهایی که در مسیر "جاده ابریشم نوین" قرار دارند.

او در سخنرانی خود تجارت را "موتور اصلی توسعه اقتصادی" خواند و وعده "مقررات عادلانه، معقول و شفاف در تجارت و سرمایه‌گذاری بین‌المللی" داد.

حق نشر عکس Reuters
Image caption شی جین پینگ و رجب طیب اردوغان

رییس جمهور چین در سخنرانی خود به دیپلمات‌های خارجی اطمینان خاطر داد که هدف این طرح گسترش نفوذ چین در عرصه بین‌المللی نیست: "با پیشبرد این برنامه ما رویکرد قدیمی بازی بین دشمنان را دنبال نخواهیم کرد. بلکه مدل تازه‌ای از همکاری و نفع دو جانبه را ایجاد خواهیم کرد که در نهایت به رشد اقتصاد باز در دنیا منجر خواهد شد."

رییس جمهور چین در نطق خود کسانی را که به برنامه او به دیده تردید نگاه می‌کنند نادیده گرفت و از همکاری برد-برد سخن گفت.

کری گریسی سردبیر بخش چینی در بی‌بی‌سی می‌گوید رهبر چین تلویحا این کشور را به عنوان یکی از رهبران دنیا معرفی کرد، آن هم در دوره‌ای که قدرت‌های بزرگ اقتصادی مثل آمریکا و اتحادیه اروپا درگیر مشکلات داخلی هستند.

با این حال این اطمینان خاطر برای برخی کشورها کافی نبود و رقبای سنتی چین، ژاپن و هند در این اجلاس شرکت نکردند.

حق نشر عکس EPA
Image caption کریستین لاگارد رییس صندوق بین‌المللی پول و همسرش

به گفته کری گریسی سردبیر چین بی‌بی‌سی این دو کشور نگرانند برنامه اقتصادی جدید چین هدف‌های استراتژیک و ژئوپلیتیک را دنبال می‌کند.

اما رجب طیب اردوغان و ولادیمیر پوتین روسای جمهور ترکیه و روسیه در زمان سخنرانی رییس جمهور چین در ردیف اول بودند و علی طیب‌نیا وزیر اقتصاد ایران هم به عنوان نماینده عالی این کشور در این اجلاس حضور داشت. به گزارش خبرگزاری دولتی ایران آقای طیب‌نیا گفته است ایران تمام توان خود را برای اجرای بهتر این طرح به کار می‌گیرد.

با این که دونالد ترامپ رییس جمهور آمریکا بارها از لزوم بازنگری در روابط اقتصادی آمریکا و چین سخن گفته اما مت پوتینگر مشاور کاخ سفید از طرح چین استقبال کرد و گفت شرکت‌های آمریکایی مایلند در اجرای این پروژه همکاری کنند.

در اجلاس دوروزه رهبران ۲۹ کشور دنیا حضور دارند که در میان آنها می‌توان به نخست وزیران اسپانیا، ایتالیا، یونان و مجارستان اشاره کرد.

دبیر کل سازمان ملل، رئیس بانک جهانی و همچنین رئیس صندوق بین المللی پول هم از مهمانان این اجلاس هستند.

موضوعات مرتبط