پادشاه عربستان سعودی ولیعهد جدیدی منصوب کرد

محمد حق نشر عکس Getty Images
Image caption محمد بن سلمان به عنوان جانشین پدرش تعیین شده است

پادشاه عربستان سعودی ولیعهد جدیدی برگزیده است.

امروز چهارشنبه، ٣١ خرداد (٢١ ژوئن) ملک سلمان بن عبداالعزیز، پادشاه عربستان سعودی، با صدور فرمانی فرزندش محمد را به عنوان ولیعهد جدید این کشور معرفی کرده است. امیر محمد بن سلمان جانشین امیر محمد بن نایف، برادرزاده پادشاه می‌شود که تا کنون سمت ولیعهدی را داشته است.

در این فرمان که خبرگزاری رسمی سعودی متن آن را مخابره کرده آمده است که پادشاه با عنایت به رایزنی و تصمیم اکثریت ٣١ عضو از ٣٤ عضو "هیئت بیعت" و با توجه به تعالیم و موازین شرع و در راستای حقظ و پیشبرد منافع کشور عربستان سعودی، مقرر کرده است که امیر محمد بن نایف از ولیعهدی و سمت نایب اول نخست وزیر و وزیر کشور معاف و امیر محمد بن سلمان به سمت ولیعهد و نائب اول نخست وزیر منصوب شود. وی سمت وزارت دفاع را نیز همچنان حفظ خواهد کرد. پادشاه سعودی از همگان برای بیعت با محمد بن سلمان دعوت کرده و برای سهولت اعلام بیعت بدون نیاز به سفر به مکه جهت بیعت حضوری، به فرمانداران محلی دستور داده از جانب ولیعهد بیعت آنان را بپذیرند.

به گزارش خبرگزاری دولتی سعودی، پس از صدور فرمان پادشاه، امیر محمد بن نایف، ولیعهد سابق، با ولیعهد جدید "بیعت کرد."

امیر عبدالعزیز بن سعود بن نایف، سی و چهار ساله، به سمت وزارت کشور منصوب شده است. این فرمان همچنین شامل انتصابات دولتی متعدد دیگری است. پدر بزرگ او امیر نایف بن عبدالعزیز از سال ٢٠١١ تا زمان مرگش در سال ٢٠١٢ ولیعهد و نایب اول نخست وزیر عربستان بود.

محمد بن سلمان، که ٣١ سال دارد، تا پیش از این سمت نایب ولیعهد، نایب دوم نخست وزیر و وزیر دفاع در کابینه سعودی را در اختیار داشت. در ساختار سیاسی عربستان سعودی، سمت نخست وزیر نیز متعلق به پادشاه است و معمولا ولیعهد در مقام نایب اول نخست وزیر ریاست عملی دولت را برعهده دارد. بر همین اساس، محمد بن سلمان با ارتقاء به سمت ولیعهدی، به سمت نایب اول نخست وزیر هم رسیده است.

وی با آغاز سلطنت پدرش به سمت وزیر دفاع منصوب شد و به عنوان جوان‌ترین وزیر دفاع در جهان شهرت یافت.

بیشتر بخوانید:

حق نشر عکس EPA
Image caption اخیرا حدس و گمان در مورد تضعیف موقعیت محمد بن نائف (راست) و افزایش نفوذ محمد بن سلمان به انتظار تغییراتی در رده‌های بالای حکومتی منجر شده بود

این دومین بار است که ملک سلمان از زمان آغاز سلطنت خود در ژانویه سال ٢٠١٥ ولیعهد را تغییر می‌دهد. نخستین ولیعهد ملک سلمان، برادر ناتنی‌اش مقرن بین عبدالعزیز بود اما در ماه آوریل همان سال، وی امیر محمد بن نایف را به جای امیر مقرن به ولیعهدی انتخاب کرد.

تا پیش از آن، فرزندان ملک عبدالعزیز آل سعود، بنیانگذار مملکت سعودی، به عنوان ولیعهد انتخاب شده و پس از برادران خود به سلطنت رسیده بودند. محمد بن نایف نخستین فرد از نسل سوم خاندان سعودی بود که انتظار می‌رفت به سلطنت سعودی برسد. در حال حاضر، محمد بن سلمان نه تنها نخستین فرد از نسل سوم خاندان سلطنتی سعودی بلکه اولین فرزند یک پادشاه این کشور که هنگام سلطنت پدر خود مقام ولیعهدی می‌گیرد و قرار است جانشین پدر شود.

در روزهای اخیر، برخی منابع خبری منطقه از احتمال تحولاتی در رده‌های عالی حکومتی عربستان خبر داده بودند. به گفته آنان، ولیعهد سابق به تدریج نفوذ خود در تشکیلات حکومتی را از دست داده بود درحالیکه قدرت محمد بن سلمان افزایش می‌یافت. به خصوص حضور نظامی عربستان در یمن و اتخاذ سیاست منطقه‌ای چالشجویانه‌تر این کشور به نشانه‌ای از قدرت محمد بن سلمان و "تیم جدید او" در تشکیلات حکومتی سعودی تعبیر می‌شد.

حق نشر عکس Reuters
Image caption محمد بن سلمان در سفر به واشنگتن با ترامپ دیدار و گفتگو کرد

محمد بن سلمان روز ۳۱ ماه اوت از فهده بنت سلطان، سومین همسر سلمان بن عبدالعزیز در جده متولد شد. او بزرگترین پسر ملک سلمان است. برادر بزرگتر او چند سال پیش درگذشت. امیر محمد در عربستان سعودی تحصیل کرده و در رشته حقوق از دانشگاه ملک سعود این کشور فارغ التحصیل شده است.

او فعالیت دولتی خود را از سال ۲۰۰۹ و هنگامی که پدرش امیر منطقه ریاض بود در تشکیلات محلی آغاز کرد. در سال ۲۰۱۱، با درگذشت سلطان بن عبدالعزیز ولیعهد وقت و تعیین نایف بن عبدالعزیز به عنوان ولیعهد جدید، سلمان بن عبدالعزیز به سمت نایب ولیعهد و نایب دوم نخست وزیر و وزیر دفاع منصوب شد و فرزندش محمد را به عنوان مشاور وارد امور دولت مرکزی کرد.

در سال ۲۰۱۲، نایف بن عبدالعزیز هم درگذشت و کوتاه مدتی پس از ارتقاء امیرسلمان به مقام ولیعهدی و نیابت اول نخست وزیر، محمد بن سلمان به عنوان مشاور پدرش به دولت راه یافت.

در ژانویه سال ۲۰۱۵، با درگذشت ملک عبدالله بن عبدالعزیز، پادشاه سعودی، سلمان بن عبدالعزیز به سلطنت رسید و فرزندش محمد را به سمت وزیر دفاع منصوب کرد. مهمترین فعالیت امیر محمد، نظارت مستقیم بر عملیات نظامی عربستان و ائتلاف به رهبری آن کشور در یمن بوده است. پس از برکناری مقرن بن عبدالعزیز و انتصاب نایف بن محمد به ولیعهدی، عنوان نایب ولیعهد و نایب دوم نخست وزیر به محمد بن سلمان داده شد.

از محمد بن سلمان به عنوان یکی از افراد قدرتمند در تشکیلات سیاسی سعودی نام برده می‌شد و به خصوص در ماه‌های اخیر، او در سفر به کشورهای دیگر با مقامات عالیرتبه این کشورها دیدار داشت. از جمله سفرهای اخیر او می‌توان از دیدار از واشنگتن و مسکو و مذاکره با دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین، رئیسان جمهوری دو کشور نام برد.

اگرچه در نظام سیاسی عربستان سعودی پادشاه به عنوان "ولی امر" از اختیارات و قدرت قابل توجهی برخوردار است، اما معمولا نظر بر این بود که قدرت او محدود به تایید و پذیرش از سوی اعضای ارشد خاندان سلطنتی است. به خصوص گفته می‌شد که ترتیبات وراثت سلطنت باید مورد تایید اعضای خاندان سلطنتی باشد. مشخص نیست که آیا اقدام ملک سلمان در راستای تمرکز و تثبیت قدرت در خانواده خود نیز مورد تایید امیران سعودی قرار گرفته و آیا چالشی در برابر آن وجود داشته است یا نه. در فرمان پادشاه سعودی، رای مثبت هیئت بیعت به تغییرات اخیر ذکر شده اما برخی خبرگزاری‌های گفته‌اند که این هیئت اخیرا تشکیل جلسه نداده و تاییدیه ذکر شده به تصمیم آن در زمان انتصاب محمد بن سلمان به سمت نایب ولیعهد مربوط می‌شود.

هیئت بیعت از اعضای ارشد خاندان سعودی تشکیل یافته است.

در خبری دیگر از عربستان سعودی، دولت این کشور اعلام کرده که تعطیلات عید فطر امسال افزایش یافته و کارکنان دولت تعطیلات طولانی‌تری خواهند داشت. احتمالا عید فطر در عربستان سعودی از روز یکشنبه آغاز خواهد شد و تعطیلات عمومی معمولا یک هفته بوده که امسال برای کارکنان دولت به دو هفته افزایش یافته است.

حق نشر عکس AFP
Image caption با پوتین در مسکو

موضوعات مرتبط